T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/438 Esas
KARAR NO :2025/532
DAVA:İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:16/10/2015
KARAR TARİHİ:03/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait bir kısım çek müvekkili şirketin zilyetliğindeyken çalınmak suretiyle zayii edildiğini, bu hususta taraflarınca .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ... Esas dosyasından ilgili çeklerle alakalı ödeme yasağı konulması ve iptal davası açıldığını, .... Asliye Hukuk mahkemesi 07.07.2015 tarihli ara kararı ile dava konusu ... Bankası A.Ş. ... Şubesinin ... seri nolu çekin de içinde bulunduğu bir kısım çek hakkında ödeme yasağı konulmasına karar verildiğini, bu hususun ilgili bankalara müzekkereler ile bildirildiğini, müvekkilinin borçlu olmamasına rağmen haciz baskısı altında .... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takip üzerine ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin borçlu olmamasına rağmen haciz baskısı altında fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere 23.400,00-TL ödeme yaptığını, müvekkili firmanın davalı firmayla arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, davaya konu çek müvekkili firma yetkilisi tarafından imzalanmadığını ve çekin üzerinde müvekkili firmanın kaşesi bulunmadığını, çalıntı çeklerin sahte imzalar ile tedavüle konulduğunu beyan etmiş, dilekçesinde açıklamalarda bulunarak sonuç olarak, .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında takibe konu çek dolayısı ile borçlu olmadığının tespitine, haciz baskısı altında haksız olarak tahsil edilen 23.400,00-TL'nin istirdadına, davalının %20 den az olmayacak şekilde kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesindeki iddialarının yasal dayanağının olmadığını, davacı yanın söz konusu çekleri keşide ederek verdiğini, ciro silsilesinde bir kopukluk olmayıp meşru hamile kaşı senedin rızası dışında elden çıktığı iddiasının ileri sürülemeyeceğini, müvekkilinin meşru hamil olduğunu, meşru hamile karşı ancak senedin geçersizliği senet metninden anlaşılacak defilerle ileri sürülebileceğini, müvekkilinin dava konusu çeki ... Forkliftten ciro yoluyla aldığını, davacı ile hiçbir şekilde ticari ilişkinin bulunmadığını, söz konusu çekin çalındığına ilişkin karakol tutanağı veya savcılık dosya numarasından bahsedilmediğini, dava konusu çeke ilişkin .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alınmış, .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile takibe konulduğunu, müvekkili adına yapılan tüm işlemlerin yasal ve gerçek olduğunu beyan etmiş, dilekçesinde vs açıklamalarda bulunarak sonuç olarak, davanın reddine karar verilmesini, davacının haksız ve kötü niyetli olduğundan %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, .... İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasında takibe konu ... Bankası ... Şubesinin ... seri numaralı 29/08/2015 tarihli 23.400-TL bedelli çek üzerindeki davacı adına atılı keşideci imzasının davacı şirket yetkilisine ait olmadığından bahisle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti, haciz baskısı altında ödendiği iddia edilen tutarın istirdadı ve davalının kötüniyet tazminatına hükmedilmesi hususlarına ilişkindir.
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada, tarafların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak bilirkişi raporu alınmış, 07.04.2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ... .... İnş. San, Ve Tic, Ltd. Şti. tarafından incelemeye sunulan 2015 yılı ticari defterlerin 6102 sayılı yeni TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu kanaatine varıldığı. Davalı borçlu ... tarafından takip borçlusu davacı ... iş .... inş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nde ... E. dosyasında başlatılan takipte davacı tarafından 23.400,00 TL ödeme yapıldığı. Davacının incelenen 2015 yılı ticari defterlerinde davacı İle davalı ... arasında bir ticari İlişkinin mevut olmadığı. .... Asliye Hukuk mahkemesi 07.07.2015 tarihli ara kararı ile dava konusu ... bankası A.Ş. ... Şubesi’nin ... seri no.lu çekin de içinde bulunduğu bir kısım çek hakkında ödeme yasağı konulduğu, istirdat davasında davacının, senedin rızası hilafına elinden çıktığını ve senedi elinde bulunduran şahsın kötü niyetli veya iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir. Dava konusu çeke ilişkin davacı tarafından ileri sürülen sahtelik iddiasına dair. Savcılık nezdinde davacı tarafın herhangi bir şikayette bulunup bulunmadığının tespiti, eğer bulundu ise, dosyanın nihai sonucunun beklenilmesi için bekletici mesele yapılabileceğinin mahkemenin takdirlerinde olduğu; Davacı tarafından davalıya yapılan ödemenin haksız yere yapılmış olduğu yönünde tespit yapılması durumunda davacı tarafından davalıya ödenen 23.400,00-TL'nin Istirdafına karar verilmesi gerektiği tespit ve rapor edilmiştir.
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde, 07/06/2017 tarihinde ... karar sayılı kararında; "...Dava dosyasından, davalı borçlu ... İnşaat Otomotiv Turizm San. Ve Tic, Ltd. şti. tarafından davacı ... İnş, San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne .... icra Müdürlüğü'nde ... E, sayılı dosyasında başlatılan takip üzerine davacı tarafından 23.400,00 TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır. Davacının incelenen 2015 yılı ticari defterlerinde davacının davalı ... İnşaat Otomotiv Turizm San. ve Tic Ltd. Şti. arasında bir ticari ilişkinin mevut olmadığı belirlenmiştir...Dava konusu çeke ilişkin davalı şirket, şekil anlamda meşru ciro silsilesine dayanarak çeki iktisap ettiğinden bu durum davalı şirketin iyi niyetli hamil olduğunu ispatlar niteliktedir. Davacı tarafın, işbu çeki iktisap ederken kötü niyetli hareket edildiğini ispatlayamamaktadır. bu durumda, davacı ispat yükünü yerine getiremediği..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkememizin ... sayılı kararının davacı vekilince süresi içerisinde istinaf edilmesi üzerine dosya istinaf incelemesi için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi'ne gönderilmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. HD 10/06/2021 tarihli 2020/404 Esas 2021/653 Karar sayılı ilamında; "...borçlunun hamil/alacaklıya karşı senet metninde sahtekarlık (tahrifat) iddiası mutlak def’idir ve mahkemece bu iddia incelenmelidir (Hukuk Genel Kurulunun 04.03.2015 gün ve 2013/19-1746 E., 2015/896 K.). Somut olayda davacı kendi imzasının sahteliğine dayandığından mutlak defi niteliğindeki iddiasının incelenmesi gerekmektedir. Çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığı, imzanın da sahte olduğu yönündeki itirazlar, çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden 6100 Sayılı HMK'nın 266. maddesi uyarınca bilirkişi incelemesi ile sonuçlandırılmalıdır. Takip dayanağı çekin ciro zincirinin incelenmesinde; çekte ilk cironun lehtara ait olduğu, takip alacaklısı...’ un ciro silsilesi içerisinde yer aldığı görülmektedir. Mahkemece, 6100 Sayılı HMK'nın 266. maddesi uyarınca yöntemince bilirkişi incelemesi yaptırılarak keşide tarihi üzerindeki paraf imzasının keşideci imzası ile aynı el ürünü olup olmadığı belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yazılı gerekçe ile hüküm tesisi isabetsiz olup, bu yönüyle davacının istinaf sebeplerinin yerinde olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır..." gerekçesi ile Mahkememizin ... sayılı kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verilmiş, kaldırma ilamı üzerine dosya Mahkememizin 2021/438 esas sırasına kaydedilmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. HD 10/06/2021 tarihli 2020/404 Esas 2021/653 Karar sayılı ilamı doğrultusunda davacı şirket yetkilisinin imza örnekleri toplanarak imza incelemesi hususunda dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Adli Tıp Uzmanı bilirkişi ... 21/05/2024 tarihli raporunda özetle; İnceleme konusu ... Bankası, 2420- ... /... Şubesi, ... 29.08.2015 keşide yeri ve tarihli, ... ... Mak. Met. San. Tic. Ltd. Şti. emrine, ... Seri No, 23.400 (yirmi üç bin dört yüz) TL bedelli, ... İnşaat Tekstil Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına keşideci imzalı çek metninde yer alan yazılar ile ...'ın mukayese yazı örnekleri arasında (Resim 1, 3) yeterli düzeyde benzerlik olmadığı, harf ve rakamların kaligrafik yapılanma, eğim, istiflenme, bağlantı özellikleri bakımından farklılıklar içerdiği, çek keşideci imzası ile ...'ın mukayeseye esas imza örnekleri arasında bir kısmı Resim 2 ve Resim 3'te işaretlerle gösterildiği üzere, imza başlangıç ve bitiriliş ile grama yapılanması çizgi hareketlerindeki dönüş açılanma dereceleri (a, b), iç gövde büklümlerinin şekil ve biçimlendirilişi ile bağlantı ve orantıları, aralıklar (c) gibi kaligrafik ve grafolojik özellikler bakımından yeterli düzeyde benzerlik ve uyum olmadığı belirlendiğinden, çekin metninde yer alan yazılar ve keşideci imzasının ...'ın eli ürünü olmadığı kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
.... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; alacaklının ..., borçluların ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. Tic. Ltd. Şti olduğu, takibin kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip olduğu ve takip dayanağının ... Bankası ... Şubesinin ... seri numaralı 29/08/2015 tarihli 23.400-TL bedelli çek olduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
Dava ve takip konusu ... Bankası ... Şubesinin ... seri numaralı 29/08/2015 tarihli 23.400-TL bedelli çek incelendiğinde davacının keşideci olduğu görülmekle, eldeki davanın çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ve ödenen çek bedelinin istirdadı taleplerine ilişkin olduğu, davalının, davacı keşidecinin de aralarında bulunduğu, takibe dayanak çekte yer alan keşideci, lehtar ve ciranta aleyhine çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlattığı, davacının ise çekteki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisine ait olmadığını iddia ettiği, davalı ise davanın reddine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmaktadır.
Çekte bulunan keşideci imzasının sahte olduğu iddiası mutlak def'ilerden olup hamilin iyi niyetli olup olmadığına bakılmaksızın her hamile karşı ileri sürülebilir.
Somut olayda imza örnekleri toplanmak suretiyle bilirkişi aracılığıyla yapılan imza incelemesinde çekte keşideci imzası olarak görünen imzanın davacı şirketin yetkilisinin eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir. Bu hali ile dava ve takibe konu çekin, davacı şirketin yetkilisi olmayan kişilerce rızası hilafına keşide edilerek sahte imza ile tedavüle konulmuş olduğu anlaşılmıştır. Sahtelik def'i mutlak defilerden olduğundan, iyi niyetli olsa dahi hamile (somut olayda Mahkememiz işbu dosyasındaki davalıya ve takip dosyasında alacaklıya) karşı ileri sürülebilecektir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 20703/2018 tarih ve 2016/15161 E., 2018/1370 K.; 15/03/2018 Tarih ve 2016/9223 E., 2017/2108 K. Sayılı kararları)
Çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığı, yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde sabit olduğundan, davacının davalıya borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit talebinin yerinde olduğu değerlendirilmiş ve ... Bankası ... Şubesinin ... seri numaralı 29/08/2015 tarihli 23.400-TL bedelli çek nedeniyle ve bu çekin konu edildiği .... İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasından davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiş, dosya içeriği incelendiğinde, davalı alacaklı ... Ltd. şti. tarafından davacı borçlu ... İnş, San. Ve Tic. Ltd. Şti. Aleyhine başlatılan .... icra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında, davacı tarafından 23.400,00 TL ödeme yaptığı belirlendiğinden, davacının takip dosyasına ödediği miktarın davalıdan istirdadına karar vermek gerekmiştir.
Ayrıca davacı tarafça kötüniyet tazminatı talep edilmiş ise de, çekte davacıya atfen atılan imzadan sonra dava dışı lehtar ve ciranta'ya atfen atılan imzaların olduğu, davacı keşideci ile davalı hamil arasında birden fazla cironun bulunması ve davalı tarafça davacıya atfen atılı imzanın davacı yirket yetkili eli ürünü olmadığını bildiği, çekin iktisabında kötüniyetli olduğu veya ağır kusurunun bulunduğuna dair somut delil bulunmadığı ve davalının kendisinden önce gelen cirantalar ile birlikte davacı keşideci hakkında takip başlattığı görülmekle mevcut dosya kapsamından davalının takipte kötüniyetli olduğunun kabul edilemeyeceği kanaatine varıldığından davacının davalı aleyhine kötü niyet tazminatı talebi haklı görülmemiştir. (Yargıtay 19.Hukuk Dairesi’nin 21/09/2017 tarihli 2016/20166 E., 2017/6112 K. sayılı kararı)
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın kabulüne,
Davacının .... İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasından ve dava ve takibe konu ... Şubesinin ... seri numaralı 29/08/2015 tarihli 23.400-TL bedelli çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, takip dosyasına istinaden davacı adına ödenen 28.500,00-TL'nin davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.598,45-TL harçtan 399,62-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.198,83-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 1.189,30-TL tebligat/ posta gideri, 6.200,00-TL bilirkişi ücreti, 27,70-TL başvurma harcı, 399,62-TL peşin harç, 4,10-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 7.820,72-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 23.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/09/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır