T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/797 Esas
KARAR NO:2025/662
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:11/12/2023
KARAR TARİHİ:15/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilne ... nolu poliçe ile trafik sigortalı (ZMM) davalı-sigortalı ... İç ve Dış Ticaret Tic. Ltd. Şti maliki bulunduğu ... plaka nolu aracın ehliyetsiz kusurlu sürücü sevk ve idaresindeyken 26.09.2021 tarihinde yapmış olduğu kaza neticesinde ... plakalı araçta hasara sebebiyet verdiğini, dava konusu trafik kazası esnasında sigortalı araç sürücüsünün ehliyetsiz ve kusurlu olduğunun tespiti ile “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarının” B.4.-B maddesi ihlal edildiğini, ilgili maddenin ihlali ile müvekkil sigorta şirketinin sigortalı davalıya rücu hakkı doğduğunu, ilgili maddeye göre, tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici / sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise, sigorta şirketi için sigortalısına karşı rücu hakkı doğurduğunu, meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plaka no’lu aracın yapmış olduğu kaza neticesinde, ... plakalı araçta oluşan hasara karşılık sigortalı/davalının kusuruna tekabül eden kısmının tamamı olan 9,770,40-TL müvekkil şirket tarafından 22/11/2021 tarihinde karşı tarafa ödendiğini, müvekkil şirket tarafından ilgilisine ödenen toplam 9,770,40-TL’ nin sigortalımızdan Türk Ticaret Kanununun halefiyet ilkeleri uyarınca rücuen tahsili amacıyla davalı şirket aleyhine ... İcra Dairesi 2023/... Esas dosyasıyla takip başlatılmış ise de, davalının itirazı ile takibin durduğunu, bu nedenle davalı aleyhine başlatılan ... İcra Dairesi 2023/... esas dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, % 20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde, özetle; Davacı tarafın sunmuş olduğu dava dilekçesinde, kaza sırasında ... plaka numaralı aracın sürücüsü olan şahsı ehliyetsiz olarak tanımladığını, ancak dava dilekçesinin ekleri dikkatli bir şekilde incelendiğinde ilgili sürücünün ehliyetinin olduğu ve bu ehliyetin davacı tarafından dava dosyasına sunulduğunun görüleceğini, 26/09/2021 tarihinde saat 22:55'de gerçekleşen kazada, araç işletenin değil kiracı- sürücü ... sevk ve idaresindeyken gerçekleştiğini, bu nedenle işleten sıfatının yer değiştirdiğini, husumet itirazlarının olduğunu, Trafik Sigortası Genel Şartlar B.4 maddesi (a) bendine göre, işletenin ve eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin “kasti bir hareketi veya ağır kusuru” sonucu meydana gelen kazalar nedeniyle sigorta bedelini ödeyen sigortacı, sigorta ettirene rücu edebilecektir. Ancak işletenin ve eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru yoksa, yüzde yüz kusur durumunda bile sigortacının rücu hakkından söz edilemeyeceğini belirterek, davanın reddine, haksız ve mesnetsiz davayı ikame etmiş olan davacının asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davalıya ait ve davacıya sigortalı ... plakalı araç ile ... plakalı aracın karıştığı ve 26/09/2021 tarihinde gerçekleşen kazada ... plakalı araç sürücüsünün ehliyetinin bulunmaması nedeniyle ... plakalı araç için ödenen bedelin davalı sigortalıdan rücuen tahsiline ilişkin .... İcra Dairesinin 2023/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
.... İcra Dairesinin 2023/... esas sayılı dosyası sureti celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup, takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ..., borçlunun ... İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketi olduğu, takibin 9.770,00-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının hasar tazminatının rücuen tahsili talebine ilişkin olduğu, 22/06/2023 tarihli ödeme emrinin 04/07/2023 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 05/07/2023 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.
Bilirkişi 07/04/2025 tarihli raporunda özetle; tüm delillerin hukuki münakaşası, her türlü hukuki tavsif, tarafların, masraf, vekalet ücreti ve benzeri diğer istemleri ile İİK Md. 67/2 kapsamına giren taleplerin takdiri ve nihai kararı tamamıyla Mahkemeye ait olmak üzere; Mahkemece verilen görev çerçevesinde, dosya içeriğinin, dosya incelemesi kapsamında elde edilen bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesi sonucunda yukarıda açıklanan nedenlerle; Sürücü ...’nın İngiltere’den alınmış Sürücü Belgesinin bulunduğu, B sınıfı sürücü belgesinin 20.07.2031 tarihine kadar geçerli olduğu; Sürücü
...’nın, Türkiye’ye giriş bilgilerinin Pasaportundan kontrol edildiğinde, 24.07.2021 tarihinde giriş yapmış olduğu ve27.09.2021 tarihinde de çıkış yapmış olduğu, Bu nedenle, sürücü ... ’nın, Türkiye’ye girişinden yaklaşık 2 ay sonrasında gerçeklemiş olan trafik kazasında, Karayolları Trafik Yönetmeliği Madde 88 gereğince Geçerli Sürücü Belgesinin bulunduğu; Davacı ... Şirketinin ZMMS Sigortalısı Davalı ... İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketi’nin maliki olduğu ... plakalı aracın dava dışı İngiltere Uyruklu Sürücüsü ...’nın; 26.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (Yüzdeyüz) olduğu; Dava Konusu ... Plakalı Aracın Maliki ve Sürücüsü Dava Dışı ...’in;
26.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu; Dava konusu ... plakalı aracın 26.09.2021 tarihli hasarında; ekspertiz raporu içeriğinde onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olduğu; hasar onarımının yapılması için yedek parça ve işçilik dahil iskontolu ve KDV dahil toplam 9.770,40TL hasar onarım tutarının serbest piyasa şartlarına, dava konusu aracın modeli, yaşı ve markasına göre makul ve kadri maruf olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu;
26/09/2021 tarihli kaza sırasında davalı tarafından 21/07/2021-2022 vadeli ... numaralı davalı ... İç ve Dış Ticaret A.Ş. adına tescilli ... plakalı 2018 model ... marka ... tipi hususi otomobil aracın davacı ... Sigorta Şirketi tarafından teminat altında olduğu, Davacı sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami 43.000,00 TL ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu, Dava dosyasında bulunan belgelerle, somut olayda; özetle davacı ZMSS ile teminat altında bulunan sigortalıya ait araç sürücüsünün % 100 kusuru ile kazanın meydana geldiği, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı ve Yargıtay İçtihatlarında da görüldüğü üzere tam kusurunun “Ağır ve Kasdi Kusur” olarak değerlendirilmesinin gerektiği; Davacı tarafın dava dışı 3. Şahsa ödemiş olduğu tazminatın kaza tarihinde “sigortalı araç sürücünün geçerli ve yürürlükte ehliyetinin bulunmadığı” gerekçesi ile dava konusu icra takibi ile işletenden / Davalıdan rücuen talep ettiği, ancak davalının maliki olduğu aracın kaza sırasında sürücüsü olan ...’nın Karayolları Trafik Yönetmeliği Madde 88 gereğince Geçerli Sürücü Belgesinin bulunduğu görülmekle;
Davacı sigorta şirketinin yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmış olmakla, davalı sigortalısından ZMMS Genel Şartları B-4 maddesi ve yüksek yargı kararları dahilinde rücuen talepte bulunmasının söz konusu olmayacağı hususu tespit ve rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin 2023/... esas sayılı dosyası sureti incelendiğinde; alacaklının ..., borçlunun ... İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketi olduğu, takibin 9.770,00-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının hasar tazminatının rücuen tahsili talebine ilişkin olduğu, 22/06/2023 tarihli ödeme emrinin 04/07/2023 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 05/07/2023 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 11/12/2023 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığı gibi takip tarihi ile dava tarihi arasında da 1 yıldan az süre bulunduğu görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı taraf iddiasında, davalıya ait olan ve kendisine ... poliçe numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın 26/09/2021 tarihinde karıştığı iki taraflı maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle kazaya karışan diğer araç olan ... plakalı araç için ödenen hasar bedelinin, davacıya sigortalanan ve davalıya ait ... plakalı aracın sürücüsünün ehliyetinin bulunmaması nedeniyle davalı sigortalıdan rücuen tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptalini talep etmiş olup, davalı taraf savunmasında, kendisine ait ... plakalı aracın sürücüsü olan ...'nın ehliyetinin bulunduğu ve davacının rücu hakkının bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, yapılan inceleme neticesinde, sürücü ...'nın İngiltere'den alınmış B sınıfı sürücü belgesinin bulunduğu ve belgenin geçerlilik tarihinin 20/07/2031 tarihine kadar olduğu, anılan sürücünün Türkiye'ye 24/07/2021 tarihinde giriş yaptığı, çıkış tarihinin ise 27/09/2021 tarihi olduğu, rücu alacağına dayanak kazanın ise 26/09/2021 tarihinde gerçekleştiği, davalıya ait aracın sürücüsü olduğu belirlenen ...'nın kazanın gerçekleşmesinde asli ve tamamen kusurlu olduğunun belirlendiği, bu durumda kazaya karıyan diğer araç için hasar bedeli ödemesinin yerinde olduğu ancak davacının dava ve takip dosyasına konu alacağa dayanak olarak gösterdiği sebebin gerçekleşmediği, yani davalıya ait araç sürücüsünün kaza anında geçerli ehliyetinin bulunması ve poliçenin kapsamında sigortalı olan davalıya rücu hakkının koşullarının oluşmadığı tespit edildiğinden davacının takiple talep ettiği alacağının haklı olmadığı ve davalının da takibe itirazında haklı olduğu değerlendirildiğinden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli 615,40-TL karar harcından peşin alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 34,55- TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26. md göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 -TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Kendini vekille temsil ettiren davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 11.141,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2025
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır