T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/316 ESAS
KARAR NO:2021/598 KARAR
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:09/04/2018
KARAR TARİHİ:29/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu 09.04.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı arasında ...'da istasyonla Bayilik ve Otogaz Bayilik için akaryakıt işletmeciliği konusunda 01.11.2016 tarihli 5 yıl süreli Bayilik Sözleşmesi ile 10.04.2017 tarihli çerçeve sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye göre 5 yıllık geçerli olmak üzere pirim ve yatırım hükümleri belirlendiğini davalı 5 yıl boyunca ... Bayiliği yapacağından kendisine 99.118,91-TL nakti yatırım bedeli ödemesi gerçekleştirildiğini, davacı 21.09.2017 tarihinde gördüğümüz lüzum üzerine şeklinde beyanla sözleşmeyi fesih ettiğini, bu nedenle davalıya verilen bedel kullanılmayan sürülür için kıstelyevm usulü hesaplanarak fatura gönderildiğini, davalı faturaya itiraz etmediği gibi ödemediğini, bu nedenle fatura alacaklarının bir kısmı cari hesaptan mahsup edilerek bakiye 83.982,51-TL'nin sözleşmenin fesih tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından Mahkemeye sunulan 05.06.2018 tarihli cevap dilekçesine özetle; Taraflar arasında bayilik sözleşmesi imzalandığını, sözleşme süresince taraflar sözleşme hükümlerini harfiyen yerine getirdiklerini, davacı tarafından şirketlerine nakti yatırım bedeli ödemesi yapıldığını ancak bu bedel reklam, pano, her türlü akaryakıt pası, tanık ve konpresör gibi tarafların anlaşmadaki koşullarını yerine getirmek için kullanıldığını, sebepsiz zenginleşme söz konusu olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yanların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılması için davalının defterleri ile davaya konu petrol istasyonu ...'da bulunduğundan, ... Asliye Hukuk Mahkemelerine talimat yazılmıştır.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Tal. ile bilirkişi raporu alınmış, talimat mahkemesinin atadığı bilirkişilerin düzenlediği 09.05.2019 tarihli 4 sayfadan ibaret raporunda özetle; ... ili Merkez ... (...) köyü 135 ada 3 parsel ve üzerin inşa edilmiş olan petrol istasyonunda yapılan inşaatların dava tarihi itibariyle yapım bedeli 337.605,40 TL ve sözleşme tarihi itibariyle yapım bedeli 268.104,00 TL olduğunu, davacı vekilinin vermiş oldukları ifa ettiği para ile tahmini olarok yapılan inşaat imalatlarının dava tarihi itibariyle yapım değeri 125.250,00 TL ve sözleşme tarihi itibariyle yapım değeri 94.600,00 -TL olduğu, kanopi giydirmesinin dava tarihi itibariyle yapım bedeli 56.250,00 TL ve sözleşme tarihi itibariyle yapım değeri 45.000,00-TL olduğu, kanaatiyle raporunu sunmuştur.
Yanların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak icra takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacağı varsa saptanması için bilirkişiye verilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 03.07.2020 tarihli 3 sayfadan ibaret raporunda özetle; Davacı şirket vekili ... telefonlara arandığı ancak kendisine ulaşılamadığı, davacı yan vekili tarafından da bu zamana kadar defter incelemesi ile ilgili iletişime geçilmediğinden davacı ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmadığı kanaati ile rapor sunmuştur.
Davacı vekilinin itirazları doğrultusunda ek rapor alınmasına karar verilerek dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 03.02.2021 tarihli 2 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Davacı yanın 2015, 2016 ve 2017 yıllarına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davacı yanın incelenen ticari defterlerinde; Dava konusu 29.12.2017 tarihli ... no.lu 86,154,93-TL tutarlı e- arşiv faturanın davacı yan ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı yanın davalı yandan 08.01.2018 tarihi itibariyle 83.982,51-TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, davacının takip tarihinden önce davalıya bir ödeme ihtarının bulunmadığı, Sayın Mahkemece temerrüt için ihtar şartının gerektiğinin kabul edilmesi halinde temerrüde düşürüldüğü sabit olmayan davalıdan işlemiş faiz alacağı talebinde bulunamayacağı, TTK. 1530 Madde gereği ise fatura tarihlerine 30 gün ilave edilerek takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere işlemiş faiz hesabı aşağıda hesaplanmış olup davacının dava tarihi itibariyle talep edebileceği faiz tutarının 1.592,79 TL olduğu, sonuç ve kanaati ile raporunu sunmuştur.
Huzurdaki dava ticari satımdan kaynaklanan bir alacak davası olup, taralar arasında 01.11.2016 tarihli Bayilik ve Otogaz bayilik sözleşmesinin 21.09.2017 tarihli ihtarname ile fesih edildiği anlaşılmaktadır. Davalı şirket, 01.11.2016 tarihli istasyonlu Bayilik ve Otogaz bayilik sözleşmeleri ile davacı şirketin 5 yıl boyunca akaryakıt ve otogaz bayiliğini yapmayı kabul ve beyan ettiği görülmüştür.
Yine 10.04.2017 tarihli Yatırım Çerçeve Sözleşmesi hükümlerince, 01.01.2017 tarihinden itibaren 5 yıl boyunca geçerli olmak üzere prim ve yatırım şartlarının belirlendiği bir sözleşme akdedilmiştir.
Tarafların beyanlarından anlaşılacağı üzere davalı tarafından davacı yana ... 5. Noterliğinden 21.09.2017 tarih ve ... ile ... yevmiye no.lu ihtarname düzenlenerek "Akaryakıt ve oto gaz bayilik sözleşmelerini gördüğümüz lüzum ürüne beyanı ile" fesih edildiği anlaşılmıştır.
Davacı ... A.Ş.'nin incelenen ticari defterinde davalı .... Ltd. Şti. ile ticari ilişkisinin mevcut olduğu görülmüştür. Davacı yanın incelenen ticari defterlerinde; Dava konusu 29.12.2017 tarihli ... no.lu 86.154,93-TL tutarlı e-arşiv faturanın davacı yan ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı yanın davalı yandan 08.01.2018 tarihi itibariyle 83.982,51-TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Davacının talebi olan KDV Dahil 99.118,91-TL nakdi yatırım bedeli ödemesinin detayını oluşturan faturalar ve ödeme dekontları, ... ve ... numaralı faturalar ile bakiye yansıtıldığı görülmüş olduğu, ... nolu faturanın 538,57 TL'si 25.05.2017 tarihînde cari hesaba mahsup yapılmış 86.80,49-TL'si İse ... aracılığı ile ödenmiş olduğu görülmüştür.
Fatura detayları incelendiğinde ise; 01.02.2017 tarih KDV dahil 18.646,36 TL bedelli "10m3 tan bedeli, 6 ademe pompa, tank su testi bedeli, nakliye bedeli, vinç bedeli" açıklamalı faturanın mevcut olduğu, 02.02.2017 tarihli KDV dahil 7.166,26 TL bedelli "... elektrik panosu, ... ..., Ex-start, optik izolatör, kaçak akım rölesi" açıklamalı faturanın mevcut olduğu, 17.02.2017 tarihli KDV dahil 9.310,20 TL bedelli "şase altlığı, ... dispenser" açıklamalı faturanın mevcut olduğu, 02.03.2017 tarihli KDV dahil 52.217,24 TL bedelli "Otogaz İstasyonu Malzeme Montaj Bedeli" açıklamalı faturanın mevcut olduğu, 20.03.2017 tarihli, KDV dahil 11.778,85 TL bedelli "İstasyon Boyama Bedeli" açıklamalı faturanın mevcut olduğu, Toplam Fatura Tutarının (18.646,36 TL + 7.166,26 TL + 9.3 /0,20 TL +.52.217,24 TL+11.778,85 TL =) 99.118,91 TL olduğu tespit edilmiştir.
Davacı yan dava konusu olan 29.12.2017 tarihli ... no.lu fatura bakiye alacağı olan 83.982,51 TL tutarlı alacağına işlemiş temerrüt faiz talep etmiştir.
Davacının takip tarihinden önce davalıya bir ödeme ihtarının bulunmadığı, Sayın Mahkemece temerrüt için ihtar şartının gerektiğinin kabul edilmesi halinde temerrüde düşürüldüğü sabit olmayan davalıdan işlemiş faiz alacağı talebinde bulunamayacağı, TTK. 1530 Madde gereği ise fatura tarihlerine 30 gün ilave edilerek temerrüt tarihinin 28.01.2018 tarihi olduğu belirlenmiştir.
Tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile 83.982,51 TL nin 28.01.2018 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Bu nedenle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda yazıldığı üzere ;
1-İş bu davanın kabulü ile 83.982,51 TL nin 28.01.2018 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, karar vermek gerekmiştir.
2-Karar ve ilam harcı 5.736,84-TL nin peşin alınan 1.434,22-TL den düşümü ile kalan 4.302,62-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.470,12-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 4.528,38-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 11.717,73-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzünde ilamın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/06/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır