T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/139 Esas
KARAR NO:2024/234
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:28/02/2023
KARAR TARİHİ:05/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (İtibar Mektubu Ve İtibar Emrinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...” nun İşletmesinin Davacı müvekkili Şirket tarafından yürütüldüğünü, Davalı-Borçlu şirkete ait ... plakalı araç ile 25.06.2020 - 26.06.2020 tarihleri arasında, ücret ödenmeksizin ihlalli geçişlerin yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Kanunun 30/7. md gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı verilmekte ise de, iş bu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiğini, geçiş ücretlerini süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkil şirketçe Davalı-Borçlu Şirket aleyhine .... İcra Dairesinin ... esas dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, ancak Davalı-Borçlu-Şirket, “borcun tamamına faize,faiz oranına ve her türlü ferilerine” itiraz edilmiş, ilgili İcra nce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiği, Davalı-Borçlu Şirketin itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötü niyetle yapılmış olduğundan, taraflarınca süresi içerisinde itirazın iptali davasının açılmakta olduğu, Davalı-Borçluya ait ... plakalı araç ile 25.06.2020 - 26.06.2020 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını Davalı-Borçluya ait araçlar ile Otoyolu kullandığı anlarda HGS/OGS hesaplarının müsait olmadığını, Takdir edileceği üzere HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu tarafın sorumluluğunda olduğunu, Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluğunda olduğunu, Benzer şekilde ... ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladığını, Bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket'in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, Davalı-Borçlunun kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket'e yüklemeye çalışması kabul edilemez olduğunu, Davacı Alacaklı müvekkil şirketçe, Davalı-Borçlu Şirkete ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon “Ödeme talimatı bulunmuyor vb. ” sonucu ile döndüğünün anlaşıldığı, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen Davalının HGS etiketinden geçiş ücreti çekilemediği ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçlarının tahakkuk ettirildiği, müvekkil şirketin kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirdiği ve cezai yaptırım uyguladığı, Ücret ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine ilişkin tesis edilen işlemler, 6001 sayılı kanuna uygun şekilde yürütüldüğü, başvuranın yaptığı ihlalli geçişler ile ilgili ceza uygulanmasının hukuka uygun olduğunun, 6001 saylı Kanun'un 30/7.md geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemiş olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 5. Fıkrasında maddeler uygulanmaz” hükmü düzenlendiği, bu kapsamda araç sahiplerine, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı sunulduğunun, İhlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebilmektedir. Davacı Alacaklı müvekkil Şirket” in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığını, Davalı Şirket hakkında .... İcra Dairesinin ... esas dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan % 10,00 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü haklarının saklı tutularak talepte bulunduğunu, Kdv alacağına ilişkin; 3065 sayılı Kanun'un 24/c maddesinde ; “Vade farkı, fiyat farkı, faiz, prim gibi çeşitli gelirler ile servis ve benzer adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerler.”in matraha dahil olduğu ifade edildiğini, Uygulamada 2004 sayılı İİK kapsamında takibe alınan borçların tahsili aşamasında 3095 sayılı kanuni faiz ve temerrüt faizine ilişkin kanun hükümleri çerçevesinde icra daireleri tarafından hesaplanmak suretiyle yürütülen faizler; katma değer vergisine tabi olduğunu, dolayısıyla yasal düzenlemeler çerçevesinde icra yoluyla tahsil edilen veya açılan davalarda mahkemeler tarafından hükmolunan faiz alacakları katma değer vergisine tabi olup, temerrüt faizi üzerinden katma değer vergisi hesaplanması yasaya uygun olduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile talep ettikleri harca esas değer üzerinden, Davalı-Borçlu tarafından .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasına itirazın iptali ile, avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak devamına, takibe konu alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkil şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun davetiye tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Dava, ihlalli geçişten kaynaklanan alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ...Anonim Şirketi, borçlunun ... ... Şirketi olduğu, takibin 501,00-TL asıl alacak, 21,43-TL işlemiş faizi, 3,86-TL KDV olmak üzere toplam 526,29-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişe ilişkin olduğu, 17/12/2020 tarihli ödeme emrinin 18/04/2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 19/04/2021 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.
Mali müşavir ... ve Adli trafik uzman ... 18/12/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Yapılan incelemede de, 25.05.2018 tarih 30431 Sayılı RG Yayımlanarak Yürürlüğe güren 7144 Sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanunun 18 ve 19 Maddeleri gereğince İhlalli geçiş ücretinin 4 katı tutarında Ceza talep edebileceğinin yasa ile belirlenmesi ile yasa hükmüne uygun olarak, somut davada Davacının davalıdan; 501,00 TL (geçiş ücreti * para cezası) — Talep edebileceği, Davacının bu alacağına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa gereği yıllık %16,75 orandan başlayacak değişen oranlarda avans faiz uygulanması gerekeceği, TBK.117 Maddesi anlamında Takip öncesi Davacı tarafından davalı şirkete her hangi bir ihtarda bulunulmadığından Takip öncesi işlemiş faiz talebinin yerinde olmadığı, ( sayın mahkemece takip öncesi işlemiş faiz *KDV talep edileceği yönde karar ittihaz halinde de, faiz hesabı yukarıdaki bölümde yapılmıştır.) İşlemiş Faiz talebinin yerinde olmadığı değerlendirmesi ile İşlemiş Faiz üzerinden de KDV Talebinin yerinde olmadığı değerlendirildiğinden, davacının 25,29 TL fazla ve yersiz talebinin olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası sureti incelendiğinde; alacaklının ...Anonim Şirketi, borçlunun ... ... Şirketi olduğu, takibin 501,00-TL asıl alacak, 21,43-TL işlemiş faizi, 3,86-TL KDV olmak üzere toplam 526,29-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişe ilişkin olduğu, 17/12/2020 tarihli ödeme emrinin 18/04/2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 19/04/2021 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 28/02/2023 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığı görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan CD içeriğine göre hazırlanan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalıya ait ... plakalı aracın 26/06/2020 tarihinde 1 adet ihlalli geçiş yaptığı ve bu ihlalli geçiş nedeniyle geçiş ücretinin 100,20-TL olduğu, 4 katı ceza tutarının ise 400,80-TL olduğu ve ihlalli geçiş ücretinin 501,00-TL olduğu belirlenmiş, bilirkişi raporunda davacının davalıya bildirim yapmaması nedeniyle işlemiş faiz ve faizin KDV'si için talepte bulunamayacağını belirtmişse de dava konusu olayda davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davalıya ait araçların davacı şirketin işlettiği köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş gerçekleştirdiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından davalı, ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu anlaşılmakla davalının temerrütünün gerçekleştiği ve davacının işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu değerlendirilmiştir. Ancak davacı vekili 21/03/2024 tarihli dilekçesinde; borçlunun takip dosyasına ödeme yaptığını ve paranın alacaklı olan davacı taraf hesabına gönderildiğini, davanın konusuz kaldığını beyan etmiştir.
Davacı vekilinin 21/03/2024 tarihli dilekçesinde davanın ödeme nedeniyle konusuz kaldığının belirtilmesi üzerine takip dosyası içeriği incelendiğinde; davalı borçlu tarafından 17/01/2024 tarihinde tahsilat yapıldığı, tahsilatın 08/02/2024 tarihli reddiyat makbuzu ile davacı alacaklıya ödendiği, icra dairesince 21/03/2024 tarihli tensip tutanağı ile dosyanın infaz ile kapatılmasına karar verildiği görülmüş böylece davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş, ayrıca yukarıda izah edildiği üzere davacının dava açmakta haklı olduğu değerlendirildiğinden ve davanın da davalı tarafça takip dosyasına yapılan ödeme nedeniyle konusuz kaldığı anlaşıldığından yapılan yargılama giderlerinden, davanın açılmasına sebebiyet veren davalının sorumlu olduğu değerlendirilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26. maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan arabuluculuk ücretinin davada haksız çıkan taraftan karşılanması gerekmekle, 1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 71,25-TL tebligat/ posta gideri, 6.000,00-TL bilirkişi ücreti, 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harç, 25,60-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 6.456,65-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 526,29-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/04/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır