T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/419 Esas
KARAR NO:2025/484
DAVA:Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ:18/07/2024
KARAR TARİHİ:08/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı ... marka araca, 08.12.2023 tarihinde İstanbul Eyüpsultan'da trafiğin durması nedeniyle bekleme hâlindeyken, davalı ...'un sevk ve idaresindeki ve ... ... A.Ş.’ye ait olan ... plakalı aracın arkadan çarptığını, kaza tespit tutanağına ve davalı sürücünün beyanlarına göre kazanın meydana geliş şeklinin açıkça tespit edildiğini, davalının frene basmamak suretiyle %100 kusurlu olduğunun sabit olduğunu, bu çarpma sonucu müvekkiline ait araçta arka tampondan kaynaklı hasar oluştuğunu ve bu hasarın onarılması karşılığında 9.206,19 TL tutarında fatura kesildiğini, bu bedelin ... Sigorta tarafından karşılandığını, ancak aracın ikinci el değerinde kayıp meydana geldiğini, ayrıca müvekkilinin aracının 7 iş günü boyunca tamirde kaldığını ve bu süre zarfında araçtan yoksun kalınması nedeniyle araç mahrumiyet bedeli doğduğunu, davalı ... Sigorta Şirketi'ne defalarca başvuru yapılmasına rağmen herhangi bir ödeme ya da cevap verilmediğini, bu nedenle dava açma zorunluluğunun doğduğunu, TBK m.49 ve KTK m.85, 91 ve 97 uyarınca araç işletenin, sürücünün ve sigorta şirketinin müteselsilen sorumlu olduğunu, değer kaybının ve araç mahrumiyetinin sigorta kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, bu zararların KTK ve TBK’daki gerçek zarar ilkelerine göre, piyasa rayiç bedelleri esas alınarak bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiğini, tamirde geçen süre boyunca müvekkilin başka araç kiralamasa bile bu dönemde aracından beklediği faydadan yoksun kaldığını, bu tür zararların da tazmin edilmesi gerektiğini, Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay kararlarının bu yönde olduğunu, bu nedenlerle fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL araç değer kaybı ve 100 TL araç mahrumiyet bedelinin, sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ve temerrüt tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden ise kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilinin müvekkili sigorta şirketine sigortalı olan araç ile davacıya ait araç arasında meydana gelen trafik kazası nedeniyle değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talep ettiğini, ancak davacının iddialarını somutlaştırmadığını, HMK ve TMK hükümleri uyarınca ispat yükünün davacıya ait olduğunu, bu nedenle dava şartları oluşmadan belirsiz alacak davası açıldığını, bu hususun usule aykırı olduğunu ve davanın usulden reddi gerektiğini, zira somut olayda davacı tarafın eksper raporu ve ihtarname ile talep miktarını net olarak belirleyebildiğini, bu nedenle belirsiz alacak davası açılmasının hukuka aykırı olduğunu beyan ettiğini, ayrıca KTK m. 97 uyarınca müvekkiline başvuru yapılmadan dava açıldığını, usul şartı yerine getirilmediğinden bu yönüyle de davanın reddi gerektiğini, davacı tarafın değer kaybı ve kazanç kaybı taleplerinin sigorta teminatı kapsamında olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin sadece sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti dahilinde sorumlu olduğunu, zararın varlığı ve kapsamının tespitinin bilirkişi incelemesi ile yapılabileceğini, aracın değer kaybının ZMSS Genel Şartları’na göre belirlenmesi gerektiğini, bu esaslara uyulmadan yapılan değer kaybı hesaplarının geçersiz olduğunu, değer kaybının teminat dışı kalan durumlarını ve bu kapsamda yer alan hususları detaylıca açıkladığını, bunun dışında müvekkili şirketin azami sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kazanç kaybı ve avans faizi taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, çünkü dava konusu olayın haksız fiilden kaynaklandığını, bu sebeple davacının faiz talebinin kabul edilemeyeceğini, ayrıca müvekkiline tebliğ edilmeyen belgeler ve alınacak bilirkişi raporlarının taraflarına sunulmasını, UYAP kaydının yapılmasını, karşı tarafın sunacağı delillere karşı delil sunma haklarını saklı tuttuklarını belirtmiş, tüm bu gerekçelerle, davanın usulden ve/veya esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu ... plakalı aracın müvekkili ... ... A.Ş. adına kayıtlı olduğunu ancak aracın dava dışı ... Enerji Elektrik Taahhüt A.Ş.'ye 14.04.2023 tarihinde 24 ay süreli kira sözleşmesiyle teslim edildiğini, bu nedenle aracın işleten sıfatının müvekkili şirkette değil, kiracı ... Enerji Elektrik Taahhüt A.Ş.'de olduğunu, işletenin belirlenmesinde fiili hakimiyetin ve ekonomik yararın esas olduğunu, dava konusu kaza tarihinde aracın fiili hakimiyetinin ve ekonomik yararının dava dışı şirkette olduğunu, bu durumun kira sözleşmesi ve ödenen damga vergisi beyannamesi ile ispatlandığını, araç malikinin işleten sıfatı taşımaması halinde hukuki sorumluluğunun da bulunmadığını, bu nedenle müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, dava konusu kazaya karışan araç nedeniyle dava dışı ... Enerji Elektrik Taahhüt A.Ş.’ye rücu edilmesi söz konusu olabileceğinden davanın bu şirkete ihbar edilmesini, ayrıca esas bakımından da müvekkili şirketin işleten sıfatı bulunmadığı için müvekkili yönünden davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'a usulüne uygun dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği ancak herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
GEREKÇE:
Dava; 08.12.2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına konu olayda; davacıya ait ... plakalı araca, davalılardan ... Şirketi'nin maliki olduğu ve diğer davalılardan ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği iddiasıyla davacıya ait ... plakalı aracın uğradığı değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tahsili istemine yönelik açılan tazminat davasıdır.
Makine mühendisi ve sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 20/03/2025 tarihli raporda; 08.12.2023 tarihinde dava konusu maddi hasarlı kazada davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsü ...’ın kazanın oluşumunda atfı kabil kusuru olmadığı, davalıya ait ... plaka sayılı aracın sürücüsü ...’un asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %100 olduğu, ... plakalı araç arka tampon nikelajı değişimi ve ilgili bölge onarımı içerdiğinden araçta onarım sonrası değer kaybı oluşmadığı, 08.12.2023 kaza tarihi itibariyle araçta 2 günlük hak mahrumiyetinin 8.140,00 TL olacağı, davaya konu olayda davalılardan 1 nolu davalı ... Sigorta A.Ş.’nin; 2 nolu davalı ... Şirketi’nin maliki ve 3 nolu davalı ...’un sürücüsü olduğu ... plakalı aracı 115905939 poliçe numarası ile 04/04/2023 - 04/04/2024 vade tarihleri arasında Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 08/12/2023 tarihinde meydana gelen davaya konu hasarın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, Davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle Zorunlu Trafik Sigortası Araç Başına Maddi Zarar Teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre davacı tarafın maliki olduğu ... plakalı araçta meydana gelen maddi zararın dava dışı kasko sigorta şirketi tarafından karşılandığı, detayları yukarıda yer aldığı üzere; işbu bilirkişi heyet raporunun Kusur ve Hasar Yönünden İnceleme kısmında yer alan tespitlere istinaden, davacı ...’ın maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşmadığı, dolayısıyla somut olayda davalı ... Sigorta A.Ş.’nin hasar tazmin yükümlülüğünün bulunmadığı, davacı tarafın davalı sigorta şirketinden değer kaybı zararı talep edemeyeceği, somut olayda davacı tarafın talep ettiği araç mahrumiyet bedelinin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası, A.6. Teminat Dışında Kalan Haller maddesinin k) bendine istinaden davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen zorunlu trafik sigortası teminat kapsamı dışında olduğu, davacı tarafın araç mahrumiyet talebine ilişkin, diğer davalılardan 2 nolu davalı ... Şirketi ile 3 nolu davalı ... ile ilgili değerlendirmenin farklı bir uzmanlık alanının konusu olduğu, bu hususta tarafımca değerlendirme yapılamadığı, konuyla ilgili hukuki değerlendirme ve takdir yetkisinin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, aldırılan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler sonucunda; davaya konu olayda davalılardan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin; davalı ... Şirketi'nin maliki ve davalı ...'un sürücüsü olduğu ... plakalı aracı 115905939 poliçe numarası ile 04/04/2023 - 04/04/2024 vade tarihleri arasında Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 08/12/2023 tarihinde meydana gelen davaya konu hasarın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle Zorunlu Trafik Sigortası Araç Başına Maddi Zarar Teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu, dosya kapsamına uygun bilirkişi raporunda ; 08.12.2023 tarihinde dava konusu maddi hasarlı kazada davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda atfi kabil kusuru olmadığı, davalıya ait ... plaka sayılı aracın sürücüsü ...'un asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %100 olduğu tespit edildiği, ... plakalı araç arka tampon nikelajı değişimi ve ilgili bölge onarımı içerdiğinden araçta onarım sonrası değer kaybı oluşmadığı, 08.12.2023 kaza tarihi itibariyle araçta 2 günlük hak mahrumiyetinin 8.140,00 TL olacağı , ... plakalı araçta değer kaybı oluşmadığından, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin hasar tazmin yükümlülüğünün bulunmadığı, davacı tarafın davalı sigorta şirketinden değer kaybı zararı ve mahrumiyet bedeli talep edemeyeceği anlaşılmakla, hükme dayanak bilirkişi raporu, davacı tarafından sunulan ıslah dilekçesi, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı hususları da göz önüne alındığında; açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; 8.140,00-TL araç mahrumiyet bedelinin 08/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Şirketi ile davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, değer kaybı istemine yönelik açılan davanın reddine, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM:
AÇILAN DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
1-)8.140,00-TL araç mahrumiyet bedelinin 08/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Şirketi ile davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, değer kaybı istemine yönelik açılan davanın reddine,
2-)Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden açılan davanın reddine,
3-)Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 615,40-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan arabuluculuk ücretinin davada haksız çıkan taraftan karşılanması gerektiğinden 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılar ... Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacının yaptığı 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç, 60,80-TL vekalet harcı, 13.917,50-TL bilirkişi ücreti ile davetiye masrafı olmak üzere toplam 14.833,50-TL yargılama giderinin davalılar ... Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davacı duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 8.140,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ... Şirketi ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 200-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne verilmesine,
7-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalılar ... Sigorta A.Ş. Ve ......A.Ş. Vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluklarında; tarafların gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 6100 sayılı HMK nın 341/2 maddesi gereği karar tarihi dikkate alınarak miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/07/2025
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)