T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/414 Esas
KARAR NO :2025/344
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:15/01/2018
KARAR TARİHİ:16/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Müteveffa ...'ın 08.06.2017 tarihinde ..., D-400 Karayolu ... Bulvarı, Mersin - İstanbul ... kavşağı asfalt şantiyesi önünde ... adlı sürücünün kullandığı ... Tur. İnş. Nak. Per Taah. San. Tic. Şti'ne ait ... plakalı otobüse davalı ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı kamyonun çarpması sonucu meydana gelen kazada otobüste sıkışarak feci bir şekilde vefat ettiğini, ceza soruşturmasının ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma nolu dosyasında devam ettiğini, müteveffanın meydana gelen kazada herhangi bir kusuru bulunmadığını, ... plakalı aracın işleteninin davalı ... Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, müteveffanın ... plakalı aracın diğer şoförü olduğunu ancak kaza sırasında yolcu otobüsünü şoför ...'ın kullandığını, 20.10.1970 doğumlu olan müteveffanın SGK kayıtlarında maaşının asgari ücret olarak gözüktüğünü ancak gerçek aylık maaşının net 2.500 TL olduğunu, mirasçılarının 28.09.1969 doğumlu eşi ..., 07.05.1993 doğumlu oğlu ..., 01.06.1997 doğumlu kızı ..., 07.11.2000 doğumlu oğlu ... ve 15.02.2004 doğumlu ... olduğunu, murisin vefatından sonra tek dayanaklarını yitiren davacıların desteğinden mahrum kaldıklarını, 2910 sayılı KTK.nun 97.maddeslne göre ZMSS Poliçesinin düzenleyen davalı sigorta şirketlerine davacıların tazminat ödenmesi için 13.07.2017 tarihli dilekçe ile başvuruda bulunduklarını, davalı ... Sigorta AŞ. tarafından ödeme yapılmadığını, davalı ... Sigorta AŞ. tarafından poliçede sorumlu olduğu 310.000,00-TL olmasına rağmen nasıl yapıldığı bilinmeyen aktüerya hesabına göre 43.865,00 TL ödeme çıkardığını, ödemenin fazlaya ilişkin halar saklı tutularak kabul edildiğini, HMK.nun 107.maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak dava açtıklarını davacıların kaza nedeniyle büyük bir acı yaşadığı, üzüntü ve keder içerisine düştüklerini, uzun yıllar ızdırap çekeceklerini, davacıların maddi ve manevi olarak büyük zarara uğradıklarını, fazlaya ilişkin haklan saklı kalmak üzere şimdilik her bir davacı için 500'er TL maddi tazminat olmak üzere toplam 3.000-TL'nin sigorta şirketlerinin poliçe limitleri ile sınırlı olarak başvuru tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalı Karayel Tanm Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti yönünden ise olay tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi davalı ... yönünden yasal faizi ile birlikte ortaklaşa ve zincirleme tahsiline, davacı eş ... için 50.000 TL, çocuklar ... için 20.000 TL, ... için 15.000 TL, ... için 12.000 TL ... için 8.000 TL, ... için 5.000 TL olmak üzere toplamda 110.000 TL manevi tazminatın davalı ..., Karayel Tanm Ürünleri San. ve Tic. Ltd. ŞtL yönünden ise olay tarihinden itibaren işleyecek reeskont avansa karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin sorumluluğunu kabul etmemekle birlikte ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde ... no.lu ZMSS Poliçesi ile 23.07.2016- 2017 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, davalının sorumluluğunun sigortalısının kazadaki kusuru oranında ve maddi zararın varlığı ispat edildiği takdirde poliçede teminat dışı olmayan maddi zarardan sorumlu olduğunu, poliçede azami limitleri ile sınırlı sorumluluğunun söz konusu olduğunu, kusurun tespitinden sonra taleplerle ilgili sigorta konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasını ve taleplerin poliçe teminatına girip girmediğinin araştırılması gerektiğini, teminat rakamının davalının sorumluluğunun üst sorumluluğu olduğunu ancak sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması halinde ve zararın kusurlu hareket neticesi oluşması halinde geçerli olduğunu, davacının maddi vakıayı, kusuru, maddi zararı ispat etmesi gerektiğini, aktüerya raporu alınması gerektiğini, SGK tarafından davacılara rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının maaş bağlanıp bağlanmadığıma araştırılmasını talep ettiklerini, davanın haksız fiile dayandığını, bu nedenle uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiğini, avans faizi talebinin haksız olduğunu, davanın reddi gerektiğini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız fiilin gerçekleştiği yer yahut zarar haksız fiilin işlendiği yerden başka bir yerde meydana gelmişse, zararın meydana geldiği yer mahkemesinde açılması gerektiğini, haksız fiilin gerçekleştiği yerin ..., zararında ...'da meydana geldiğini, İstanbul Mahkemelerinin yetkili olmadığını, yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, maddi ve manevi tazminat taleplerini kabul etmediklerini, yapılan incelemeler, oluşturulan dosya ve raporlarla davalının tali kusurlu bulunduğunu, haksız fiil ile zarar arasındaki illiyet bağının asli ksurulu tarafından meydana getirildiğini, davalının meydana gelen zararda fiili sebebiyle herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davada yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, seçimlik yetkinin söz konusu olduğunu, hiçbir seçimlik yetkiye girmeyen İstanbul Mahkemelerinde dava açılmasının yasal dayanaktan yoksun olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, dava dilekçesi eklerinin kendilerine tebliğ edilmediğini, HMK.nun 121.maddesl gereğince tebliği gerektiğini, davanın asli kusurlu otobüs şoförü ... ile otobüsün maliki ve işleteni ... Tur. İnş. Nak. Pet Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti.ne yöneltilmesi gerektiğini, davalıya ait kamyonun ihtiyari mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olduğu ... Sigorta Şirketine davanın ihbarını talep ettiklerini, kaza ile ilgili soruşturmanın ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma nolu dosyasında devam ettiğini, 08.06.2017 tarihinde meydana gelen kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirkete ait olduğunu, Adli Tıp Kurumu'nun ... Grup Başkanlığının 10.08.2017 tarih ve 4605 sayılı raporunda davalılardan otobüs sürücüsü Abdullah Ciban'm asli kusurlu, davalı şirket aracını kullanan ...’nın tali kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davanın ... ile ... Tur. İnş. Nak. Pet Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne ihbar edilmesini talep ettiklerini, ... plakalı aracın ZMSS Poliçesinin ... Sigorta AŞ. tarafından yapıldığını, davalının gerçek kusur durumu belirlendiğinde sigorta şirketlerinin poliçe limitleri ile sorumlu olduğunu, davacıların başvurusu üzerine davalı sigortacısı ... Sigorta A.Ş. tarafından 43.865,00 TL ödeme yapıldığını, destekten yoksunluk tazminatı yönünden davanın reddi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte tazminatın daha fazla olduğuna dair bir durum oluşması halinde ödenen tazminatın indirilmesini talep ettiklerini, müteveffanın maaşına ilişkin iddiaları kabul etmediklerini, yasal, resmi olarak almakta olduğu maaşın hesaplamalarda baz alınması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının, kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini, zarar görenin kazada ortak bir kusurunun saptanması halinde bu miktarın da tazminat miktarından indirilmesi gerektiğini, desteğini yitiren kişinin ölümden önceki yaşam düzeyini sürdürebilme olanağına sahip olması durumunda destek yoksunluk zararından söz edilemeyeceğini, davacılara SGK tarafından ölüm aylığı bağlandığını, davacıların destekten yoksun kalma durumu bulunmadığını, talep edilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın ihbar olunan şirket tarafından 22.01.2017-2018 arası ... no.lu ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalandığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme aracı olarak kullanılmamasının esas olduğunu, ihbar olunanın poliçe ile işletenin sorumluluğunu teminat altına aldığını, davalının işveren sıfatıyla doğacak sorumluluğunun ihbar olunana yüklenemeyeceğini, dosya kapsamı belge ve bilgilerin kendilerine tebliğ edilmediğini, tebliğe kadar cevap haklarını saklı tuttuklarını, davayı takip edeceklerini, ihbar olunan olarak davayı takip edeceklerinden aleyhlerine hüküm kurulmamasını talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.'ye usulüne uygun tebligat yapılmış ancak davaya cevap vermemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın; Trafik kazasından kaynaklı, destekten yoksun kalma maddi ve manevi tazminat talebinden ibaret olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizin 05/01/2021 tarih ... sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, verilen bu kararın davalı ve davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine dosyanın İstanbul BAM'a gönderildiği,
İstanbul BAM 9. HD nin 24/06/2024 tarih 2021/2261 Esas 2024/1055 Karar sayılı ilamı ile; "...Dava, 08/06/2017 tarihinde dava dışı sürücü ... yönetimindeki ... Tur. İnş. Nak. Per Taah. San. Tic. Şti'ne ait ... plakalı otobüse davalı ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı kamyonun çarpması sonucu meydana gelen kazada davacıların desteği olan ... plakalı aracın diğer şoförü ...'ın otobüste sıkışarak vefat ettiğini, müteveffanın meydana gelen kazada herhangi bir kusuru bulunmadığını gerekçesiyle açılan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
Mahkemece alınan 10/06/2019 tarihli kusur ve aktüer hesaplamaya ilişkin bilirkişi heyet raporunda; ... plakalı aracın ZMSS poliçe başlangıç tarihinin 22/01/2017, ... plakalı aracın poliçe başlangıç tarihinin 23/07/2016 tarihi olduğu, 26/04/2016 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 6704 sayılı torba yasada 01/06/2015 tarihinden itibaren uygulanmaya başlanan Sigorta Poliçesi Genel Şartlarına atıf yapıldığı, anılan Genel Şartlarda ve ekinde destekten yoksun kalma maddi zarar hesaplarının TRH-2010 tablosu ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak hesaplama yapılacağının belirtildiği, sigortalı araçların ZMSS poliçelerinin 01/06/2015 tarihli Sigorta Genel Şartlarından sonra akdedildiği, bu nedenle; TRH-2010 %1.8 teknik faiz yöntemine göre hesaplama yapılacağı, buna göre; dava konusu olayda ... plakalı şehirler arası yolcu otobüsünün şoförü ...'ın %75 oranında asli kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'nın olayda % 25 oranında tali kusurlu olduğu, davacıların desteği ...'a yüklenebilecek bir müterafik kusur bulunmadığı, davacılara ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödemelerin yetersiz olduğu, müteveffanın sağlığında uzun yol otobüs şoförü olarak çalıştığı, davacılar vekilince müteveffanın aylık kazancının 2.500,00 TL civarında olduğu ve bu tutarın hesaplamada dikkate alınmasının talep edildiği, beyana dayalı olarak kazanç tespit edilemeyeceğinden bu beyanın dikkate alınamayacağı, mahkemenin emsal ücret araştırması için yazdığı yazıya İstanbul Otobüs, Özel Halk Otobüsü Sahipleri ve İşletmecileri Esnaf Odasınca müteveffa emsallerinin 09/06/2017 tarihi itibarı ile aylık net gelirinin 2.000,00 TL - 2.100,00 TL arasında olabileceğinin bildirildiği, kesin tutar değil ücret aralığı bildirildiğinden, kaza tarihi itibarı ile müteveffanın aylık net kazancının 2.050,00 TL olduğunun kabulü gerekeceği, bu durumda;
-Davacı ...' ın nihai ve gerçek maddi zararının 216.623,89 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 59.114,04 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 23.635,10 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 7.715,22 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 3.006,78 TL olduğu yönünde görüş bildirilmiş, itirazlar üzerine alınan 15/01/2020 tarihli ek raporda; olayda ... plakalı şehirlerarası yolcu otobüsünün şoförü ...'ın % 75 oranında asli kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'nın olayda %25 oranında tali kusurlu olduğu, davacıların desteği ...'a yüklenebilecek kusur bulunmadığı, müteveffanın kaza tarihi itibarı ile vergilendirilmiş kazançlarına ilişkin ücret bordrosu, SGK hizmet dökümü vb. belge bulunmadığı, mahkemece emsal ücret araştırması cihetine gidilmiş ise de yasal asgari ücretlere göre hesaplama yapıldığı,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 210.622,10 TL,
-Davacı ...' ın nihai ve gerçek maddi zararının 53.984,64 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 15,593,22 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 4.779,27 TL,
-Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 2.060,77 TL olduğu yönünde görüş bildirmişler, 15/01/2020 tarihli ek rapor hükme esas alınarak karar verilmiştir.
Trafik kazası sonucu cismani zarar nedeniyle maddi tazminat ya da ölüme bağlı destekten yoksun kalma tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarih, 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar sayılı iptal kararından sonra Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 24/05/2021 tarih, 2021/3033 Esas ve 2021/1560 Karar sayılı güncel kararında TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre belirlenmesi ve prograsif rant tekniği kullanılmak suretiyle tazminat miktarının hesaplanması gerektiği yönünde karar verilmiştir. (Aynı yönde 14/01/2021 tarih, 2020/2598 E. ve 2021/34 K. sayılı kararı).
Somut uyuşmazlıkta, İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporunda TRH 2010 yaşam tablosu ve 1,8 teknik faiz esas alınarak tazminat belirlenmiştir. Anayasa Mahkemesi iptal kararı gereğince genel şartlarda belirtilen 1,8 teknik faiz esas alınarak hesaplama yapılması olanaklı olmadığından, bu hususa değinen istinaf talebi ve yerindedir.
Davacılar vekilinin, desteğin maaşının asgari ücret olarak kabul edilmesi ve tazminat hesabının asgari ücret üzerinden yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, maaş bordrosu olmayan müteveffanın maaşının, araştırmalar sonucunda belirlenebilir olduğuna ve aylık net kazanca Agi dahil edilmesi gerektiğine ilişkin istinafının heyetçe değerlendirilmesi,
Hükme esas alınan 15/01/2020 tarihli ek bilirkişi heyet raporunda, davacı ...'ın destek süresinin 08/06/2017 kaza tarihinden itibaren 22 yaşını tamamladığı 08/06/2019 tarihi arasında geçen 2 yıllık süre için, davacı ...'ın destek süresinin 08/06/2017 kaza tarihinden itibaren 18 yaşını tamamladığı 07/11/2018 tarihi arasında geçen süre için hesaplanmış, davacı ...'ın kaza tarihi itibarı ile (24) yaşında olduğundan bu davacı yönünden destekten yoksun kalma maddi tazminat şartı oluşmadığı gerekçesiyle hesaplama yapılmamıştır. Davacılar vekilinin müteveffanın çocukları için yaş sınırı konularak destek süresinin belirlenmesi ve buna göre hesaplama yapılmasının hatalı olduğuna ilişkin istinafının heyetçe değerlendirilmesi,
Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinde, "Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar..." denmektedir. Tazminat ödemesine ilişkin ihtarnamenin davalı ... Sigorta A.Ş.'ye 16/07/2017 tarihinde tebliğ edildiği kargo teslim belgesinden anlaşılmıştır. Buna göre davalı ... Sigorta A.Ş. 27/07/2017 tarihinde temerrüte düşmüştür. Mahkemece davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüt başlangıç tarihinin 03/08/2017 olarak belirlenmesi doğru olmamıştır. Davacılar vekilinin bu hususa değinen istinaf itirazı yerindedir.
...1. Ağır Ceza Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı kararının incelenmesinde, müteveffa ... ile diğer kişilerin vefatı ve yaralanmaları nedeniyle sanıklar ... ve ... hakkında 08/06/2017 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olmak suçundan kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonucu, sanık ...'nın yönetimindeki " ..." plaka sayılı kamyon ile çarpışmalarına sebebiyet verdiği olaydaki dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı davranışıyla otobüs sürücüsü olan sanık ...'ın asli kusurlu, sanık ... yönetimindeki ... plaka sayılı otobüs ile çarpışmayı önleyemediği olaydaki dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı davranışıyla kamyon sürücüsü ...'nın ise tali kusurlu oldukları, müteveffa ...'ın kusursuz olduğu tespit edildiğinden;
Sanık ...'ın üzerine atılı Taksirle Bir Kişinin Ölümüne, Birden Fazla Kişinin Yaralanmasına Neden Olmak suçunu işlediği kabul edilmekle eylemine uyan 5237 sayılı TCK'nın 85/2. maddesi uyarınca takdiren ve teşdiden 5 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, sanığın eylemini bilinçli taksir ile işlediği kabul edilmekle 5237 sayılı TCK 22/3. maddesi uyarınca cezasından 1/3 oranında artırım yapılarak 6 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, TCK’nun 62/1 maddesi uyarınca takdiren 1/6 oranında indirim yapılarak sanığın 5 yıl 6 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına,
Sanık ...'nın üzerine atılı Taksirle Bir Kişinin Ölümüne, Birden Fazla Kişinin Yaralanmasına Neden Olmak suçunu işlediği kabul edilmekle eylemine uyan 5237 sayılı TCK'nın 85/2. maddesi uyarınca takdiren ve teşdiden 4 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, dosya istinaf incelemesinde bulunduğundan kararın henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır. Davalı ... vekili ve davalı ... Ürünleri vekili ... 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele sayılmasına ilişkin istinaflarının heyetçe değerlendirilmesi,
Davalı ... vekilinin davanın reddedilen kısmı yönünden davalı lehine ayrı ayrı vekalet ücreti verilmesi gerekirken tek verildiği, her davacı için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğine ilişkin istinaf talebi yerindedir. Her bir davacı yönünden reddedilen maddi ve manevi tazminat bakımından ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmelidir.
Maddi tazminat yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 32.850,24TL olmak üzere poliçe limiti ile sınırlı olarak belirlenmiştir. Ancak kararda harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti hesaplanırken bu davalının poliçe limiti dikkate alınmamış, bu davalı manevi tazminattan sorumlu olmadığı halde harç maddi ve manevi tazminat ayrımı yapılmadan belirlenmiştir. Davalı ... (...) Sigorta vekilinin bu hususa ilişkin istinaf itirazı yerindedir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesine göre işletenlerin, bu Kanun'un 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur. Aynı Kanun'un 85/1. maddesinde ise bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı düzenlenmiştir.
Kaza tarihinde yürürlükte olan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nda haksız fiil halinde müteselsil sorumluların dış ilişkisi 61. maddede düzenlenerek birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağı kabul edilmiş; müteselsil sorumlar arasındaki iç ilişki ise 62. maddede düzenlenmiştir.
Müteselsil sorumluluğa ilişkin TBK'nın 162/1.maddesine göre ise müteselsil borçlulardan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumludur. Aynı Kanun'un 163. maddesine göre borç tamamen ifa edilinceye kadar alacaklıya karşı bütün borçluların sorumluluğu devam eder. Alacaklı, borçluların birinden, bir kısmından veya hepsinden alacağını talep etme ve dava açma hakkına sahiptir.
Davalı ... Ürünleri vekili, müvekkili şirketin sorumluluğunun gerek trafik sigortacısı ... Sigorta Şirketinin ve gerekse İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı olan ... Şirketinin poliçe limitleri ile sorumlu olduğu miktarlar düşüldükten sonra belirlenmesi gerektiğini, davacıların davayı asli kusurlu otobüs şoförü ... ile otobüsün maliki ve işleteni olan ... Tur. İnş. Nak. Pet. Taah.San ve Tic. Ltd Şti'ne açmamasının hakkın kötüye kullanılması olup tüm tazminatların tali kusurlu müvekkili şirketten tahsil edilmeye çalışılmasının hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek istinaf talep etmiştir. Yukarıda belirtilen KTK'nın 85 ve 91. maddelerindeki düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan maddi zararlardan işleten, sürücü ve trafik sigortacısı zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Zarar gören davacılar, TBK'nın 162 ve 163. maddesi gereğince müteselsil sorumluların hepsine karşı dava açabileceği gibi bunlardan sadece birine karşıda tazminat davası açabilir. Davalılar zarara sebebiyet veren aracın işleteni, sürücüsü ve sigortacıları olduğuna göre aleyhlerine dava açılmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından bu yöndeki istinaf itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkemece hükme esas alınan15/01/2020 tarihli ek raporda zaten yasal asgari ücretlere göre hesaplama yapıldığı anlaşılmakla, davalı ... Ürünleri vekilinin hesaplamanın asgari ücret üzerinden yapılması, davacıların desteği kusursuz olduğundan desteğin kusuru oranında indirim yapılması gerektiğine ilişkin istinaf talepleri yerinde değildir.
Davalı ... Ürünleri vekilinin, davanın kısmen kabulüne karar verildiği halde kendilerini ayrı vekiller ile temsil ettiren tüm davalılar için tek bir vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğuna ilişkin istinaf itirazı yerindedir. Davacıların maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddedilen kısımları için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmelidir. ...." karar verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği ve işbu esasa kaydedildiği anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları İstanbul BAM. Kaldırma kararı doğrultusunda dosyanın bilirkişi heyetine tevdii edildiği, 13/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu olayda ... plakalı şehirlerarası yolcu otobüsünün şoförü ...’ın % 75
(Yüzdeyetmişbeş) oranında asli kusurlu, Davalı sürücü ...’nın olayda % 25 (Yüzdeyirmibeş) oranında tali kusurlu olduğu,
Davacıların murisi yolcu ...’a yüklenebilecek bir müterafik kusur oranının olmadığı,
Davacılara ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödemelerin yetersiz olduğu,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 279.449,09 TL, Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 60.946,42 TL, Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 17.618,21 TL, Davacı ...’ın nihai ve gerçek maddi zararının 4.779,26 TL,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 2.060,77 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının davalı ... Sigorta A.Ş ve ... Sigorta A.Ş. yönünden 27.07.2017 tarihi;
davalı sürücü ve işletenler yönünden 08.06.2017 kaza tarihi ve işleyecek faizin avans faizi olduğu, BAM’nin kaldırma ilamı öncesindeki hükme esas alınan raporda TRH-2010 tablosu ve %1,8 teknik faiz
yöntemine göre yapılan inceleme neticesinde davacılara yapılan ödemelerin yetersiz olduğunun tespit edildiği; hem bu hususun BAM’nin kaldırma kapsamı dışında bırakılması hem de progresif rant
yöntemine göre inceleme yapılması halinde ödemelerin daha da yetersiz olacağının aşikar olması hasebiyle ödeme tarihindeki verilere göre yeniden inceleme yapılmadığı ve davacılara davalı ... (...) Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödemelerin yetersiz olduğunun kabulünün gerekeceği tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin 12/03/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 110.000,00-TL manevi, 310.095,03-TL olarak belirlediği anlaşılmıştır. (maddi tazminat talepleri bakımından müvekkil ... İçin destekten yoksun kalma tazminatını 216.623,89 TL' ye, müvekkili ... için destekten yoksun kalma tazminatını 59.114,04 TL' ye, müvekkili ... için destekten yoksun kalma tazminatını 23.635,10 TL' ye, müvekkili ... için destekten yoksun kalma tazminatını 7.715,22 TL' ye, müvekkili ... için destekten yoksun kalma tazminatını 3.006,78 TL' olarak belirlemiştir.)
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, tarafların beyan ve itirazları doğrultusunda yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere; Müteveffanın sağlığında uzun yol otobüs şoförü olarak çalıştığı ve trafik iş kazası neticesinde vefat ettiği, dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre 08.06.2017 günü saat 21:40 sıralarında ... ilçesi D400 karayolu ... Bulvarı Mersin yönü ... şantiyesi önünde hız sınırının 90 Km/s olduğu mesken mahalde, 2 şeritli bölünmüş yol ışık kontrollü kavşağında hava açık, vakit gece, yol asfalt kaplama ve kum iken, sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otobüsü İle D400 karayolu üzerinde Mersin yönüne seyrederken kendi beyanına göre kavşakta kendisine yeşil ışık yandığı için mevcut sürati ile devam ettiği sırada kavşak içine geldiğinde, Mersin yönünden gelip kavşakta U dönüşü yaparak tekrar Mersin yönüne dönmek isteyen kamyonun kendisinin sol arka kısımlarına çarptığını beyan etmiş, sürücü ... ise beyanında ... plakalı kamyonu ile Mersin yönünden geldiğini, ... kavşağında ışıklara geldiğinde yavaşladığını, sola dönüş ışığının yeşil yanması ile hareket ettiğini ve tekrar Mersin yönüne gitmek için U dönüşü yaptığı sırada sağ tarafından Adana yönünden gelen otobüsün sol ön ve arka kısımlarına kendi aracının ön kısımlarına çarptığını beyan ettiği, her iki sürücünün de ısrarla yeşil ışıkta geçtiklerini beyan ettiklerinden ve kamera tespit edilemediğinden kusur oranı belirtilemediği,
Adil Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi taralından düzenlenen 10.08.2017 tarihli raporda, otobüs yolcularından ...'nın ifadesinde 3 no.lu koltukta oturduğunu, kavşakta ışık olduğunu, yaklaşık 30 m kala kırmızı yandığını ancak otobüsün durmadan geçtiğini söylediği, kamera görüntülerine göre kaza anında sürücü ...'ın yönetimindeki otobüsü kırmızı ışıkta geçtiği, bu nedenle olayda asli kusurlu olduğu ancak sürücü ...'nın ise yönetimindeki kamyonuyla henüz yeşil yanmadan san ışıkta kavşağa girdiğinden tali kusurlu, otobüste ölen yolcu ...'ın kendi ölümünde kusurlu hareketi olmadığından kusursuz olduğu, emniyet kemeri takmadığı tespit edilen yolcuların alt düzeyde tali kusurlu olacakları belirtildiği,
Dava konusu olayda ... plakalı şehirlerarası yolcu otobüsünün şoförü ...’ın % 75 (Yüzdeyetmlşbeş) oranında asli kusurlu olduğu, davalı sürücü ...’nıtı olayda % 25 (Yüzdeylrmibeş) oranında tali kusurlu olduğu, davacıların murisi yolcu ...'a yüklenebilecek bir müterafîk kusur oranının olmadığı,
Davacılara ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödemelerin yetersiz olduğu,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 279.449,09 TL,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 60.946,42 TL,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 17.618,21 TL, Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 4.779,26 TL,
Davacı ...’ ın nihai ve gerçek maddi zararının 2.060,77 TL olduğu,
Temerrüt başlangıcının davalı ... Sigorta A.Ş ve ... Sigorta A.Ş. yönünden 27.07.2017 tarihi;
davalı sürücü ve işletenler yönünden 08.06.2017 kaza tarihi ve işleyecek faizin avans faizi olduğu,
BAM’nin kaldırma ilamı öncesindeki hükme esas alınan raporda TRH-2010 tablosu ve %1,8 teknik faiz
yöntemine göre yapılan inceleme neticesinde davacılara yapılan ödemelerin yetersiz olduğunun tespit
edildiği; hem bu hususun BAM’nin kaldırma kapsamı dışında bırakılması hem de progresif rant
yöntemine göre inceleme yapılması halinde ödemelerin daha da yetersiz olacağının aşikar olması
hasebiyle ödeme tarihindeki verilere göre yeniden inceleme yapılmadığı ve davacılara davalı ...
(...) Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödemelerin yetersiz olduğu, (davacının 12/03/2020 tarihli ıslah dilekçesinde neticeyi talep kısmını aşılamayacağından )
Maddi tazminat talepleri yönünden; davacı eş ... için 216.623,89-TL, davacı ... için 59.114,04-TL, davacı ... için 17.618,21-TL, davacı ... için 4.779,26-TL, davacı ... için 2.060,77-TL olmak üzere toplam 300.196,18-TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı ... Sigorta ve davalı ... Sigorta yönünden 27/07/2017, diğer davalılar yönünden ise 08/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacılara verilmesine, ( davalı ... Sigorta yönünden 312.550,07-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, davalı ... Sigorta (... Sigorta) yönünden 52.303,68-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere),
Davacı tarafın manevi tazminat talebinde yaşanan ölüm olayı müteveffanın birinci derece akrabaları olan davacıların manevi çöküntü yaşamalarına sebep olmuş olduğu, davacıların müteveffa ile olan yakınlıkları, günün ekonomik koşulları, paranın alım gücü, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olayın meydana geliş şekli, kusur durumu ve davacılar üzerindeki etkisi göz önünde bulundurularak ve Yargıtayın manevi tazminat tutarının bir tarafın sebepsiz zenginleşmesine, diğer tarafın fakirleşmesine neden olmaması gerektiğine ilişkin yerleşik uygulaması da nazara alınarak davanın kısmen kabulü ile davacı eş ... için 20.000,00-TL, davacı ... için 4.000,00-TL, davacı ... için 5.000,00-TL, davacı ... için 7.000,00-TL, davacı ... için 6.000,00-TL, davacı ... için 7.000,00-TL olmak üzere toplam 49.000,00-TL'nin, davalı ... Ltd Şti ve ... yönünden ise 08/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
-Asıl ve ıslahla açılan davanın KISMEN KABULÜ ile, Tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla
1-Maddi tazminat talepleri yönünden; davacı eş ... için 216.623,89-TL, davacı ... için 59.114,04-TL, davacı ... için 17.618,21-TL, davacı ... için 4.779,26-TL, davacı ... için 2.060,77-TL olmak üzere toplam 300.196,18-TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı ... Sigorta ve davalı ... Sigorta yönünden 27/07/2017, diğer davalılar yönünden ise 08/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacılara VERİLMESİNE, ( davalı ... Sigorta yönünden 312.550,07-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, davalı ... Sigorta (... Sigorta) yönünden 52.303,68-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ),
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Manevi tazminat talepleri yönünden; davacı eş ... için 20.000,00-TL, davacı ... için 4.000,00-TL, davacı ... için 5.000,00-TL, davacı ... için 7.000,00-TL, davacı ... için 6.000,00-TL, davacı ... için 7.000,00-TL olmak üzere toplam 49.000,00-TL'nin, davalı ... Ltd Şti ve ... yönünden ise 08/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara VERİLMESİNE,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
3-Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 23.853,59-TL harçtan peşin alınan 385,96-TL harcın ve 1.049,26-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 22.418,37-TL harcın 3.905,99-TL 'sinden ... Sigorta A.Ş sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvurma harcı, 385,96-TL peşin harç, 5,20-TL vekalet harcı, 1.049,26-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.476,32-TL harcın 257,22-TL 'sinden ... Sigorta A.Ş sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
5-)Davacı tarafından yapılan 18.403,60-TL yargılama giderinin davanın red ve kabul oranına göre 15.297,65-TL'sinin 2.665,3-TL'sinden ... Sigorta A.Ş sınırlı sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, geri kalan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-)Davacılar duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 48.031,39-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
7-)Davacılar duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminat yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca;
Davacı ... yönünden; 20.000-TL
Davacı ... yönünden; 4.000-TL
Davacı ... yönünden; 5.000-TL
Davacı ... yönünden; 7.000-TL
Davacı ... yönünden; 6.000-TL
Davacı ... yönünden; 7.000-TL vekalet ücretinin davalılar ... Ltd Şti ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
8-)Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan 200-TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre 33,75-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalı ... Sigorta A.Ş 'ne verilmesine,
9-)Davalı ... tarafından yapılan 175,00-TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre 29,53-TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalı ...'ya verilmesine,
10-) Maddi tazminat yönünden; Davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Ltd Şti duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiklerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/(2) maddesi uyarınca 9.898,86-TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Ltd Şti'ne verilmesine,
11-) Manevi tazminat yönünden; Davalılar ... Ltd Şti duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiklerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalılar ... Ltd Şti'ne verilmesine,
12-)Karar kesinleştiğinde davacının / davalının gider avansından artan bakiyesinin talep halinde iadesine
Dair, Davacı vekili ve davalı Karayel vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/05/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza