T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/84
KARAR NO: 2018/545
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 26/01/2016
KARAR TARİHİ: 07/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, ...'nin acentesi olan müvekkili şirketin dava dışı şirkete sattığı 29.04.2011 - 04.08.2011 tarihleri arasını kapsayan uçak biletlerinin ödemesinin dava dışı ...'e ait ...bank'a ait kredi kartı ve ...'e ait ... Bankası'na ait kredi kartı ile gerçekleştirildiğini,her iki kart hamilinin de harcamalara itiraz etmediğini, 14.11.2011 tarihi itibariyle ... tarafından kredi kartları ile ilgili herhangi bir ihtirazı kayıt olmadığına dair e-mail yazışmaları bulunduğunu, ancak 13.12.2011 tarihinde ... tarafından kendilerince kullanılan her iki kredi kartı ile yapılmış olan 52 adet işlemin, otorizasyonsuz işlem olduğu gerekçesiyle 63.012,64-TL borç kaydı bildiriminin gönderildiğini ve sonrasında tahsil edildiğini, aracı bankanın bu geri dönüşlerini en az 124 en fazla 225 gün sonra yaptığını, müvekkili tarafından kullanılan sistemin provizyonsuz satışlara uygun olduğu ve satışlarda provizyon gerekmediğini, 29.04.2011-04.08.2011 tarihleri arasında yapılan satışlara (124-225) gün sonra itiraz edilemeyeceğini ileri sürerek 60.000-TL'lik uçak bilet satış bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...bank vekili cevap dilekçesinde özetle;müvekkili banka ile davacı arasında herhangi bir sözleşme bulunmadığını, diğer davalı ...bank’ın Üye İşyeri bankası olduğunu,... ve acentelerinde ...bank anlaşmalı POS terminalleri kullanıldığı,bu nedenle davanın muhatabının ...bank olduğunu, müvekkili bankanın sadece kredi kartını kart sahibine veren banka konumunda olduğu, olayın ... ile sözleşmesi bulunan ...bank aracılığıyla çözülmesi gerektiği, davacı sözleşme ilişkisi nedeniyle dava dışı ...'e karşı sebepsiz zenginleşme davası açılabileceğini, üye işyerleri her işlemde kart hamili bankasından otorizasyon alarak işlem yaptıkları, bu işlem sırasında kart limiti, kartın işlem yapan kişiye ait ve kartın kapalı olup olmadığının kontrolü yapıldığını, işlemlerin otorizasyon alınmadan gerçekleştirilen satışlar olduğu otorizasyonsuz işlemlerde ... ve ... zararın, üye işyeri bankasına geri çevirme hakkı tanındığını, davacının uluslararası kredi kartı, kart kabul kurallarına aykırı işlem yaptığını, kart hamili ...'in kullandığı kartın müvekkili bankaya ait olduğunu, bu işlemlerden sonra kredi kartının iptal edildiği, beyan edilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...bank vekili 30.11.2012 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkil banka ile ... arasında Üye İşyeri Sözleşmesi ve Ek Protokoller gereğince, kredi kartı ile yapılan bilet satışlarında müvekkili banka aracılık ettiğini, satışların ... kendi şubeleri ve yetkili acenteleri tarafından gerçekleştirildiğini, bilet satışlarının bir kısmı POS cihazı üzerinden ve bir kısmının da BSP adı verilen uluslararası bir biletleme sistemi üzerinden yapıldığını, BSP uluslararası biletleme sistemi üzerinden kredi kartı ile alınan biletlerde provizyon alınmadığı, BSP sistemi üzerinden gerçekleşen bilet satış tutarlarını ve kart bilgilerini ...'nin günlük olarak müvekkili bankaya bildirdiğini, bu bilgiler ile bankalardan tahsil edilen işlem bedellerini ... hesaplarına intikal ettirildiğini, ilgili bankalardan tahsil edilen işbu “provizyonsuz işlem “kuralı gereğince müvekkili bankadan iade alındığını, harcamanın yapıldığı kredi kartı hamili bankalarınca “provizyon alınmadığı “gerekçesiyle iade edilen işlem bedelleri ...'den ...'nin de işlem bedellerini satışı yapan acenteden (davacıdan) tahsil ettiğini,müvekkil banka ile davacı arasında imzalanmış herhangi bir sözleşme ilişkisinin bulunmadığını, müvekkili banka ... ile ilgili (davalı) bankalar arasında aracılık hizmeti verdiğini, dava konusu işlemler kart hamilleri ... ve ...’e ait kredi kartı ile yapılan bilet satışlarına ilişkin olduğunu, ilgili bankalar süresi içinde harcamalara “ provizyonsuz işlem “ kuralına istinaden itiraz ettiklerini, itirazlı işlemler ilgili (davalı) bankalarca müvekkili bankadan tahsil edildiğini, ilgili bankaların tahsil ettiği tutarlar ... hesabından iade alındığını, davacı şirket sisteminden satış yapan ... Turizm Şirketi yetkilileri ve/veya akrabalarının kartlarının kullanıldığını, dolayısıyla bu şahısların/hamillerin harcamalara itiraz etmediklerini,bu şahısların kart limitlerinin üzerinde işlem yaptıkları,kart hamili bankaların provizyonsuz işlem gerekçesiyle itiraz edip bedellerini müvekkili bankadan tahsil ettiklerini,yapılan itirazların yasal süresi içinde olduğu, ... Turizm şirketinin usulsüz bilet satışı nedeniyle acenteliğinin iptal edildiğini, ancak ...sistemi üzerinden ... Turizm firması diğer ... acenteleri üzerinden satış yapmaya devam ettiğini, müvekkili bankanın aracılık hizmeti verdiği, olayda herhangi bir sorumluluğunun olmadığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile davacı arasında sözleşmesel ilişki bulunmadığını, davacının muhatabının üye işyeri ... ile üye işyeri bankası ...bank olduğunu, müvekkili banka kart hamili ...’e ait ... no'lu kredi kartı ile ...bank’ın üye işyeri ... adlı firmadan gerçekleştirilen 29.04.2012-02.05.2012 tarihleri arasında 7 adet işlem/bilet tutarı 9.855,52-TL müvekkil bankadan onay alınmadan yapıldığını, bunun visa kuralları silsilesi gereği tespit edildiğini; visa kuralları gereği işlemlerin otorizasyon alınmadan gerçekleştirilmesi halinde kart hamillerinin itirazına gerek olmaksızın harcamanın kart bankasına gönderildiğini, tarihi izleyen 75 gün içinde kartı kabul eden bankaya gönderilebileceğini, müvekkili bankanın 7 adet işlem tutarını 15.05.2012 tarihinde üye işyeri bankası ...bank’a borç gönderdiğini, ...bank’ın kabul etmemesi nedeniyle operasyonel sürecin uzadığı ve 26.06.2012 tarihinde ...bank’tan tahsil edildiğini, ... operasyonu ile alınan bedel kart hamili borcuna mahsup edildiğini, Visanın kod 72 no.lu kuralı (otorizasyonsuz işlem)gereği bilet bedellerinin pos bankasından iade alındığını, 7 adet işlem provizyon alınmadan yapıldığı için müvekkil bankanın limit takibi ve kart iptalinin mümkün olamadığını beyan edilerek, davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
İhbar Olunan ... vekili beyan dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ile davacı ... Tur arasında 01.12.2009 tarihli Yurtiçi Yetkili Yolcu Bileti Satış Acenteliği sözleşmesi akdelidiğini, ... ... 'nin tüm acenteler ve havayolları ile imzaladığı standart sözleşme çerçevesinde gerçekleştiğini, yurtdışı bilet işlemleri satışından kaynaklanan bilet bedellerinin kredi kartına dayalı olanlarında 123.461,57-TL borcunun olduğu tespit edildiğini,davacı acente,müvekkili ortaklık için 122.461,57-TL tutarında bilet satışı yaptığını, ancak bu bilet bedellerini zamanında ödemediğini, bunun üzerine müvekkili ortaklık 123.461,57-TL tutarındaki alacağı ve işlemiş faizi için, davacı acentenin teşvik alacağı ile teminatından tahsil etme sürecine girdiğin, yapılacak kısmi ödemeleri de 6098 borcun tamamının tahsilini gerçekleştirildiğini, müvekkili ortaklığın, davacı acenteden olan kendi alacağının tahsili ile işbu davanın hiçbir bir ilgisi olmadığını,davacının müşterileri adına düzenlediği, müvekkili ortaklık uçak biletleri ile uçuşlar gerçekleştirildiğini, biletlere ait ücretlerin bankadan tahsil edilmemesi, acente, kredi kartı sahibi ve banka arasında çözümlenmesi gereken bir ihtilaf olduğundan, taşıyıcı müvekkili ortaklığın herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı yolunda beyan sunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucu, davanın reddine karar verildiği, verilen kararın davacı vekilince temyiz edildiği, Yargıtay, .... Hukuk Daireinin 15.12.2014 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamıyla;mahkemece,zararın otorizasyonsuz işlem yapmaya müsait sistem kullanılarak provizyonsuz limit üstü kullanım yapılmasından kaynaklandığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de, davalı ...bank A.Ş'nin, davacı tarafından kullanılabilen sisteminin provizyonsuz bilet satımına izin vermesi nedeniyle söz konusu mahkeme gerekçesi yerinde değildir.Bu itibarla mahkemece her bir davalının sorumluluğu ayrı ayrı değerlendirilerek, gerekirse davalıların gerek birbirleri ile gerekse ... ile aralarındaki sözleşmelerin de ibrazı sağlanarak bir değerlendirme yapılması gerekirken,eksik inceleme sonucu karar verilmesi doğru görülmemiş olup, mahkememiz kararı bozulmuştur.
Mahkememizce verilen ara karar gereğince dosyada bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, bilirkişi kurulundan 25/08/2017 tarihli bilirkişi heyet raporunda;
Davacı ... ...Şti ile davalıların hiç birisi arasında sözleşmeden kaynaklanan bir ilişki bulunmadığı, davacının kredi kartı ilişkisi açısından 'Üye işyeri' sıfatının dahi bulunmadığı,
Dava dışı ....'nın davalı ...bank'ın 'Üye İşyeri' olduğu ve davacı şirketin dava dışı ....'nın yetkili bilet satış acentesi olduğu, ...bank'ın Üye İşyeri olan ... ...'nda 4.5.2011 - 11.8.2011 tarihleri arasında 53 adet uçak bileti satışı işleminin gerçekleşmiş olduğu, uçak bileti satışı işlemlerin ...'nın acentesi olan davacı şirkette yapılmış gözüktüğü, anılan uçak biletleri ile genellikle İstanbul, ... ve ... çıkışlı ve değişik ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... varışlı uçak biletlerinin kesilmiş ve satılmış olduğu, uçak bileti satışı işlemlerinin, davacı şirket ve dava dışı ... ... tarafından kullanılmakta olan ... sistemi üzerinden ve provizyon alınmadan yapıldığı, ... sisteminin kendi mantığı içerisinde işlemleri kart sahibi bankalardan provizyon almadan yapabildiği, zaten bu noktada taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmadığı, ... sisteminin seyahat acenteleri tarafından yaygın olarak kullanılan bir sistem olduğu ancak, bu sistemin bankalar (somut olayda ...bank) tarafından verilen bir sistem olmadığı, işlemlerde çok sayıda uçak bileti satan kişi olduğu halde,62 adet işlemde toplam 63.012.64-TL tutarındaki uçak bileti bedellerinin sadece; ... Bankası kart sahibi ...'e ait ... ve ...bank kart sahibi ... (...) ...'e ait ... şeklindeki 2 adet kredi kartı ile ödenmiş gibi göründüğü, işlemlerin provizyon alınmadan yapılmış olduğu gerekçesi ile kart sahibi bankalar olan ... Bankası ve ...bank tarafından netice olarak davalı ...lar Bankasına Provizyonsuz işlem sebep kodu ile ... yapıldığı, ... tutarlarının da ...lar Bankasının üye işyeri olan ... tarafından acentesi olan davacı şirketten tahsil edilmiş olduğu, davalı ... Bankası ve davalı ...bank tarafından yapılmış olan ...lerin kurallara uygun olarak ve süresi içinde yapılmış olduğu, işlemlerdeki Provizyonsuz işlem ... sebep kodunun (... için ... için ...) bankalar tarafından kullanılabilecek bir sebep kodu olduğu,
Provizyonsuz İşlem sebep kodunda özel bir şart (x) mevcut olduğu, kredi kartı sahibi bankanın, işlemi önce kredi kartı sahibinin ekstresine dahil ederek tahsil etmeye çalışması gerektiği; bir başka ifade ile, kart sahibi bankanın bir işlemi takastan geldiği gün veya ertesi günlerde 'bu işleme provizyon alınmamış, bu nedenle ... yaptım' deme hakkı ve imkanının bulunmadığı, dolayısıyla, kart sahibi bankalar olan ... Bankası ve ...bank'ın, işlemleri provizyon alınmadan yapılmış olduğu gerekçesiyle ertesi gün hemen ... etme hak ve imkanları bulunmadığı, davalı ...bank'ın da işlemlere aracılık yaptığı, işlemleri provizyon alınmadan yapıldığı gerekçesi ile engelleme hakkı ve imkanı bulunmadığı, ... Bankası kartında limit 5.000-TL iken ilgili Hesap Kesim Tarihli ekstrede 14.248.49-TL'ye,...bank kartında limit 2.450.-TL iken ilgili Hesap Kesim tarihli ekstrede 63.258.56-TL'ye fırlamasından sonra ve kart sahiplerinden olan alacaklarında problem yaşamaları nedeniyle, ... haklarını daha sonra kullandıkları, davacı, ... şirketi ve ... şirketi ilgileri olduğu anlaşılan kredi kartı sahipleri ... ve ...'in ... sisteminin provizyonsuz işlemlere izin vermesi özelliğinden bilinçli bir şekilde istifade etmiş oldukları, davacı şirketin, olağan koşullarda uçuşu yapan uçak bileti sahibi kişilerce ödenmesi gereken bilet bedellerinin, neden ... ve ... adlı kişilere ait kredi kartları ile ödendiğini sorgulayıp sorgulamadıklarının bilinmediği, olağan koşullarda, uçak bileti satın alan ve uçan çok sayıda kişi tarafından ödenmiş olması gereken uçak bileti bedellerinin nerede olduğunun belli olmadığı, davacı şirket tarafından muht... dilekçelerinde ... şirketi ile ... ve ... adlı kart sahiplerinin dava konusu ile ilgisinin bulunmadığı belirtilmekle birlikte, davacı şirketin, bizzat; '... ... ... Turizm'e tarafımızca ihtarname gönderilmiş ve ...bank tarafından geri çekilen ödeme sebebiyle bilet bedellerinin ... 'da açık olduğu ve faturalar ... Turizm'e düzenlendiği için ve ... hesabında açık olduğu için bedelin ... tarafından ...'na ödenmesi talep edilmiştir. ... turizm tarafından yasal itiraz yapılmadığı ve borcun ... hesabına ödenmesi gerektiği ve ... hesabında açık oluşturdukları kabul edildiği halde bu güne kadarda bir ödeme girişiminde bulunulmamıştır. Zira ... turizmin acenteliği iptal edilmemiştir. Geçici olarak durdurulan Acenteliği bütün bu olaylara rağmen 15.0cak.2012 tarihinde tekrar faaliyete geçirilmiş ve şuanda da faaliyettedir.(Davacı şirket tarafından verilmiş olan 7.3.2014 havale tarihli Bilirkişi Raporuna itiraz dilekçesinden ve davacı şirket tarafından Yargıtay İlgili Hukuk Dairesine sunulmak üzere verilmiş olan Temyiz Dilekçesinden) şeklindeki beyanlarının bulunduğu, bu beyanlardan, davacı şirketin, dava dışı ... turizmin acenteliğinin geçici olarak iptal edildiği (... tarafından yasaklandığı) dönemde, işlemleri bilerek kendi üzerinden geçirmiş olduğu, hususlarından hareketle hiçbir bağlayıcılığı olmamamak üzere, davacı şirketin davalılardan olan talebinin yerinde olmadığı tespit ve kanaatine ulaşılmaktadır.
Davacı ve davalı iddiaları, Yargıtay denetimine ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından;
Davacı ve dava dışı ...'nin ... Sistemini kullandıkları, ... sistemi vize ve master card ile kredi kartı sistemindeki bankalar tarafından üye işyerlerine verilen ve kurulan bir sistem değildir ayrıca bankalarla ilgisi bulunmamaktadır.Bu sistem seyahat firmalarına komple hizmet vermekte ve tamamen hizmeti alan firmaların davamızda ... ve davacı şirket kendi insiyatiflerinde ve takdirlerinde bilerek kullandıkları bir sistemdir.
Kredi kartı ilişkisindeki ödeme ajanı bir bankanın işlemleri, kredi kartının içindeki çipin okunması ve kart sahibinin şifresinin girilmesi suretiyle güvenlik tedbirleri dahilinde tamamlanması ve her işlemde 0 flor limit kullanarak kart sahibi bankadan provizyon alınmasını sağlamayan bir sistemi ve iş yerine vermesi ve kullandırması mümkün değildir. Bu kapsamda ... bazı hallerde kart sahibi bankadan provizyon almadan işlemleri tamamlamaktadır.
...'nin ve davacının kullandığı ... Sisteminin davalı ...bank ile hiç bir ilgisinin bulunmadığı, bu sistemin ... ve acentenin kendi takdirlerinde ve otorizasyonsuz işlem yaptığını bilerek kullandıkları tespit olunmuştur.
Davacı ve davalıların hiç biri arasında sözleşmeden kaynaklanan bir ilişki bulunmamaktadır.Davacının kredi kartı ilişkisi açısından üye iş yeri sıfatı dahil bulunmamaktadır.
Uçak bileti satış işlemlerinin davacı şirket ve dava dışı ... tarafından kullanılmakta olan ... sistemi üzerinden ve provizyon alınmadan yapıldığı, ... sisteminin kendi mantığı içerisinde işlemleri kart sahibi bankalardan provizyon almadan yapabildiği, işlemleri provizyon alınmadan yapılmış olduğu gerekçesiyle kart sahibi bankalar olan ... Bankası ve ...bank tarafından netice olarak davalı ...lar Bankasına provizyonsuz işlem koduyla ... yapıldığı, ... tutarlarınında ...lar bankasının üye işyeri olan ... acentesi olan davacı şirketten tahsil etmiş olduğu, davalı ... Bankası ve davalı ...bank tarafından yapılmış olan ... ların kurallara uygun olarak ve süresi içeresinde yapılmış olduğu,davacı,... şirketi ve ... şirketi ile ilgileri olduğu anlaşılan kredi kartı sahipleri,... ve ...'in ... sisteminin provizyonsuz işlemlere izin vermesi özelliğinden bilinçli bir şekilde istifade etmiş oldukları anlaşılmakla davalı tüm davalılar yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda ayrıntısı açıklanan nedenlerle;
1-Davanın Reddine,
2-Alınması gereken maktu 35,90-TL harcın, peşin alınan 891,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 855,10-TL harcın 492 sayılı Yasanın 31. maddesi gereğince, karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davalılar, kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 6.950,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... Bankası tarafından yapılan 3 adet tebligat gideri 21-TL, ... Bank ...tarafından yapılan 3 adet tebligat gideri 21-TL ve ...bank A.ş tarafından yapılan 4 tebligat gideri olan 29-TL yargılama giderlerinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.07/05/2018
Katip
Hakim