T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/441 Esas
KARAR NO:2021/1029
DAVA:Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:17/05/2018
KARAR TARİHİ:29/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davalı ... şirketi bayisi tarafından 2017 model, ... model, ... marka aracın 0 km olarak 149.505,50 TL karşılığında müvekkili şirkete satıldığını, aracın alındığı davalı ... ... şirketi bayisinden müvekkili şirket tarafından araca birtakım orijinal aksesuarların eklenerek parçaların araca monte edilmesinin talep edildiğini, aksesuarlarla ilgili müvekkili şirkete 30.000,00 TL ek fatura çıkarıldığını, müvekkili tarafından bu tutarın ödendiğini ve aksesuarların takılması için aracın davalı ... ... şirketine 09/07/2017 tarihinde teslim edildiğini, davalı ... ...'in değişen lastiklerin ve jantlarında müvekkiline teslim edileceğini belirttiğini ancak aracın orijinal lastikleri ve jantlarının müvekkiline iade edilmediğini, bunun talep edildiğinde ise değişen lastiklerin tutarını aksesuarların toplam tutarından düştüklerini ifade ettiklerini, taraflar arasında böyle bir anlaşma olmadığını, araca yeni takılan aksesuarların montesinden memnun olmadıklarını ve aksesuarların yan sanayi olduğunu öğrendiklerini, 23/06/2017 günü hem müvekkili şirket çalışanının hem de trafiktekilerin can güvenliğini tehdit edecek olay yaşadıklarını, yeni takılan spot lambalarına elektrik veren kablonun gevşediğini ve bunun tehlikeye mahal verdiğini, bu nedenlerle davanın kabulünü talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı ... ... vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, üretici ve ithalatçı sıfatını haiz müvekkili şirketin davacı tarafın iddialarına konu aksesuarların üretimini yapmadığını ve tedarikini sağlamadığını, davacı ile herhangi bir sözleşme ilişkisine girmediğini, müvekkilinin aksesuarlar ve bunların montajına ilişkin herhangi bir işlemi ve iş emri bulunmadığını, bu nedenlerle herhangi bir tazminat sorumluluğunun doğmayacağını, davacıların iddialarını ispatlamasının gerektiğini, davacının değişen lastik ve jantların davacıya iade edileceğinin bildirilmesine karşın iade edilmediği yönündeki iddiasına ilişkin herhangi bir delil sunmadığını, bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ... ve ... Dış Tic ve Oto San Ltd Şti vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ...'in davaya konu aracı davacıya tam ve eksiksiz olarak sattığını, davacının araca bazı ek donanım ve aksesuarlar taktırmak istediğini, davacının seçtiği aksesuarların satışının diğer müvekkili ... şirketi tarafından yapıldığını, satış bedellerinin davacıya bildirildiğini ve davacının kabulü sonrasında ilgili faturanın düzenlendiğini, bu aksesuarların montajının müvekkili ... ... tarafından yapıldığını, montajların 14/06/2017 tarihinde teslim edildiğini, davacının aracı teslim aldıktan sonra herhangi bir ayıp ihbarında bulunmadığını, 19/07/2017 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası ile delil tespiti talep ettiğini ve müvekkili şirketlerin iddialardan bilirkişi raporu vasıtası ile haberlerinin olduğunu ve rapora itiraz ettiklerini, davacınını ticari satımlara ilişkin ihbar sürelerine riayet etmediğini, davacı tarafından satın alınan aksesuarların sahteliğinden söz edilemeyeceğini, davacının aracından çıkarılan lastiklerin davacının bilgisi dahilinde kendisine iade edilmediğini, davacı aracına takılan aksesuarların işçiliklerinin usulüne uygun ve doğru şekilde yapıldığını, bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya bırakılmasına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası
2-Tanık, Fatura
3-Bilirkişi raporu
4-Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ GEREKÇE
Dava, satım sözleşmesine konu aracın ayıplı olduğu iddiası ile bedelinin iadesi, mümkün olmazsa araçtaki değer kaybının tazmini istemine ilişkindir.
Dava; satın alınan aracın ayıplı olduğu iddasıyla aracın satıcısı ve ülke distribütörü ve yetkili satış ve servis sağlayıcısı olan davalılardan aracın ayıpsız misli ile değişim istemine ilişkindir.
Konuya ilişkin TTK’nin 23/c maddesi şu şekildedir:"c) Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır."
TBK 223. maddesinde "Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır." denmektedir.
6098 Sayılı TBK.227 maddesinde ise de, ayıp halinde alıcının seçimlik haklarını "satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: 1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. 2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme. 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme. 4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. " şeklinde tanımlamıştır.
Aynı maddede devam ile "Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir. 1. Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması halinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hakim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir. 2. Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise olıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir." hükümleri yer almıştır.
Bu açıklamalar ışığında davacı ... davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası getirtilerek incelenmiş, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman mali bilirkişiden rapor alınmıştır.
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasının incelenmesinde; tespit isteyen .... Ltd. Şti tarafından karşı taraf ... Oto. ... Oto. ... Dış Tic aleyhine tespit davası açıldığı, makine mühendisi bilirkişiden alınan 21/09/2017 tarihli bilirkişi raporunda araçta takılı bulunan parçaların orijinal olmadığı, aksesuarların montajının düzgün takılmadığı, yan sanayi ve taklit aksesuar toplam bedelinin 5.750-TL KDV dahil olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Faturaların incelenmesinde;... ... ve Servis Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 05.06.2017 tarihinde düzenlenen 119476 nolu faturanın... Tic. Ltd. Şti. adına düzenlendiği ve 2017 ... ... Il ...3.21. ... araç için 149.505,50 TL fatura tutarının belirtildiği; ... Dış Ticaret ve ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 13.06.2017 tarihli ve 906046 nolu faturanın ... Geliştirme Değerlendirme Tic. Ltd. Şti. adına düzenlendiği, 12 kalem ürünün belirtildiği fatura değerinin 30.000 TL olduğu görülmüştür.
Tanık; Davacı tanığı Uğur Karakurt'un 18.03.2019 tarihli beyanında; "aracı bizzat ben teslim aldım. Daha sonra aracı davacıya teslim ettim. Davacı aracı bu haliyle alarak yola çıktı. Yolda iken araçta hasar meydana geldiğini söyledi. Araç geldiğinde hasarı gördüm. Aracı teslim aldığımız firmayı derhal arayarak durumdan haberdar ettik. Daha sonra aracı sanayiye götürdüğümüzde araca takılan aksesuarların hatalı takıldığı ve yan sanayi bilgisi tarafımıza verildi. Davalı şirketi ben ve ... bey aradık. Araçtaki hasardan bahsettik. Birkaç kez böyle aramamıza rağmen bize gerekli dönüş yapılmamıştır." şeklinde, diğer davacı tanığı ...'ın 01.07.2019 tarihli beyanında "davacı kız arkadaşım olur, bayi ... ...'den dava konusu ürünü ben almaya gittim. Ödemeyi yaptım araca aksesuarlar yine ... Otomotivden takıldı. Aksesuarların ... garantisiyle takılacağı çıkan orjinal parçaların ve lastik ile jantların iade edileceği tarafımıza söylendi. Ancak aracı iade aldığımda lastik ve jantların olmadığını gördüm. ... ... yetkilisi ... beyle görüştüğümde aksesuarlara aldığımızda yapılan 200 TL indirim yaptıklarını söylediler. Orjinal lastik ve jantların iade edilmeyeceğini takılan aksesuarların fiyatından düştüklerini söylediler. Araç hasarlandığında aracı ben kullanıyordum. Aynı gün ... Otomotivden ... beyi aradım hasarı bildirdim. Hasar anında araçta meydana gelen hasar dışında bildiğim bir ayıp yoktu. Hasar meydana geldiğinde davalı ... Otomotivi müşteri hizmetlerini aradım. Ancak daha öncesinde ... Otomotivle bir görüşmemiz olmamıştır. Araçta meydana gelen diğer ayıplar aracı sanayiye götürdüğümde uzman tarafından söylenmiştir. Bunun üzerine derhal aynı gün ... ... genel merkezini tekrar aradım ... Otomotivi artık aramadım. ... ... görüşmelerde sorunun ... Otomotivle çözülmesi gerektiğini söyledi." şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
Makine Yüksek Mühendisi bilirkişinin 13/12/2019 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; davalı ... Şirketinin taktığı ... Dış Tic. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti'nden tedarik etmiş olduğu aksesuarların ... ... onaylı olup olmadığı dava dosyasından bilgilerden anlaşılamadığını, davacı davalı ... Şirketi tarafından takılan aksesuarların orijinal olmaması yanında, bunların montajı uygun yapılmadığını ve araçta maddi hasar oluşturduğu hususunda ... D.İş Bilirkişi raporu aldığı ancak, davalı ... Şirketi aksesuarların montajının uygun yapıldığını beyan ettiğini, bu durumda, genel olarak aksesuarlar orijinal olsun veya olmasın montajın doğru yapılması durumunda problem oluşturması beklenemeyeceğini, burada orijinal ürün, orijinal marka üreticisi tarafından imal edilmemiş ürün anlamında; Taklit ürün ise orijinal ürüne benzer anlamında kullanıldığını, araç üzerinde bu aksesuarların taklit olsun veya orijinal olsun yeri belli olup dolayısıyla montajının (takılmasının) doğru yapılıp yapılmadığı başka bir husus olduğunu, bu durumda, mahkeme dosyasına sunulan bilgilerden bu aksesuarların takılmasının (montajının) uygun yapılmadığının anlaşıldığını, aksesuarların takıldığı yerlerde, kaporta üzerine bazı montaj deliklerin açılması teknik bir gereklilik olduğunu, neticeten araca takılan aksesuarların orijinal olup olmadığı hususunun aslında ... şirketinin kendine ait üretimi olan aksesuarın olmadığı anlaşıldığından burada ... şirketinin onaylı ürünü olup olmadığının irdelenmesi gerektiğini, Davalı ... Şirketinin taktığı ... Dış Tic. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti'nden tedarik etmiş olduğu aksesuarların ... ... onaylı olup olmadığı dava dosyasından bilgilerden anlaşılamadığını, dolayısıyla mevcut bilgi ve belgelerden takılan aksesuarların orijinal olup olmadığı anlaşılamadığını, araçta meydana gelen hasarın davalı ... şirketinin yaptığı aksesuar montajının hatasından kaynaklandığını, diğer deyişle montajının ayıplı olduğunu, bunu davacının ürün takıldığında kusurlu montaj yapıldığının yani ayıplı olduğunu bilemeyeceğini, dava konusu lastiklerin bedelinin, jant 4.237,26TL+ Lastik 4.542,37TL olduğunu, araçta meydana gelen kusurlu montajından kaynaklı hasardan dolayı değer kaybının olduğunu, bu değer kaybının 1.000,00TL olduğunu, davacının dava tarihi itibariyle alacağının bulunup bulunmadığı var ise miktarının tespiti hususunda iki farklı değerlendirme yapıldığını; ilkinin eğer araca takılan aksesuarların orijinal olmadığı tespit edilmesi halinde, yan sanayi ve taklit aksesuarların toplam bedelinin KDV dahil 5.750,00 TL olduğu, bu durumda davacının dava tarihi itibarıyla aksesuarların bedeli için ödemiş olduğu KDV dahil fatura bedeli 30.000,00 TL 'den KDV dahil 5.750,00 TL'yi çıkarmak suretiyle ve 1.000,00TL değer kaybı eklenmesiyle, 25.250,00 TL alacağı olduğunun, ikinci şekilde; eğer araca takılan aksesuarların orijinal olduğu tespit edildiğinde ise 2.000,00TL onarım masrafı ve 1.000,00TL değer kaybı olarak toplam olarak KDV dahil 3.000,00TL alacağının olduğunu belirtmiştir.
Makine Yüksek Mühendisi bilirkişinin19/06/2020 tarihli 4 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; ... ... şirketinin 11.10.2017 tarihli yazısından da anlaşılacağı üzere, tedarikçi ... firmasının araç imalatçısının kabul ettiği parçaların tedarik firması olduğu göz önüne alındığında, araçta kullanılan parçaların uygun olacağının değerlendirildiğini, araçta orijinal olarak nitelendirilecek aksesuarların kullanıldığı, ancak montaj işleminin yeterli sağlamlık ve uygunlukta yapılmadığı değerlendirilmekle zira, hiçbir müdahale olmaksızın aksesuarın yerinden kopması gibi bir durumla karşılaşıldığını, dolayısı ile ayıplı bir hizmetten söz etmek mümkün olabileceğini, bu durumda, kök raporda yapılan değerlendirmelere uygun olarak, araçta kullanılan aksesuarların orijinal nitelikte olduğunun kabul edilmesi gerekeceği ve meydana gelen hasar ile ilgili olarak araçta yapılacak, piyasa koşukları göz. önüne alınarak, onarım işlemi ile birlikte araçta oluşacak değer kaybının toplam 3.000,00 TL olacağı kanaatine varıldığını neticeten ... ... firması yazısı (11.10.2017) ve sunulan diğer yeni belgeler doğrultusunda aksesuarların orijinal aksesuar sayılması gerekeceğini, zararın herhangi bir etki olmaksızın oluştuğu göz önüne alındığında, montaj kusurundan kaynaklandığını, dava konusu olayla ilgili ayıplı hizmetten söz edilebileceğini, piyasa koşukları göz önüne alınarak onarım işlemi ile birlikte araçta oluşacak değer kaybının toplam 3.000,00-TL olacağını belirtmiştir.
Mahkememizin 19.10.2020 tarihli 6. Celse 1 no.lu ara kararı ile dosyadaki kök ve ek raporu ile tespit dosyasındaki bilirkişi raporu arasındaki çelişkiyi araç üzerinde inceleme yapmak suretiyle gidermek üzere dosyanın ... makine mühendislerinden oluşan üç kişilik heyete tevdiine karar verilmiş olup ... Laboratuvarında dava konusu araç üzerinde inceleme yaptırılmıştır.
... Makine Yüksek Mühendislerinden oluşan bilirkişi heyetinin 14.03.2021 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; taşıt malik ve vekilinin 10/03/2021 günü taşıtı laboratuvara getirmesi üzerine taşıt üzerinde inceleme yapıldığını, taşıt üzerindeki etiketten ... şase numarası ile banttan çıktığı, inceleme tarihi itibarı ile toplam 76.818km yol kat etmiş bulunduğunu tespit edilmiştir.
... firmasının 11/10/2017 tarihli yazı ile taşıta takılan aksesuarları temin eden ... ve ... firmalarının ekli listede belirtilen parçalar için anlaşmalı yan sanayi tedarikçileri olduklarının bildirildiğini, ... firması faturasında davaya konu taşıt için çamurluk kaplaması (dodik), rolbar, şnorkel, 9 ledli 45W, 2700 lümen dört adet yuvarlak lambayı, iki adet lüminatör metal sürücüyü, ön koruyucu ızgara, cam ve kaput rüzgarlıkları, krom ön koruma, dört adet ... kodlu jant ile ... ... marka ... ebadında lastiği ve kaput üstü ızgarayı parça bazında tedarik ettiğinin faturalar ile sabit olduğu, ... firması yazısında ... parça kodları faturalarda verilmese de aynı isimli ve taşıt tipinde parçaların ... için onaylanarak ... kodu verilmiş olduğu, dolayısı ile takılan parçaların önemli bir kısmının ... firması tarafından onaylanmış olduğu intibaının uyandığını, ... firmasının aksesuarlara ilişkin 30.000,-TL tutarında Talep Formu ve faturasının mevcut olduğunu, ... yetkili bayii ... firmasının, taşıtı 05/06/2017 tarihinde, 149.505,50TL bedel ile sattığına dair faturanın bulunduğunu, taşıt malikinin aksesuar montajı sonrası taşıtına bağlı aksesuarları görerek teslim aldığı, orijinallik açısından herhangi bir itirazı bulunmadığı ve ... firmasının da yan sanayi parçalar kod verdiği görüldüğünden sorumluluğu kabul ettiği fakat alıcının itirazlarının öncesinde fark etmesi mümkün olmayan ve kullanım sırasında ortaya çıkan problemlerden kaynaklandığını, aksesuarların montaj durumlarının incelenmesinden:
Bagaj sürgülü kapağı ve rolbarın (rollback) montajının taşıtta mevcut bağlantı bölgelerine uygun biçimde monte edildikleri ve görevlerini ifa eder vaziyette oldukları, bu parçalar açısından herhangi bir kusurdan bahsedilemeyeceğini,
Cam rüzgar kesicilerin kapı üst çerçeve kısmına geçirilerek yerleştirilmiş oldukları, fonksiyon açısından herhangi bir olumsuzluğa rastlanmadığını,
Motor kaputu koruyucu rüzgarlık ve radyatör koruyucu ızgaralarının uygun şekilde geçirilerek monte edildikleri, vazifelerini görecek durumda olduklarını,
Tavan taşıyıcı ray sisteminin de orijinal bağlantı noktalarından tespitinin gerçekleştirildiği ve herhangi bir olumsuzluğa rastlanmadığını,
Çamurluk koruyucuların (dodik) montajının çamurluk davlumbaz bölgesinden monte edilmiş olduğunu, yan yüzeyde bulunan cıvataların kaportaya bağlanmayan süs niteliğinde elemanlar olduklarını, dolayısı ile çamurluğa zarar vermediklerini, bu bölgede bağlantının çift taraflı bant ile gerçekleştirildiği fakat bandın, darbe/sürtme izi bulunmadığından, muhtemelen kalitesinin yetersizliği nedeni ile çamurluktan ayrıldığı ve bağı kaybettiği,
Bir adet muhafazanın yerinde olmadığı fakat davacı beyanı dışında ne şekilde düştüğü veya çıkarıldığının tespitinin mümkün olmadığını, bu nedenle çamurluk muhafazalarında montaj kusuru bulunmamakla birlikte yapıştırıcı kalite probleminin mevcut olduğu fakat kolaylıkla giderilebilir yapıda bulunduğunu,
Şnorkel açısından ise; çamurluk kısmından uygun şekilde monte edilmiş olmakla birlikte tavan kısmında uygun olmayan şekilde altında güvenlik kafesi ana elemanı bulunan kapı çerçeve üst kısmına iki adet delik açılmak sureti ile lama ve cıvata vasıtası ile bağlandığı, problemin tavan rayları bağlantı cıvataları vasıtası ile bağlanması uygun iken lamanın uygun boyutta olmamasından kaynaklandığı ve parça tedariği ve montaj kaynaklı kusurun mevcut olduğu, tavan kısımındaki deliklerin oluşturduğu gerek dayanım gerek ise korozyon riskinin giderilebilir mahiyette bulunmadığını,
Dış tavan lambalarının inceleme günü taşıt üzerinde mevcut olmadıkları, inceleme yerine de getirilmediği, bu nedenle vasıfları hakkında yorum yapma imkanı bulunmadığı fakat hasarın tavan ray kirişinin altına isabet ettiği, çökmenin yapısı dikkate alınarak, daha önce yapılan bilirkişi incelemelerinde tavan hasarının tavan aydınlatma donanımından kaynaklandığının somut biçimde tespit edilmesi nedeni ile montaj hatası olduğu ve hizmet kusuru oluştuğunun kabulü gerektiğini,
4 adet jant ve ... ebadında lastikler açısından ise; taşıta takılmış olan lastik boyutlarının imalatçı tarafından tavsiye edilen lastik ebatları ile uyuşmadığı, imalatçının taşıta ... lastiklerin uygun olduğunu kapı içi etiketi ile belirttiği, lastik boyutlarının taşıt yapısına bağlı olarak yol ve viraj stabiliteleri, dönüş yarı çapı gibi kriterler göre tespit edildiği, her ne kadar piyasada bağımsız firmalar tarafından bu kriterlere uyulmasa da yetkili servislerin daha bilinçli davranması ve uygunluk kriterlerine riayet etmesinin beklenmesi gerektiği fakat somut olayda piyasada muadil çapa uygun donanımın var olmasına rağmen aksine hareket edildiği,
Açıklanan nedenler ile parçalarda kifayetsizliğe kanaat getirilemeyecek olsa dahi hatalı seçim ve montaj nedeni ile hizmet kusurunun ortaya çıktığını, bir kısmı parça değişimi ve onarım ile giderilebilir nitelikte olmasına rağmen özellikle, uygun lama temini ile teamüle uygun şekilde ray cıvataları vasıtası ile montaj imkanı olmasına rağmen, altında güvenlik kafesi elemanı ihtiva eden kapı çerçevesine delik delinerek şnorkel montajı sırasında ortaya çıkan hasarın taşıtın orijinalliğini kaybetmeden giderilmesinin mümkün olmadığını, zaafiyet oluşturduğu, tavandaki çökmenin onarımı sırasında da yapılan işlemlerin orijinal yapıyı kısmen zedeleyeceğini, taşıtta ikinci el piyasada satışı sırasında rayiç değerinde düşüşe neden olma potansiyelini yüksek bulunduğunu, taşıtın bulunduğu segment, müşteri protföyü, rağbet görme şekli ve oranı, yaşı, kat ettiği toplam mesafe gibi hususlar değerlendirildiğinde: belirtilen ve orijinalliği bozulmadan telafi olanığı bulunmayan hasarlar nedeni ile dava tarihi itibarı ile hasarsız muadillerine göre 3.500,-TL mertebesinde değer kaybı oluşturacağını, jant ve lastiklerin uygun olmamaları nedeni ile hukuki kanaat mahkemenin uhdesinde bulunmak kaydı ile muhatap davalılar tarafından uygun boyuttakiler ile değiştirilmeleri gerekeceği fakat kullanıma mani olmaması sebebi ile 76.000km kullanılmış oldukları ve hasar izlerinin bulunduğu, müşterinin her ne kadar ... uzmanı olmasının beklenemeyeceği düşünülse de gerek kullanım kitapçığı, gerek ise web siteleri üzerinden ufak bir araştırma ile durum hakkında bilgi alabileceği, uzmanlara danışabileceği de dikkate alındığında alt düzeyde kısmi sorumluluğu da bulunduğu, dolayısı ile jant ve lastik bedelleri toplamı KDV dahil 10.359,96TL'nın yarısına tekabül eden 5.179,98TL'dan davalı tarafın sorumlu olacağı, mahkemenin hukuki kanaatinin ayıplı tedarikte tümüyle bedel iadesi yönünde olması halinde zararın KDV dahil 10.359,96TL şeklinde kabulü gerekeceğini, kendi sorumluluklarında takılan parçadaki hizmet kusuru nedeni ile ortaya çıkan tavan çökme probleminin giderilmesinin davalı taraf sorumluluğunda bulunduğu, servis şartlarında onarımın tarih itibarı ile 2.000,-TL mertebesinde gerçekleştirilebileceğini, çamurluk muhafazalarının uygun olmayan yapıştırma nedeni ile birinin düştüğü, diğerlerinin çamurluktan ayrıldıkları değerlendirildiğinde: 4.237,26TL bedele haiz 4 adet dodiğin bağlantılarının yenilenmesi ve eksiğin tamamlanması gerekeceği, bunun da yaklaşık 2.000,-TL bedel karşılığı sağlanabileceği, tedarikçi şartları, takımın bozulma ihtimali olup olmadığı bilinemediğinden ve aynısına ihtiyaç duyulacağından tek olarak temin edilememesi durumunda zararın 4.237,26TL olarak kabulü gerekeceğini, aydınlatma elemanlarının hasarlı olup olmadıklarının tespit edilemediği, hasar görmüş olmaları halinde montaj hatası nedeni ile 2.542,37TL bedelin davalı taraf sorumluluğunda olacağı, sağlam olmaları halinde 100,-TL bedel ile yeniden kablolama yapılarak uygun şekilde monte edilebileceklerini, diğer parçaların imalatçı/ithalatçı onaylı oldukları, davacı alıcı tarafından görülerek teslim alındıkları, montaj hatası olmadığı ve görevlerini mevcut durumda da ifa ettikleri anlaşıldığından herhangi bir somut zararın mevcut olmadığını, hukuki mütalaası mahkemeye ait olmak üzere teknik açıdan, hizmet kusuru ve hatalı malzeme açısından yetkili bayi yanında bayilerinin eğitim ve denetiminden sorumlu imalatçı/ithalatçı ... firmasının da müşterek ve müteselsil sorumluluğu bulunduğunu, teknik açıdan yetkili bayi yanında imalatçı/ithalatçı ... firmasının da müşterek ve müteselsil sorumluluğu bulunduğunu belirtmişlerdir.
... Makine Yüksek Mühendislerinden oluşan bilirkişi heyetinin 18/08/2021 tarihli 5 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; orijinal parça ve yetkilendirilmiş yan sanayi aksesuarların tümü ile farklı kavramlar olduğunun anlaşılması gerektiğini, orijinal parçalar taşıt imalatçısı tarafından birlikte geliştirilen, kullanılan ve orijinal parça imalatçıları tarafından ... adı altında da piyasaya sunulabilen parçalardan ibaret oldukları, yetkilendirilmiş yan sanayi aksesuar/parçaların ise tamamen bağımsız imalatçılar tarafından geliştirilen ve taşıt imalatçısının test ederek onayladığı ve satış/satış sonrası tarafından kullanılan elemanlar olduklarını, Yargıtay yerleşik içtihatlarının değer kaybının piyasa değerinde gerçekleşen düşüş şeklinde gerçek zarar olarak değerlendirme yapılmasını karara bağladığını, piyasa değerlerinin teknik değerlendirmeye dayalı olmadığını, belirlenen bedellerin bu yönde benzer durumda bulunan taşıtların değer düşüşü üzerinden tespit edildiği ve uygun olduklarını, tavan çökmesinin tüm tavanın değiştirilmesini gerektirecek nitelikte olmadığının inceleme sırasında göründüğünü, alternatif onarım ile düzeltilebileceğini, kaynaklı işlem ile tavanın tümü ile değiştirilmesinin gerek işlem maliyeti gerek ise sonuçları açısından makul ve mantıklı olmadığını, çamurluk dodiklerinin değişiminin takım halinde mi tek parça olarak mı değişiminin yapılacağı hususunun piyasada değişiklik gösteren tedarikçi firma satış politikalarına bağlı olacağı ve bu neden ile her iki alternatifin de raporda sunulmuş bulunduğunu, lastik ve jantlar açısından kök raporda da açıklandığı üzere davacının sunulan mamullerin uygun olmadığı hususunu öğrendikten sonra da uygun olanları ile değişim yoluna gitmediğini, farkına varmasına rağmen oluşturabileceği risklerin göz ardı ettiği, mevcut hali ile ciddi yol kat ettiği somut şekilde belirlendiğinden bu yöndeki itirazın makul olmadığını, jant ve lastikler açısından ise yetkili bir satıcının mesleği gereği herhangi bir taşıta temsil ettiği imalatçısı tarafından testler yapılarak güvenlik ve kullanım şartları açısından tespit edilerek tavsiye edilen boyutlar dışında lastik sunmasının basiretli tacir vasıfları ile uyuşmadığının açık olduğunu, tüketiciyi uyarmak ile yükümlü bulunduğunu, herhangi bir hasar durumunda sorumluluğun ve garantinin ortadan kalkacağının bildirilmiş olması halinde tüketicinin ısrarı da olsa işlemin gerçekleştirilemeyeceğinin bildirilmesi gerektiğini, ... ... tarafından aksesuarların montajına ilişkin herhangi bir işlem, iş emri bulunmadığını, orijinal parçaların tedarik edilerek montajlarının yapılması halinde servis iş emirlerinde görülebileceği hususundaki ifadesinin dosyaya sunulan tedarikçi firmaların yan sanayi tedarikçisi olduğuna dair yazı ile çeliştiği ya da yetkili bayinin yetkili tedarikçi parçalarını kayıtlara sunmadığını gösterdiği ki bu durumun da imalatçı ve yetkilendirdiği bayi arasındaki çözümlenmesi gereken bir durum olacağını, sonrasındaki ifade de ise söz konusu mamullerin orijinal sayılması gerekeceği belirtilerek montajın gerçekleşmesinin ise; uyuşmazlığın eser sözleşmesi niteliği kazanmasına bağlı olarak yüklenici sıfatını haiz olmayan müvekkil şirketin sorumluluğundan söz edilmemesi sonucunu doğuracağının belirtildiğini, hukuki değerlendirmesi mahkemenin uhdesinde bulunmak şartı ile teknik açıdan eğitim ve denetiminden sorumlu olduğunu ve sözleşme ile bağlı bayinin işlemlerinin ithalatçı/imalatçı firmanın sorumluluğunu doğuracağının da açık olduğu sonucuna varıldığını, kök rapor muhteviyatında kanaatin sunulmuş olduğu, değerlendirme kısmında tekrar kalemler halinde açıklandığı şekilde kök raporda sunulan ve isabetli olan kanaatlerin muhafazası gerektiğini belirtmiştir.
Talep artırım; davacı vekili 29.10.2021 tarihli dilekçesi ile talebini 32.620,00-TL'ye arttırmış, ıslah harcı yatırılmış olup, ıslah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; davacı tarafından davalı üretici firma ... Oto'nun bayisi olan diğer davalı ... Otomotivden sıfır araç alınmış, alınan araca eklenmesi talep ettiği aksesuarlar bayi ... Oto aracılığıyla diğer davalı ... takılmıştır. Davacının talebi üzerine takılan aksesuarların orjinal olmadığı, montajın kusurlu olduğu, bu nedenle araçta değer kaybı meydana geldiği, ayıplı yan sanayi ürünler nedeniyle bedel iadesi ve davalı tarafından değiştirilen ancak iade edilmeyen 4 ayrı lastik, jantların bedeli, araçta meydana gelen değer kaybı talebiyle eldeki dava açılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlık satılan arcın üretim hatasından kaynaklanmadığı gibi davacı tarafından da böyle bir iddia bulunmamaktadır. Davalı ... Oto dava konusu aracın üretici firmasıdır. Dava konusu uyuşmazlık davacının talebi üzerine sonradan eklenen aksesuarlardan kaynaklanmaktır. Bu halde davalı üretici firmanın davacı ile arasında aksesuarlara ilişkin sözleşme veya taahhüt bulunmadığı, aksuarlardan kaynaklanan taleplerin üretici firmaya yöneltilemeyeceği kanaatiyle davalı ... Oto yönünden pasif husumet yomluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
Diğer davalılar yönünden dosyanın incelenmesinde, davacı taraf iddiasını ayıplı ürüne dayandırmaktadır. Yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere ayıp ihbarı süresinde yapılmadığı takdirde dinlenmeyecektir. Mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında ayıbın gizli ayıp olduğu tespit edilmiştir. Davacı taraf ayıp ihbarını tanık deliline dayandırmış, dinlenen tanık beyanları ile ayıbın derhal davalılara bildirildiği görülmüştür. Mahkememizce bilirkişi raporu alınmış, alınan tespit raporuyla çelişmesi nedeniyle ... makine mühendislerinden oluşan 3 kişilik heyetten araç üzerinde inceleme yapılarak rapor alınmıştır. Alınan rapor hüküm kurmaya ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır. Kök raporda da ayrıntılı olarak belirtildiği şekilde araçtaki meydana gelen ayıbın gizli ayıp sayılması gerektiği, dava konusu aksesuarların imalatçı/ithalatçı onaylı olmaları nedeniyle orjinal kabul edilmesi gerektiği, montajda kusurun mevcut olduğu, tavan hasarının 2.000,00-TL olacağı, çamurluk muhafazalarının kusurlu montaj nedeniyle düştüğü, 4 adet dodiğin bağlantılarının yenilenmesi gerekeceği, tek veya takım halinde temin edilip edilemeyeceği piyasa koşullarına göre değişeceğinden davacı lehine yorumlanmak suretiyle tek olarak temin edilmeyeceği ve takımın bozulması söz konusu olabileceğinden 4.237,26-TL'ye yenilenmesi gerektiği, ancak aydınlatma elemanlarının davacı tarafından bilirkişilere sunulmadığı, bu halde ayıplı olduğu ispat yükü üzerinde olan davacının ispatlayamadığı, araç üzerinde yapılan incelemede montaj hatası bulunduğu tespit edildiğinden montaj bedeli olan 100,00-TL'den davalıların sorumlu olduğu, bu halde davacının toplam hasar bedelinin 6.337,26-TL olduğu, değer kaybının yerleşik Yargıtay uygulamasına göre aracın hasardan önceki değeri ile hasardan sonraki değeri arasındaki farktan oluşacağı ve değer kaybının 3.500,00-TL olduğu, davacı tarafından aracına takılan 4 adet lastik ve jantların ise taşıt ile uyumlu olmadığı, ayıplı olduğunun kabulü gerekeceği, ancak davacının lastik ve jantları 76.000,00-TL kullanılmış olması nedeniyle alanında uzman bilirkişi heyetinin tespitinin yerinde olduğu ve 5.179,98-TL talep edebileceği, talep gibi dava tarihinden itibaren tarafların tacir olması nedeniyle avans faizi talep edilebileceği kanaatiyle davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın davalı ... ... San. A.Ş. Yönünden REDDİNE
2-Davanın diğer davalılar yönünden Kısmen Kabulü ile; 3. 500,00-TL değer kaybı, 5.179,98-TL lastik ve jant bedeli, 6.337,26-TL hasar bedeli olmak üzere toplam 15.017,24-TL bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine
3-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 1.025,82-TL harçtan, peşin alınan 1.008,29-TL harç (448,29-TL peşin harç+560,00-TL ıslah harcı) mahsup edilerek kalan 17,53-TL'nin davalılardan ... ... ve ... tarafından tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 448,29-TL peşin harç, 560,00-TL ıslah harcı, 35,90-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.044,19-TL'nin davalılardan ... ... ve ... tarafından tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Kabul-red oranına göre davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılardan ... ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Kabul-red oranına göre davalılardan ... ... ve ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılardan ... ... ve ... tarafına verilmesine,
7-Davalılardan ... ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılardan ... ... tarafına verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 3.988,50-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 1.836,20-TL'lik kısmının davalılardan ... ... ve ... tarafından tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/11/2021
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdıre-imzalıdır