T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/28 Esas
KARAR NO:2023/91
DAVA:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:05/09/2016
KARAR TARİHİ:08/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Peyzaj işleri ile uğraştığını, davalıya sözleşme kapsamında ön ödemeli 40.000,00-TL'lik iki adet olan, toplamda 80.000,00 TL'lik avans çekleri verdiklerini, davalı şirketin işe başlamaması nedeniyle çeklerin iadesi için ihtarname gönderdiklerini, davalının çekleri geri göndermediği gibi üçüncü kişilere devrederek müvekkillerini zor duruma düşürdüklerini beyan etmiş, sonuç olarak, çekler hakkında üçüncü kişileri kapsayacak şekilde ödemeden men tedbiri konulmasına, dava konusu çeklerden dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, çeklerin iadesi ve iptaline, davalının%20’den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmelerine, yargılama gider ve ücreti vekaletin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle Yetki itirazları olduğunu, davacı ile sözleşme yaparak Kastamonu Pınarbaşı'nda bulunan Kanyonun ahşap işi ve Demir doğrama işlerinin işçiliği ve malzemelerinin temini için anlaştıklarını, bu işlerin bitirilmesi için 1,5 Trilyon alacaklarını, malzeme alımı için davacı şirketin kendilerine 80.000,00-TL avans verdiğini, alınan bu bedelin malzeme ve işçilik için harcandığını, davacı yanın taraftarına başkaca ödeme yapmadığından işi bitiremediklerini, alınan çeklerin çalışmalarının karşılığı olduğunu beyan etmiş sonuç olarak, açılan mesnetsiz davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
Dava, taraflar arasında akdedilen eser sözleşmesi kapsamında davacı iş sahibinin davalı yükleniciye sözleşme karşılığı verdiği iki adet 40.000,00-TL olmak üzere toplam 80,000,00 TL tutarındaki iki adet çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti ve çeklerin iptal ve iadesine karar verilmesine ilişkin olduğu anlaşıldı.
Mahkememizin 2016/909 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde; Davacının imzalayarak davalıya verdiği çekler için talep ettiği çek bedelin malzeme ve işçilik için harcandığı ve işlerin yapılmadığını kanıtlayamadığı gerekçesiyle 12/12/2018 tarih 2018/1146 karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkememizin 12/12/2018 tarihli ... karar sayılı kararının davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine İstanbul BAM 15. HD 15/12/2021 tarih 2019/819 esas 2021/2393 karar sayılı ilamında; "...Somut olayda davacı iş sahibi sözleşme gereğince yapılacak işler için davalı yükleniciye avans olarak 80.000,00 TL bedelli çek verdiğini ileri sürmüş olup, esasen bu konuda bir ihtilaf da bulunmamaktadır. İhtilaf, bu çekler karşılığında bir iş yapılıp yapılmadığı noktasında toplanmakta olup, yukarıda belirtildiği üzere işin yapıldığı ve teslim edildiğinin ispat yükü yükleniciye düşmektedir. Mahkemece, işin yapılıp yapılmadığı, söz konusu çeklerle malzeme alınıp alınmadığı, alınmış ise ne kadar alındığı, malzemelerin nerede olduğu, işçi çalıştırılıp çalıştırılmadığı, çalıştırılmış ise kime ne miktar ödeme yapıldığı, sonuç olarak avans mahiyetinde verilen çeklerin nereye ne miktar harcandığının buna ilişkin yüklenici tarafından sunulan deliller toplanarak ve gerektiğinde keşif yapılmak suretiyle belirlenmesi, bu deliller gözetilerek davada talep edilen hususlarda bir karar verilmesi gerekirken, bu hususlar üzerinde durulmaksızın ve ispat yükünde hataya düşülerek, işin yapılmadığının davacı iş sahibi tarafından kanıtlanamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuştur. Öte yandan, davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu çeklerin yargılama sırasında ödendiğini ve davanın istirdat davasına dönüştüğünü bildirdiğinden, mahkemece bu hususun da araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir..."gerekçesiyle Mahkememizin 2016/909 esas 208/1146 karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmiş, kaldırma ilamı üzerine dosya Mahkememizin 2022/28 esas sırasına kaydedilmiştir.
İstanbul BAM 15. HD 15/12/2021 tarih 2019/819 esas 2021/2393 karar sayılı kaldırma ilamı sonrası Mahkememizin 2022/28 esas sayılı dosyasında, 27/04/2022 tarihli celse 2 nolu ara kararı ile Davalı tarafa cevap dilekçesinde bildirdiği malzeme ve işçilik için yapılan harcamalar ile yapıldığı iddia edilen ahşap işi ve demir işine ilişkin delil ve belgelerini sunması, başka yerden getirtilecek delilleri var ise buna ilişkin açıklamada bulunması için 2 haftalık kesin süre verilmiş, kesin sürenin sonuçları ihtar edilmiş ve davalıya usule uygun tebligat yapıldığı halde verilen kesin süre içerisinde harcama ve yapılan işlere ilişkin herhangi bir delil veya beyan sunulmamıştır. Bu durumda avans olarak verilen çeklerin bedelleri ile nereye ne miktarda harcama yapıldığı, malzeme alınıp alınmadığı hususunda somut bir delil sunulmadığından davalının keşif talebi de yerinde görülmemiştir.
Davacının davanın istirdat davasına dönüştüğüne dair beyanı kapsamında ödemeye dair belgelerini sunması için davacı vekiline 26/10/2022 tarihli celse 2 hafta süre verilmiş, davacı vekili 28/10/2022 tarihli beyan dilekçesinde çeklerin banka aracılığıyla ödendiğini ve ödeme belgelerinin bankadan istenmesini talep etmesi üzerine ... AŞ'ye müzekkere yazılmış, 17/11/2022 tarihli müzekkere cevabında ödeme dekontlarının gönderildiği ve 30/09/2016 tarihinde 40.000,00-TL, 30/11/2016 tarihinde ise 40.000,00-TL olmak üzere toplam 80.000,00-TL'nin ödendiği belirlenmiştir.
Somut uyuşmazlıkta davacı iş sahibi, davalı ise yüklenici olup, avans olarak verilen çekler nedeniyle işin yapıldığı veyahut avans olarak verilen çeklerle işin yapılması için malzeme alındığı, miktarı, işçi çalıştırıldığı, işçilere ödeme yapıldığı hususlarının davalı yüklenici tarafından ispatlanması gerekmekte olup, davalı tarafça Mahkememizce verilen süre içerisinde bu hususlara ilişkin herhangi bir somut delil sunulmadığından davalının avans çekleri karşılığının taraflar arasındaki ilişki kapsamında kararlaştırılan iş için harcandığına dair hususu ispatlayamadığından davacının bu çekler nedeniyle davalıya borçlu olmadığı kanaatine varılmış, ancak çekler dava açıldıktan sonra ödendiğinden ve davacı vekilinin de istinaf dilekçesinde de belirttiği üzere davanın istirdat davasına dönüştüğü anlaşıldığından davacının çek bedellerinin ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte istirdadı talebi yerinde görülmekle toplam 80.000,00-TL'nin 40.000,00-TL'nsinin ödeme tarihi olan 30/09/2016 tarihinden itibaren, kalan 40.000,00-TL'sinin ise 30/11/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
Dava konusu ... AŞ ... Şubesine ait ... nolu 30/09/2016 tarihli 40.000,00-TL bedelli çek ve ... AŞ ... Şubesine ait ... nolu 20/11/2016 tarihli 40.000,00-TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, dava konusu çeklere ilişkin toplam 80.000,00-TL'nin yargılama sırasında ödenmiş olduğu belirlendiğinden; 40.000,00-TL'nin ödeme tarihi olan 30/09/2016 tarihinden itibaren, 40.000,00-TL'nin ise 30/11/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 5.464,80-TL harçtan peşin alınan 1.366,20-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.098,60-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 29,20-TL başvurma harcı, 1.366,20-TL peşin harç, 4,30-TL vekalet harcı, 343,63-TL tebligat/ posta gideri, 2.100,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.843,33-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 12.800,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır