T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/475 Esas
KARAR NO:2025/602
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:20/07/2023
KARAR TARİHİ:01/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 10/112020 tarihinde ... operasyonu harici olan sal kasa operasyonunda müvekkil şirket sürücüsü ...ın kullandığı müvekkil firmaya ait ... plakalı aracın Tarsus'ta seyir halinde iken ani fren yapması neticesinde tabana sabit olan sehpaların birbirleri ile teması sonucu iki cam sehbanın kırıldığını, davalı firma tarafından ... numaralı Nakliyat Sorumluluk Sigortası ... Poliçesi kapsamında teminat altında olduğunu, davalı sigorta şirketinden oluşan zararın tazmini için talepte bulunulduğunu, hasara ilişkin ... numaralı hasar dosyasının açıldığını, 27/01/2021 tarihli Ekspertiz Raporunun sonuç kısmında “… mevcut bulgulara istinaden hasarın meydana gelmesinde, araç sürücüsünün ani fren yapmasının etkili olduğunun…” belirtildiğini, davalı sigorta şirketi tarafından verilen 02/12/2022 tarihli cevabi yazıda; “…talep edilen hasarda oluş şekli itibarı ile taşıyıcıya sorumluluk atfedilemeyeceğinden, tazminat talebi teminatı dışı” olarak değerlendirildiğini ve talep edilen 2.892,99 Euro Hasar bedelinin tazmin taleplerinin ret edildiğini, davalı firmaya yaptırılan ... poliçe numaralı “...” kapsamında, ... plakalı aracın 15/02/2021 tarihinde Lüleburgaz fabrikasından “cam muhteviyatı yükü” yüklenerek, Çerkezköy/ Tekirdağ'da bulunan “...” müşterisine yapılan taşıma sırasında aracın sağa yan yatması sonucu sehpanın yere sürtmesi sonucu camlarda kırılma meydana geldiğini, bu kapsamda, tazminat talebinde bulunulan ... dosya numaralı talepleri için 28/04/2021 tarihli ekspertiz raporunun hazırlandığını, raporun sonuç kısmında “… mevcut bulgulara istinaden hasarın meydana gelmesinde, araç sürücüsünün ani fren yapmasının etkili olduğu…” nun belirtildiğini, davalı sigorta şirketinin 02/12/2022 tarihli cevabi yazısında “talep edilen hasarda oluş şekli itibariyle taşıyıcıya sorumluluk atfedilmediğinden, tazminat talebinin teminat dışı" olduğunun değerlendirildiğini, talep edilen maddi zararın 5.418,72 Euro olduğunu, taleplerinin haksız ret edilmesi nedeni ile .... İcra Dairesinin 2022/... E. Sayılı dosyasında işbu bedelin de talep edildiğini, bu bağlamda; 5.418,72 Euro ve 2.892,99 Euro olmak üzere toplam 8.311,71Euro bedelle başlatılan .... İcra Dairesinin 2022/... E. Sayılı dosyasına havi itirazın iptali ile takibin devamına, % 20 den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu alacak tutarlarının davacı tarafından ödenip ödenmediğinin anlaşılamadığını, talep edilen olayların 10.11.2020 ve 15/02/2021 tarihli olduklarını ve işbu davanın 20/07/2023 tarihinde açılmış olması sebebi ile zamanaşımı itirazlarının olduğunu, dava konusu olaylarda hasarın ambalaj hatasından kaynaklandığını ve taşıyıcının sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, bu bağlamda, davacı tarafından şayet herhangi bir ödeme yapılmış ise de bu tutarın sigortacısından talep edilemeyeceğini, ... plakalı araçla oluşan hasar incelendiğinde; cam emteasının olağan seyir ve sürüş ile trafik şarlarına göre özel önlem ve istifleme- sabitleme ile TTK 878/1-d kapsamında taşınması gereken kırılabilir emtea olduğunu, bu nedenle yükün niteliğine uygun özel sehpa tabir edilen yükleme – istiflemeye uygun ambalajlar üzerinde istifli olarak taşındıklarını, bu sorumluluğun gönderenin sorumluluğu olduğunu, taşımayı yapacak aracın fabrika yükleme sahasına ulaştıktan sonra, sehpaların ve camların araca yüklenmesi, istiflenmesi, bağlanması işlemlerinin gönderici tarafından yapıldığını, somut olayda sürücüsünün ani fren yapması neticesinde sehpaların araç içinde kaydıkları, sehpaların çivilerininçıktığı ve emteanın kırılmasına neden olduğunu, olayda sehpa çivilerinin mukavemetsiz olduğunun eksper tarafından tespit edildiğini, taşıyıcının sehpalardaki çivilerin ne kadar dayanıklı olduğunu bilmesinin beklenemeyeceğini, bu bağlamda TTK 878/1 madde b, c, d fıkraları gereği ve TTK 878/2 maddesi gereği taşıyıcının sorumluluğuna gidilemeyeceğini, ... plakalı aracın hasarı incelendiğide ise; ambalaj hatasının çok açık olduğunu, yükün sadece 1 saatlik meafede giderken dorse içerisinde kayarak hasarlandığını, sürücünün yaklaşık 1 yıldır aynı güzelgahta cam emteası taıyan tecrübeli bir sürücü olduğunu, fotoğraflar ve sürücü beyanları dikkate alındığında, camların sehpa üzerinde hareket ettiği ve kaydığının anlaşıldığını, bu neenle kırıldıklarını, sehpa içi kaymanında ambalaj içi istifleme ile aynı mahiyette ve taşıyıcının önceden tespit etmesinin mümkün olmadığı bir hasar sebebi olduğunu, sehpa ve palet üzeri istiflemenin, ambalajlamanın taşıyıcının nezaret alanı olmadığını, sehpa üzerinden kayması olayında taşıyıcının sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının ödeme yaptığı para birimi üzerinden talepte bulunması gerektiğini, mal sahibine ödeme yaptığının ispat edilmediğini, davacının mal sahibine Euro cinsinden deme yaptığının ispata muhtaç olduğunu, ayrıca Euro cinsinden % 9 faiz talebinin de kabul edilemez olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.
Dava, davacıya ait ... plakalı araçlar seyir halinde iken bu araçlarda taşınan emtiaların (iki sehpa camın kırılmak suretiyle) zayi olduğu belirtilerek hasar bedelinin davacı ile davalı arasında akdedilen ... nolu Nakliye Aracılığı Sorumluluk Sigortası ... poliçesi kapsamında davalıdan tahsili için .... İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
.... İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... ... Anonim Şirketi, borçlunun ... Şirketi olduğu, takibin 8.311,71 Euro alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının hasar bedelinin tahsili istemine ilişkin olduğu, 30/12/2022 tarihli ödeme emrinin 10/01/2023 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 11/01/2023 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.
Bilirkişi heyeti 23/05/2024 tarihli raporunda özetle; Davacının taşıyıcı, davalının sorumluluk sigortacısı olduğu, davacının dava dışı yük ilgilisi ... Cam firmasına ödemek durumunda kaldığını ileri sürdüğü tazminattan davalının sorumluluk sigortacısı sıfatı ile sorumlu olduğunun iddia edildiği, Davacının taşıyıcı sıfatı ile dava dışı yük ilgilisine tazminat ödediğinin veya yük ilgilisi zararını tazmin ettiğinin sabit olmadığı, bu nedenle davacının sorumlu tutulduğu ve katlandığı sabit olmayan tazminat için davalıya yansıtmadabulunamayacağının değerlendirildiği, dava dışı yük ilgilisinin varsa tüm zararı için TTK m.1478 gereği davacıya ve davalıya karşı birlikte sorumlu olduklarından bahisle husumet yöneltebileceği, buna göre davacı katlanmış ise katlandığı zarardan sorumlu olduğu miktarı davalıya yansıtmayapabileceği, davalının ... numaralı taşıma işleri organizatörü sorumluluk sigortası poliçesi kapsamında davacının sorumlu olduğu zararlar kapsamında iki (2) ayrı taşıma için tazmin başvurusu yapıldığı, 10.11.2020 tarihli taşıma için açılan hasar dosyasından 27.01.2021 tarihli sigorta ekspertiz raporuna göre davacının gönderene karşı sorumluluğu olmadığı; dolayısı ile davalının tazminat ödeme yükümlülüğü bulunmadığı, 15.02.2021 tarihli taşıma için açılan hasar dosyasından 08.04.2021 tarihli sigorta ekspertiz raporuna göre davacının gönderene karşı sorumluluğunun ancak kusuru oranında olabileceği; dolaysı ile davalının tazminat ödeme yükümlülüğünün de davacı kusur ve sorumluluğu oranında olabileceği, kusur oranı bakımından nihai takdir yüce mahkemeye ait olmak üzere, dava dışı gönderen ve davacı taşıyıcıya eşit %50 kusur oranı kabul edildiğinde, davalının toplam zarar tutarı 8.418,72 EURO üzerinden 3.000 EURO muafiyeti de gözetilerek; hesaplanan 5.418,72 EUR daya yüksek olmakla; davacının ve dolaysı ile davalının 4.209,36 EURO tazminattan
sorumlu tutulabileceği, mahkeme takdirine göre, muafiyetin davacı sorumluluğundan düşülmesi gerektiği değerlendirilecek olursa, davacının sorumlu olduğu tutardan 3.000 EURO düşüldüğünde, davalının sorumlu tutulabileceği miktarın 1.209,36 EURO hesaplanabileceği, İcra takibinde talep edilen %9 faizin somut olaya uymadığı, EURO cinsinden kamu banka en yüksek yıllık mevduat faizi ile talepte bulunabileceği, İşlemiş faiz talebi olmadığı için faiz hesabına yer olmadığı hususları tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi heyeti 11/03/2025 tarihli ek raporunda özetle; Davacının iki (2) ayrı taşımadan kaynaklı, taşıyıcı sıfatı ile gönderen-yük ilgilisi ... CAM firmasına takas-mahsup yolu ile ödemelerini yaptığının belirlendiği, Davalının sorumluluk sigortacısı olduğu ve EURO cinsinden teminat sağladığı, Davacının sorumluluk riski için daha yüksek tazminat ödemek durumunda kalabilecek iken, davacı ödemesi daha düşük olmakla, %50 kusur oranı kabul edilecek olursa hesaplanan EURO cinsinden tazminatın 4.209,36 EURO olabileceği, ya da mahkemece belirlenecek kusur oranına göre hesaplanan tazminattan davalının sorumluluk sigorta tazminatına katlanması gerektiği değerlendirilmekle; sair hususlarda KÖK rapor değerlendirmelerinin baki olduğu hususları bildirilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı dosyası sureti incelendiğinde; alacaklının ... Lojistik Anonim Şirketi, borçlunun ... Sigorta Anonim Şirketi olduğu, takibin 8.311,71 Euro alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının hasar bedelinin tahsili istemine ilişkin olduğu, 30/12/2022 tarihli ödeme emrinin 10/01/2023 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 11/01/2023 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 20/07/2023 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığı gibi takip tarihi ile dava tarihi arasında da 1 yıldan az süre bulunduğu görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Öncelikle davalı tarafın zamanaşımı itirazı yönünden yapılan incelemede, 15/02/2021 tarihli taşıma için davacının davalıya başvuruda bulunduğu, 08/04/2021 tarihinde ekspertiz raporu alındığı, cevap dilekçesi ekinde sunulan belgelerden anlaşıldığı üzere 02/12/2022 tarihinde red cevabı verildiği ve davacı tarafından 29/12/2022 tarihinde takip yapıldığı, takiple beraber zamanaşımı süresinin kesildiği ve eldeki davanın 20/07/2023 tarihinde açıldığı, takiple kesilmesi nedeniyle yeniden 29/12/2022 tarihinde işlemeye başlayan 1 yıllık zamanaşımı süresinin dava tarihi 20/07/2023 tarihi itibariyle dolmadığı anlaşıldığından davalı tarafın zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı belirlenmiş ve zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Davanın esası yönünden yapılan incelemede, MAhkememizce alınan bilirkişi raporlarında belirlendiği üzere, 10/11/2020 tarihli hasara ilişkin olarak, hasarın taşıma sırasında meydana gelmesi nedeniyle davacının sorumluluğunun bulunmadığı, bu durumda davalının da tazminat ödeme yükümlülüğünün olmadığı belirlenmiştir. Takibe konu edilen 15/02/2021 tarihli taşıma için ise, taşıma konusu cam eşyanın taşınmasında kullanılması gereken özel taşıtların kullanılmaması nedeniyle davacının ve dava dışı gönderenin %50 oranında kusurlu olduğu belirlenmiş, davacı tarafça yapılan nakdi ödeme bulunmamakla birlikte cari hesaba yansıtılarak hasar tutarının ödendiği, bu durumda kusur oranı da dikkate alınarak sorumlu olduğu kısım için rücu talebinde bulunabileceği değerlendirilmiş, davacı tarafça 15/02/2021 tarihli taşıma için takip dosyasında 5.418,72-Euro talepte bulunulduğu, davacının uğradığı hasar tutarının 8.418,72-Euro olduğu dikkate alındığında davacının kusur oranı dikkate alındığında bu tutarın %50'sine isabet eden 4.209,36-Euro tutarındaki hasar bedelini talep edebileceği ve davalının 3.000,00-Euro tutarındaki muafiyet tenzili düşüldüğünde davacının poliçe kapsamında davalıdan talep edebileceği hasar bedelinin 1.209,36-Euro olduğu belirlendiğinden davalının takibe itirazının 1.209,36-Euro asıl alacak yönünden iptaline karar vermek gerekmiştir.
2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verilmişse de dava ve takibe konu alacağın dayanağının haksız fiil niteliğindeki trafik kazasına dayandığından alacağın varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği ve likit olmadığı değerlendirildiğinden icra inkar tazminatı koşullarının oluşmaması nedeniyle icra inkar tazminatının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Zamanaşımı itirazının reddine,
2-Davanın kısmen kabulüne,
.... İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının 1.209,36-Euro alacak üzerinden iptaline, takip tarihinden itibaren 1.209,36-Euro asıl alacağa 3095 sayılı Kanunun 4/A maddesi uyarınca Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına kamu bankalarınca uygulanan en yüksek mevduat faizi işletilmek suretiyle takibin devamına,
Fazlaya dair talebin reddine,
3-Koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.501,47-TL harcın, peşin alınan 3.468,53-TL harçtan mahsubu ile bakiye 967,06-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26. md göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre 453,96-TL tutarındaki kısmının davalıdan, bakiye 2.666,04-TL tutarındaki kısmının ise davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 80,00-TL tebligat/ posta gideri, 22.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 22.080,00-TL'nin haklılık durumuna göre 3.212,66-TL tutarındaki kısmı ile 269,85-TL başvurma harcı, 2.501,47-TL karar ve ilam harcı, 38,40-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 6.022,38-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Kendini vekille temsil ettiren davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 34.409,47-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı,gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/10/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır