T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/162 Esas
KARAR NO: 2020/596
DAVA: Bakiye Hak Ediş Alacağı (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/02/2016
KARAR TARİHİ: 14/10/2020
Mahkememizde görülen alacak davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA:
Davacı vekili, taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında müvekkilleri tarafından Çanakkale/Kepez/... adresindeki AVM binasının dış cephe alüminyum, kapaklı cephe, alüminyum kompozit cephe ve alüminyum doğrama işleri ve sair malzeme işçiliği kendilerine ait olmak üzere birim fiyatlar üzerinde anlaşarak yapımının taahhüt edildiğini, ayrıca sözleşme dışı bir kısım işler de yapıldığını, davalılardan ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin ihtarnamesinde 95.000,00-TL ödeme yapıldığı ileri sürülmüşse de böyle bir ödeme gerçekleşmeyip ispata muhtaç olduğunu, karşı tarafça eksik imalata ilişkin alınan delil tespiti raporuna da itiraz ettiklerini, dış cephe kaplamasındaki malzemeler ve cam levhaların hazır olarak geldiğini ve işçiler tarafından montajının yapıldığını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla gerek sözleşmeye göre gerekse de sözleşme dışı yapılan işlere ilişkin ödenmeyen bakiye 10.000,00-TL'nin ihtarname tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiş olup, yargılama sırasında alınan raporlara göre 21/05/2019 tarihli ıslah dilekçesi ile miktar 41.430,00-TL'ye yükseltilmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ... Ltd. Şti vekili, sözleşmede taraf olmamaları nedeniyle kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, kaldı ki sözleşmeye göre diğer davalı tarafından gerekli ödemeler yapılmış olup, davaya konu yapılan işlere ilişkin kendi sorumluluklarına düşen edimleri yerine getirerek diğer davalıya ödeme yapıldığını, ancak davacılar ile aralarında doğrudan hukuki ve fiili irtibat bulunmadığından davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili, görev ve yetki yönünden itiraz ettiklerini, müvekkilinin 19/10/2013 tarihli sözleşme kapsamındaki tüm yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirerek hak ediş ödemesi yaptığını, yapılan işlerin toplam bedelinin daha düşük olmasına rağmen davalılara 95.000,00-TL ödeme yapıldığını, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/... D.iş sayılı delil tespit raporunda da yapılan işlerin toplam bedelinin 93.980,00-TL olmasına rağmen 95.000,00-TL ödeme yaptıklarını, dolayısıyla borçlarının bulunmadığını, ayrıca davacılar ve işçileri yönünden 9.733,60-TL prim ödemesi yapıldığını, başka bir alacak kalmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava hukuksal niteliği itibariyle, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Görev ve yetki itirazı yönünden yapılan işin kapsamı ve hacmi dikkate alındığında davacıların tacir sıfatını haiz olduğu, her iki tarafın da tacir olması gözetilerek sözleşmenin 18. maddesindeki yetki şartı HMK'nın 17. maddesi bağlamında geçerli olduğundan görev ve yetki itirazları yerinde görülmemiştir.
... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/... D.iş sayılı delil tespit dosyasının celbinde, davacılar yüklenicilerin sözleşme, sözleşme eki birim fiyatlar ile iş mahallinde yapılan işe ilişkin tutarın 93.980,00-TL olduğu, davalı ... vekilince yasal süresi içerisinde bu miktarın hatalı olduğundan bahisle itiraz edildiği görülmüştür.
Mahkememizce talimat yoluyla yerinde inceleme sonucu alınan rapor neticesinde, sözleşme kapsamında yapılan iş kalemleri toplamının 60.000,00-TL, sözleşme dışı yapılan işlerin 24.900,00-TL, yevmiye bedeli 2.730,00-TL olmak üzere, yapıldığı yıl rayiçlerine göre 87.630,00-TL toplam bedele tekabül ettiği mütalaa olunmuştur. Teknik itirazların karşılanması için talimat mahkemesinden ek rapor alınmıştır. Sözleşme kapsamında yapılan iş bedellerine ilişkin kanaat aynen korunmuşsa da sözleşme dışı yapılan işler yönünden ayrıca parapetlerin iç ve dış yüzey kompozit panel kaplama montajı bedeli 13.300,00-TL olarak da dahil edildiği görülmüştür.
Buna göre davacılar vekilince sözleşme kapsamında yapılan işler 60.000,00-TL, sözleşme dışı yapılan işler 29.200,00-TL, sözleşme dışı yapılan işlere ilişkin işçilik maliyeti 2.730,00-TL olmak üzere toplam 91.930,00-TL üzerinden banka kanalıyla yapılan ihtilafsız 50.500,00-TL mahsup edilerek 41.430,00-TL üzerinden dava ıslah edilmiştir.
Davalı ... vekilince işçilik ve SGK giderlerinin düşülmesi gerektiği savunulmuşsa da sözleşmenin 5/III maddesi uyarınca sözleşme ve işi ile ilgili tüm masraflar her türlü SSK vergi harç vb işverene ait olacağı kararlaştırıldığından bu yöndeki savunma yerinde görülmemiştir.
Talimat mahkemesince sözleşme kapsamında yapılan işler ve hesaplamalar hukuka uygun ve denetime elverişli olup sözleşmedeki birim fiyatlara göre hesaplama yapıldığı görülmüştür. Sözleşme dışı yapılan iş kalemleri yönünden vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca iş sahibi yararına olmak kaydıyla ve yapıldığı yıldaki piyasa rayiçlerine göre hesaplama yapılmak zorundadır. Kök ve ek raporda sözleşme dışı yapılan işlerin hangi kıstaslara göre tespit edildiği belirsiz olmakla birlikte delil tespiti raporu ile miktarlar büyük oranda örtüşmekte olup, delil tespitinde bedel daha yüksek çıkmasına rağmen davacı taraf ıslah yoluyla talimat mahkemesinde alınan miktarı benimsemiş olup diğer taraf da bu yönden itiraz etmediğinden ayrıca bilirkişilerden ek açıklama istenmesine gerek görülmemiştir.
Davalılardan ... vekili 95.000,00-TL ödeme yaptığı yönünde itiraz ileri sürmüştür. Taraflar arasında 50.500,00-TL banka kanalıyla ödeme yapıldığı çekişmesizdir. Davalı yan bakiye kısmı elden ödediklerini savunmuşsa da HMK'nın 200 ve devamı maddeleri uyarınca ödeme yazılı belge ile ispat edilememiştir. Mahkememizce 18/09/2019 tarihli celsede de çekişmesiz ödenen bedelin aşkın kısmı yönünden davacılardan sadır olmuş yazılı belge sunulması istenmişse de bu yönde herhangi bir delil sunulmamıştır. Zira, davalı ekinde sunduğu imzasız adi yazılı belgelerde neye göre kime ne ödemesi yapıldığı belirsizdir. Ayrıca herhangi bir ödeme beyanı da söz konusu değildir. Her ne kadar davalı ... vekili itirazında, ... Noterliği ... yevmiye sayılı 21/07/2014 günlü davacılar tarafından keşide edilen ihtarnamede 127.170,00-TL sözleşme bedelidir dendiğini ama 52.170,00-TL istendiğini, bu beyanın mefhumu muhalifinden 75.000,00-TL ödeme alındığının tevilli olarak ikrar edildiğini savunmuşsa da, ihtarnamede davacılar kısmi alacak talebinde bulunmuş olup bakiye kısım yönünden ikrar mahiyetinde bir beyanda bulunmuş değillerdir. Sözleşme bedeli ihtarnamede, mevcut yapılan tespitlere nazaran fazla belirtilmişse de alınan bilirkişi raporları ile yapılan tespitlere göre daha düşük miktar benimsenmiştir. Ancak bu ihtarnamede ödeme alındığına dair açık bir ikrar söz konusu değildir. Dolayısıyla ispat külfeti ödeme yönünden davalı ... üzerindedir. Davalıya yemin hakkı da kullandırılarak, davacılar ödeme hususu yönünden usulüne uygun olarak yemin edasında bulunmuşlardır.
Davalı ... vekili ıslaha karşı zaman aşımı def'inde bulunmuşsa da, kısmi dava ile 10.000,00-TL tutar yönünden sözleşme kapsamında yapılan iş bedeli açısından zaman aşımı süresi içerisinde talepte bulunulmuştur. Burada 5 yıllık zaman aşımı süresi dolmamıştır. Öte yandan, 29.200,00-TL sözleşme dışı yapılan işler ile 2.730,00-TL yönünden yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına göre vekaletsiz iş görme hükümleri uygulanacağından 10 yıllık zaman aşımı süresi söz konusu olacaktır. Islah tarihi itibariyle 10 yıllık süre de dolmadığından davalı vekilinin zaman aşımı def'i yerinde görülmemiştir. Dolayısıyla davalılardan ... yönünden temerrüt tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davanın kabulü gerekmiştir.
Diğer davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmede taraf olarak imzası bulunmamaktadır. Sözleşmenin nispiliği prensibi uyarınca sözleşme hükümleri ancak tarafları, yani davacı yükleniciler ile davalılardan iş sahibi ... Ltd. Şti.'ni bağlayacaktır. Davacı ile diğer davalı... Ltd. Şti. arasında akdi bir ilişki olmadığı gibi, bu davalının borcu üstlendiğine dair TBK'nın 128. maddesi anlamında herhangi bir taahhüdü de söz konusu değildir. (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2018/1836 Esas, 2018/5052 Karar sayılı, 13/12/2018 günlü benzer mahiyetteki uyuşmazlığa ilişkin emsal kararı da tezimizi desteklemektedir.) Bu nedenle dava konusu hak ile davalı ... arasında bağlantı ve sıfat yokluğu söz konusudur. Dolayısıyla pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-Bakiye alacak miktarı 41.430,00-TL'nin temerrüt tarihi 31/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalılardan ....'den alınarak davacılara ödenmesine,
2-... Yönünden davanın pasif husumet (sıfat) yokluğu nedeniyle reddine,
3-Alınması gereken 2.830,08-TL harçtan peşin alınan ve ıslah suretiyle ikmalen yatırılan toplam 707,78-TL harcın mahsubu ile, bakiye 2.122,30-TL'nin davalı ...'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 6.185,90-TL vekalet ücretinin davalı ....'den alınarak davacıya ödenmesine,
5-Bu dava kapsamında davacı tarafından sarfedilen; 170,78-TL peşin harç, 29,20-TL başvuru harcı, 4,30-TL vekalet harcı, 537,00-TL ıslah harcı, 2.850,00-TL bilirkişi ücreti, 271,55-TL posta ve talimat giderleri, HMK'nın 405. maddesi uyarınca delil tespiti kapsamında sarf edilen 1.000,00-TL bilirkişi ücreti, 30,00-TL tebligat gideri, 177,50-TL keşif harcı, 74,30-TL tespit harçları olmak üzere cem'an 5.144,63-TL'den ibaret yargılama giderlerinin davalı ....'den alınarak davacıya ödenmesine,
6-HMK'nın 333. maddesi gereğince, mahkeme veznesine depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesi ile birlikte yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 14/10/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
*5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*