T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/981 Esas
KARAR NO :2025/629
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:16/08/2011
KARAR TARİHİ:11/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılardan ... Dış Ticaret Tur. ve San. Ltd. Şti. arasında Genel Kredi Sözleşmesi addedildiğini ve diğer davalılarında iş bu sözleşmeleri müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzaladıklarını, bu sözleşmelere istinaden müvekkili tarafından davalılara kredi kullandırıldığını, borçlulara kullandırılan kredi hesabı Genel Kredi Sözleşmesinin ilgili hükümleri gereğince kat edilerek .... Noterliğinin 28/10/2008 tarihli ve ... numaralı ihtarnamesi ile nakit krediden kaynaklanan 24/08/2007 tarihi itibari ile 1.000.000,00-Euro toplam ana para, 41.687,50-Euro işlemiş faiz, 30.000,00-Euro KKDF ve 3.175,00-Euro KKDF cezası olmak üzere toplam 1.074.862,50-Euro'nun ödenmesinin talep edildiğini, ihtarnameye rağmen davalılar tarafından ödeme yapılmadığından davalılar aleyhine alacaklarının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından takibe geçildiğini ancak davalılar tarafından ödeme yapılmadığı gibi haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz edildiğini, davalılar ile icra takipleri devam ederken 25/02/2009 tarihinde müvekkili bankanın da aralarında bulunduğu 9 banka arasında borçların yapılandırılması amacı ile sözleşme akdedildiğini, davalıların bu sözleşmenin 8. maddesi uyarınca takip konusu borçlarını kabul ettiklerini, ayrıca takip dosyalarına yapmış oldukları tüm itirazlardan feragat etmeyi kabul, beyan ve taahhüt ettiklerini, bu nedenlerle davanın kabulü ile davalıların icra dosyasına yapmış oldukları itirazın iptalini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı davaya cevap vermeyerek HMK 128 uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayılmıştır.
Davaya konu takibe ilişkin .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde alacaklının ... A.G, borçluların ... Şirketi (eski ünvanı ... Ltd Şti), ... Dış Tic Turizm ve San Ltd ve ... olduğu genel kredi sözleşmesi gereğince ödenmeyen kredi alacağının tahsili için 1.041.687,50 Euro asıl alacak, 1.909,76 Euro işlemiş faiz, 30.000 Euro KKDF alacağı, 3.175,00 Euro KKDF cezası olmak üzere toplam 1.076.772,26 Euro'nun faiz masraf ve vekalet ücreti ile birlikte tahsili için harca esas değer 2.153.436,85 YTL gösterilerek ilamsız takip yapıldığı, borçlular vekilince takipteki tüm borç miktarına ve tüm ferilerine itiraz edildiğinden takibin durdurulduğu itirazların iptali için açılan davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizden verilen 04/04/2013 tarih ve ... sayılı kararı ile; ''Davanın davalı Murat yönünden açılmamış sayılmasına, diğer davalı şirketler hakkında davanın kabulüne'' karar verildiği, kararın davalılar ... Dış Ticaret Ltd. Şti. ile ... Dış Tic. Tur. ve San. Ltd. Şti. taraflarınca temyiz edildiği, Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 24/03/2015 tarih ve 2014/9657 Esas, 2015/1906 Karar sayılı ilamı ile, ''Somut olayda, davalı şirketlere gönderilen depo emrinde takip konusu borç ve fer'ilerinin ne olduğu açıkça gösterilmemiş, toplam borç miktarının belirtilmesi ile yetinilmiştir. Bu durumda, mahkemece, depo emrinin verildiği güne kadar alacağın esas ve eklentileri hesaplatılıp, davalı şirketlere İİK'nın 158. maddesine uygun olarak, borç ve fer'ilerini açıkça gösteren ve borcun 7 gün içinde mahkeme veznesine depo edilmemesi halinde iflasa karar verileceği uyarısını içeren depo emrinin, Tebligat Kanunu ve Yönetmelik hükümlerine uygun olarak tebliğ edilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, İİK'nın 158. maddesine borç ve fer'ilerinin miktarı itibariyle uygun olmayan depo emrine dayalı olarak davalı şirketlerin iflasına karar verilmesi doğru olmamıştır.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı şirketler vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davalı şirketler yararına BOZULMASINA'' gerekçesi ile mahkememizin kararının kaldırıldığı ve dosyanın Mahkememize iade edilerek dosyanın ... Esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin 15/11/2018 tarihli celsesi, 1 nolu ara kararı gereğince, dosyamızda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi ...'ın 03/08/2019 tarihli raporunda özetle; iflas dopo kararına esas olmak üzere iki seçenekli olarak hesaplanıp Mahkemenizin takdir ve değerlendirmesine sunulmuş olan hesaplamaya göre;
1-Birinci seçenek olarak; icra müdürlüğünün 05/06/2018 tarihli dosya kapak hesabı baz alındığında; bu tarih itibariyle dosya borcunun icra masraf ve faizleri ile birlikte icra müdürlüğünce 12.553.680,24 TL olarak hesaplanmış olduğu: sözleşmesel faiz oranının yıllık %11, günlük faizin faizin isc gider vergisi ile birlikte 329,63 Kura ve bunun Türk Lirası karşılığının 1.781,95 TL; 05/06/2018 ila 11/04/2019 (4.celse) tarihi itibariyle işlemiş olan temerrüt faizi miktarının 660,351,85 TL olarak hesaplanmış olduğu,
2-İkinci seçenek olarak; 05/06/2018 tarihi itibariyle tarafımca yapılan icra masraf ve faizleri ile birlikte dosya borcunun 12.728,240,94 TL olarak tespit edildiğine, sözleşmesel faizin yıllık %11 ve günlük faizin ise, faizin %5 gider vergisi ile birlikte 329,63-Euro ve bunun Türk Lirası karşılığının 1.781,95-TL; 05/06/2018 ila 11/04/2019 (4. Celse) tarihi itibariyle işlemiş temerrüt faiz miktarının 660.351,85-TL olarak hesaplanmış olduğu, yabancı paranın rayici sürekli olarak değişmekte olup, talep gereğince Euro cinsinden alacağın fiili ödeme günündeki Türk Lirası karşılığının %5 gider vergisi ile birlikte 329,63 Euro olan günlük faizin 05/06/2018 tarihinden itibaren arada geçecek süre ile çarpımı sonucunda Euro olarak bulunacak toplam miktarın Türk Lirası karşılığının T.C. Merkez Bankası'nın Euro cinsinden yabancı paranın o günkü efektif satış kuru ile çarpımı sonucunda bulunabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 17/10/2019 tarihli celsesi, 1 nolu ara kararı gereğince, dosyamızda ek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi ...'ın 20/12/2019 tarihli ek raporunda özetle; Mahkemenizin 18/12/2019 tarihli ara kararı ile depo kararına esas borcun güncel halinin 09/04/2020 tarihi itibariyle hesaplanması istenilmekle; alacaklı, takip yaparken "Euro" cinsinden olan yabancı para alacağının tahsilini TBK'nun 99. maddesi gereğince “fiili ödeme günündeki kur" üzerinden talep etmiş olup, bu alacak Yargıtay'ın yerleşik kararları gereğince tahsil edildiği tarihe kadar yabancı para olarak değerlendirileceği, hesaplama tarihi olan 09/04/2020 tarihinin henüz vadesi geçmemiş olup, o tarihteki Merkez Bankasının gösterge niteliğindeki efektif satış kurunun Türk Lirası karşılığının ne olacağı şimdiden bilinemeyeceğinden; dosya borcunun 09/04/2020 tarihindeki Türk Lirası karşılığının tespit edilebilmesi için 05/06/2018 ila 09/04/2020 tarihi arasındaki süreye ait hesaplanmış olan işlemiş ve işleyecek faiz (Euro olarak) 211,590,99 Euro; bu tarihler arası işlemiş ve işleyecek olan faizin %5 gider vergisi 10.579,55 Euro olduğu, bir sonraki duruşma günü olan 09/04/2020 tarihi itibariyle depo kararına esas dosya borcunun Türk Lirası olarak belirlenebilmesi için 211.590,99 Euro ile 10.579,55 Euro'nun Mahkemenizce "EURO" cinsinden yabancı paranın Merkez Bankasınca 09/04/2020 tarihinde yayımlanacak olan gösterge niteliğindeki efektif satış kuru ile ayrı ayrı çarpılması sonucu bulunacak olan Türk Lirası karşılıklarının yukarıdaki cetveldeki yerlerine yazıldıktan sonra, Türk Lirası olarak bulunan bu alacak kalemlerinin icra müdürlüğünce 05/06/2018 tarihi itibariyle hesaplanmış olan 12.553.680,24 TL miktarındaki "borca eklendiğinde" depo kararına esas 09/04/2020 tarihi itibariyle dosya borcu "Türk Lirası" olarak belirleneceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 17/10/2019 tarihli celsesi, 1 nolu ara kararı gereğince, dosyamızda ek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi ...'ın 16/12/2019 tarihli ek raporunda özetle; Mahkemenizin talebi üzerine icra müdürlüğünce yapılan 05/06/2018 tarihi dosya kapak hesabı esasa alınarak 12/12/2019 tarihi itibariyle hesaplanan depo kararına esas dosya borcunun yukarıdaki cetvelde detaylı olarak gösterildiği üzere 13.736.343,82 TL olduğu; Mahkemenizce yabancı para üzerinden bir günlük faizin de hesaplanması istendiğinden; %5 gider vergisi (BSMV) ile birlikte günlük faizin 329,63 Euro olduğuna; yabancı paranın rayicinin sürekli değişmesi nedeniyle gider vergisi ile birlikte günlük 329,63 Euro'nun faiz alacağının Türk Lirasına çevrilmesinde, o günkü Merkez Bankasının gösterge niteliğinde yayımladığı efektif satış kuru ile çarpılarak Türk Lirası karşılığının bulunabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 24/09/2020 tarihli celsesi, 1 nolu ara kararı gereğince, dosyamızda ek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi ...'ın 13/01/2021 tarihli ek raporunda özetle; alacaklı takip yaparken "Euro" cinsinden olan yabancı para alacağının tahsilini TBK'nun 99. maddesi gereğince "fiili ödeme günündeki kur" üzerinden talep etmiş olup, bu alacak Yargıtay'ın yerleşik kararları gereğince tahsil edildiği tarihe kadar yabancı para olarak değerlendirileceği, hesaplama tarihi olan 25/02/2021 tarihinin henüz vadesi geçmemiş olup, o tarihteki Merkez Bankasının gösterge niteliğindeki efektif satış kurunun Türk Lirası karşılığının ne olacağı şimdiden bilinemeyeceğinden; dosya borcunun 25/02/2021 tarihindeki Türk Lirası karşılığının tespit edilebilmesi için 05/06/2018 ila 25/02/2021 tarihi arasındaki süreye ait işlemiş ve işleyecek faiz (Euro olarak) 312.677,49-Euro; bu tarihler arası işlemiş ve işleyecek olan faizin %5 gider vergisi 15.633,87-Euro olarak hesaplandığı, bir sonraki duruşma günü olan 25/02/2021 tarihi itibariyle depo kararına esas dosya borcunun Türk Lirası olarak belirlenebilmesi için 312.677,49-Euro ile 15.633,87 Euro'nun Mahkemenizce "Euro" cinsinden yabancı paranın Merkez Bankasınca 25/02/2021 tarihinde yayımlanacak olan gösterge niteliğindeki efektif satış kuru ile ayrı ayrı çarpılması sonucu bulunacak olan Türk Lirası karşılıklarının yukarıdaki cetveldeki yerlerine yazıldıktan sonra, Türk Lirası olarak bulunan bu alacak kalemlerinin icra müdürlüğünce 05/06/2018 tarihi itibariyle hesaplanmış olan 12.553.680,24-TL miktarındaki "borca eklendiğinde" depo kararına esas 25/02/2021 tarihi itibariyle dosya borcunun "Türk Lirası" olarak belirleneceği, alacaklının Euro cinsinden fiili ödeme günündeki kur üzerinden talep ettiği faize esas 1.041.687,50 Euro asıl alacağının yıllık %11 (sabit) oran üzerinden 1 (bir) günlük faizinin %5 gider vergisi ile birlikte 329,63-Euro olduğuna, davalı tarafın dosya (kapak) hesabının takibin Euro üzerinden kesinleşmiş olması nedeniyle "Euro" olarak hesaplanması talebinin, TBK'nun 99/1.maddesinde yabancı paranın aynen ifası gerekse dahi, mutlak surette ülke parası ile ödeneceğine ilişkin düzenleme ile alacaklının takip talepnamesinde Euro cinsinden alacağını fiili ödeme günündeki kur üzerinden Türk Lirası olarak talep etmiş olması karşısında dosya borcunun her halükarda hesabın yapıldığı tarihte Türk Lirası olarak tespit edilmesi gerekeceğine kanaat getirildiği için, bu yüzden dikkate alınamadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili 11/09/2025 tarihli dilekçesi ile mirasçı ... ile yapılan mutabakat gereği ödeme yapıldığını ve alacaklarının mutabık kalınan tutar üzerinden tahsil edildiğini, bu nedenle davanın konusuz kaldığını, davalılar lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi talep etmiştir.
Davalı mirasçı Kürşat vekilinin 26/06/2025 tarihli dilekçesi ile anlaşma nedeniyle yargılama gideri ve vekalet ücreti talepleri olmadığını, bu nedenle istemleri yönünde karar verilmesini talep etmiştir.
6100 sayılı HMK'nun 315/1.maddesi “Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir.” şeklinde düzenlenmiştir.
HMK 331. maddesi uyarınca davanın konusuz kalması halinde hakim davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumlarına göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği belirtilmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; Mahkememizce yargılamaya devam edildiği sırada, davacı vekilinin 11.09.2025 tarihli dilekçesinde dava açıldıktan sonra davalı mirasçı ...ile yapılan mutabakat gereği taraflarına ödeme yapıldığı ve alacaklarının mutabık kalınan tutar üzerinden tahsil edildiği beyan edilmiş olup, davalı mirasçı ...vekili de 26/06/2025 tarihli beyan dilekçesinde anlaşma nedeniyle istemleri yönünde karar verilmesini talep ettiği görülmüş olup, yapılan ödeme nedeniyle davanın konusuz kaldığı; konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve Mahkememizin 11/09/2025 tarihli celsesinde davacı vekilinin "karşı taraf lehine veya bizim lehimize yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesin" beyanı gereğince taraflar lehine veya aleyhine yargılama gideri (davalılar aleyhine hükmedilen maktu peşin harç harici) ve vekalet ücretine hükmedilmeyerek aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi ve ayrıntısı açıklanan nedenlerle;
1-Dava konusuz kalmakla esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Taraflarca talep edilmemekle lehlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
3-Alınması gereken 615,40 TL maktu harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacının ve davalıların karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen taraflara iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı.11/09/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ..
e-imzalıdır
.