T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/340 Esas
KARAR NO: 2025/853
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 20/02/2013
KARAR TARİHİ: 09/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket adına sigortalı ... plakalı aracın vekiledeni şirket nezdinde ... numaralı poliçe ile sigortalı olduğunu, 01.04.2011 tarihinde sigortalı araç sürücüsü ...'in alkollü araç kullanması sonucu münhasıran alkolün etkisiyle kazaya sebebiyet verdiğini, kazada sürücü dahil 3 kişinin vefat ettiğini, kaza nedeniyle vefat eden ...'in eşi ... tarafından vekiledeni sigorta şirketi aleyhine ... ATM 'nin ... E K sayılı dosyası ile açılan davada verilen karar ile vekiledeni sigorta şirketinin 81.042,03-TL ödemeye mahkum edildiğini, alacağın tahsili için aleyhlerine ... İcra Müdürlüğü'nün 2012/... E sayılı dosyası ile takibe girişildiğini, icra dosyasına mahkeme masrafları ve icra masrafları, faiz ve yargılama giderleri ile birlikte toplam 94.426,00-TL nin ödendiğini, 2918 sayılı KTK 'nun 48 maddesine ve buna bağlı yönetmeliğin 97. Maddesine göre '' Uyuşturucu veya keyif verici maddeleri almış olanlar ile alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır .'' hükmü gereğince vekiledeninin ödediği tazminatı rücu hakkı doğduğunu beyanla, 94.426,00-TL nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımı süresinde açılmadığını, sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemlerin, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl olduğunu, davanın 2 yıllık zamanaşımı süresinde açılmadığını, kazaya karışan aracın, vekiledeni şirket tarafından ... Hizm. San. Ve Tic. A.Ş ’ye uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ile kiralandığını, 24/12/2010 tarihinde ilgili şirkete teslim edildiğini, vekiledeninin sorumlu “işleten” sıfatı bulunmadığından, davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, zira işleten sıfatı tanımının yapıldığı KTK 3.maddesine göre; “İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışa alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama… hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir." KTK. 85/1.maddesinde; "... Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne ya da yaralanmasına sebep olursa bu zarardan motorlu araç işleteni sorumludur.” şeklinde tanımlandığını, bu kapsamda uzun süreli kira akdi uyarınca olay tarihi itibariyle aracın işleteni söz konusu şirket olduğundan işbu davanın ... HİZMETLERİ SAN. VE TİC. A.Ş.'ye HMK md. 61 maddesi gereğince ihbar edilmesini talep etmişlerdir.
İhbar edilen ... HİZMETLERİ SAN VE TİC A.Ş. vekili cevaplarında; Mahkemenin davada görevli olmadığını, davanın zamanaşımı süresinde açılmadığını ve ... ATM nezdinde açılan ... E sayılı dava dosyasının henüz kesinleşmediğini, müteveffa ...'in kaza sırasında vekiledeni şirket çalışanı olduğunu ve kaza sırasında %100 kusurlu olup aynı zamanda alkollü olduğunu, kaza sırasında iş görmek amacıyla aracı kullanmadığını ve kendi özel ihtiyaçları için aracı kullandığı sırada kaza meydana geldiğinden , kişinin kendi kusurundan yararlanmasının olanaklı bulunmadığını , vekiledeni şirketi her koşulda işleten sıfatı bulunmadığından davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmişler, akabinde davalı yanında feri müdahil olarak davaya katılmak istediklerini beyan etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava;davalı şirket adına kayıtlı, davacı sigorta şirketinin sigorta teminatı kapsamında ... plakalı araç sürücüsünün, münhasıran alkolün etkisiyle ve %100 kusuruyla kazaya sebebiyet vermesi sebebiyle, araçta vefat eden ... mirasçısına ödenen destek tazminatının rücuen tazmini talebine ilişkindir.
Mahkememizce 2013/60 - 2015/440 E. K. Sayılı, 11/06/2015 tarihli karar ile :''... Davanın davalı yanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine,, '' karar verilmiş,
Davacı vekili tarafından mahkememiz kararının temyiz edilmesi üzerine Mahkememiz kararı Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/15750 2018/8382 E. K. Sayılı, 01.10.2018 tarihli ilamı ile :''... konusunda uzman nörolog ve trafik bilirkişisinden kazanın salt alkolün etkisiyle gerçekleşip gerçekleşmediğinin başka unsurların da kazada etkili olup olmadığının tespiti hususlarında ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.. '' gerekçesiyle bozulmuştur.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/15750 2018/8382 E. K. Sayılı, 01.10.2018 tarihli bozma ilamına karşı davalı vekili karar düzeltme talebinde bulunmuş olup Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2019/1325-2020/7573 E. K. Sayılı, 25/11/2020 tarihli ilamıyla davalı vekilinin karar düzeltme talebinin reddine karar vermiştir.
Mahkememiz tarafından Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/15750 2018/8382 E. K. Sayılı, 01.10.2018 tarihli bozma kararına uyulmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce 2021/57 - 2021/612 E. K. Sayılı, 21/09/2021 tarihli karar ile :''... Davanın KABULÜ ile; 126.042,00 TL rücuen tazminatın 94.426,00 TL'sinin 17.08.2012 ödeme tarihinden, 31.616,00 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,,, '' karar verilmiş,
Davalı vekili tarafından mahkememiz kararının temyiz edilmesi üzerine Mahkememiz kararı Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2022/4344 2024/2545 E. K. Sayılı, 07.03.2024 tarihli ilamı ile :''... Eldeki davada, her ne kadar Daire bozmasında münhasırlık araştırması yapılması istenmiş ise de; dava dışı zarar gören kişilere ödenen miktarın rücusu için eldeki davanın davacısı tarafından eldeki davanın davalısı aleyhine açılmış (.... Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/... E. 2015/... K. Sayılı dosya) ve Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinden gerekçe düzeltilerek (kazanın münhasıran alkol etkisi altında gerçekleşmediğinin belirlendiğine işaret edilerek) onanan dosyanın eldeki dosya ile tarafları ve davaya konu kaza aynı olduğundan mahkemece, bahsi geçen dosyanın eldeki dosyaya güçlü delil oluşturacağı değerlendirilerek karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi .. '' gerekçesiyle bozulmuştur.
Mahkememiz tarafından Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 07.03.2024 tarih ve 2022/4344 - 2024/2545 E.K. Sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları , toplanan deliller , Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 07.03.2024 tarih ve 2022/4344 - 2024/2545 E.K. Sayılı bozma ilamı , .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/... E. 2015/... K. Sayılı dosyası ve Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinden gerekçe düzeltilerek (kazanın münhasıran alkol etkisi altında gerçekleşmediğinin belirlendiğine işaret edilerek) onanan dosyası bir arada değerlendirildiğinde ; dava dışı zarar gören kişilere ödenen miktarın rücusu için eldeki davanın davacısı tarafından eldeki davanın davalısı aleyhine açılmış .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/... E. 2015/... K. Sayılı dosyasında verilen karar ve Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinden gerekçe düzeltilerek onama kararında , "Somut olayda; davacı sigorta şirketi akidi olan ... Turizm Servis ve Tic. Ltd. Şti.'ne karşı rücuen tazminat talebinde bulunmuş, mahkemece aralarında nöroloji uzmanının da bulunduğu heyetten alınan bilirkişi raporunda münhasıran alkol etkisi altında gerçekleşmediği belirtilmiştir. Her ne kadar mahkemece, aracın uzun süreli kiraya verildiği bu nedenle davalının pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesi ile reddine karar verilmiş ise de; yukarıda açıklanan maddeler uyarınca kazanın münhasıran alkol etkisi altında gerçekleşmediğinin belirlendiği, bu nedenle yeniden yargılama yapılmasına gerek olmaksızın sonucu itibari ile doğru olan hükmün gerekçesi değiştirilerek onanmasına" kararı verildiği , karar davalı vekili karar düzeltme yoluna başvurulmuş olup 27/11/2019 tarih ve ... sayılı Reddine kararı gereğince kararın , 27/11/2019 tarihinde kesinleştiği anlaşılmış olmakla , onanan dosyanın eldeki dosya ile tarafları ve davaya konu kaza aynı olduğundan bahsi geçen dosyanın eldeki dosyaya güçlü delil oluşturacağı , iş bu .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/... E. Sayılı davanın Yargıtay incelemesinden geçerek ve davaya konu kazanın münhasır alkol etkisi altında gerçekleşmediği kesin olarak tespit edildiği , Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarında; sürücünün aldığı alkolün oranının doğrudan doğruya sonuca etkisi bulunmadığından yapılan incelemeler sonucu olayın tek başına alkolün etkisiyle meydana gelmediği Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşen mahkeme kararıyla tespit edilmiş olduğundan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM:
1-)Davanın REDDİNE,
2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli maktu 615,40-TL red karar ve ilam harcının başlangıçta peşin alınan 1.612,60-TL harçtan mahsubu ile bakiye 997,20-TL'nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)Davalının yapmış oldukları toplam 200,00-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-)Davalı kendisin bir vekil ile temsil ettirdiklerinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine,
Dair taraf vekillerinin ve ihbar olunan vekilinin yüzünde; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile Yargıtay nezdinde temyiz yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2025
Katip ...
(E-imzalı)
Hakim ...
(E-imzalı)