T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/177 Esas
KARAR NO: 2022/679
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/07/2018
KARAR TARİHİ: 23/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/12/2022
.... Tüketici Mahkemesinin 19/02/2019 Tarih 2018/... Esas 2019/100 Karar tarihli görevsizlik kararı ile Mahkememizin 2019/... Esas sırasına tevdi edilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı borçlunun müvekkili bankanın maaş ödeme protokollü müşterisi olduğunu, protokolun taraflarca imzalandığını, protokol kapsamında davalı taraf maaş ödemelerini 2 yıl süre ile ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkilinden ödeme aldığını, ancak maaş ödemeleri müvekkil bankadan yapmaması üzerine ihtarname gönderildiğini ancak ihtara rağmen davalı borçlunun ödememesi üzerine ....İcra Müd.nün 2018/... Esas sayılı dosyası takip başlatıldığını, davalı borçlu tarafından itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğunu, haksız ve yasal dayanaktan yoksun yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; Öncelikle görev itirazında bulunulduklarını, müvekkilinin tekstil işleten ticari faaliyet kapsamında hareket ettiğinin açık olduğunu, her iki tarafında tacir olması nedeniyle huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, müvekkil tarafından protokol gereği banka hesabına maaş ödemelerinin yatırılmasına karşın, ücret ödemelerinin gününde personel banka hesaplarına intikalinin gerçekleştirilmemesi nedeniyle bankanın söz konusu kusurlu davranışları nedeniyle müvekkili gerekse müvekkilinin çalışanlarının zor durumda kaldığını, bankanın "objektif özen borcu yükümlülükleri" nedeni ile hafif kusurlarından dahi olsa sorumlu olduğunu, bu nedenle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile icra takibinde haksız ve kötüniyetli olan karşı taraf hakkında, takip konusu alacağın % 20 den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmolunması ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-Dava dilekçesi ve ekindeki belgeler.
2-.... İcra Müd.nün 2018/... Esas sayılı dosyası.
3-... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/... D.İŞ sayılı dosyası.
4-Maaş ödeme promosyon sözleşmesi sureti
5-Fatura
6-İhtarnameler
7-Bilirkişi İncelemesi
8- ... Bankası A.Ş. Ticari defter ve kayıtları sureti
Bilirkişi ... tarafnıdan düzenlenen 01/06/2020 tarihli Nihai raporda özetle; Uyuşmazlığın, taraflar arasında düzenlenen maaş ödeme protokolü kapsamında davalının davacı bankayı aracı kılmaksızın maaş ödemelerini yaptığını ve protokole riayet etmemesi uyarınca istenilen ceza şart bedelinin haklı olup olmadığı konusunda toplandığını, davacı banka ile davalı ... arasında dava dosyasına tüm sayfaların fotokopisi sunulu 18/04/2014 tarihinde imzalanarak yürürlüğe giren maaş ödemeleri protokolü düzenlendiğini, protokolün imza tarihinden itibaren 18/04/2016 tarihine kadar geçerli ve yürürlükte kalacağının düzenlendiğini, protokolün ödeme başlıklı maddesinin 3.1 Kuruluş Personel Maaş ödemelerinin protokol süresi boyunca banka aracılığıyla yapılması karşılığında banka kuruluşa KDV dahil 10.900,00 TL'lik bir ödeme yaptığını taahhüt ettiğini, hükmü gereği bankanın kuruluşa 18/04/2014 tarih ... nolu fatura ile 10.897,30 TL ödediğini, dava dosyasına sunulu belgelerden protokolün uygulamasının davalı tarafından durdurulduğunun anlaşıldığını, prokotol hükümlerden analşılacağı üzere protokolün davalı tarafından süresinden önce feshedilmesi halinde ödenen miktarla ödendiği tarihten protokolün feshediliş tarihine kadar kanuni faiz ile ceza şart olarak idesini, iadede temerrüde düşülmesi halinde temerrüt tarihinden tahsil tarihine kadar tahakkuk ettirilecek faizi ile birlikte talep hakkının doğduğunu, 20/04/2018 takip tarihi itibariyle, davacı bankanın davalıdan 10.897,30 TL asıl alacak, 10.839,18 TL işlemiş temerrüt faizi, 541,95 TL BSMV, 143,42 TL ihtarname masrafı ve 1.470,78 TL ceza şart olmak üzere toplam 23.892,63 TL alacaklı olduğunun, davacı bankanın ise tespitlerinden daha az olmak üzere 10.897,30 TL asıl alacak, 2.212,38 TL işlemiş faiz, 110,61 TL BSMV, 143,42 TL ihtarname masrafı ve 1.556,13 TL cezai şart olmak üzere toplam 14.919,84 TL alacak talebinde bulunduğunu, taleple bağlılık ilkesi gereği talebinde bağlı olduğundan bahisle 14.919,84 TL tutarında alacak talep edilmesinin uygun olduğunu, davacı bankanın 20/04/2018 takip tarihinden itibaren, borç tamamen tahsil oluncaya kadar davalıdan 10.897,30 TL asıl alacak üzerinden %48,00 oranında temerrüt faizi ve faiz üzerinden hesaplanacak % 5 oranındaki BSMV'ni talep edebileceğini ancak takip talebinde %9,75 oranında temerrüt faiz talebinde bulunduğunun görüldüğünü, taleple bağlılık ilkesi gereği talebiyle bağlı olduğundan bankaca %9, 75 oranında temerrüt faizi talep edilmesinin uygun olduğunu, tarafların masraf vekalet ücreti, tazminat ve benzeri taleplerinin Mahkeme takdirinde olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi ... tarafnıdan düzenlenen 09/08/2021 tarihli Nihai raporda özetle; Uyuşmazlığın, taraflar arasında düzenlenen maaş ödeme protokolü kapsamında davalının davacı bankayı aracı kılmaksızın maaş ödemelerini yaptığını ve protokole riayet etmemesi uyarınca istenilen ceza şart bedelinin haklı olup olmadığı konusunda toplandığını, davacı banka ile davalı ... arasında dava dosyasına tüm sayfaların fotokopisi sunulu 18/04/2014 tarihinde imzalanarak yürürlüğe giren maaş ödemeleri protokolü düzenlendiğini, protokolün imza tarihinden itibaren 18/04/2016 tarihine kadar geçerli ve yürürlükte kalacağının düzenlendiğini, protokolün ödeme başlıklı maddesinin 3.1 Kuruluş Personel Maaş ödemelerinin protokol süresi boyunca banka aracılığıyla yapılması karşılığında banka kuruluşa KDV dahil 10.900,00 TL'lik bir ödeme yaptığını taahhüt ettiğini, hükmü gereği bankanın kuruluşa 18/04/2014 tarih 005401 nolu fatura ile 10.897,30 TL ödediğini, dava dosyasına sunulu belgelerden 18/04/2014-31/07/2015 dönemini kapsayan 15 aylık dönemde davalının protokol hükümlerine uyduğunu, 01/08/2015'ten itibaren kalan 9 aylık sürede protokole uygulanmasının haklı sebep olmaksızın davalı tarafından fiilen durdurulduğunun anlaşıldığını, davacı bankanın davalıya toplam 2 yıl için ödediği 10.897,30 TL'den kıstel yevm esası uygulanarak, davalının sözleşmeyi ihlal ettiği kalan 9 aylık süreye tekabül eden 4.086,49 TL'sinin iade edilmesi gerektiğini, bu rakama taraflar arasındaki protokolün 4.maddesi gereğince ödeme tarihinden sözleşmenin ihlali tarihine kadar 513,22 TL TCMB avans faizi üzerinden kanuni ticari temerrüt faizi, sözleşmenin ihlali tarihinden icra takip tarihine kadar ise davacı bankanın ilgili dönemdeki en yüksek kredi faizi + %50 oranı üzerinden 5.309,53 TL temerrüt faizi ile bunun %5'i oranında 265,48 TL BSMV olmak üzere takip tarihi itibariyle toplam 4.086,49 + 5.309,53 TL + 265,48 = 10.174,72 TL isteyebileceği tespit ve rapor edilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esaslı dosyası dosyası uyap sisteminden içerisine getirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinde 10.897,30 TL asıl alacak, 2.212,38 TL asıl alacağın işlemiş faizi, 110,61 TL BSMV, 143,42 TL ihtarname, 1.556,13 TL cezai şart olmak üzere toplam 14.919,84 TL için takip yapıldığı, ödeme emrinin 09/05/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içersinde 16/05/2018 tarihinde borca ve ödeme emrine itiraz ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Uyuşmazlığın, taraflar arasındaki maaş ödeme protokolü kapsamında davalının çalışanlarının maaşlarını iki yıl süre ile davacı banka hesaplarından ödemelerini yapması karşılığında almış olduğu ödemelerin iadesi ve protokole riayet etmemesi uyarınca istenilen cezai şart bedelinin haklı olup olmadığı konularında toplandığı anlaşıldı.
Somut olayda; Maaş ödemeleri protokolü, Maaş ödemeleri devir bedeli adı altında davalı borçlunun davacı bankaya düzenlediği fatura, davacı banka kayıtları ve ödeme belgeleri, ... Noterliği'nin 29 Mart 2016 tarih ve ... yevmiyeli sayılı ihtarnamesi, ... Noterliği'nin 06 Nisan 2016 tarih ve ... yevmiyeli sayılı ihtarname cevabı, ....icra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı dosyası mahkememiz dosyasında celp edilirmiştir. Davacının alacaklı bankanın maaş ödemeleri protokolünün haksız olarak feshinden kaynaklı alacakları ve cezai şart alacağı için davalı hakkında takip başlattığı, davalı borçlunun takibe itirazı neticesinde takibin durduğu davacı alacaklının bir yıllık hak düşürücü sürede davasını açtığı, dava şartı olan ara buluculuk anlaşmazlık tutanağının dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Davalının davacı ile yapmış olduğu maaş promosyon protokolünü erken feshi nedeni ile davacı tarafın ödemiş olduğu promosyon bedellerinin iadesini ve kararlaştırılan cezai şart tutarını isteyip isteyemeyeceğini, isteyebilecekse ne kadarını isteyebileceğinin tespiti için dosya, bankacı ve hukukçu bilirkişiden oluşturulan iki kişilik heyete tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 09/08/2021 tarihli bilirkişi raporunun taraf iddia ve savunmalarını karşılamadığı görüldüğünden dosyadan ek bilirkişi raporu alınmış 10/06/2022 tarihli ek bilirkişi raporunun denetime açık ve hükme esas alınabileceği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; Taraflar arasındaki maaş ödeme protokolü kapsamında davacı bankanın davalı borçluya 10.897,30 TL promosyon ödemesi yaptığı uyuşmazlık dışı olup her iki tarafında kabulündedir. Davalının 24 aylık sözleşme süresinin 15 aylık süresine uyduğu ve maaşları davacı alacaklı banka üzerinden gerçekleştirdiği, sözleşmedeki taahhüdünün dolmasına 9 ay kala protokolü ihlal ettiği ve son dokuz ay kala protokolden döndüğü davacı alacaklı banka kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki protokolün nitelik itibari ile genel işlem şartı niteliğinde olduğu görüldüğünden, protokolün 4. Maddesi gereğince protokol sona erdiğinde davacı bankanın vermiş olduğu promosyon bedellerinin tamamının geri ödeneceği hükmüne yer vermişi ise de taraflar arasındaki protokolün 15 ay süre ile uygulanması dikkate alındığında bu hükmün uygulanmasının dürüstlük kurallarına uymayacağı, taraflar arasındaki sözleşme dengesi de gözetilerek, protokolün toplam süresi ile uygulamada kaldığı süre dikkate alınarak kıstel yevm metoduyla hesaplama yapılarak belirlenen alacak ve cezai şart tutarları üzerinden 10/06/2022 tarihli ikinci ek bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne yönünde karar verilmiş, alacağın belirlenmesi yargılamayı gerektirdiği anlaşıldığından inkar tazminatı isteminin reddine, davacı bankanın kötü niyetli hareket ettiğine dair dosyada delil bulunmaması nedeniyle de kötü niyet tazminat talebinin reddine yönünde, davacının faiz talebinin değerlendirilmesinde ise davacı tarafın banka olduğu tacir olarak ticari faiz isteyebileceği, tarafların uyuşmazlık halinde uygulanacak temerrüt faizini akdi faizin yarası olarak belirledikleri, temerrüt tarihi olarak ta fesih tarihiden üç sonrası belirtildiği bilirkişininde asıl alacak ve cezai şart alacağına bu kıstaslar gözetilerek faiz uyguladığı analaşıldığından kabul edilin alacak kalemlerine işletilmiş faizlerinde kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesinde ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE,
1-....İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas sayılı icra takip dosyasında davalı-borçlunun, itirazının kısmen iptali ile ,
-4.086,49 TL asıl alacak,
-2.212,38 TL işlemiş temerrüt faizi,
- 110,61 TL BSMV,
- 143,42 TL Masraf,
- 601,40 TL Cezai Şart
olmak üzere toplam 7.154,30 TL üzerinden devamına, 7.765,54 TL lik fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden dolayısı ile likit olmadığından inkar tazminatı talebinin reddine
3-Koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine
4-Alınması gereken 488,71 TL karar ve ilam harcından 254,80 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 233,91 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı, 254,80 TL peşin harç olmak üzere toplam 290,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının karşıladığı , 2.449,40 TL diğer giderler olmak üzere toplam 2.449,40 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.174,53 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 1.274,87 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 7.154,30 TL üzerinden takdir edilen 7.154,30 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 7.765,54 TL üzerinden takdir edilen 7.765,54 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair ; Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere karar verildi.23/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır