T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/646 Esas
KARAR NO :2025/641
DAVA:İtirazın İptali (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:13/10/2021
KARAR TARİHİ:10/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Şirket ile ... arasında ... sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde ... 1.Noterliği 04.01.2011 tarih, ... yevmiye sayılı ... sözleşme no.lu Finansal Kiralama Sözleşmesi imzalandığını, 1 adet 2011 Model ... Marka, ... Tipli ... plaka no.lu ... Şasino.lu ... Motor Seri Numaralı Lastikli Biçerdöver kiralanarak teslim edildiğini, sözleşmeden kaynaklanan borçların ödenmemesi ile temerrüde düşüldüğü müvekkil şirketçe davalıya ....Noterliğinden düzenlenen 31.05.2018 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek borçların 60 gün içinde ödenmesini, akdi takdirde sözleşmenin fesih edileceğinin ihtar edildiği, verilen süreye rağmen borçların ödenmediği gibi belirtilen süre içinde finansal kiralama konusu ekipmanını şirkete tesliminin de gerçekleşmediğinden, finansal kiracı ve müteselsil kefil ile imzalanan sözleşmenin fesh edildiğini, bunun üzerine borçlu ve kefil hakkında 27.07.2018 tarihinde ....İcra Müdürlüğünün 2018/... dosyasından takip yapılarak ödeme emri gönderildiği, borçlu tarafından borca, işlemiş faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ile takibin durduğunu ve huzurdaki davanın açıldığını, 09.06.2021 tarihinde İstanbul Arabuluculuk Bürosuna 2021/... sayılı başvuru yapıldığı, 07.07.2021 tarihinde yapılan toplantıda anlaşmama tutanağı düzenlendiği, davalının finansal kiralama sözleşmesini imzalayarak kira borcu ve ferilerini kabul ettiğini, sözleşmenin 37. maddesi gereği sigorta primlerini ödemesi gerektiğini, belirtilen nedenlerle davalı tarafından ....İcra Müdürlüğü 2018/... e dosyasında açılan takibe yaptığı itirazın iptaline, davalı aleyhine % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takibin devamına, yargılama gideri ve masrafların davalıya yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası üzerinde dava ikamesi olduğunu, davanın red edildiğini, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, sözleşmenin 31. maddesinde alacağın ihbar edilmesi ve 3 gün içinde ödeneceğinin belirlendiği, bu konuda .... Noterliğinden 31.05.2018 tarihinde ... yevmiye sayılı ihtarnamenin gönderildiğini, ayrıca 9.454.84 Euro sigorta alacağının fahiş olduğunu, belirtilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın; 172.904,28 TL alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin 2018/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili davada; ... 1. Noterliği 04/01/2011 tarih ... yevmiye No’lu ... Sözleşme No’lu Finansal Kiralama Sözleşmesi, .... Noterliği’nden keşide edilen 31/05/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı İhtarname, .... İcra Müdürlüğü’nün 2018/... E. sayılı Dosyası Yargıtay kararları, Bilirkişi İncelemesi ve her türlü yasal delile dayanmıştır.
....İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... A.ş olduğu, borçlularının ... ve ... olduğu, 9.454,84-Euro 1. Nolu asıl alacak ( sigorta alacağı), 9.139,46-Euro kira temerrüt alacağı ( sözleşme tarihinde takip tarihine kadar işlemiş ) 11.678,55-Euro sigorta temerrüt alacağı (sözleşme temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işlemiş) olmak üzere toplam 30.272,85-Euro ve 1.315,75-TL 2 nolu asıl alacak (masraf alacağı), 2.172,58-TL masraf temerrüt alacağı ( sözleşme tarihinden takip tarihine kadar işlemiş) olmak üzere toplam 3.483,33-TL alacak için 24/07/2018 tarihinde takibe girişildiği, davalı/ borçluya usulüne uygun tebligatın yapıldığı borçlunun süresi içerisinde borca, ferilerine itiraz ettiği görülmüştür.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosyanın bilirkişi heyetine tevdii edildiği, 19/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı Şirket ile davalı arasından 10.01.2011 tarihinde Finansal Kiralama sözleşmesi imzalandığı, Davacının satın aldığı 122.800 Euro değerli Biçerdöver'in Finansal Kiralamaya konu olduğu, davalının Finansal son kira taksidini 19.08.2016 tarihinde ödemek suretiyle finansal kiralama borcunun tahsil edilmiş olduğu, davacının Finansal Kiralama sözleşmesinin devamı ve aracın devir tarihinde hükümlerinin geçerli olduğu ve bu sürede kiralayan'ın kiralanan malı sigorta ettirme hakkı olduğu, bu hakkın kullanıldığı, ancak tahakkuk eden sigorta primlerini de kiracının ödeme sorumluluğu bulunduğu, davacı şirketin primlerin ödenmesi konusunda ....Noterliğinden keşide ettiği 31.05.2018 tarihli ve ... yevmiyeli ihtarname öncesinde bu konuda talebinin olduğuna ilişkin dosyaya herhangi bir belge sunulmadığı, davacı şirket takip ödeme emrinde 9.139,46 Eur kira temerrüt alacağı talebinde bulunduğu, davacının ticari defter kayıtlarında bu konuda herhangi bir kaydın görülmediği, davacının taksit ödemeleri sırasında davalıya uyarı yaptığına ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı gibi, en son keşide edilen 31.05.2018 tarihli ihtarnamede de bu konuda bir talebinin olmadığı dikkate alındığında davacı şirketin 9.139,46 Eur kira temerrüt alacağını ispatlayamadığı görüşüne varılmakla birlikte takdir ve nihai kararın Sayın Mahkemeye ait olduğu, takip tarihine göre davacı şirketin ticari defterlerinde davalının 2012 yılından itibaren toplam 9.454.84 Euro ödenmemiş sigorta prim alacağının tespit edildiği, davacının sözleşmeden kaynaklanan ihtar masrafı dahil takip tarihinde 1.315,75 TL alacağının da kayıtlarında yer aldığının tespit edildiği, davacı şirketin sunulan ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine kesin delil niteliği taşıdığı, davalının takip tarihinde temerrüde düştüğü görüşünden hareketle takip öncesi talep edilen alacaklara işlemiş faiz yürütülemeyeceği, buna göre, ....İcra Müdürlüğü 2018/... dosyasında takip tarihinde 9.454,84 Euro ve 1.315,75 TL alacağının bulunduğu, davacının icra inkar tazminatı talebinin Mahkemenin takdirinde olduğu, aynı tarafların benzer konuda açtığı ve ....Asliye Ticaret Mahkemesi ... esasında yapılan yargılama sonucu, 21.04.2021 tarihinde Red kararı verilen ve halen istinaf incelemesi devam eden dosya'nın takdirinin sayın mahkemeye ait olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
06/03/2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu özetle; Kök rapordaki tespitler konusunda aynı görüşü muhafaza ettikleri tespit ve rapor edilmiştir.
... ATM ... E. ... K. Sayılı ilamında asıl dosyadaki davacının ... A.Ş. davalının ..., Birleşen dosyada ( .... ATM ... E. ) davacının ... A.Ş. Davalının ..., asıl davada dava tarihi 29/08/2018, birleşen davada dava tarihinin 05/10/2018 olduğu, asıl dava yönünden taraflar arsındaki Finansal Kiralama sözleşmesini konu malın iadesi istemine ilişkin olup birleşen dava yönünden Finansal Kiralama sözleşmesinde müşterek borçlu ve müteselsil kefil konumunda bulunan davalıya karşı sözleşe gereğince ödenmeyen borçlar nedeniyle alacaklı olunduğu iddiasıyla başlatılan .... İcra dairesinin 2018/... takip sayılı dosyasıyla icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkin olduğu,
Asıl ve birleşen davanın 21/04/2021 tarihinde reddine karar verildiği, kararın BAM 44 HD nin 2021/1295 E 2024/1194 K. İlamıyla asıl davanın esastan reddine, birleşen davanın istinaf talebinin kısmen kabulü ile ilamın kaldırılmasına ancak belirtilen hususlarda yargılamayı gerektirmediğinden düzeltilmiş gerekçe ile yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, birleşen davanın reddine karar verildiği,
Yargıtay 11 HD nin 29/03/2024 tarih, 2024/4938 E. 2024/6646 K Sayılı ilamıyla kararın onanmasına karar verildiği ve 23/09/2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacı ... A.Ş. ile davalı ... arasında ... 1.Noterliğinden onaylı 04.01.2011 tarih, ... yevmiye numaralı ... no'lu finansal kiralama sözleşmesi imzalandığı, finansal kiralama sözleşmelerine konu olan malın "1 adet 2011 model, ... marka, ... Tipi, ... plaka no'lu, ... Motor seri no, ... Şasi no'lu, Lastikli Biçerdöver" olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafça finansal kiralama sözleşmesinin asıl kira borcunun gecikmeli de olsa davalı tarafça ödendiği, ödeme öncesi fesih ihtaratında bulunulmadığı görülmektedir.
Davacı tarafça, davalı ...'a ... Nolu Finansal Kiralama sözleşmesi için .... Noterliği’nden keşide edildiği, 31/05/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı İhtarname gönderilerek borçlarını 60 gün içinde ödemesi aksi taktirde bu sürenin sonunda sözleşmenin feshedileceği ihtar edildiği, .... Noterliği aracılığıyla 31.05.2018 tarihinde yapıldığı ve bu ihtarda da 1.041,77TL masraf alacağı ile 10.395,77 € sigorta borcunun ödenmediğinden bahsedildiği, ihtarın davalıya 07.06.2018 de tebliğ edildiği, 60+3 günlük sürenin 09.08.2018 tarihinde dolduğu anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğünce yapılan ilamsız takipte bu bedellerin aksine toplamda 30.272,85€ ve 3.488,33TL masraf alacağı talep edildiği anlaşılmıştır.
Davacı ve davalı ... arasındaki sözleşme ve ihtar incelendiğinde, İhtarname tarihi olan 31.05.2018 tarihi itibariyle davalının 9.973,77 Euro Sigorta Borcu, 1.041,77 TL Diğer Masraf Borcu olduğunun ihtar edildiği, ihtar tarihi itibariyle davalının ödenmemiş kira borcunun bulunmadığı, taraflar arasındaki 04/01/2011 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesinin son taksitinin 18/12/2015 tarihinde olduğu ve davalı kiracının bu taksidi 19/08/2016 tarihinde ödediği davacının ticari defter kayıtlarına da kaydedildiği, kiracının 25/08/2016 tarihi itibariyle kira borcunun olmadığının bilirkişi raporları ile sabit olduğu, davalının borcunun sigorta bedeli ve masraflara ilişkin olduğu, buna yönelik ihtar çekildiği hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın sigorta borcunun ve masrafların ödenmemesinin haklı fesih oluşturup oluşturmayacağına ilişkin olduğu, FFFK.m. 24/4. Maddesine göre kiralama konusu malın sigorta ettirilmesinin zorunlu olduğu ve sigorta primlerinin kiracı tarafından ödeneceği belirtilmiş olup, taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin 41/c maddesi gereğince sigorta borcunun ödenmemesinin de sözleşmenin feshi ve malın iadesine yönelik bir sonuç meydana getireceği, ancak sözleşmenin imzalandığı 2011 tarihinden itibaren her sene yapılan sigorta poliçesi ödemeleri ile ilgili olarak hiç ihtar çekilmediği, sözleşmenin kira riskinin olmadığı 31.05.2018 tarihinde ilk ihtarın çekilmesinin ve bu nedenle sözleşmenin fesih edilip mala ihtiyatı tedbir konulmasının hakkaniyetli olmadığı mal iadesi koşullarının oluşmadığı anlaşılmıştır. ( ... ATM ... E sayılı kararında da asıl dava yönünden reddine karar verildiği ve bu kararın BAM ve Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği anlaşılmıştır)
FFFK.m. 24/4’e göre; “Kiralama konusu malın sigorta ettirilmesi zorunludur. Malın kimin tarafından sigorta ettirileceği sözleşmede gösterilir. Sigorta primleri kiracı tarafından ödenir.” FFFK. m. 24/4 metninde sigorta primlerini ödeme yeri konusunda bir açıklık bulunmamaktadır. Sözleşmeye konu malın sigortalanması yükümlülüğü kiralayanda ise, kiralayan, sigorta işlemlerini yaptırdıktan sonra, yapılan sigortaya ilişkin primlerin kiracı tarafından ödenebilmesi için gerekli bilgi ve belgeleri kiracıya vermek zorundadır.
Sigorta sözleşmesinin kiracıya yapılan ihbarında, primlerin ödeme yerinin açıkça belirtilmesi gerekir, sadece sigorta yapıldığının bildirilmesi, kiracı için sigorta primlerini ödeme borcu doğurmaz. Dolayısıyla, kiralayan sigorta işlemini yapmış olmakla birlikte, bunu kiracıya ihbar etmemiş yada ihbar etmiş ancak ödeme yeri belirtilmemiş ise, rizikonun gerçekleşmesi durumunda kiracı primi ödemediği için, kiralanan sigorta teminatı dışında kalırsa, kiracı bundan sorumlu tutulamaz.
FFFK. m. 31 uyarınca kiracıya gönderilecek ihtar kural olarak herhangi bir şekil (geçerlilik) şartına bağlı değildir. Ancak Türk Ticaret Kanunu m.18/b.3’deki “Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır.”düzenlemesi nedeniyle bu ihtarın TTK. m. 18’deki koşullara uygun şekilde yapılması gerekmektedir .
Somut uyuşmazlıkta taraflar arasındaki 04/01/2011 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesinin 31. maddesi incelendiğinde “...Sigorta primleri, Kiralayan tarafından gönderilen ihbarnamenin alınmasını izleyen 3 gün içinde ve ihbarnamede belirtilen şekilde ödenecektir.” şeklende sigorta primlerinin nasıl ödeneceği hükme bağlanmış olup davacı tarafça bu maddede belirtilen şartlara uygun olarak asıl borçluya dosya içerisine sunulan davacı şirketçe yaptırılan ...Poliçeleri ile ilgili herhangi bir ihtarname gönderilmediği, bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere asıl kira borcunun 19/08/2016 tarihinde ödendikten sigorta primlerinin ve temerrüdünün ödenmesine ilişkin ihtarnamenin poliçe tarihleri dikkate alındığında sözleşmede kararlaştırılan maddeyle bağdaşmadığı kanaatine varılmıştır. Asıl borçluya karşı usulüne uygun olarak sigorta primlerinin ödenmesi yönünden ihtarda bulunulmaması nedeniyle bu alacak kalemi talep edilemez.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, tarafların defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamı, beklenilen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 21/04/2021 tarih ... E. ... Kararından anlaşıldığı üzere takip talebi ve ödeme emrinde taleplerin sigorta prim alacağı, kira temerrüt faiz alacağı ve masraf alacağı kalemlerinden ibaret olduğu uyuşmazlığın sigorta borcunun ve masrafların ödenmemesinin haklı fesih oluşturup oluşturmayacağına ilişkin olduğu, FFFK.m. 24/4. Maddesine göre kiralama konusu malın sigorta ettirilmesinin zorunlu olduğu ve sigorta primlerinin kiracı tarafından ödeneceği belirtilmiş olup, taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin 41/c maddesi gereğince sigorta borcunun ödenmemesinin de sözleşmenin feshi ve malın iadesine yönelik bir sonuç meydana getireceği, ancak sözleşmenin imzalandığı 2011 tarihinden itibaren her sene yapılan sigorta poliçesi ödemeleri ile ilgili olarak hiç ihtar çekilmediği, sözleşmenin kira riskinin olmadığı 31.05.2018 tarihinde ilk ihtarın çekilmesinin ve bu nedenle sözleşmenin fesih edilip mala ihtiyatı tedbir konulmasının hakkaniyetli olmadığı, davacı şirketçe yaptırılan Leasing All Risk Poliçeleri ile ilgili herhangi bir ihtarname gönderilmediği, bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere asıl kira borcunun 19/08/2016 tarihinde ödendikten sigorta primlerinin ve temerrüdünün ödenmesine ilişkin ihtarnamenin poliçe tarihleri dikkate alındığında sözleşmede kararlaştırılan maddeyle bağdaşmadığı, asıl borçluya karşı usulüne uygun olarak sigorta primlerinin ödenmesi yönünden ihtarda bulunulmaması nedeniyle bu alacak kalemi talep edilemeyeceği anlaşılmakla davacının davasının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 615,40-TL harcın başlangıçta peşin alınan 2.088,26-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.472,86-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-)Davacı yanca yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)Davalı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-)Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen taraflara/vekiline iadesine,
Dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı; tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
10/10/2025
Katip ...
E-İmza
Hakim ...
E-İmza