T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/222 Esas
KARAR NO:2023/664
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:30/03/2023
KARAR TARİHİ:10/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Ticari ilişkide olduğumuz "Noktam Danışmanlık Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi" nın keşidecisi olduğu 1)... BANKASI A.Ş. ... /... ŞUBESİNE ait , ÇEK SERİ NO: ... ,V.K.N. :... no'lu, 31.03.2023 Keşide Tarihli, 50.000.-TL bedelli, ÇEK, 2)... BANKASI A.Ş. ... /... ŞUBESİNE ait, ÇEK SERİ NO:... ,V.K.N. :... no'lu, 31.03.2023 Keşide Tarihli, 100.000.-TL bedelli,ÇEK, 3)... BANKASI A.Ş. ... /... ŞUBESİNE ait, ÇEK SERİ NO:... ,V.K.N. :... no'lu, 15.04.2023 Keşide Tarihli, 60.000.-TL bedelli, ÇEK, 4)... ... /... ŞUBESİNE ait, ÇEK SERİ NO:... V.K.N. :... no 'lu , 31.03.2023 Keşide Tarihli, 100.000.-TL bedelli,ÇEK ve 5) ... ... /... ŞUBESİNE ait, ÇEK SERİ NO:... V.K.N. :... no 'lu , 31.03.2023 Keşide Tarihli, 125.000.-TL bedelli 5 adet çekin hamili oldukları, söz konusu çekleri bütün aramalara karşın bulamamış , kayıp veya çalınma şeklinde zayi ettikleri, toplam Beş Adet Çek bedeli 435.000.-TL miktarlı olan çeklerin çalınma veya kaybetme nedeniyle zayi olması nedeniyle iptaline, bu hususta karar verilinceye kadar uygun bir teminat karşılığı tedbiren ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın (çekin) zayii nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce zayi edildiği bildirilen çek yönünden nitelikleri belirtilerek Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde birer hafta ara ile üç defa ilan yaptırılmıştır.
Müdahale talebinde bulunan ... vekili tarafından 01/06/2023 tarihli dilekçe ile; iş bu mahkememiz dosyasında verilen 31.03.2023 tarihli karar uyarınca; ... Bankası ... no.lu ve 60.000,00 TL bedelli çek ile ilgili ödeme yasağı gereğince; çekin karşılığı olmadığı için hiçbir işlem yapılmayarak iade edildiğini, dava konusu çek, ticari ilişkiler neticesinde mal karşılığı ödeme aracı olarak müvekkili ...'un eline geçmiş olup, çek hakkında verilen ödeme yasağı müvekkilinin maddi yönden mağduriyetine neden olduğunu, bu nedenle söz konusu dosyaya, müdahil olarak katılma taleplerinin kabulüne, dava konusu çek hakkında verilen ödeme yasağı kararının ivedilikle kaldırılmasını talep ettiği mahkememizce yapılan inceleme neticesinde, davanın hasımsız olması ve dosyanın mahiyeti gereği Müdahil Talebinde bulunan ... vekilinin talebinin reddine, dair ara karar kurulduğu görüldü.
Müdahale talebinde bulunan ... San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından 19/06/2023 tarihli dilekçe ile; iş bu mahkememiz dosyasında verilen 31.03.2023 tarihli karar uyarınca; ... Bankası A. Ş. ... Şubesine ait ... seri nolu, 31.03.2023 keşide tarihli, 50.000,00 TL bedelli çek ile ilgili ödeme yasağı gereğince; çekin müvekkili tarafından ilgili bankaya ibraz edilmesi üzerine ödeme yasağı kararı gereğince herhangi bir ödeme yapılmadığını, çekin yasal hamili olduklarını, davacıya istirdat davası açması için kesin süre verilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yine müdahale talebinde bulunan ... vekili tarafından 23/06/2023 tarihli dilekçe ile; iş bu mahkememiz dosyasında verilen 31.03.2023 tarihli karar uyarınca; ... Bankası ... no.lu ve 100.000,00 TL bedelli çek ile ilgili ödeme yasağı gereğince; müvekkilinin mağdur olduğunu, çekin keşideci tarafından doğrudan ... Dış Tic. Ltd. Şti.'ye verildiğini oradan da düzenli ciro zinciri ile müvekkiline geçtiğinin görüleceğini, çekin ön ve arka yüzünde davacının cirosu olmadığı gibi davacı ciro zincirinde herhangi biri ile de hiç bir alışverişi de olmadığını, dava konusu çek hakkında verilen ödeme yasağı kararının ivedilikle kaldırılmasını talep etmiştir.
... Bankasından gelen yazı cevabında , 31.03.2023 tarih ... nolu çek takas merkezi aracılığı ile tahsile konulduğu , 31.03.2023 tarih ... ve ... nolu çeklere ait ibraz eden bilgisi yazı ekinde gönderilen çekin arkasında yer aldığı, ... bankasından gelen yazı cevabında , 31.03.2023 keşide tarihli ... çek nolu 100.000 TL bedelli çek ... ... şube tarafından takas aracılığı ile ,31.03.2023 keşide tarihli ... seri nolu 125.000 TL bedelli çek ... ... şube tarafından takas aracılığı ile ibraz edildiği şeklinde yanıt verildiği anlaşılmıştır.
Dava; Zayi nedeniyle açılan çek iptali davasıdır.
İş bu dava 6100 sayılı Yasanın 382/2-e6 maddesi gereğince çekişmesiz yargı işlerinden olmakla, aynı Yasanın 385/1.maddesi gereğince basit yargılama usulüne tabidir.
6102 sayılı Yasanın 651.maddesi gereğince kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
6102 sayılı Yasanın 758. Maddesi "Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. ...." şeklinde düzenlenmiştir.
Poliçeye dair iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764. maddenin birinci fıkrası Yasanın 818/1-s maddesi gereğince çekler hakkında da uygulanır.
Mahkememiz tarafından ... ve ... Bankasından davaya konu çeklerin ibrazına yönelik gelen yukarıda bahsi geçen yazı cevapları ve müdahale taleplerinde çeki elinde bulunduranların talep dilekçeleri bir arada değerlendirildiğinde davaya konu çekler açısından çeki elinde bulunduran ve ibraz edenlere karşı istirdat davası açması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verildiği , kesin süre içerisinde dava açtığına yönelik mahkememize beyanda bulunmasının istenmesine, süresinde dava açılmaması halinde davanın reddedileceğinin ihtarına karar verildiği ihtarın usulune uygun yapıldığı ancak davacı vekilince verilen sürede istirdat davası açılmadığı ve/veya herhangi bir beyanda bulunulmadığı anlaşılmış olmakla ;
Somut durumda, davacıya verilen kesin süre içerisinde dava konusu çeklere ilişkin olarak istirdat davasının açılmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek yerinde görülmüştür.
HÜKÜM:
1-)Davanın REDDİNE,
2-)Mahkememizce verilen ödeme yasağı kararının KALDIRILMASINA, ilgili bankaya bu hususun derhal bildirilmesine,
3-)Karar kesinleştiğinde teminatın iadesine,
4-)Karar tarihi itibariyle alınması gereken 269,85-TL harcın peşin alınan 179,90-TL harçtan mahsubu ile bakiye 89,95 -TL harcın davacıya iadesine,
5-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-)Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair davacının/vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/10/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır