T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/954 ESAS
KARAR NO: 2020/621 KARAR
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/10/2017
KARAR TARİHİ: 20/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkemeye sunmuş olduğu 27.10.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; “Davacı ile davalı şirket aralarında ... Satış Sözleşmesi imzalandığını. Bu sözleşmeyi davalının ihlal ederek, başka bir firmaya ait ürünlerin satışını gerçekleştirdiğini, rakip firmaya ait logo ve markalı dolap ile soğutucuları işyerinde bulundurduğu tespit edildiğini, davalının, taraflar arasında mevcut sözleşmenin tarafların hak ve yükümlülükleri başlıklı 4. Maddesi gereği hükmüne aykırı davrandığını, "..." markalı ürünleri farklı bir firmadan temin ederek Restoran'ında ürünlerin satışını gerçekleştirdiğini, davalı şirketin ... isimli restoranında ... veya başkaca bir markaya ait ürünlerin ve bu ürünlere ait reklam ve sair malzemenin satış noktasında bulundurulup bulundurulmadığının tespiti amacıyla .... Sulh Hukuk Mahkemesi 2017/... D.İş dosyasında tespiti olunduğunu, yapılan tespitler neticesinde ... Noterliğinin 04.04.2017 Tarih ve ... Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, aynı ihtarnamede, sözleşme gereğince cezai şart bedelinin ve 6.270,68 TL cari hesap alacağın da ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde ödenmesinin istendiğini, taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı eylemleri sebebiyle 45.000,00-TL cezai şart bedelinin ve 6.270,68 -TL cari hesap alacağının, temerrüt tarihi itibari ile işleyecek/işlemiş ticari faiz ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu 20.11.2017 tarihli cevap dilekçesini özetle; Davacının davaya dayanak 24.08.2015 tarihli ... satış sözleşmesinin müvekkili şirket yetkilileri tarafından imzalanmadığını. ... Noterliğinin 19.03.2014 tarih ve ... yevmiye numaralı müvekkili şirketin imza sirkülerine göre, davaya konu edilen sözleşmede şirket unvanı altında tek imza olup iki imza bulunmadığından sözleşme geçersiz olduğunu. Atılmış olan tek imzanın da, imza sirkülerindeki kişilerden hiçbirine ait olmadığı. Davacı şirketle, müvekkili şirket arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesinin bulunmadığını, davacının cari hesaba dayanması mümkün olmadığını. Davacı, müvekkili şirkete bedeli karşılığında vermiş olduğu su taleplerini karşılamadığını, sık sık temerrüde düştüğünü, sözlü ve yazılı taleplerine rağmen su sipariş taleplerinin zamanında karşılamadığını. Bu hususun, elektronik posta mesajları sabit olduğunu beyanla, sözleşmenin şirketin yetkilisince imzalanmamış olması ve davacının ön kusurlu olması nedeniyle cezai şart talebinin reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesinin talep etmiştir.
... Sulh Hukuk Mahkemesi 2017/... D.iş dosyasında tespit dosyası dosyamız içerisine getirtilmiş. Aldırılan 24.02.2017 tarihli 3 sayfadan ibaret tespit raporunda ... marka buzdolabı ve ... marka su kolileri, “... 25 yıl” plastik su şişesinin bulunduğu belirlenmiştir.
Yanların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak temerrüt tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacağı varsa saptanması için bilirkişiye verilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 29.05.2019 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; “Davacının ibraz olunan elektronik ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin tam olduğu, (kapanış tasdiki sürelerinin inceleme tarihi itibariyle henüz dolmadığı) ticari defterlerin düzenli, usulüne ve yasaya uygun tutulduğundan sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı. Davacının ticari defterlerine göre davacının, dava tarihi itibariyle 6.270,68-TL davalıdan alacaklı göründüğü. Davacının 30.000,00-TL sponsorluk bedeli ödemesinin defter kayıtları ve kayıtlara dayanak belge ile davalının düzenlediği fatura ile sabit olduğu bu itibarla taraflar arasındaki sözleşmenin 8/c maddesi gereği (30.000 X 1,5=) 45.000,00-TL cezai şart hesaplandığı. Davacının alacak iddiasının benimsenmesi durumunda, davadan önce temerrüt oluşmuş olmakla 14.04.2017 tarihinden 27.10.2017 dava tarihine kadar davacının 6.270,68 TL cari hesap alacağına 328,31TL ve 45.000,00-TL cezai şart alacağına 2.356,03-TL işlemiş avans faizi hesaplandığı. Davacının alacak iddiasının benimsenmesi durumunda; Merkez bankası verilerinden, 27.10.2017 dava tarihi itibari ile avans faizi oranının %9,75 olduğu anlaşıldığından davacının belirlenen asıl alacağına dava tarihinden itibaren %9,75 ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği” Sonuç ve kanaati ile raporunu sunmuştur.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen ... Sulh Hukuk Mahkemesi dosyasından alınan tespit raporu, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere;
Huzurdaki dava ticari satımdan kaynaklanan alacak davası olup, davacı şirket ile davalı şirket, aralarında ... satış sözleşmeni ihlal ederek, başka bir firmaya ait ürünlerin satışını gerçekleştirdiğini, rakip firmaya ait logo ve markalı dolap ile soğutucuları işyerinde bulundurduğu tespit edildiğini. Davalının, taraflar arasında mevcut sözleşmenin Tarafların Hak Ve Yükümlülükleri başlıklı 4. Maddesine aykırı davrandığını, "..." markalı ürünleri farklı bir firmadan temin ederek Restoran'ında ürünlerin satışını gerçekleştirdiğini, davalı şirketin ... isimli restoranında ... veya başkaca bir markaya ait ürünlerin ve bu ürünlere ait reklam ve sair malzemenin satış noktasında bulundurulup bulundurmadığının tespiti amacıyla ... Sulh Hukuk Mahkemesi 2017/... D.iş dosyasında tespiti olunduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin 4. maddesinin son cümlesinde, "satış noktası, işbu maddeye uyulmadığı takdirde Şirket'e sözleşme bedelinin 1,5 katını cezai şart ödeyeceğini ve bu cezai şartın Şirket'in diğer zararlarını tazmin etme hakkına halel getirmediğini kabul, beyan ve taahhüt eder." denildiğini,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davanın davacı yanın davalı şirket ile arasında 24.08.2015 tarihli ... satış sözleşmesi ile davacının sahibi olduğu ... logolu içecek ve sair tüketim ürünlerin şirketten veya bayilerden satışını üstlenmesine rağmen sözleşmeye uygun satış yapmamasından kaynaklanan zarar ve cezai şart tazminatı alacağının ödenmemesi üzeri açılmış alacak davası olduğu anlaşılmıştır.
Taraflardan davacı ... A.Ş.'nin 2015, 2016 ve 2017 yılına ait ticari defterler, yardımcı defter kayıtları incelendiğinde:
Davacı 2015, 2016 ve 2017 yılına ait yevmiye defteri ve yardımcı defterleri tarafıma sunmuş olup, ticari defterleri içeriği ... Tic. A.Ş cari hesabına BORÇ/ALACAK kaydı ile davalı adına kayıtları belirlenmiştir.
Buna göre davacının 2015 - 2017 yıllarının yevmiye defterlerine göre, davacının 01.09.2015 tarihli ... madde numaralı yevmiye kaydı ile davalının düzenlediği sponsorluk bedeli faturasına istinaden davalıya 30.000,00-TL ödeme yaptığı. Davalının düzenlediği faturanın ve davacının yaptığı ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeyi ispat ettiği. Davacının 27.10.2017 dava tarihi itibariyle 6.270,68-TL alacaklı göründüğü. Davacının cari hesap alacağının faturaya dayandığı, Hususları tespit edilmiştir. Taraflardan davalı ...ticari defter ibrazında bulunmamıştır.
Dava dosyasına sunulan deliller ve ticari defterler incelemesi sonucu davacının ticari defterlerinin delil niteliği göz önüne alınarak, defterlerdeki kaydı verilere göre 27.10.2017 dava tarihi itibariyle davacının 6.270,68-TL davalıdan alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır.
Ayrıca taraflar arasındaki sözleşme gereği davacının 30.000,00-TL sponsorluk bedelini davalıya ödediği sabit olmakla, sözleşmenin cezai şarta ilişkin hükmünün sayın mahkemece geçerli kabul edilmesi halinde sözleşmenin 8/c maddesi gereği (30.000,00 X 1,5 =) 45.000,00-TL cezai şart alacağının olabileceği hesaplanmıştır.
Davacı davaya konu cari hesap ve cezai şart alacağını Beyoğlu 57. Noterliğinin 04.04.2017 tarihli 7261 sayılı ihtarnamesi ile talep etmiştir. Söz konusu ihtarnamede tebliğ den itibaren davalıya 7 günlük süre verilmiş olup, 7 günlük sürenin dolduğu, 14.04.2017 tarihin temerrüt oluşmuştur.
Davacının sözleşme kapsamında davalıya yapmış olduğu mali yardımlar ile 45.000,00 TL cezai şart alacağı isteminde bulunabileceği, davalının tacir olması nedeni ile cezai şartın tenkisini talep etme hakkının bulunmadığı, cezai şartın bir kimsenin ekonomik mahvına sebep olacak kadar yüksek olması halinde cezai şartı içeren sözleşme hükmünün kısmi hükümsüzlük uygulaması ile cezai şartın tenkisinin mümkün olduğu, cezai şart alacağının miktarının davalı yönünden ticari faaliyetini devam ettirmesinde ekonomik açıdan ciddi sıkıntıya neden olacağı, cezai şarttan takdiren % 50 oranında hakkaniyet indirimi yapılması kanaatinin varılarak 45.000,00-TL / 2 = 22.500,00-TL olması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Tüm bu nedenlerle asıl ve ıslahla açılan davanın kısmen kabulü ile taktiren cezai şartta % 50 indirim yapılarak 22.500,00-TL nin 14.04.2017 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, fazla istemin reddine karar vermek gerekmiştir.
Cari hesaptan kaynaklanan 5.270,68 TL nin 14.04.2017 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Bu nedenle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-İş bu asıl ve ıslahla açılan davanın kısmen kabulü ile taktiren cezai şartta % 50 indirim yapılarak 22.500,00-Tl nin 14.04.2017 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, fazla istemin reddine,
Cari hesaptan kaynaklanan 5.270,68 Tl nin 14.04.2017 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2-Karar ve ilam harcı 1.536,97-TL nin peşin alınan 2.697,66-TL den düşümü ile kalan 1.160,69-TL bakiye ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 2.733,66-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan 1.787,80-TL yargılama giderinin kabul edilen miktar oranlanarak takdiren 377,10-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince, kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davalı kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince, red edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 11.743,66-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7- Davalı tarafından yapılan 50,00-TL yargılama giderinin red edilen miktar oranlanarak takdiren 39,40-TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzünde ilamın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/10/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır