T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/343 Esas
KARAR NO:2023/182
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:23/05/2022
KARAR TARİHİ:01/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait, dava dilekçesi ve
delil listesi ekinde sunulan listede belirtilen muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli
geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan
kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edildiği,
Borçlu, "..Benim böyle bir borcum yoktur..." gerekçesi ile müvekkil şirkete borcu
olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, İtiraz konusu alacak
hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edildiği, yapılan itirazın haksız ve yersiz olup itirazın iptali gerektiğini, bu durumu şöyle ki; davalı takipte, müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa
ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan etmiş ve takibi durdurmuştur. Bu doğrultuda
ihlalli geçiş vakıasına itiraz etmemiş olduğunun açık olduğunu,
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasında (25/05/2018 tarihli ve 30431 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 18.
Maddesinde tadil edildiği haliyle) “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme
hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından
geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş
ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı
tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir” düzenlemesi getirilerek Müvekkil Şirkete
işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 4 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre
tahsil etme hak ve yetkisi verilmiştir. Otoyoldan ihlalli geçiş yapan aracın sahibinden, geçiş
ücreti ile bu ücretin dört katı tutarında ceza, Müvekkil Şirket tarafından genel hükümlere göre yani özel alacak olarak tahsil edilebileceğini, Uygulama Sözleşmesi uyarınca Müvekkil Şirket kurması gereken ücret toplama
sistemini Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyollarda kullanılan OGS ve
HGS sistemlerine ait etiketlerin etiket değişikliğine ihtiyaç duyulmadan kendi kuracağı ücret
sisteminde de kullanılabilecek şekilde uyumlu tesis etmekle yükümlüdür. Müvekkil Şirketin
bu kapsamdaki sorumluluğu sadece geçiş esnasında, geçiş yapan araçlarda bulunan yeterli
bakiyeye sahip, sağlam ve çalışır durumdaki OGS ve HGS etiketlerinden etiket değişikliği gerektirmeyecek şekilde geçiş ücretinin tahsil edilmesi ile sınırlıdır. Müvekkil Şirketin geçiş
ücretini, geçiş sonrası fakat geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde, etiketlerdeki eksik
bakiyenin tamamlanması halinde, otomatik olarak etiket hesaplarından tahsil etmesine
(“Otomatik Tahsilat Yöntemi”) ilişkin kanuni bir yükümlülüğü olmadığı gibi bu hususta
herhangi bir taahhüdü bulunmamakta ve bu doğrultuda ayrı bir yasal düzenleme ya da
protokol bulunmamaktadır. Ancak tüm bunlara rağmen, müşteriden gelen yoğun talep üzerine
müşterilere yardımcı olmak adına Müvekkil Şirket tarafından Otomatik Tahsilat Yöntemi ile geçiş ücretinin tahsilatına başlanmıştır. Ancak geçiş sonrasında etiketteki eksik bakiye
tamamlanmış olsa dahi, Otomatik Tahsilat Yöntemi ile tahsilatın yapılamaması araç sahibinin
ödemeye ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gibi, böyle bir durumda Müvekkil
Şirkete herhangi bir sorumluluk atfedilemeyeceği de açıktır. Bu halde geçiş tarihinden
itibaren 15 (on beş) gün içerisinde herhangi bir nedenle geçiş ücretinin Otomatik Tahsilat
Yöntemi ile tahsil edilememesi halinde yukarıda açıklanan nedenler ve araç sahiplerinin yasal
yükümlülükleri nedeniyle geçiş ücreti ve cezaları araç sahibinden talep ve tahsil edilmesi
gerektiği açık olduğu,
Davalı-Borçlu; takibe itiraz dilekçesinde İİK’ya göre ilamsız takipte yetkili icra
dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi
olduğunu, ikametgah adresinin Ankara ilinde olması nedeniyle Ankara İcra Dairesinin yetkili
olduğunu ileri sürmektedir. Ancak Davalı-Borçlunun göz ardı etmiş olduğu husus;
Davacı/Alacaklının seçimine göre icra takibinin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde
açılabileceğini,
HMK’ daki yetki hükümleri (HMK md.6-18), ilamsız icradaki yetki hakkında kıyasen
uygulanır.(md.50,I) Buna göre, ilamsız icrada genel yetkili icra dairesi, yerleşim yerindeki(MK m.19-22) icra dairesidir. (HMK md.6) Bununla birlikte TBK md.89’daki
hallerde ise icra daireleri özel yetkili olduğunu,
dolayısıyla takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması
nedeniyle; davacı-alacaklı şirket; seçimlik hakkını TBK md.89/1 yönünde kullanarak, şirket merkezinin bulunduğu İstanbul İcra Dairelerinde takip açılışını gerçekleştirdiğini, yukarıda belirtilen sebepler ve mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle;
yapılacak yargılama neticesinde davalının .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı
dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr
tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve
lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini saygılarıyla talep etmektedirler.
Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun tebliğ edildiği halde davalı tarafça süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Davanın; ihlalli geçişten kaynaklanan alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu görüldü.
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... Şirketi, borçlunun ...Ticaret Limited Şirketi olduğu, takibin 255,00-TL asıl alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezasına ilişkin olduğu, 26/01/2022 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğine dair mazbatanın bulunmadığı, borçlunun 07/02/2022 tarihinde, borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.
Adli Trafik Uzmanı bilirkişi ... 05/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ana para kaçak geçiş bedelinin 51,00-TL, 4 katı ceza tutarının 204,00-TL, avans faizi tutarının 4,74-TL, %18 KDV'nin 0,85-TL olmak üzere...Ltd. Şti'den takiple istenebilir toplam alacağın 260,59 TL olduğu, 255,00 TL' ye takip ye takip tarihi itibariyle TC Merkez Bankası yıllık %16,75 olmak üzere ihlalli tarih aralıklarına göre değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği, Davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... Şirketi, borçlunun ...Ticaret Limited Şirketi olduğu, takibin 255,00-TL asıl alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezasına ilişkin olduğu, 26/01/2022 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğine dair mazbatanın bulunmadığı, borçlunun 07/02/2022 tarihinde, borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 23/05/2022 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığı gibi takip tarihi ile dava tarihi arasında da 1 yıldan az süre bulunduğu görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalıya ait ... plakalı aracın toplam 10 ihlalli geçiş yaptığı ve bu ihlalli geçişler nedeniyle geçiş ücretleri toplamı 51,00-TL, gecikme cezası toplamı 204,00-TL olmak üzere toplam 255,00-TL olduğu belirlenmiş, bilirkişi raporu ile davacının davalıdan talep edebileceği işlemiş faiz ve KDV alacağı da hesaplanmışsa da takip talebi incelendiğinde davacı alacaklının yalnızca asıl alacak talebinde bulunduğu, işlemiş faiz ve KDV alacağı talep edilmediği belirlendiğinden taleple bağlılık ilkesi gereği yalnızca asıl alacak yönünden değerlendirme yapılarak davalıya ait aracın ihlalli geçiş ücretlerinin ödendiğine dair dosya içerisinde herhangi bir bilgi belgenin bulunmadığı dikkate alındığında davacının davalıdan talep edebileceği tutarın 255,00-TL ihlalli geçiş ücreti olduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile toplam 255,00-TL üzerinden itirazın iptali ile takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden hükmolunan meblağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah olunan nedenlerle;
1-Davanın Kabulüne,
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının 255,00-TL asıl alacak üzerinden iptaline, takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %16,75 ve değişen oranlarda reeskont faizi işletilmek suretiyle takibin devamına,
2-Alacağın %20'si oranında 51,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 179,90-TL harçtan peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç, 11,50-TL vekalet harcı, 88,50-TL tebligat/ posta gideri, 1.250,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 9.470,70-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 2550,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/03/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır