T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/405
KARAR NO: 2019/1138
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 17/09/2014
KARAR TARİHİ: 13/11/2019
Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekili, Müvekkilinin dava dışı ...Ltd. Şti ile davalı ... AŞ arasında imzalanan taşıt kredisi ve rehin sözleşmesi gereğince alınan krediye kefil olduğunu, alınan taşıt kredisinin...plaka sayılı araç için olduğunu, borçlu şirketin borcu ödenmiş olmasına rağmen alacaklı banka tarafından rehin takibi yapıldığını, alacaklı borçlu hakkında Kadıköy ... İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyasında icra takibi yaptığını, ancak alacaklının takibin sonucunu beklemeden kefil olan müvekkiline karşı da Kadıköy... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile takip yaptığını belirtmiş, müvekkili aleyhine yapılan icra takibinin iptaline, davalı alacaklı bankanın kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili, davacı borçlu ile müvekkili bankanın ... Ltd Şti arasında imzalanmış olan ticari taşıt kredisi ve rehin sözleşmesine müştereken borçlu ve müteselsil kefil olduğunu, ticari taşıt kredisi ve rehin sözleşmesinin ticari bir kredi olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava hukuksal niteliği itibariyle, İİK'nın 72. maddesi uyarınca menfi tespit istemine ilişkindir.
Mahkememizin...-... , 17/12/2014 günlü kararı ile İstanbul Anadolu... İcra (Eski Kadıköy ... İcra) Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasında takip sonrası dava öncesi yapılan tahsilatların takip tarihi itibariyle davalı bankaca yapılan ihtar, ihbar, takip açılış masrafları da dikkate alınarak tenzili ile davacının bakiye 1.657,97 TL borçlu bulunduğunun (takip sonrası yapılan masraflar icra müdürlüğünce infazda değerlendirilmek üzere) tespiti ile davanın reddine, hükmedilmiş ise de; Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 2016/19777 Esas, 2018/271 Karar sayılı 31/01/2018 günlü bozma ilamı ile; "6100 sayılı HMK.'nın 297/2 (HUMK m. 388) maddesine göre; "Hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." mahkemece "İstanbul Anadolu ... İcra (Eski Kadıköy ... İcra) Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasında takip sonrası dava öncesi yapılan tahsilatların takip tarihi itibariyle davalı bankaca yapılan ihtar, ihbar, takip açılış masrafları da dikkate alınarak tenzili ile davacının bakiye 1.657,97 TL borçlu bulunduğunun (takip sonrası yapılan masraflar icra müdürlüğünce infazda değerlendirilmek üzere) tespiti ile davanın reddine" şeklinde hüküm tesis edilmiştir. Bu hali ile kurulan hüküm gerekçe tekrar edildiğinden HMK.'nın 297'nci maddesi hükmüne aykırıdır. Ayrıca, dava, İİK' nın 72. maddesine dayalı menfi tespit davasıdır. Bu durumda mahkemece, HUMK' nın 74. maddesi (HMK'nın 26. md.) hükmü de gözetilerek, taleple bağlılık kuralı çerçevesinde, davacının borçlu olmadığı miktar saptanarak menfi tespite hükmedilmesi gerekirken, davanın niteliği gözardı edilerek, borçlu olunmayan miktar belirtilmek yerine borçlu olunan miktar üzerinden olumlu tespit hükmü kurulması da usul ve yasaya aykırıdır." denilerek dosyamız iade edilmiştir.
Yöntemine uygun olarak duruşma açılmış, taraf vekillerinden bozmaya karşı diyecekleri sorulmuştur. Usul ve yasaya uygun bozma ilamına uyularak bozma içeriğine uygun şekilde bilirkişiden ek rapor alınmıştır. Ayrıca bozma ilamının kapsamına göre dosyanın usuli yönden bozulduğu, dosyanın tüketici mahkemesinden görevsizlikle mahkememize intiklal ettiği, harcın yatırılmadığı, davacının tüketici olmadığı, buna göre 492 sayılı harçlar kanununun 30. maddesi uyarınca davacı vekiline harca esas değeri beyan edip açıklaması ve peşin harç ile başvuru ile vekalet harcını ayrı ayrı yatırması için süre verilerek harç eksikliği tamamlanmıştır.
Alınan bilirkişi raporu uyarınca tahsilat miktarları gözetilerek takip ile dava tarihi arasındaki yapılan tahsilatlar, rehimli araç satışı dava dışı kefilden kesilen maaş kesintileri ve dosyadaki diğer reddiyat makbuzları dikkate alınarak 6098 Sayılı TBK'nın 100. maddesi uyarınca kesintiler yapıldığında bulunan rakam hukuka uygun ve denetime elverişlidir. Söz konusu kredi ticari nitelikte kredi olduğundan önce rehne müracaat kuralının uygulanması söz konusu değildir. Hesabı kat edilmesi ile asıl borçluya ihtar çekilmesi ticari krediden kaynaklanan alacağın muacceliyeti açısından yeterli olup, müteselsil kefilin takibi için yeterlidir. Kaldı ki rehnin paraya çevirilmesi yoluyla yapılan takiplerde asıl alacağın tahsiline ilişkin ilamsız takip dosyası ile irtibat kurularak tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydı ile itirazın iptaline hükmedilmektedir. Bu nedenle önce rehme müracaat kuralının somut olayda uygulanma yeri bulunmamaktadır. Yukarıda yapılan hesaba ve kısmi ödemelerin TBK'nın 100.maddesindeki ilkeye göre mahsubu yapıldığından aşağıdaki rakama ulaşılmış olup, davanın kısmen kabulüne hükmedilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanı KISMEN KABULÜ ile;
1-İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün (Kapatılan Kadıköy ...İcra Müdürlüğü'nün) ... esas sayılı icra takip dosyasında davalının davacıya 19.875,20-TL borçlu bulunmadığının tespitine, dava tarihinden sonraki ödemelerin infazda nazara alınmasına, fazlaya dair istemin reddine,
2-Alınması gereken 1.357,67 TL harçtan peşin alınan ve ikmalen yatırılan toplam 44,40-TL harcın mahsubu ile, bakiye 1.131,70 -TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Bu dava kapsamında davacılar tarafından sarfedilen; 44,40 TL peşin harç gideri, 44,40 başvuru harç gideri, 376 TL tamamlama harcı olmak üzere cem'an 464,80 TL'den ibaret yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Bu dava kapsamında davacı tarafından sarfedilen, 531,70-TL posta ve tebligat masrafı, 600,00-TL bilirkişi masrafı olmak üzere cem'an 1.131,70 TL'den ibaret yargılama giderinin kabul ve ret oranları nazara alınarak 1.069,50 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiye miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap edilen 2.725,00 -TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan AAÜT'ye göre nisbi 1.155,88 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. maddesi gereğince, mahkeme veznesine depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesi ile birlikte yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 13/11/2019
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
*5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*