T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/561 Esas
KARAR NO: 2018/579
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 20/03/2014
KARAR TARİHİ: 15/05/2018
Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi ile müvekkilinin ütü paket işi ile uğraştığını, ... tesisat numaralı elektrik sayacının abonesi olduğunu, müvekkiline ait işyerinde fason olarak çalışıldığını, 2 adet press ütü, 1 adet düz ütü elektrik enerjisi ile çalışan makineler bulunduğunu, bunlara 1 yıkama makinesi, 1 kurutma makinesi ve 2 adet paskara makinesinin daha alındığını, bu makinelerde işin durumuna göre çalışıldığını, davalı çalışanlarının dava konusu faturalara ait kaçak tutanaklarını düzenlemiş olup, bunun neticesinde de dava konusu faturaları tahakkuk ettirdiklerini, 8 adet tutanak belgesi ve kaçak kayıt sorgulama evrakından da anlaşılacağı üzere, tutanaklarda tespit edilen elektrik gücünün müvekkilin işyerinde kullandığı elektrik gücünden fazla olduğunu, fatura bedellerinin son derece fahiş olduğunu, davalı şirketle yapılan görüşmelerde bu faturaların düzeltilmesi için yapılan görüşmelerden bir yanıt alınamadığını belirterek dava konusu faturalardan dolayı uygulanacak enerji kesilmesi işlemlerinin teminat mukabilinde karar kesinleşene kadar tedbiren durdurulmasına, faturalardan dolayı borçlu bulunmadığının tespitine, faturaların iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili Mahkememize verdiği yanıt dilekçesi ile davacının ilgili adreste kaça elektrik kullanmış olduğunun müvekkili çalışanları tarafından tutanakla tespit edildiğini ve davacıya dava konusu kaçak elektrik faturalarının gönderildiğini, ancak davacının bu faturaları ödemediğini, davacının işyerinin kurulu gücüne yapmış olduğu itirazın yersiz olduğunu, müvekkilinin tanzim etmiş olduğu kaçak tespit tutanaklarının EPDK yönetmelikleri tarife esasları çerçevesinde hesaplandığını, davacının huzurdaki dava ile haksız ve kötüniyetli olduğunu gösterdiğini, müvekkiline zarar vereceğinin aşikar olduğunu, bu nedenle müvekkili lehine ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiklerini, ayrıca davacının icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ettiklerini beyanla davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesini talep etmiştir.
Dava, kaçak elektrik tutanaklarına istinaden tahakkuk ettirilen fatura borcundan borçlu olmadığının tespiti istemine dairdir.
Mahkememizce ön inceleme yapılmış, tahkikat aşamasında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
25/04/2015 tarihli rapor ile 1.sıradaki tutanağın dosya arasında bulunmadığı, aboneli kaçak kullanım kağıdı bulunduğu, diğer 7 tutanakta kayıtsız mühürsüz sözleşmesiz .. seri numaralı sayaç üzerinden elektriğin geçirilmesi sureti ile yapıldığı, kurulu gücün tablo halinde sunulduğu, davacının elektrik enerjisini kaydı olmayan, alt kapağı mühürsüz sayaçla kullandığının tutanakla sabit olduğu, bu şekilde kullanımın Yönetmelin 13/1.maddesine göre kaçak kullanım olduğu, davacı abone olmadığından ve uzun süre elektrik kullandığından kayıt mevcut olmadığı, dolayısı ile tutanaklarda belirtilen kurulu güce göre tüketim hesabı yapılması gerektiğini belirterek her bir tutanak için tahakkuk ettirilmesi gereken miktar hesapalnmıştır.
11/04/2016 tarihli rapor ile davacının sözleşme yapmadan kaçak elektrik kullandığının tespit edildiği, tüketim ekstresi bulunmadığı, tutanakların hepsinde ... seri numaralı sayaç olduğu, bu sayacın idarede kaydı bulunmadığı ve sayaç alt kapağının mühürsüz olduğu, yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeksizin elektrik kullanımının kaçak elektrik olduğu, tutanaklarda sayaç endekslerinin bulunduğu, bu sayılara göre günlük ortalama tüketimlerin tabloda hesaplandığı, kurulu güç ile orantılı olmakla birlikte iş yoğunluğuna göre tüketimlerin değiştiği, davalı tarafından tespit edilen kurulu güç ile tespit sırasında ölçülen akım değerleri kullanılarak tüketim hesabı yapıldığı belirtilerek tahakkuk ettirilmesi gereken miktar hesaplanmıştır.
Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 13/a.maddesi gereğince, gerçek veya tüzel kişilerin dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
622 sayılı Kurul Kararının "Süre" başlıklı 1-B maddesi uyarınca kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen tüketiciye yapılacak kaçak tahakkukunda, aşağıda belirlenen süreler esas alınır.
1) Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde;
a) Kullanım yerine ait bağlantı anlaşması ve perakende satış sözleşmesi yapılmış olan yerler için, kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre; tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme ve son endeks okuma işlemlerinden en son yapılanın işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. Ancak, sayaçtan geçirilmeden ayrı bir hatla kaçak elektrik enerjisi kullanımının tespiti halinde bu süre iki kat olarak alınır.
Bu sürenin dışında müşterinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak yukarıdaki paragraf çerçevesinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. Bu süre 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
b) Kullanım yerine ait bağlantı anlaşması ve perakende satış sözleşmesinin veya her ikisinin de yapılmadığı yerler için, kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün alınır.
2) Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. Bu süre 90 günü geçemez.
622 sayılı Kurul Kararının " Tüketim Miktarı Hesaplama" başlıklı 1-C maddesi uyarınca kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen kullanım yerinde tüketilen elektrik enerjisi miktarı;
1-Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde;
a) Tüm müşteriler için öncelikle ihtilafsız dönemlerdeki tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan sayaç değerine göre, (Kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki dönem ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.)
b) Doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa;1) Meskenlerde, bağlantı gücü ve ortalama aylık çalışma saatine göre (buradaki bağlantı gücü, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 (üç) kW, diğerlerinde 5 (beş) kW’ın altında olmamak üzere) yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,2) Müstakil trafolularda (müşteri veya müşteri olmayan) ölçü noktasına bakılmaksızın, besleme transformatör veya transformatörlerinin toplam kurulu gücünün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve ortalama aylık çalışma saatine göre, 3) Meskenler ve müstakil trafolular hariç olmak üzere diğer abone gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’ın altında olmamak üzere ortalama aylık çalışma saatlerine göre hesaplanır.
Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
Mühür altındaki sayaçlardan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak tüketim hesaplanır.
2) Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplanır.
622 sayılı Kurul Kararının " Ortalama Aylık Çalışma Saatleri:" başlıklı 1-D maddesi uyarınca meskenlerde; 150 saat kabul edilir. Tarımsal sulama abonelerinde; 400 saat olarak kabul edilir. Sanayi abone grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren müşterilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 200 saat, iki vardiya çalışanlar için 400 saat, üç vardiya çalışanlar için 600 saat kabul edilir. Vardiya sayısının tespitinde dağıtım şirketi görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin yukarıda belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise, tespit edilen saatler esas alınır. Diğer abonelerde; 250 saat kabul edilir.
Bir ay 30 gün olarak kabul edilir.
Müşteri olmayanlara çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır.
622 sayılı Kurul kararının " tahakkuk " başlıklı 1-E maddesi uyarınca tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar tek terimli aktif enerji tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda kademe, puant, güç, reaktif ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz. Kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen tüketicinin, (C) bendindeki usul ve esaslar göz önünde bulundurularak; (B)- (1)- (a) bendinin 1 inci paragrafı, (B)- (1)- (b) bendi ve (B)- (2) bendi çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu abone grubuna kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen tarihte uygulanmakta olan tek terimli aktif enerji bedelinin 1,5 (bir buçuk) katı ile çarpılarak kaçak tahakkuk bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir. (Güç ve reaktif enerji bedeli alınmaz) Yapılan kaçak tahakkuku ve (B)- (1)- (a) maddesi son paragrafı çerçevesinde kaçak tüketime ek olarak yapılan hesaplamalar dönemi içinde kalan, varsa daha önce yapılmış tahakkuk miktarları tenzil edilir. Müşterilerin tekrarlanan kaçak elektrik enerjisi kullandığının tespiti durumunda, kaçak elektrik enerjisi kullanımının tespit edildiği tarihte yürürlükte olan tek terimli aktif enerji tarife bedelinin 2 (iki) katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır. Müşteri olmayanların kaçak elektrik enerjisi kullanımlarındaki hesaplamalar, hangi abone grubu kapsamında değerlendirilebilecek ise o gruba ait tarife üzerinden yapılır.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, ilk raporda tutanaklarda yazılı kurulu güce göre hesap yapıldığı, ikinci raporda ise tutanaklardaki sayaç endeksine göre hesap yapıldığı, bilirkişilerce farklı hesap yöntemleri kullanılarak farklı sonuçlara ulaşıldığı görülmektedir.
Davacının kayıtsız ve mühürsüz sayaçtan geçirmek sureti ile elektrik kullandığı sabit olup Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 13/a.maddesi gereğince, gerçek veya tüzel kişilerin dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Bu durumda davacının kullanımı da kaçak kullanımdır.
Davacının sözleşmesi ve aboneliği bulunmadığına göre, kaçak kullanım süresi Kurul Kararının 1-B-1-b maddesine göre hesaplanacak; tüketim miktarı ise 1-C-1-3 maddesine göre belirlenecektir.
Dosya kapsamında yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucunda, yukarıda belirtilen yasal mevzuata uygun tahakkuk hesabı yapılmamış olup, raporlar da birbiri ile çelişkilidir. Çelişkinin giderilmesi gerektiğinden Mahkememizce yeniden bilirkişi incelemesi ara kararı oluşturulmuş ancak davacı tarafça bilirkişi ücreti kesin verilmesine ve sonuçları usulüne uygun olarak ihtar edilmesine rağmen yatırılmadığından bilirkişi incelemesi yaptırılamamıştır. Yukarıda özetlenen raporlar hüküm kurmaya elverişli olmayıp Mevzuata aykırı olduğundan yeniden inceleme yaptırılması zorunludur.
Bu itibarla, ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 35,90 TL harcın peşin alınan harçtan mahsubu ile bakiye kısmın 492 sayılı Yasanın 45.maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacı yana iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen ve harçlandırılan dava değeri üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 6.641,93 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı. 15/05/2018
Katip ...
Hakim ...