T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/832 Esas
KARAR NO:2025/38
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:27/12/2021
KARAR TARİHİ:21/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili şirket arasında 01.03.2019 tarihli Hizmet Alım Sözleşmesi akdedildiğini, ilgili sözleşme uyarınca davalının, müvekkiline ait işyerinde içecek servis, temizlik, bakım ve onarım hizmetlerini, hizmet veren unvanı ile vermeyi kabul ettiğini, davalının, iş sözleşmesi uyarınca üstlendiği yükümlülükleri yerine getirmediğini, bu hususun .... Noterliği’nin 27 Ocak 2020 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname ile muhataba bildirildiğini ve sözleşmeye aykırılıkların düzeltilmesi talep edildiğini, davalı tarafından söz konusu aykırılıklar düzeltilmediğinden, taraflar arasındaki sözleşmenin yine .... Noterliği’nin 27 Şubat 2020 tarihli, ... Yevmiye nolu ihtarnamesi ile 29 Şubat 2020 tarihi itibariyle feshedildiğini, bu doğrultuda davalı bünyesinde çalışan ve müvekkili şirketin bünyesinde görevlendirilmiş olan çalışanlar ... istifa ettiklerini ve bu sebeple kıdem tazminatına hak kazanamadan iş sözleşmelerinin sonlandırıldığını, müvekkili şirket tarafından muhataba, söz konusu işçiler için sözleşme süresi boyunca 12.468,48-TL kıdem tazminatı karşılığı ödendiğini, işçiler kıdem tazminatına hak kazanmadan iş sözleşmeleri istifa yolu ile sona erdiğinden bu kıdem tazminatı karşılıklarının müvekkiline iadesi gerektiğini, müvekkilice, sözleşme sona erdirilmeden önce davalı tarafından borcu yoktur yazısı ve teminat verilmediğinden, muhatabın hak edişlerinden 11.313.58-TL mahsup edildiğini, muhatabın, müvekkili şirkete olan kıdem tazminatı borcu ile davalıdan olan alacakları muhasebeleştirildiğinde, işbu ihtarname tarihi itibariyle muhatabın müvekkili şirkete, kıdem tazminatı karşılıklarından kaynaklı 1.154,90-TL borcu bulunduğu anlaşıldığını ve bu bedel üzerinden takip başlatıldığını, davalı tarafından, .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Nolu dosyası ile başlatılan takibe konu borca itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, davalı tarafça borca yapılan itirazın haksız, kötü niyetli ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, izah edilen sebeplerden ötürü fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla; davalarının kabulüne, .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına yapılan itirazın reddi ile takibin devamına, davalı aleyhine %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, asıl alacağın icra takibinden itibaren işleyecek ticari faiz ile tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı taraf arasındaki Hizmet Sözleşmesinin 01/03/2019-29/02/2020 tarihleri arasında geçerli olacak şekilde imzalandığını, Sözleşmede belirtildiği üzere taraflar, sözleşme süresinin dolmasından en az 1 ay önce yazılı olarak bildirimde bulunmadığı takdirde sözleşme süresinin 1 yıl daha uzayacağı, davacı tarafın, müvekkili şirketin sözleşme yükümlülüklerine aykırı davrandığı iddiası ile sözleşmeyi feshedeceğini 27 Ocak 2020 tarihli ihtarnamesi ile bildirildiğini ve 27 Şubat 2020 tarihli ihtarnamesi ile de feshedildiğini, davacı taraf bünyesinde çalışan işçilerin iş sözleşmeleri, dava dilekçesinde iddia edildiği şekilde istifa ile sona ermediğini, işçilerin iş akdi, davacı taraf ile müvekkili şirket arasındaki hizmet sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle Kod-18 ile feshedildiğini, fakat müvekkili şirket tarafından, SGK’ya işten ayrılışa ilişkin bildirm yapılırken sehven Kod-3 girilmiş olduğunu, yapılan yanlışlığa ilişkin SGK'ya başvuru yapıldığını, düzeltilmesinin talep edildiğini, işçiler adına Kod-18 ile düzenlenen SGK işten ayrılış bildirgeleri dilekçe ekinde sunduklarını, davacı tarafından işçilerin istifasını kanıtlayabilecek herhangi bir dilekçe de mevcut olmadığından, dosyaya sunulamadığını, müvekkili şirket ile hizmet sözleşmesi biten davacı taraf, sözleşmenin sona ermesine yakın bir tarihte müvekkili şirkete mail yolu ile ''Tarafınızca onaylanması halinde, çalışan personeli ekli protokol ile yeni çalışacağımız firmaya gün kayıpsız devir etmek niyetindeyiz. Tarafınızca değerlendirilerek protokolün yeikili kişilerce imzalanmasını bekleriz" şeklinde bilgilendirme yaptığını ve devir protokolünü gönderdiğini, şifahen edindikleri bilgilere göre, söz konusu işçiler müvekkili şirketten ayrıldıktan sonra davacı bünyesinde çalışmaya devam ettiğini, davacı tarafın mailindeki açıklamalarından ve ardından işçileri bünyesınde çalışmaya devam etmesinden, söz konusu feshin istifa olmadığını kanıtladığını, davacının taraflarına haksız bir şekilde yönelttiği işbu alacak iddiasını kabul etmediklerişni, davacı şirket ile müvekkili arasında hizmet alım sözleşmesi akdedilmiş bu kapsamda müvekkili şirket bünyesinde personel alımının gerçekleştirildiğini, davacı her ay yaptığı ödemelerle istihdamı sağlanan işçilerin kıdem tazminatı dahil işçilik alacaklarını taraflarına ödendiğini, davacının bu ödemeleri geri almak kaydıyla değil; ileride işçiler tarafından taraflarına yöneltilmesi muhtemel işçilik alacağı davalarında işçilere verilmesi amacıyla yaptığının ortada olduğunu, müvekkili ile davalı şirket arasında akdedilen Hizmet Alım Sözleşmesi uyarınca müvekkili şirketin, mevcut personel sayısını arttırma gereği duymuş bu nedenle, işbu kapsamda çalışacak personel arayışına girdiğini, asıl işverenliği üstlendiği işçilerin müvekkili bünyesinde çalışmaları sürerken yaptığı ödemelerle işçilerin kıdem tazminatı dahil tüm hak edişlerini ödeyen şirketin bu ödemeleri taraflarına geri almak amacıyla vermemiş olduğunun âşikar olduğunu, Hizmet Alım Sözleşmesi uyarınca alt işveren asıl işverenlik ilişkisi içerisinde olan taraflar gerek kendi iç ilişkilerinde (hizmet sözleşmesi) gerek işçileri ile yaşanılan bir fesih durumunda kazanılmış hak kapsamında işçilere kıdem tazminatın ödemekle karş karşıya geleceğini, böyle bir ihtimali göz önünde bulundurarak davacı şirketin öncesine taraflarına yaptığı ödemeleri gösterir faturalar dosya içeriğinden de anlaşılacağını, her ne kadar işçilere ait SGK kayıtlarında İşten Ayrılış 3 kodu olarak belirtilmişse de bu kodun sehven yazılmış olduğu gerçekte Kod-18 ile çıkışının yapıldığı ve bu sebeple işçiler tarafından feshin kıdem tazminatına hak kazanılmayacağı şekilde gerçekleştirilmemiş olduğunun kabulü gerektiğini, ayrıca işçilerin istifa ettiklerine dair beyanlarını içerir hiçbir belgenin de mevcut olmamasının bu iddiayı destekler nitelikte olduğunu, taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi ve yerleşik ticari işleyişe göre faturalar ve hak edişler, hizmet verene ödenmek zorunda olduğunu, davacının yapmış olduğu ödemeleri ise geri isteme imkanının bulunamadığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere; işçiler istifa ile işten ayrılma durumunda dahi, söz konusu kurallar değişmediğini, SGK Kod-18 ile iş akdine son evrilen işçinin kıdem tazminatını talep etme hakkına haiz olabileceği ve müvekkili şirkete bu sebeple dava açabileceği karara bağlandığını, davacı tarafın müvekkili şirketten hiçbir alacağının bulunmadığını, aksine müvekkili şirketin, hak edişi olan ve davacı şirket tarafından kesilen 11.313.58 TL'lik alacağının bulunduğunu, açıklanan nedenler ve mahkemece resen nazara alınacak nedenlerle ikame davanın kabulünün hukuken mümkün olmadığını, bu sebeple; davanın taraflar arasındaki hizmet ilişkisine ilişkin tüm belgelerin dava dosyasına celbi ile yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere lehlerine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; İİK. 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Davada taraflar arasındaki hukuki ihtilaf, davacı yanın 23.03.2021 tarihinde davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile 1.154,90 TL tutarındaki alacağının tahsili amacıyla başlatmış olduğu icra takibine, davalı yanın borca itirazı ile icra takibinin durdurulması sonucunda davacı şirketin düzenlediği “Kıdem Tazminatı Fark Bedeli” açıklamalı faturadan kaynaklı alacağını davalı yandan tahsil edemedikleri iddiası üzerine çıkmış bulunduğu , taraflar arasında 27.2.2019 tarihli ve 1+1 yıl süreli (Genel Hizmet sözleşmesi) bulunduğu , sözleşmenin 3.9 maddesine göre çalışanların kıdem tazminatları davalı tarafından ödeneceği belirtildiği ,
Devam eden yargılamada mali müşavir , iş hukuku alanında uzman bilirkişi ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 18.05.2023 tarihli raporda ; İncelenen davalı şirkete ait 2019 ve 2020 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edildiği, yıl sonunda yaptırılması gereken yevmiye defteri kapanış tasdiklerinin yaptırılmadığı, 2021 yılı ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edildiğinden davalı şirketin 2019 ve 2020 yıllarına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşımadığı, davalı şirketin 2021 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin düzenlediği faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 tarihi itibariyle davalı şirketten 1.154,90 TL alacağının bulunduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 tarihi itibariyle davacı şirkete 1.174,64 TL borcunun bulunduğu, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının nedeni; Davacı şirket tarafından düzenlenen 31.03.2020 tarihli ... nolu 12.468,48TL tutarlı “Kıdem Karşılık Fark Bedeli” açıklamalı E-Arşiv faturasının taraflar arasında ihtilafa olduğu, sözleşmede belirtilen ücret çıplak ücrete ilişkin olup, çıplak ücret kıdem tazminatını kapsamadığından davacının iddiasını destekleyecek belgelerin dosyada bulunmadığı davacı şirketin icra takibi öncesinde faiz talebinde bulunmadığı, tarafların icra inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin değerlendirilmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 29.11.2023 tarihli ek raporda; kök raporda tarafların ticari defter ve kayıtları incelenmiş olup, kök raporda yer alan görüş ve kanaatte herhangi bir değişiklik bulunmadığı, “Davacı ve davalı şirketin 2019, 2020 ve 2021 yılı ticari defterleri incelenmiş olup, tarafların cari hesap ektreleri rapordaki tablolarda ayrıntılı olarak gösterildiği, davacı ve davalı şirketin 2019, 2020 ve 2021 yılına ait cari hesap ekstrelerinde; davacı şirketin 31.12.2021 tarihi itibariyle davalı şirketten 1.154,90 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, davalı şirketin 31.12.2021 tarihi itibariyle davacı yana 1.174,64 TL borçlu olduğunun görüldüğü, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının nedeni; davacı şirket tarafından düzenlenen 31.03.2020 tarihli ... nolu 12.468,48TL tutarlı “Kıdem Karşılık Fark Bedeli” açıklamalı E-Arşiv faturasının taraflar arasında ihtilafa neden olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 04/12/2024 tarihli raporda; Davacı ve Davalı şirketlerin, 2019, 2020 ve 2021 yıllarına ilişkin defter, belge ve kayıtlarının Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak yasal süresi içinde düzenlemiş olduğu ve sahipleri lehine delil olma vasfına haiz olduğu, dava dışı işçilerin işten ayrılış kodunun (18 – işin sona ermesi) olduğu, (18) koduyla işten çıkarılan işçinin şartların sağlanması hâlinde kıdem tazminatı almaya hak kazanabileceği, bununla birlikte somut olayda, dava dışı işçilerin kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadıkları hususunda kesin bir sonuca varılamadığı, ayrıca dava dosyasında, dava dışı işçilerin istifa ettiklerine ilişkin bir belge de mevcut olmadığı, davacı şirketin düzenlediği faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 tarihi itibariyle davalı şirketten 1.154,90 TL alacağının bulunduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 tarihi itibariyle davacı şirkete 1.174,64 TL borcunun bulunduğu, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının nedeninin; Davacı şirket tarafından düzenlenen 31.03.2020 tarihli ... nolu 12.468,48TL tutarlı “Kıdem Karşılık Fark Bedeli” açıklamalı E-Arşiv faturasının taraflar arasında ihtilafa olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları , toplanan deliller , aldırılan bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler sonucunda ; incelenen davacı şirkete ait 2019, 2020 ve 2021 yılı Ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter Defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2019, 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olmasından dolayı davacı şirketin 2019, 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirkete ait 2019 ve 2020 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edildiği, yıl sonunda yaptırılması gereken yevmiye defteri kapanış tasdiklerinin yaptırılmadığı, 2021 yılı ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edildiğinden davalı şirketin 2019 ve 2020 yıllarına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşımadığı, davalı şirketin 2021 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin düzenlediği faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 bariyle davalı şirketten 1.154,90 TL alacağının bulunduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 23.03.2021 tarihi itibariyle davacı şirkete 1.174,64 TL borcunun bulunduğu, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının nedeni; davacı şirket tarafından düzenlenen 31.03.2020 tarihli ... nolu 12.468,48TL tutarlı “Kıdem Karşılık Fark Bedeli” açıklamalı E-Arşiv faturasının taraflar arasında ihtilafa olduğu, davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde (Davacı her ay yaptığı ödemelerle istihdamın sağlanan işçilerin kıdem tazminatı dahil işçilik alacaklarını tarafımıza ödemiştir.) şeklinde beyanda bulunduğu,TBK 77. Maddeye göre “ haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür.” hükmünün yer aldığı , davalı davacıdan anılan çalışanlara kıdem tazminatı ödemek için bir bedel aldığını kabul etmekte ise de, aldığı bedeli amaçladığı şekilde kullandığına ilişkin dosyaya somut belge sunmadığı , alınan para bir şart için alınmış ve bu şart gerçekleşmediği , şart gerçekleşmemişse sebepsiz zenginleşme durumu söz konusu olacağı bu durumda davacının sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre, vermiş bulunduğu miktarı talep hakkı bulunduğu dosya kapsamına uygun bilirkişi heyet raporunda yer almakla , tarafların ticari defterlerinde yer alan tespitler de bir arada değerlendirildiğinde ; davacının davasının kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 1.154,90- TL üzerinden iptaline, takibin takip talebindeki talep gibi devamına dair aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden ve alacak likid olduğundan hükmolunan meblağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
Davacının davasının KABULÜ İLE;
1-)Davalının .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 1.154,90- TL üzerinden İPTALİNE, takibin takip talebindeki talep gibi DEVAMINA,
2-)Alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatı 230,98- TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-)Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 615,40-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 556,10-TL harcın ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan arabuluculuk ücretinin davada haksız çıkan taraftan karşılanması gerektiğinden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacının yaptığı 59,30-TL başvuru harcı, 59,30-TL peşin harç, 8,50-TL vekalet harcı, 12.728,50-TL bilirkişi ücreti ile davetiye masrafı olmak üzere toplam 12.855,60-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.154,90-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 6100 sayılı HMK nın 341/2 maddesi gereği karar tarihi dikkate alınarak miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/01/2025
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)