T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/205 Esas
KARAR NO:2022/891
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:27/03/2022
KARAR TARİHİ:07/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... (“Otoyol”)’nun, işletmesi 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun doğrultusunda Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğü, Davalı-Borçluya ait ... plaka sayılı aracın, 10.10.2016 – 17.07.2017 tarihleri arasında, ücret ödenmeksizin 119 adet ihlalli geçişlerin yapıldığını, Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’ nün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. Maddesi 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı verilmekte ise de, iş bu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiği, Geçiş ücretlerini süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkil şirketçe davalı-borçlu şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü’ nün... E. Sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 sayılı kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası, işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla 10.11.2017 tarihinde İcra Takibinin başlatıldığı, Davalı-Borçlu şirkete ödeme emrinin 21.12.2017 tarihinde tebliğ edildiği, ancak Davalı-Borçlu tarafından 24.12.2017 tarihinde ‘ borca ve faize’ itiraz edilmiş, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiği, Davalı-Borçlunun Kendi İhmal ve Kusurunun Sonuçlarından Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirketi Sorumlu Tutmaya Çalışmasının Kabul Edilemez nitelikte olduğunu, Davalı-Borçluya ait araçlar ile Otoyol’u kullandığı anlarda HGS/OGS hesaplarının müsait olmadığını, Takdir edileceği üzere HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu tarafın sorumluluğunda olduğunu, otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluğunda olduğunu, benzer şekilde ... ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladığını, Bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, Davalı-Borçlunun kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e yüklemeye çalışması kabul edilemez olduğunu, Davacı- Alacaklı müvekkil şirketçe, Davalı-Borçlu Şirkete ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “SA Etiketsiz Geçiş, Ürün Bakiyesi Yetersiz / OGS de tanimli olmayan plaka, Ürün kara listede / OGS de tanimli olmayan plaka, Bankadan provizyon isteğine ya / OGS de tanimli olmayan plaka, Ürün kara listede” sonucu ile döndüğünün anlaşıldığı, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen Davalının HGS etiketinden geçiş ücreti çekilemediği ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçlarının tahakkuk ettirildiği, müvekkil şirketin kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirdiği ve cezai yaptırım uyguladığı, ücret ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine ilişkin tesis edilen işlemler, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’ nün Hizmetleri hakkından kanuna uygun şekilde yürütüldüğü, bu kapsamda başvuranın yaptığı ihlalli geçişler ile ilgili ceza uygulanmasının hukuka uygun olduğunun, 6001 saylı Kanun’ un 30. Maddesinin 7. Fıkrasında ‘geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1. Fıkrası ile 5. Fıkrasında maddeler uygulanmaz’ hükmü düzenlenmiştir. Bu kapsamda araç sahiplerine, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı sunulduğunun, ihlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebilmektedir.Bu ödeme kanallarının ... Bankası, ... Bankası, http://.../TR/borcsorgumalariodeme sitesinden ve mobil uygulamalar gibi sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtası ile ödeme yapılabileceği, Davacı-Alacaklı müvekkil Şirket’ in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığını, Davalı-Borçluya ait ... plakalı ticari kullanım niteliği bulunan aracı ile mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yaptığını, dosyada sunulan ihlalli geçiş listeleri incelendiği zaman tespit edileceği üzere davalıya ait araç sınıfları 2. Sınıf araçlar olduğunu, Sayın mahkemenizce aracın ticari olduğu ve ticari amaçla kullanıldığının görüleceğini, Davalı-Borçlu hakkında .... İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun gereğince; arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden istenebilmektedir. Ticari işlerde uygulanan avans faiz oranı, 3095 sayılı Yasa'nın 2. maddesi hükmüne göre değişken bir özellik taşımaktadır. Davalı-Borçlu tarafın temerrüde düştüğü tarih itibariyle Merkez Bankası'nın kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faiz oranı %10.50 ve 31.12.2016 tarihi itibari ile faiz oranındaki değişikliklerle beraber avans faiz oranı %9,75 olarak belirlenmiştir. İşbu faiz değişiklikleri de dikkate alınarak bu faiz tutarları üzerinden işlemiş faiz hesaplaması yapılarak dava konusu edildiğini, TCMB tarafından uygulanması öngörülen değişen faiz oranları doğrultusunda icra takibinin devamı ile faiz taleplerinin olduğunu, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla davamızın kabulü ile; Davalı-Borçlunun .... İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı dosyası kapsamında 615,75 TL geçiş ücreti ve 1.451,00 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 2.066,75 TL asıl alacak, 111,63 TL işlemiş faiz ve 20,09 TL KDV olmak üzere toplam 2.198,47 TL üzerinden itirazın iptali ile takip talebinde gösterilen şartlarda devamına, Hüküm kurulan işlemiş faize 3065 sayılı KDV Kanunu gereğince %18 KDV uygulanmasına, Davalı-Borçlu tarafın İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı-borçlu tarafa yükletilmesine, karar verilmesini davacı-alacaklı müvekkil adına saygılarıyla arz ve talep etmektedirler.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: İtirazın İptali Yönünden, Müvekkilleri aleyhine 11.10.2017 tarihinde .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyada genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, taraflarınca 24.12.2017 tarihinde sözkonusu icra takibine itiraz edildiğini ve icra takibinin durdurulduğunu, Huzurdaki dava bu itiraza ilişkin itirazın iptali davası olduğunu, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 'itirazın iptali' başlıklı 67 maddesi gereği itirazın iptali davasının itirazın tebliğinden sonraki 1 yıllık sürede açılması gerektiğini, “İİK madde 67/1: "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden
itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." yukarıda açıklandığı üzere huzurdaki dava 1 yıllık hak düşürücü süre içinde
açılmadığından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 142. Maddesi gereği sayın mahkemenizce esas hakkında inceleme yapılmadan önce hak düşürücü sürelerin incelenmesi gerektiğini, Esas Yönünden İtirazları, müvekkil aleyhine davacı... A.ş. tarafından 11.10.2017 tarihinde .... İcra Müdürlüğü’nün... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığı, 24.12.2017 tarihinde borca itiraz edildiğini, davacı tarafın, sayın mahkemeniz nezdinde müvekkil aleyhine itirazın iptali davası açtığını, müvekkilin dava konusu araçlarında ... yetersiz bakiye veya plaka okunamadığından kaçak geçiş yapıldığı gerekçesiyle ceza kesildiğini, olay tarihinde ilgili köprüden ve yollardan yapılan geçişlerin tamamı müvekkil tarafından HGS/OGS hesabından ile otomatik olarak ödendiğini; müvekkillerinin hiçbir kusuru olmadığını ve geçiş ödemelerini eksiksiz yapmış olduğu halde haksız biçimde kesilen para cezası ve geçiş ücretlerinin hukuk devletinde kabul edilemez bir durum olduğunu, ayrıca kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilin kaçak geçiş yapmış olduğunu varsaydığımız taktirde de Karayolu geçişlerinde uygulanan 15 gün içerisindeki ceza bildirimleri de müvekkillerine yapılmadığını, müvekkillerinin davacı tarafından aleyhine başlatılan icra takibinde herhangi bir borcu bulunmadığını, İşbu sebeplerle icra takibinin iptali gerektiğini, yukarıda açıklanan ve mahkemenizce re’sen nazara alınacak sebepler neticesinde; itirazın iptali davasının reddi ile % 40’tan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, takdir ve tensiplerinize arz ve talep etmektedirler.
Davanın; İhlalli geçişten kaynaklanan alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu görüldü.
.... İcra Dairesinin... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının... ve İşletme Anonim Şirketi, borçlunun ... (T.C. No: ...) olduğu, takibin 4.912,45-TL asıl alacak, 256,47-TL işlemiş faiz, 46,16-TL KDV olmak üzere toplam 5.215,08-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezasına ilişkin olduğu, 10/11/2017 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğine dair takip dosyası içerisinde belge bulunmadığı, borçlu asilin 16/11/2017 tarihinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüş, takip tarihinden itibaren 7 günlük itiraz süresi dolmadan borçlu itiraz dilekçesi sunduğundan borca itirazın süresi içerisinde yapıldığı anlaşılmıştır.
Uğur Karadavut tarafından imzalı 15/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ...'den takiple istenebilir güncel toplam alacağın 2.210,92-TL olduğu, 2.066,75-TL'ye takip tarihinden itibaren ödeme yapılıncaya kadar TC Merkez Bankası yıllık %10,50 ve %9,75 değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği, Davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Mahkemenin takdirinde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının... ve İşletme Anonim Şirketi, borçlunun ... (T.C. No: ...) olduğu, takibin 4.912,45-TL asıl alacak, 256,47-TL işlemiş faiz, 46,16-TL KDV olmak üzere toplam 5.215,08-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezasına ilişkin olduğu, 10/11/2017 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğine dair takip dosyası içerisinde belge bulunmadığı, borçlu asilin 16/11/2017 tarihinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüş, takip tarihinden itibaren 7 günlük itiraz süresi dolmadan borçlu itiraz dilekçesi sunduğundan borca itirazın süresi içerisinde yapıldığı anlaşılmış, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 27/03/2022 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık süre işlemeye başlamadığından eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan CD içeriğine göre hazırlanan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalıya ait ... plakalı aracın 10/10/2016-17/07/2017 tarihleri arasında toplam 119 adet tahsil edilmemiş ihlalli geçiş yaptığı ve bu ihlalli geçişler nedeniyle geçiş ücretleri toplamı 615,75-TL, gecikme cezası toplamı 1.451,00-TL olmak üzere toplam 2.066,75-TL olduğu, 3095 sayılı kanunun 2.maddesine göre işlemiş avans faizinin 122,18-TL, KDV'nin ise 21,99-TL olduğu, davalıya ait araçların ihlalli geçiş ücretlerinin ödendiğine dair dosya içerisinde herhangi bir bilgi belgenin bulunmadığı dikkate alındığından davacının davalıdan talep edebileceği tutarın 2.066,75-TL ihlalli geçiş ücreti (asıl alacak), 122,18-TL işlemiş faiz ve 21,99-TL KDV olmak üzere toplam 2.210,92-TL olduğu, ancak dava dilekçesi incelendiğinde davacının 2.066,75-TL asıl alacak, 111,63-TL işlemiş faiz ve 20,09-TL KDV olmak üzere toplam 2.198,47-TL alacak üzerinden itirazın iptalini talep ettiği, bilirkişi raporu ile belirlenen alacak kalemlerinden asıl alacağın davacının talebi ile aynı hesaplandığı, ilemiş faiz ve KDV tutarlarının ise davacının talebinden daha fazla hesaplandığı görüldüğünden davacının talebi ile bağlı kalınarak davanın kabulü ile 2.066,75-TL asıl alacak, 111,63-TL işlemiş faiz ve 20,09-TL KDV olmak üzere toplam 2.198,47-TL alacak üzerinden itirazın iptali ile takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden hükmolunan meblağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah olunan nedenlerle;
1-Davanın Kısmen Kabulüne,
.... İcra Dairesinin... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının 2.198,47-TL alacak üzerinden iptaline, takip tarihinden itibaren 2.066,75-TL asıl alacağa yıllık %9,75 ve değişen oranlarda avans faizi işletilmek suretiyle takibin devamına,
2-Alacağın %20'si oranında 439,69-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 150,18-TL harctan peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 69,48-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 77,00-TL tebligat gideri, 1.250,00-TL bilirkişi ücreti,80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç, 11,50-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.499,90-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 2.198,47-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır