T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1000 Esas
KARAR NO: 2019/531
DAVA: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 08/11/2017
KARAR TARİHİ: 27/05/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinden özetle; davacı şirketin davalı şirketle, Finansal Kurumlar Birliğinin 28/03/2016 tarih ve ... tescil numaralı, düzenrleme şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği, sözleşmeye konu 1 adet ... Marka 2016 Model Ser ino ... olan ... makinası aksesuar ve ekipmanları, 1 adet ... Makine ekipmanlarının kullanımı için finansal kiracıya teslim edildiği, davalının sözleşme gereği hazırlanıp kesinleşen ödeme planına aykırı hareket edip temerrüde düştüğünü, bu sebeple ... Noterliğince 31/03/2017 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiği ve davalıya tebliğ edildiği ancak bugüne kadar herhangi bir ödeme yapılmadığını ihtarname ile sözleşmenin sona erdiğini, ancak davalı tarafın Finansal kiralamaya konu malları teslim etmediğini, davalıya 60 günlük süre verildiğini verilen süre sonuna kadar doavalının borcunu ödemediğini iade ve teslim davası için bu davadan önce ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... d.iş sayılı kararıyla ihtiyati tedbir kararı alındığnıı, Finansal Kiralama sözleşmesine konu mülkiyeti davacıya ait tüm ekipman ve aksesuarların davacıya aynen teslim edilmesini dava sonuçlanıncaya kadar tedbir kararının devam edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretini karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekilinin Mahkememize vermiş olduğu yanıt dilekçesi ile davacı tarafın dava dilkeçesinde hangi ödeme planının hangi taksitlerinin ödenmediğini, söz konsu taksitlerin ne tutarda olduğunu, hakkında hiçbir bilgiye yer verilmediğini, davacı tarafın zorunlu unsurları yerine getirmediğini, böyle bir borcu olmayan davalının kendi hakkını savunabilmesi için dava dilekçesinde açık ifadelere yer verilmesi gerektiğini, taraflar arasında 24/03/2016 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi akdelidiğini, davalının sözleşmeden doğan borçlarını yerine getirdiğini, sözleşmenin devam ettiğini, sözleşme devam ederken kiralamaya konu malların iadesinin istenmesinin hukaka aykırı olduğunu, 31/03/2017 tarihli ihtarname ile söz konusu sözlşemenin feshedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ihtiyati tedbirin kararının kaldırılmasını, davanın reddini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-Bilirkişi raporu,
2-28/03/2016 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi,
3-... yevmiye numaralı ihtarname,
4-... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... d.iş sayılı dosyası,
5-Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava, finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Sözleşme tarihi itibari ile yürürlükte bulunan 6361 sayılı Yasanın 23 ve 24. maddeleri uyarınca, finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir. Ancak taraflar sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının, malın mülkiyetini satın alma hakkını haiz olacağını kararlaştırabilir. Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir. Kiracı, finansal kiralama konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. Sözleşmede aksine hüküm yok ise kiracı, malın her türlü bakımından ve korunmasından sorumlu olup, bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir.
Aynı Yasanın 30 ve devam maddeleri uyarınca Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, sözleşme süresinin dolması, kiracının iflası, ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi hâllerinde kendiliğinden sona erer. Kiracının tasfiye sürecine girmesi veya tasfiyeye girmeksizin finansal kiralama konusu malın tahsis edildiği işletmesini tasfiye etmesi hâlinde kiracının talebi üzerine sözleşmede aksine hüküm yoksa sözleşme, süresinden önce feshedilebilir. Sözleşmenin taraflarından her biri sürenin bitiminden en az üç ay önce bildirmek kaydıyla, mevcut veya yeni şartlar ile sözleşmenin uzatılmasını talep edebilir. Sözleşmenin uzatılması tarafların anlaşmasına bağlıdır.
Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.
Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir. Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür.
Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır.
Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, Finansal Kurumlar Birliğinin 28/03/2016 tarih ve ... yevmiye numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedilmiş, sözleşme kapsamında menkul mallar davalı yana teslim edilmiştir.
Davacı tarafından, sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeni ile ... Noterliğinin 31/03/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde sözleşmenin feshedilmiş olacağı, sözleşme konusu malların fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde iade edilmesi ihtar edilmiştir.
Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 30.maddesi uyarınca kiracı ve kefiller yerleşim yerlerinde ve diğer hususlarda meydana gelen bütün değişiklikleri noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmemesinden veya usulüne uygun şekilde bildirmemesinden doğan tüm sorumluluğun kendilerine ait olduğunu, yapılan işlemlerin kendilerini bağlayacağını kabul ve taahhüt etmiş; sözleşmenin 33.maddesi ile de kiralayan tarafından kendilerine gerekli tebligatın yapılabilmesi için bu sözleşmede isim ve ünvanları yanında belirtilmiş adresleri kanuni yerleşim yeri ittihat ettiklerini, belirtilen yerde adres yazılmaması halinde Ticaret sicili dosyalarındaki son adreslerinin veya kiralayan tarafından son olarak herhangi bir bildirim gönderilen adreslerinin, muhtarlıkta kayıtları bulunmasa bile yasal yerleşim yerleri olduğunu, ileride diğer bir mahalli kanuni yerleşim yeri ittihat edecek olurlarsa bu yeni adresi derhal noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmedikleri takdirde bu sözleşmede yazılı ya da yukarıda yer alan adreslerine ya da kayıtlı elektronik posta adreslerine 7201 sayılı Yasanın hükümlerine göre gönderilecek her türlü tebligatın kendilerine tebliğ edilmiş sayılacağını kabul ve taahhüt etmişlerdir.
6100 sayılı yasanın 266.maddesi uyarınca, dosyanın mali müşavir bilirkişi ...'e tevdi edilerek ihtarnamenin davalıya tebliği tarihi itibariyle ve tebliğe ilişkin süre dolduktan sonra davalının davacıya olan kira borcunun hesaplanması, ihtarnamenin usulüne uygun yapılıp yapılmadığının tespiti ve davalının itirazlarının değerlendirilerek bilirkişi raporu alındığı, bilirkişinin 03/04/2018 tarihli raporundan özetle, davacı şirketin muhasebe hesap ve kayıtlarında davalı şirketten 14.588,76-TL kira, 720,72-TL masraf 189,21-TL sigorta alacağı olduğu, davacı şirket 18724 sözleşme numaralı, Finansal Kiralama Sözleşmesinden dolayı temerrüde düşen davalı şirkete, ... Noterliğinden 31/03/2017 tarih ve ... yevmiye numarasıyla ihtarname keşide ettiği, ihtarnamesinin 04/04/2017 tarihinde davalı şirketin kanuni ikametgahında ki davalı şirketin yetkilisi olduğunu beyan eden daimi çalışanı ... 'na tebliğ edildiğini, tebliğ tarihinden itibaren 60 günlük süre sonunda ödenmediğini, 03/06/2017 tarihinden feshedildiğini, gelecek kira bedellerinin muacaelle hale geldiğini, bu bedelin 45.956,47-TL olduğunu, ihtar tarihi itibariyle 14.588,76-TL kira, 720,72-TL masraf 189,21-TL sigorta alacağı ile birlikte davacının davalıdan toplam 61.455,16-TL olduğu, kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Davacı tarafından, yükümlülüklerin yerine getirilmesi Noter kanalı ile ihtar edilmesine rağmen, davalı tarafça, yükümlülüklerin yerine getirildiğine dair herhangi bir beyan veya delil sunulmamıştır. Davacının ticari defterlerinin incelenmesinde defterlerinin lehine delil teşkil edeceğinin kabulü ile davacının yükümlülüklerini yerine getirmediği sabit hale gelmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelenip değerlendirilmekle, sözleşmenin feshinin geçerli olduğu kanaati ile davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı olarak yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; Davaya konu "1 adet 2016 MODEL ... TAM OTOMATİK ÇİFT KAFA YATAY TOZ DOLUM VE PAKETLEME MAKİNASI (SERİ NO: ...)"
-1 ADET 2016 MODEL ... MAKİNASI (GTİP: ...) malların davalıdan alınarak davacıya İADESİNE,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 5.806,35 TL ilam harcından peşin alınan 1.451,78 TL(peşin harç 170,78TL + ıslah harcı 1.281,00TL)' nin mahsubu ile bakiye 4.354,57 TL ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.451,78 TL(peşin harç 170,78TL + ıslah harcı 1.281,00TL) ve 31,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 1,483,18 TL' nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.550,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 766,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/05/2019
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza