T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/510 Esas
KARAR NO:2023/48
DAVA:Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:12/08/2021
KARAR TARİHİ:24/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu taşıma sözleşmesine göre ... Plastik tarafından Türkiye'den gönderilecek olan emtia ... firmasının talimatları doğrultusunda Fransa'ya teslim edilmesi hususunda anlaşılmış fakat bu güne kadar herhangi bir teslimat yapılmadığını, 32 paket şeklinde 21185.0 kg plastik çanta ...'dan Fransa'ya teslim edilmek üzere, davalı şirket tarafından gönderilen ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca yüklenmiş ve teslim edildiğini, taşıma için 16/08/2018 tarih ve ... numaralı fatura düzenlendiğini, taraflar arasındaki sözleşmeye göre malzemelerin alıcı firmanın talimatlarına göre istenilen adrese ve belirlenen kişiye teslim edilmesi gerektiğini, alıcı firma, malların teslimi sırasında kaşenin nasıl basılacağını, alıcının adını büyük harflerle yazıp imza atması gerektiğini, kim tarafından hangi şirket için imzalanacağını açıkça davalı tarafa vermiş olduğu talimatlarda belirttiğini, teslimat ise yanlış adrese ve talimatta belirtilen şekilde yapılmadığını, nitekim alıcı firma taşımaya konu ürünlerin kendilerine teslim edilmediğini bildirmiş olup bu nedenle alıcı firma ... ile Yapı Kredi bankasının muhabir bankası arasında Almanya'da devam eden dava bulunduğunu, söz konusu davada malların alıcı firmaya teslim edilmediği yönünde karar verilmesi halinde ise müvekkili şirket satış bedelini alıcı firmadan tahsil edemeyeceğini, aradan geçen zamanda davalı şirket tarafından Almanya'da devam eden davaya ya da müvekkili şirkete malların yetkili kişilere teslim edildiğine dair bir belge de sunulamadığını, malzemenin teslim edildiğine dair konşimentoda geçerli bir imza veya kaşe bulunmadığını, teslim edilmeyen malzeme bedelinden sözleşmeye aykırılık ve yanlış teslim sebebiyle taşıyıcı şirketin sorumlu olduğunu, bu nedenle davalı firmaya ... 10. Noterliği’nin 29.03.201 tarih ve ... y. sayılı ihtarnamesi keşide edilerek malların teslim edilmemesinden kaynaklı olarak müvekkili şirketin uğradığı maddi zararın tazmin edilmesi talep edildiğini, cevap ihtarnamesinde ise yasal süre içerisinde bildirim yapılmadığı ve ayrıca teslimatın usule uygun ve istenilen adrese yapıldığı iddia edildiğini, davalarının yasal süresi içinde açıldığını ve bu hususta herhangi bir kuşku bulunmadığını, açıklanan nedenlerle, teslimi gereken ancak teslim edilmediği anlaşılan 25.860,08 Euro tutarındaki ürün değerinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsiline, yargılama masraflarının karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taşıma evraklarının, bilgi ve belgelerin yetersiz ve eksik olması halinde tüm sorumluluk göndericiye, bilgiyi verene aittir ve davalı taşımacı sorumlu tutulamayacağını, dava konusu eşya üzerindeki tasarruf hakkı alıcı ... firmasına ait olduğunu, davalı taşıyıcı anlaşmaya uygun şekilde ... firmasının talimatlarına uygun hareket ettiğini, dava konusu eşyanın kaybolduğuna ilişkin herhangi bir saptama yahut bildirim yapılmadığını, davacı gönderici ile alıcı ... şirketi arasındaki ilişki yahut Uyuşmazlıkta davalı taşımacının kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, CMR konvansiyonuna göre taraflar arasında yapılan taşımadan doğan dava hakkı 2019 Ağustos'ta zamanaşımına uğradığını, davacının tazminat istemi fahiş ve haksız olup dava konusu eşyanın Türkiye'deki piyasa fiyatının tespit edilmesi gerektiğini, davacının talep ettiği miktar bu yönüyle de hukuka aykırı olduğunu, ayrıca hak sahibi ödenecek tazminat için Yılda % 5 üzerinden hesap edilecek faizi isteyebileceğini ve ödeme isteğinin yazılı olarak, taşımacıya gönderildiği tarihten itibaren başlayacağını, davacının ticari faiz istemi de fahiş ve kabul edilemez olduğunu, arz ve izah edilen sebepler doğrultusunda; fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak üzere, işbu dava zamanaşımı süresi dolduktan sonra haksız, mesnetsiz ve hukuka aykırı şekilde ikame edilmiş olduğundan öncelikle zamanaşımı sebebiyle ve nihayetinde esastan reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; Taraflar arasında akdedilen taşıma sözleşmesinden kaynaklı maddi tazminat davasıdır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, iddia savunmalar gözetilerek tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosyanın bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş, bilirkişi heyetince hazırlanan 04.04.2022 tarihli raporda; davacı şirketin 2018 yılı kanuni defterlerinin açılış beratlarının ve kapanış beratlarının kanuni sürelerde alındığı ve HMK m. 222 uyarınca Davacı şirket lehine ve aleyhine delil teşkil eder nitelikte olduğu, davalı şirketin 2018 yılı kanuni defterlerinin açılış beratlarının kanuni sürelerde alındığı, kapanış beratlarının açılış beratı formatında bilirkişiliğimize sunulmamasından dolayı kanuni süresinde yaptırılıp yaptırılmadığının tespit edilemediği, bu nedenle HMK m. 222 uyarınca Davalı şirket lehine ve aleyhine delil teşkil eder nitelikte olup olmadığı konusunun takdirinin Mahkemeye ait olduğu, davacı ... A.Ş. tarafından dava dışı ... ... firmasına 16.08.2018 tarih ve ... no.lu, 25.860,08 EURO tutarında ihracat faturası düzenlendiği, söz konusu faturanın Davacı şirket nezdindeki dava dışı ... ... firmasının cari hesap ekstresine borç olarak kaydedildiği, davacı ... A.Ş. tarafından dava dışı ... Gmbb firmasına plastik poşet satışı gerçekleştirildiği, satılan eşyanın 32 Palet ve 342360 adet olarak gönderileceği, davacı ... A.Ş. tarafından dava dışı ... ... firmasına ihraç edilecek mallarla ilgili olarak 16.08.2018 tarih ve ... nolu gümrük beyannamesinin düzenlendiği, gümrük beyannamesinde malın gideceği ülkenin “ALMANYA” olarak yer aldığı, davacı şirket kanuni defterlerinde, dava dışı ... ... firmasına ait cari hesap ekstresine göre söz konusu firmanın 31.12.2018 tarihi itibariyle Davacı şirkete305.680,24 TL borçlu olduğu, (dava konusu eşya haricinde Davacı şirket tarafından düzenlenen 2. bir faturanın da bulunduğu), dava konusu taşımaya ilişkin borcun 19.08.2018 tarihi itibariyle 176.539,01 TL (25.860,08 EURO) olduğu, davacı şirket vekilinin 10.08.2021 tarihli dava dilekçesinde, teslimi gereken ancak teslim edilmediği iddia edilen 25.860,08 Euro tutarındaki ürün değerinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsilinin talep edildiği, davalı-şirket tarafından Davacı şirket adına 16.08.2018 - tarih ve ... sayılı, 5.100,00 EURO tutarında yurtdışı navlun faturası (e-fatura) düzenlendiği, faturanın TL karşılığının 35.445,51 TL olduğu, Davalı şirket ve davacı şirket kayıtlarında tam ve eksiksiz olarak yer aldığı, davalı şirket tarafından düzenlenen 16.08.2018 tarih ve ... sayılı yurtdışı navlun bedeli faturasının bedelinin Davacı şirket tarafından ödendiği, tarafların her ikisinin kendi kayıtlarında, yurtdışı taşıma bedelinden kaynaklanan herhangi bir borç/alacağının bulunmadığı, CMR konvansiyon hükümlerine tabi taşıma süreci sonunda, davalının yükü gönderilenin emir ve talimatlarına uygun bir şekilde aktardığı, malda tasarruf hakkının DAP teslim şekli gereği alıcısı ... firmasına ait olduğu, davalının teslim şeklinde bağımsız bir şekilde, alıcısının emir ve talimatına yükü hazır etmekle taşıma sürecinin tamam olduğu, 16.08.2018 tarihinde CMR uluslararası taşıması sonrası, 22.08.2018 tarihli aktarma evrakı ile yükün dava dışı alıcı tarafından sevk edildiği ve 24.08.2018 tarihinde teslim ile sonuçlandığı davalı kabulü gözetildiğinde, davacıya karşı davalının akdi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdiğinin değerlendirildiği, davacının tahsil edemediği mal bedeli 25.860,08 EURO bedelden dava dışı ithalatçısının sorumlu olduğunun değerlendirildiği, mal fiyatı DAP teslim şekline göre hesaplanmakla, davacının veya dava dışı gönderilenin taşıma bedeli iadesi talep edemeyeceği, davacının CMR m.17/1 gereği tam zayi iddiası ile tazminat talebinin CMR m.32 kapsamında bir (1) yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu, üç (3) yıllık zamanaşımı süresi açısından kasıt veya pervasızlık şeklinde CMR m.29 kapsamında ağır kusur iddiasını ortaya koyması gerektiği, davacının dava dilekçesinde belirttiği gibi dava ve talep haklarını dava dışı ... firması kullanmak gerekirken, kendisi için de ayrıca zarar iddiasında bulunmasının somut olaya uymadığı tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı tarafından dava dışı ... Gmbb firmasına plastik poşet satışı gerçekleştirildiği, satılan eşyanın 32 Palet ve 342360 adet olarak gönderileceği, davacı tarafından dava dışı ... ... firmasına ihraç edilecek mallarla ilgili olarak 16.08.2018 tarih ve ... nolu gümrük beyannamesinin düzenlendiği, davacı tarafından Türkiye'den gönderilecek olan emtianın ... firmasının talimatları doğrultusunda teslim edilmesi hususunda davalı şirket ile anlaşıldığı, fakat herhangi bir teslimat yapılmadığı, ... firmasının dava konusu ürünlerin kendisine teslim edilmediğini bildirdiği ve davacının satış bedelini alıcı firmadan tahsil edememesi halinde uğradığı maddi zararı karşılamak ve tahsil etmek için ... 10. Noterliği 29.03.2021 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ederek davalıya gönderdiği cevap ihtarnamesinde yasal süre içerisinde bildirim yapılmadığı ve ayrıca teslimatın usulune uygun ve istenilen adrese yapıldığı şeklinde yanıt verildiği , teslimi gereken ancak teslim edilmediği anlaşılan 25.860,08 Euro tutarındaki ürün değerinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsili istemli iş bu davanın açıldığı ,
Bilirkişi heyetince hazırlanan 04.04.2022 tarihli raporda; davacı şirketin 2018 yılı kanuni defterlerinin açılış beratlarının ve kapanış beratlarının kanuni sürelerde alındığı ve HMK m. 222 uyarınca Davacı şirket lehine ve aleyhine delil teşkil eder nitelikte olduğu, davalı şirketin 2018 yılı kanuni defterlerinin açılış beratlarının kanuni sürelerde alındığı, kapanış beratlarının açılış beratı formatında sunulmamasından dolayı kanuni süresinde yaptırılıp yaptırılmadığının tespit edilemediği,
Tarafların iddia ve savunmaları , mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller , aldırılan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı yapılan değerlendirme sonucu ; Davacı ... A.Ş. tarafından dava dışı ... ... firmasına 16.08.2018 tarih ve ... no.lu, 25.860,08 EURO tutarında ihracat faturası düzenlendiği, söz konusu faturanın davacı şirket nezdindeki dava dışı ... ... firmasının cari hesap ekstresine borç olarak kaydedildiği,
Davacı şirket vekilinin 10.08.2021 tarihli dava dilekçesinde, teslimi gereken ancak teslim edilmediği iddia edilen 25.860,08 Euro tutarındaki ürün değerinin ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsilinin talep edildiği, davalı şirket tarafından davacı şirket adına 16.08.2018 - tarih ve ... sayılı, 5.100,00 EURO tutarında yurtdışı navlun faturası (e-fatura) düzenlendiği, faturanın TL karşılığının 35.445,51 TL olduğu, davalı şirket ve davacı şirket kayıtlarında tam ve eksiksiz olarak yer aldığı, davalı şirket tarafından düzenlenen 16.08.2018 tarih ve ... sayılı yurtdışı navlun bedeli faturasının bedelinin davacı şirket tarafından ödendiği, tarafların her ikisinin kendi kayıtlarında, yurtdışı taşıma bedelinden kaynaklanan herhangi bir borç/alacağının bulunmadığı, CMR konvansiyon hükümlerine tabi taşıma süreci sonunda, davalının yükü gönderilenin emir ve talimatlarına uygun bir şekilde aktardığı, malda tasarruf hakkının DAP teslim şekli gereği alıcısı ... firmasına ait olduğu, davalının teslim şeklinde bağımsız bir şekilde, alıcısının emir ve talimatına yükü hazır etmekle taşıma sürecinin tamam olduğu, 16.08.2018 tarihinde CMR uluslararası taşıması sonrası, 22.08.2018 tarihli aktarma evrakı ile yükün dava dışı alıcı tarafından sevk edildiği ve 24.08.2018 tarihinde teslim ile sonuçlandığı davalı kabulü gözetildiğinde, davacıya karşı davalının akdi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdiğinin değerlendirildiği, davacının tahsil edemediği mal bedeli 25.860,08 EURO bedelden dava dışı ithalatçısının sorumlu olduğunun değerlendirildiği, mal fiyatı DAP teslim şekline göre hesaplanmakla, davacının veya dava dışı gönderilenin taşıma bedeli iadesi talep edemeyeceği tüm dosya kapsamında yapılan yargılama neticesinde alınan hükme dayanak ve esas teşkil eden dosya kapsamına uygun bilirkişi raporuyla tespit edilmiş olmakla davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-)Davanın REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli maktu 179,90-TL red karar ve ilam harcın başlangıçta peşin alınan 4.595,78-TL harçtan mahsubu ile bakiye 4.415,88-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-)Arabulucuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 40.675,82-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, davacının / vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/01/2023
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)