T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/483 Esas
KARAR NO:2022/567
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:21/07/2022
KARAR TARİHİ:29/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...ve Ticaret Limited Şirketi isimli Müvekkili Banka müşterisine ait çek şube no ..., çek hesap no ..., çek başlangıç numarası ..., çek bitiş numarası ..., çek seri no E1, kapalıçarşı şubesine ait çek karnesinin, Müvekkili Banka Genel Müdürlüğünden Şubesine gönderilirken kargo uhdesinde kaybolarak zayi olduğunu, bu nedenle söz konusu çek karnesi ilgili olarak ödeme yasağı ve senetlerin iptali talepli dava açmak gereği hâsıl olduğunu, Kaybolan ve zayi olan senet hakkında Müvekkil Banka'nın telafisi mümkün olmayan bir zarara uğramaması adına Türk Ticaret Kanunu'nun 757.maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389.maddesi uyarınca çek karnesi hakkında ödemeden men tedbir kararı talebiyle birlikte ödeme yasağı ve çek karnesinin iptalini talep etmek zorunluluğu doğduğunu, açıklanan nedenlerle, zayii olan çek karnesi hakkında öncelikle teminatsız olarak Mahkeme aksi kanaatte ise teminat karşılığında öncelikle tedbir kararı olmak üzere, ödeme yasağı ve zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi vekil olarak talep ve dava etmiştir.
Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle boş çek yapraklarını içeren çek karnesinin zayi nedeniyle iptaline ilişkindir.
Dava dilekçesinin içeriğinden davacının, zayi nedeniyle iptalinin talep edildiği çek karnesini veren muhatap banka olduğu anlaşılmaktadır.
TTK 651 maddesi uyarınca kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebileceği ,kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, senedin iptaline karar verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.Çek yaprakları henüz düzenlenmeden kaybedildikleri dava dilekçesinden anlaşılmakla, dava konusu edilen çek yaprakları boş çek yaprağı niteliğinde olup, çek vasfını kazanmamıştır.
Ayrıca muhatap banka sıfatındaki davacının, zayi davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı, TTK 651. maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı olan hamile ait olup, muhatap banka olan davacının boş çek karnesi hakkında talepte bulunmasında eldeki davada hukuki yarar bulunmamaktadır.
Netice olarak muhatap banka olan davacının; kıymetli evrak vasfını kazanmamış boş çek yapraklarını içeren çek karnesi yönünden TTK 651 .madde uyarınca hak sahipliği bulunmadığından ve ayrıca çek yapraklarının boş olması nedeniyle çek vasfı oluşmadığından, boş çek yapraklarının iptali için TTK'nun 757 vd. Maddeleri gereğince iptal davası açma hakkı da bulunmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah olunan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Peşin alınan harç, karar tarihi itibariyle alınması gereken harcı karşıladığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davanın niteliği gereği davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı/ vekilinin yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/07/2022
Katip ...
(E-İmzalı)
Hakim ...
(E-İmzalı)