T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1170 Esas
KARAR NO: 2020/613
DAVA: Alacak (Finansal Kiralamadan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/12/2018
KARAR TARİHİ: 19/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Finansal Kiralamadan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde; 03.06.2016 tarih ... sözleşme numaralı, ...nce 06.06.2016 tarih ... tescil numarasıyla tescil edilen, 26.12.2016 tarih ... sözleşme numaralı, ...nce 27.12.2016 tarih ... tescil numarasıyla tescil edilen, 2 adet Finansal Kiralama sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmelere konu makine ve ekipmanların mülkiyeti davacı şirkete ait olmak üzere finansal kiralama yoluyla kiralandığını, davalı şirketin kiraları ödemeyerek temerrüde düştüğünü, vadesi gelen borçların ödenmesi için 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu gereğince: ... Noterliği, 25.09.2018 Tarih, ... yevmiye numaralı ve ... Noterliği, 25.09.2018 Tarih, ... yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, ihtarnamelerin davalıya 27.09.2018 tarihinde usul ve yasaya uygun tebliğ edildiğini, ihtarnamelerde, davalıya borçlarını 60 gün içerisinde ödemesi gerektiği ihtarının yapıldığını, davalıya, verilen 60 gün süre sonuna kadar davalının borcunu ödemediğini, sözleşmelerin; FKK'nun 31. Maddesine göre kiralayan tarafından feshedildiğini, davalının, sözleşmenin feshi nedeniyle FKK'nun 33. maddesi gereği kiralananı kiralayana teslim etmediği ve muaccel hale gelmiş borçlarını ödemediği, iade ve teslim davası için; bu davadan önce ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/... D iş dosyası ile tedbir kararı alındığını beyanla tedbir kararının devamına, Finansal Kiralama sözleşmelerine konu mülkiyeti davacıya ait tüm ekipman ve aksesuarların teslim alındığı şekilde iadesine, mahkeme masraflarının ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davalının iflasına karar verildiğini bu nedenle iflas işlemlerinin ... İcra ve İflas Müdürlüğünün 2019/... sayılı dosyası ile sürdürüldüğünü, davacı vekilinin iflas dairesine verdiği dilekçeye istinaden söz konusu malların tefrikine 30.09.2019 tarihi itibariyle karar verildiğini, bu nedenlerden dolayı dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... D.iş sayılı dosyası,
2-Finansal Kiralama Sözleşmesi, ihtarname, ihtarname tebliğ evrakı
3-Davacının ticari defter ve kayıtları
4-Bilirkişi raporu,
5-Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava, finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Sözleşme tarihi itibari ile yürürlükte bulunan 6361 sayılı Yasanın 23 ve 24. maddeleri uyarınca, finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir. Ancak taraflar sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının, malın mülkiyetini satın alma hakkını haiz olacağını kararlaştırabilir. Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir. Kiracı, finansal kiralama konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. Sözleşmede aksine hüküm yok ise kiracı, malın her türlü bakımından ve korunmasından sorumlu olup, bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir.
Aynı Yasanın 30 ve devam maddeleri uyarınca Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, sözleşme süresinin dolması, kiracının iflası, ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi hâllerinde kendiliğinden sona erer. Kiracının tasfiye sürecine girmesi veya tasfiyeye girmeksizin finansal kiralama konusu malın tahsis edildiği işletmesini tasfiye etmesi hâlinde kiracının talebi üzerine sözleşmede aksine hüküm yoksa sözleşme, süresinden önce feshedilebilir. Sözleşmenin taraflarından her biri sürenin bitiminden en az üç ay önce bildirmek kaydıyla, mevcut veya yeni şartlar ile sözleşmenin uzatılmasını talep edebilir. Sözleşmenin uzatılması tarafların anlaşmasına bağlıdır.
Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.
Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir. Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür.
Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır.
Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, ...nin 06.06.2016 ve 27.12.2016 tescil tarihli finansal kiralama sözleşmeleri akdedilmiş, sözleşme kapsamında menkul mallar davalı yana teslim edilmiştir.
Davacı tarafından, sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeni ile ... Noterliği'nin 25.09.2018 tarih ve ... ve ... yevmiye numaralı ihtarnameler ile borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde sözleşmenin feshedilmiş olacağı, sözleşme konusu malların fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde iade edilmesi ihtar edilmiştir.
Taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca kiracı ve kefiller yerleşim yerlerinde ve diğer hususlarda meydana gelen bütün değişiklikleri noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmemesinden veya usulüne uygun şekilde bildirmemesinden doğan tüm sorumluluğun kendilerine ait olduğunu, yapılan işlemlerin kendilerini bağlayacağını kabul ve taahhüt etmiş; kiralayan tarafından kendilerine gerekli tebligatın yapılabilmesi için bu sözleşmede isim ve ünvanları yanında belirtilmiş adresleri kanuni yerleşim yeri ittihat ettiklerini, belirtilen yerde adres yazılmaması halinde Ticaret sicili dosyalarındaki son adreslerinin veya kiralayan tarafından son olarak herhangi bir bildirim gönderilen adreslerinin, muhtarlıkta kayıtları bulunmasa bile yasal yerleşim yerleri olduğunu, ileride diğer bir mahalli kanuni yerleşim yeri ittihat edecek olurlarsa bu yeni adresi derhal noter kanalı ile kiralayana bildirmeyi, bildirmedikleri takdirde bu sözleşmede yazılı ya da yukarıda yer alan adreslerine ya da kayıtlı elektronik posta adreslerine 7201 sayılı Yasanın hükümlerine göre gönderilecek her türlü tebligatın kendilerine tebliğ edilmiş sayılacağını kabul ve taahhüt etmişlerdir.
Mali Müşavir bilirkişinin 13.07.2020 Tarihli 10 sayfadan ibaret raporundan özetle; taraflar arasında; 6361 sayılı Kanun çerçevesinde ...-... numaralı 2 adet Finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği, davalının kira bedellerini zamanında ödemeyerek temerrüde düştüğü, bu nedenle davacı tarafından davalıya; ... numaralı Finansal Kiralama sözleşmesi için; ... Noterliği, 25.09.2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiği, ihtarname tarihi, itibariyle davacının muhasebe hesap ve kayıtlarında, davacının davalıdan: 34.425,74.-TL kira, 1.717,59.-TL kira temerrüt faizi, alacağı olduğu, davacı şirketin, ... Noterliği, 25.09.2018 tarih ... yevmiye numarasıyla davalı şirkete keşide ettiği ihtarname, davalı şirketin kanuni ikametgah adresinden taşınmasından dolayı 27.09.2018 tarihinde çıkış merciine iade olunduğu, (İİK.68/b) 60 günün sonunda borcun ödenmediği, FKK' nun 31 ve FKS' nin 6.3 maddesine göre ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin kiralayan tarafından, 26.11.2018 tarihinde feshedildiği, fesih tarihi itibariyle, vadesi gelmeyen 139.921,45.-TL kira bedelinin de muaccel hale geldiği, fesih tarihi itibariyle davacının muhasebe hesap ve kayıtlarında, davalıdan; 176.064,78.-TL kira ve temerrüt faizi alacağının olduğu, ... numaralı Finansal Kiralama sözleşmesi için; ... Noterliği, 25.09.2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiği, ihtarname tarihi, itibariyle davacının muhasebe hesap ve kayıtlarında, davacının davalıdan: 68.620,38.-TL kira, 4.973,27.-TL kira temerrüt faizi, alacağı olduğu, davacı şirketin, ... Noterliği, 25.09.2018 tarih ... yevmiye numarasıyla davalı şirkete keşide ettiği ihtarname, davalı şirketin kanuni ikametgah adresinden taşınmasından dolayı 27.09.2018 tarihinde çıkış merciine iade olunduğu, (İİK.68/b) 60 günün sonunda borcun ödenmediği, FKK' nun 31 ve FKS' nin 6.3 maddesine göre ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin kiralayan tarafından, 26.11.2018 tarihinde feshedildiği, fesih tarihi itibariyle, vadesi gelmeyen 121.525,32.-TL kira bedelinin de muaccel hale geldiği, fesih tarihi itibariyle davacının muhasebe hesap ve kayıtlarında, davacının davalıdan; 195.118,97 kira ve temerrüt faizi alacağının olduğu beyanla mahkemede açılan Alacak (Finansal Kiralamadan Kaynaklanan) davasında; 6361 Sayılı Kanun hükümleri ile imzalanan sözleşme maddelerine göre, davacı tarafından davalıya keşide edilen ihtarnameler neticesinde, davalının edimlerini yerine getirmediği, 6361 Sayılı Kanunun 33. maddesi ile Finansal Kiralama sözleşmelerinin ilgili maddeleri gereği; kiralamaya konu malların, teslim alındığı şekilde geri verilmesi borcu ile fesih şartlarının oluştuğu sonucuna ulaşıldığını bildirilmiştir.
Somut olayda; davalı müflis şirketi temsilen İflas Müdürlüğü'ne davanın yöneltilerek taraf teşkilinin sağlandığı, esasen davacının alacak talebinin bulunmadığı gibi, İflas Müdürlüğü'nün 30/09/2019 tarihinde Finansal Kiralama konusu malların tefrikine karar verildiği, davacı vekilinin Finansal Kiralama Sözlemesinin davalının temerrütü üzerine fesih edildiğinin tespiti ile sözleşme konusu malların müvekkiline teslimini istemekte hukuki yararının bulunduğu, davanın konusuz kalmamakla sözleşmenin feshinin geçerli olduğu kanaati ile davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2018/3478 Esas 2019/1501 Karar sayılı emsal ilamı)
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile,
Davaya konu
a-) Satıcısı ... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.’ ye ait 31/12/2016 tarih ve ... numaralı fatura konusu;
-417 ADET, ... 100 ÜÇ PROFİL
-1.251 ADET, ...
-1.251 ADET, AYAR ŞİMİ
-1.251 ADET, ÇELİK DÜBEL
-5.364 ADET, TRAVERS KUTU
-10.728 ADET, EMNİYET PİMİ AY 65
-14.304 ADET, SUNTA ALTI DESTEK PROFİLİ
-579 ADET, DÜZ ARA BAĞ
b-)Satıcısı ...SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. tarafından düzenlenen 11.06.2016 tarihli ... numaralı fatura konusu;
-206 ADET AYAK AY 65 ÜÇ PROFİL
-618 ADET AYAK PABUCU AY 65
-618 ADET AYAR ŞİMİ
-618 ADET ÇELİK DÜBEL
-2.610 ADET TRAVERS KUTU
-5.220 ADET EMNİYET PİMİ AY 65
c-) Satıcısı ... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. tarafından düzenlenen 11.06.2016 tarihli ... numaralı fatura konusu;
-350 ADET AYAK AY 65 ÜÇ PROFİL
-1.050 ADET AYAK PABUCU AY 65
-1.050 ADET AYAR ŞİMİ
-1.050 ADET ÇELİK DÜBEL
-4.350 ADET TRAVERS KUTU
-8.700 ADET EMNİYET PİMİ AY 65
d-) Satıcısı ... SAN. VE TİC. A.Ş. tarafından düzenlenen 27.07.2016 tarihli ... numaralı fatura konusu;
-1 ADET 2016 MODEL ... MODEL, ... SERİ NUMARALI ... AKÜLÜ İSTİFLEYİCİ
-1 ADET 2016 MODEL ... MODEL, ... SERİ NUMARALI ... AKÜLÜ İSTİFLEYİCİ
malların davalıdan alınarak davacıya iadesine
2-Alınması gereken 10.929,60-TL harcın, peşin alınan 2.732,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 8.197,20-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 35,90-TL başvurma harcının ve 2.732,40-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 850,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 7/2 maddesi gereğince 19.150,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2020
Katip ...Hakim ...
e-imzae-imza