T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/175 Esas
KARAR NO:2023/301
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:13/03/2023
KARAR TARİHİ:10/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Genel Müdürlük'ten ... ... Şubesi'ne ... kargo ile gönderimi sırasında .../... şubesinde bulunan 3 adet çek koçanı; 06.02.2023 tarihinde yaşanan deprem sebebiyle .../... şubesinde enkazda kalarak zayi olduğu, çek koçanlarının kötü niyetli kişilerin eline geçmesi halinde büyük zararlara sebebiyet vereceğin, müvekkili Banka boş çek koçanı kaybolduğunda senet üzerinde hak sahibi olduğu, çek koçanların kötü niyetli kişilerin eline geçme, tahsil edilmeye çalışılma imkanı bulunduğu, zayi olan çek koçanları hakkında müvekkili Banka’nın telafisi mümkün olmayan bir zarara uğramaması adına Türk Ticaret Kanunu’nun 757. Maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 389. Maddesi uyarınca çek koçanları hakkında teminatsız olarak (mahkemeniz aksi kanaatteyse uygun görülen bir teminat karşılığında) ödemeden men tedbir kararı talebiyle birlikte ödeme yasağı ve senedin iptalini talep ettikleri, bu nedenlerle, 3 adet 10 yapraklı çek koçanı yönünden öncelikle teminatsız olarak mahkeme aksi kanaatte ise teminat karşılığında, ödeme yasağı kararı verilmesini, çeklerin üçüncü kişiler tarafından icraya koyulmasının önlenmesi amacıyla başlatılmış ve/veya başlatılacak icra takiplerinin durdurulması için tedbir kararı verilmesini ve çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava, Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın (çekin) zayii nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
Zayi olduğu bildirilen çek bilgileri şu şekildedir;
1-) ... Kargo numarası ile gönderilen ve ... kargonun .../... şubesinde iken zayi olan 1. Çek koçanına ait 10 adet çek yaprağına ait bilgiler;
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No: ..., Çek Numarası: ..., Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
2-) ... Kargo numarası ile gönderilen ve ... kargonun .../... şubesinde iken zayi olan 2. Çek koçanına ait 10 adet çek yaprağına ait bilgiler;
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: .. , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E2, Talep Tarihi: 31.01.2023,Şube Adı: ...,
3-) ... Kargo numarası ile gönderilen ve ... kargonun .../... şubesinde iken zayi olan 3. Çek koçanına ait 10 adet çek yaprağına ait bilgiler;
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ...,
Çek Şube No:..., Çek Hesap No:..., Çek Numarası: ... , Çek Seri No: E1, Talep Tarihi: 31.01.2023, Şube Adı: ....
Davacı vekili 04/04/2023 tarihli dilekçesinde özetle; dava konusu çek yapraklarının boş olduğunu bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
İptal davasında, senedin zayi sırasında veya zayiinin öğrenildiği anda senette yer alan hakkın sahibi bulunmak (6102 Sayılı TTK'nun 651. Maddesi) ve iptali istenen senedin yasaca öngörülen senet niteliğinde olması gerekir.
Kıymetli evrak hukukunda, senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır. Yahut senet üzerinde TTK nun 651/2. Maddesi uyarınca ancak senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Somut olayda ise, iptal talep eden davacı senet üzerinde hak sahibi olan kişi değil, çek hesabı karşılığı çek karnesi verilen kişidir. Diğer bir önemli husus ise iptali istenen senedin yasada öngörülen şekilde senet niteliğinde olması gerekir. Çekin şekil unsurların TTK 780. Madde de düzenlenmiştir. Düzenleme karşısında boş çek yaprağı senet niteliğinde değildir. Davacı vekili 04/04/2023 tarihli dilekçesinde de dava konusu çek yapraklarının boş olduğunu bildirmiştir.
Dosya üzerinde yapılan inceleme ve yasal düzenlemeler karşısında açıklanan nedenlerle davacının aktif husumeti bulunmadığından subuta ermeyen davanın reddine dair takdiren aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gerekli harç peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı yanca yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacının yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/04/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır