T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/22 Esas
KARAR NO: 2020/712
DAVA: İstirdat
DAVA TARİHİ: 11/03/2010
KARAR TARİHİ: 09/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin, yurt çapında ... markası ile akaryakıt dağıtım ve pazarlaması yaptığını, ...gaz markası altında da Ipg/otogaz satışı ve dağıtımını yaptığını, müvekkili şirket ...gaz ünvanı ile otogaz ve lpg dağıtım ve pazarlaması yapan ... Ticaret ve Sanayi A.Ş. unvanlı şirketi tüm aktif ve pasifleriyle birlikte devraldığını, davalı şirket ile ... Ticaret Ve Sanayi Ticaret A.Ş. arasında 11.04.2002 tarihli Otogaz Bayilik Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ve protokol ile, Malatya İli, ... mevkii, ... ada ... parsel numarada kayıtlı bulunan taşınmaz üzerinde kurulu bulunan otogaz satış ve servis istasyonunun ve müştemilatının ...gaz markası altında işleticiliğini ve bayiliğini davalı şirkete verdiğini, davalı tarafından işletilecek olan ve yukarıda belirtilen taşınmazda kurulu otogaz satış ve servis istasyonunda .../...gaz ürünlerinin bayilik sözleşmesi şartları dahilinde satışının ve müvekkili şirketin bayiliğinin icrası olduğunu, müvekkili şirketçe devralınan ... A.Ş., bayilik sözleşmesi gereğince üzerine düşen edimleri yerine getirdiğini, otogaz istasyonu için gereken tüm demirbaş malzemeleri karşıladığını, istasyonda çalışır halde davalı bayiye teslim ettiğini, şirketin logosunun kullanılmasına yarayan işaretlerle birlikte otogaz satış istasyonunu lpg satımı için hazır hale getirdiğini, davalı bayinin, otogaz istasyonunda ...gaz ürünlerini satmaya başladığını, bayilik sözleşmesini imzalayan ... Ticaret ve Sanayi A.Ş. birleşme sonucunda ticaret sicilinden terkin edildiğini ve tüm hakları aktif ve pasifleriyle davacı müvekkili şirkete geçtiğini, davalı şirket ... A.Ş.'nin müvekkili tarafından devralınmasından itibaren ticari ilişkiyi sürdürdüğünü ve otogaz alımını müvekkili şirketten yaptığını ve müvekkilinin bayii olarak faaliyetine devam ettiğini, diğer davalı ...'in ise bayilik sözleşmesinin 22. Maddesinde düzenlenen kefalet hükümleri doğrultusunda müşterek borçlu ve müteselsil kefil gösterildiğini ve bu davalı sözleşmeyi davalı şirketin borçlarından 250 ton LPG'nin ana depo satış fiyatı kadarına müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak sözleşmeyi imzaladığını, dava konusu alacaktan müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla sorumlu bulunduğunu, bayilik sözleşmesi gereğince otogaz istasyonuna kurulan teçhizatın davalı bayi tarafından çalışır vaziyette teslim alındığını, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olup davalı şirkete ariyet olarak teslim edildiğini, davalı, davacı şirketten otogaz satın almaya son verdiği gibi başka kaynaklardan aldığı otogazı sözleşme hükümlerine aykırı olarak istasyonda satmaya başladığını, davalının sözleşme hükümlerini ihlal niteliğindeki davranış ve faaliyetlerinin müvekkili şirketçe yaptırılan ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2007/... D.İş. sayılı tespit dosyasıyla tespit edildiğini, davalının sözleşmeyi süresi bitmeden önce tek taraflı olarak uygulamaktan kaçınması ve müvekkili şirketten otogaz satın almayı bırakması nedeniyle taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin müvekkili şirketçe tüm ekleriyle birlikle haklı olarak feshedildiğini ve davalıya gönderilen ... Noterliğinin 06.03.2007 tarih ... yev. no.lu ihtarnamesiyle sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiğini, işbu ihtarnamenin davalılara 14.03.2007 tarihinde tebliğ edildiğini, davacıya ait demirbaşları da sökerek istasyonun bir kenarına attığını ve çürümeye terk ettiğini, istasyonda da başka kaynaklardan aldığı otogazı sattığını, sözleşmenin feshedilmiş olmasına ve davalıya sözleşmenin feshedildiğini bildiren ihtarname gönderilerek demirbaşları iade etmesi ihtar edildiğini ancak davalı şirketin demirbaşları halen müvekkili şirkete iade etmediğini, bu nedenle söz konusu demirbaşların müvekkili şirkete teslim edilmesini, aynen iadesi mümkün olmadığı takdirde demirbaşların güncel değerlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili için iş bu davanın açılması zarureti doğduğunu, dava haklan saklı kalmak üzere şimdilik 5.000,00-TL'nin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken vc mîiteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Davalılar vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, olay tarihinin 2006 yılı sonu olduğunu, davacı tarafın açmış olduğu davada süre aşımı bulunduğunu, yasa uyarınca davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, yetki yönü itibariyle de itiraz ettiklerini, ... Ticaret ve Sanayi A.Ş. ile yapılmış bir bayilik sözleşmesinin olduğunu, müvekkili şirketin ... A.Ş. ile bayilik sözleşmesinin mevcut olmadığını, davalının sözleşme tarafı olmayana yönlendirilmesi durumu nedeniyle husumet yönünden eksik ve yanlış açıldığını ve bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, taraflar arasında otogaz satışı yapıldığı konusunda bir ihtilafın söz konusu olmadığını, davalı şirket tarafından 13.11.2006 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye no'lu ihtarname ile davacı şirkete dispanserlerin değiştirilmesi ve diğer şikayetlerin bildirilmesi amacıyla ihtarname çekildiğini, bu çekilen ihtarnamede ki sorunların giderilmediğini, 27.11.2006 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye no'lu ihtarname ile davacı tarafa göndermiş olduğu pompaların otomasyon ile uyumsuz olması, dispanserin ...izatörünün arızalı olması vb tüm şikayet ve sorunların tekrar bildirimi ve giderilmesi talebi ile ilgili olmak üzere ihtarname gönderildiğini, davacı tarafından bu şikayet ve yakınmalar yine dikkate alınmadığını ve bu şikayetlere çözüm bulunma yoluna gidilmediğini, 06.12.2006 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye Nolu ihtarname ile davacı tarafın göndermiş olduğu pompaların otomasyon ile uyumsuz olduğunu, davacı tarafın değişim, yenileme ile ilgisiz bulunduğunu, müvekkili şirketin maliye muhasebe müdürlüğü ile ilgili büyük sıkıntılar yaşadığını, çözüm bulunmadığından dolayı ve bu nedenlerden dolayı bayilik sözleşmesinin feshi ihbaratı ile ilgili ihtarnamesi olduğunu, 27.12.2006 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye no'lu ihtarname ile feshe ilişkin belge ve dokümanların davalı şirketten istenildiğini, EPDK Kurumu'nun feshe dayanak gerekçeleriyle bilgilendirildiğini, 12.01.2007 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye nolu ihtarnamesiyle, davacı tarafın müvekkili şirkete çektiği 27.12.2006 tarihli ... Noterliği ... yevmiye nolu ihtarnamesine cevap niteliğinde olduğunu, 19.02.2007 tarihli ... Noterliği ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile akaryakıt istasyonunda ...'e ait bir yazı, resim ve benzeri amblemin bulunmadığına dair tutulan tespit tutanağı olduğunu, davacı tarafın, 06.03.2007 tarihli ... Noterliği ... Yevmiye no'lu ihtarnamesiyle sözleşmeyi fesih ettiğini, davacı taraf, sözleşme şart ve kaidelerine aykırı hareketi neticesi sözleşmenin çekilmez bir hal aldığını, bunları gidermek için hiçbir şey yapmadığını ve haksızlığın ortaya çıkması neticesinde sözleşmeyi kendisi de fesih etmek zorunda kaldığını, davacı tarafa ait olan demirbaşlar, müvekkili şirkette bulunduğunu, almaları yönünde telkin ve çabalarımıza rağmen bugüne kadar böyle bir girişimleri olmadığını, bu konuda yanlış ve eksik açıklamada bulunduklarını, demirbaşların iadesi ile ilgili gerekli alım işlemini yapmayan davacı tarafın sorumluluğu olduğunu, kendi kusurunu ve ihmalini müvekkili şirkete yükleyemeyeceğini, davacı tarafın müvekkili olan davalıdan talep ettiği 100 ton Lpg'nin ana depo satış fiyatı kadar cezai şart talebinin de yersiz ve haksız olduğunu, davacı yan sözleşmeye aykırı hareket ettiğini ve dağıtım şirketi-bayi ilişki ve kurallarına uygun hareket etmeyen taraf olduğunu, davacı sorumluluklarının bilincinde hareket etmediğini, davalı olan müvekkilinin, davacının yüzünden meydana gelen zararlarını gidermediğini ve gidermeye de çalışmadığını, davalının hem müspet hem de menfi zarara uğradığını, davalı şirket, davacı taraftan almış olduğu Ipgden depoda sürekli fire alındığını ve verildiğini, bu firelerle ilgili davacı şirketle müvekkili şirket görüşmüş olmasına rağmen davacı şirketin çözüm bulma yoluna gitmediğini, davacı tarafın fiilleri ile ifa-akit imkansızlaşması sonucu, hukuki ilişkinin sona erdirildiğini, dispenserlere bağlı olan yazar kasaların da sorun yaşanıp Maliye tarafından takibe maruz kaldıklarını, 22.12.2006 tarihinde lpg gönderilmeyip müvekkilinin satış yapamadığını, davacının cezai şarta hak kazanmadığı savunulmuş öncelikle usule ilişkin itirazlar yönünden davanın reddine karar verilmesini ve usul itirazları reddedilirse haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri vc ücreti vekâletin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 2010/... Esas 2012/... Karar sayılı dosyası ile; davanın kısmen kabulüne, iade tutanağında yazılı ariyet menkuller iade edilmiş bulunduğundan bu menkuller yönünden konusu kalmayan dava yönünden bir karar verilmesine yer olmadığına, davacıya davalı tarafça iade edilemeyen l adet LPG Pompası, l adet seviye göstergesi, l adet ışıklı ...gaz yazısı, 2 adet giriş çıkış oku, l alın kaplama, 1 kolon kaplamanın davalı şirketten alınarak davacıya iadesine, iade edilmediği takdirde dava tarihindeki bedelleri olan 1.040 TL'nin davalı şirketten alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine, ariyet menkullerden kaynaklı cezai şart isteminin reddine, sözleşmenin ihlali nedeniyle cezai şart isteminin kabulü ile 5.000 TL cezai şartın 26,03.2007 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar verilmiş olup Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 2012/... Esas 2013/... Karar sayılı kararı ile mahkememiz kararı bozularak Mahkememizin 2013/... Esas sayılı dosyası ile yargılamaya devam olunmuştur.
Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 2012/... Esas 2013/... Karar sayılı kararının bozma gerekçesinde "taraflar arasındaki sözleşmenin 15/a maddesinde "..Bayii, ...gaz'ın feshi ihbarında tayin edeceği müddet içinde ...gaz'ın kendisine ariyet olarak vermiş bulunduğu malzemeleri normal yıpranma hariç, teslim aldığı gibi mükemmel şekilde ...gaz'a iade ve teslimle mükelleftir, Teslimin gecikmesi halinde ... gaz her türlü kanun yollarına başvuracağı gibi, Bayii geciken her gün için ...gaz'a ceza şartı olarak 100 USD ödemeyi kabul ve taahhüt etmiştir. ...gaz. ayrıca bayiinin feshe sebebiyet vermesinden dolayı maruz kaldığı zarar ve satış kaybından dolayı mahrum kaldığı karı da bayiiden talep etme hakkına sahiptir. " şeklinde hüküm bulunduğunu, davacı davalıya çektiği 06.03 2007 tarihli fesih ihbar ihtarnamesinde tayin ettiği müddet içinde ariyet olarak verilen malzemelerin iadesini talep ettiği halde bu süre içerisinde iadenin gerçekleşmediği dosya içeriğinden anlaşıldığını, davacının sözleşmenin 15/a maddesine göre talep ettiği cezai şart dava tarihine kadar olan gecikmeyle ilgili olduğu, ihtiyati tedbir kararı ise dava tarihinden sonraki dönemi ilgilendirdiğinden mahkemenin red gerekçesinde isabet görülmediği, mahkemece andan sözleşme hükmü uyarınca davacının sözleşmede belirtilen prosedürü yerine getirdiği ve gecikmeden dolayı cezai şart isteyebileceği gözetilerek cezai şart miktarının hesaplanması yönünden bilirkişi raporu alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği" şeklinde hükmün bozulmasına karar vermiştir.
Mahkememizin 2013/... Esas 2013/... Karar sayılı dosyası ile; Davanın hükmün kesinleşen kısımlarının aynen tekrarına, (1- iade tutanağında yazılı ariyet menkuller iade edilmiş bulunduğundan bu menkuller yönünden konusu kalmayan dava yönünden bir karar verilmesine yer olmadığına, davacıya davalı tarafça iade edilemeyen 1 adet LPG Pompası, 1 adet seviye göstergesi, 1 adet ışıklı ...gaz yazısı, 2 adet giriş çıkış oku, l alın kaplama, 1 kolon kaplama'nın davalı şirketten alınarak davacıya iadesine, iade edilmediği takdirde dava tarihindeki bedelleri olan 1.040 -TL mn davalı şirketten alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine. - Sözleşmenin ihlali nedeniyle cezai şart isteminin kabulü ile, 5.000 TL cezai şartın 26.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, ) - Ariyet menkullerin iade edilmemesinden kaynaklanan 2.000 Usd cezai şartın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarınca 1 yıllık vadeli usd mevduata verilen en yüksek faiz oranın da temerrüt faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar verilmiş olup Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 2014/... Esas 2014/... Karar sayılı kararı ile mahkememizin kararı bozularak Mahkememizin 2015//... esasına kaydedilmiştir.
Yargıtav ... Hukuk Dairesi'nin 2014/... Esas 2014/... Karar sayılı kararının bozma gerekçesinde "Davalı vekilince bozma ilamı sonrasında dosyaya sunulan 30.09.2013 tarihli yazılı beyanlarda; malların değeri ile istenilen cezai şart arasında büyük orantısızlık olduğu ve talep olunan cezai şartın çok yüksek bulunduğunun bildirildiği, bu durum karşısında mahkemece, davacı tarafın cezai şart istemine konu tutarın fahiş olup olmadığının tespitine yönelik bu meblağın davalının ticari bakımından mahvına yol açıp açmayacağı hususunun saptanması için davalı ticari defter ve kayıtlan üzerinde inceleme yaptırılarak uzman bir bilirkişiden rapor alınması ayrıca davacı yanın BK 49/1, maddesi uyarınca zararın artmasına sebebiyet verip vermediği hususu üzerinde de durularak varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisinde görülmediği gibi, öte yandan ariyet olarak teslim edilen malzemelerin iadesi istemine konu 06.03.2007 tarihli ihtarnamesinin davalılara 14.03.2007 tarihinde tebliğ olduğu ve verilen 15 günlük süre neticesinde davalılara temerrüt tarihlerinin 30.03.2007 tarihinde oluştuğunun gözetilmeksizin mahkemece cezai şart hesaplanmasına konu temerrüt tarihinin 26.03.2007 olarak esas alınması da bozmayı gerektirdiği bildirilmekle" şeklinde hükmün bozulmasına karar vermiştir.
Mahkememizin 2015/... Esas 2016/... Karar sayılı dosyası ile davanın; hükmün kesinleşen kısım farının aynen tekrarına. 2. iade tutanağında yazılı ariyet menkuller iade edilmiş bulunduğundan bu menkuller yönünden konusu kalmayan dava yönünden bir karar verilmesine yer olmadığına, davacıya davalı tarafça iade edilemeyen 1 adet LPG Pompası, 1 adet seviye göstergesi, I adet ışıklı ...gaz yazısı, 2 adet giriş çıkış oku, l alın kaplama. I kolon kaplamanın davalı şirketten alınarak davacıya iadesine, iade edilmediği takdirde dava tarihindeki bedelleri olan 1.040-TL' nin davalı şirketten alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine, sözleşmenin ihlali nedeniyle cezai şart isteminin kabulü ile 5.000 -TL cezai şartın 26.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, ariyet menkullerin iade edilmemesinden kaynaklanan 2,000 USD cezai şartın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarınca l yıllık vadeli USD mevduata verilen en yüksek faiz oranında temerrüt faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar verilmiş olup Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 2016/... Esas 2016/... Karar sayılı kararı ile mahkememiz kararı bozularak Mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydedilmiştir.
Yargıtav ... Hukuk Dairesinin 2016/... Esas 2016/... Karar sayılı kararının bozma gerekçesinde; "Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde bozma gereği yerine getirilmediği, mahkemece alınan bilirkişi raporu yetersiz olup bozma ilamında belirtilen hususları karşılamadığı, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca cezai şart talep edilmiş olmakla, cezai şart isteminin fazlaya ilişkin hakları saklı olduğundan, davacının talep edebileceği tüm cezai şart miktarının bozma ilamında belirtildiği usulde tespiti ile yine bozma ilamında belirtilen diğer bozma nedenleri de dikkate alınarak bir hüküm kurulması gerekirken, bozma ilamının yanlış değerlendirilmesi, yetersiz ve bozma ilamında belirtilen hususları karşılamayan bilirkişi raporuna itibar edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmerek" şeklinde karar verilmiştir.
Bozma üzerine Mahkememizce yeniden oturum günü tayin edilmiş, taraflara tebliğ edilmiş, tayin edilen gün, bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yargılamaya devamla esas hakkında hüküm tesis edilmiştir.
Bozma sonrası Mahkememizce Yargıtay ilamı doğrultusunda alınan ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... Talimat sayılı dosyası ile alınan Mali Müşavir bilirkişinin 29.07.2019 tarihli 20 sayfadan ibaret raporunda özetle; davalı, ödenmiş öz sermaye tutarının 4.100.000.00-TL.olduğu, davalı, % 75 lik hisseye karşılık gelen 3.075.000.00-TL. tutarındaki paya ..., % 25 lik hisseye karşılık gelen 1.025.000.00-TL.tutarındaki paya ... 'ın sahip olduğu, davalı, yasal süresi içinde ödenmeyen 36.631,54-TL. vergi borcu yapılandırılıp 6.106.27-TL.Taksit le ödediği, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 ve 2018 Yılı Beyanları ile 2019/1.K.Geç. V. beyan dönemine ait olmak üzere ; dökümünü yapılan öz kaynak toplamlarına göre yapılan değerlendirmede, davalı firma / şirketin, Davacı Firmaya / Şirkete ancak kar mahrumiyeti ile ilgili tazminat ödeyebileceğini, cezai şartın talep edilmesinin, bir şahsın veya kurumun aynı fiilden dolayı, ikinci kez cezalandırılması anlamına geleceği, bununda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM'nin) esas aldığı, hukukun evrensel ilkelerinden "Ne bis in idem" ilkesine aykırı olduğu, "Ne bis in idem" ilkesine göre bir kişi veya kurumun aynı fiilden dolayı ancak bir kez yargılanıp, bir kez cezalandırılacağını. "Ne bis in idem" ilkesinin gerek ceza mahkemesi, gerekse hukuk mahkemesinin temel ilkelerinden birisi olduğunu, davacı şirketin cezai şartla ilgili talebinin bu ilke çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini. davalı şirketin beyan edilen 2009 yılı ÖZ KAYNAKLAR Toplam: 3.799.957,07-TL seklinde olduğunu, Bayilik sözleşmesinde derç edilen cezai şartın 2.000.00 USD olduğunu, bu cezai şart miktarının 31.12.2018 tarihindeki döviz kuruna göre değerinin 2.000,00 USD X 5.2810 = 10.562.00 TL. olup, bunun da aynı yıl ... miktarının 5.446.241.69 TL. / 5.2810,00 71= 0.001.031.28984851 oranında bir miktarı kapsadığını ve mahvına sebep olmayacağı, 31.12.2018 tarihindeki döviz kuruna göre 2.000,00 USD X 5.2810 TL = 10.562,00 TLve tekabül ettiğini tespit edildiğini, mahkemece "Ne bis in idem" ilkesi dikkate alınmadığında da davalı şirketçe, davacı şirkete ödenecek cezai şartın 2.000.00 USD olduğu tespit edilmekle, bu miktar bir ödemenin davalının mahvına sebep olmayacağını kanaatini bildirmiştir.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamının gereğinin bilirkişi raporu ile yerine getirilmediği tespiti ile yeni bir mali bilirkişiye dosya tevdi edilerek Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda rapor tazmin edilmiştir.
Mali bilirkişinin 21/09/2020 tarihli 26 sayfadan ibaret raporunda özetle; Davacı tarafça davalıya 06.03.2007 tarihinde Noter aracılığıyla gönderilen ihtarname ile taraflar arasında akdedilen sözleşmenin feshedildiği, ihtarnamenin davalı tarafça 14.03.2007 tarihinde tebliğ edildiği, ariyet konusu menkullerin geç teslimi nedeniyle davacının talep edebileceği cezai şart tutarının (sözleşmenin 15/a maddesi) dava tarihi itibariyle 107.800-USD olarak hesaplandığı, bu tutarın dava tarihi olan 11.03.2010 tarihindeki TL karşılığının 166,087,46-TL olarak hesaplandığı, davacı tarafın şimdilik kaydıyla 2.000.- USD talep ettiği, 2.000.- USD nin huzurdaki dava tarihi itibariyle TL karşılığının 3.081,40 TL olarak hesaplandığı, sözleşmenin feshi tarihindeki 100 ton Lpg nin ana depo satış fiyatı kadar cezai tutarının (sözleşmenin 15/b maddesi) vc dava tarihi itibariyle işlemiş faiz tutarı toplamının 193.363,00+143.014,45= 336.377,45- TL olarak hesaplandığı, davacının şimdilik kaydıyla 5.000- TL talep ettiği, davacı tarafça şimdilik kaydıyla talep edilen tutar + işlemiş faiz tutarı toplamının dava tarihi itibariyle 5.000 + 3.698,08 = 8.698,08- TL olarak hesaplandığı, davacı tarafça ödenmesi gereken cezai şart tutarları (sözleşmenin 15/a + 15/b maddeleri) toplamının dava tarihi itibariyle 166,087,46 + 336.377,45 = 502.464,91.TL olarak hesaplandığı, davalı şirketin 2009 yılı özkaynak tutarının 3.799.957,07-TL olduğu bu tutardan cezai şart toplamının tenzil edilmesi durumunda davalı şirketin özkaynak tutarının 3.297.492,16 -TL'sına ineceğini, bu durumda takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere dava konusu hesaplanan cezai şart bedellerinin ödenmesi durumunda davalının TTK 376. Madde çerçevesinde ekonomik mahvına sebep olmayacağı kanaatine varıldığı, aynı değerlendirmenin davacı tarafça şimdilik kaydıyla talep edilen tutarlar için de geçerli olduğu kanaati bildirilmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; mahkememizce usul ve yasaya uygun olan Yargıtay bozma ilamına uyularak, bozma ilamı doğrultusunda yargılamaya devam olunmuş, talimat mahkemesinden rapor alınmıştır. Talimat mahkemesince alınan raporun hesaplamayı kısmi olarak yaptığı, bozma ilamına uygun düzenlenmediği görülerek, raporun ekinde davalının ticari defter ve belgelerinin suretinin bulunduğu, bu hali ile mahkememiz yargı çevresinden bilirkişi raporu alınabileceğinin tespiti ile dosya mali bilirkişiye tevdi edilmiştir. Davacının davasını kısmi dava açmış olması sebebiyle toplam cezai şartın davalının mahvına sebep olup olmayacağı hususunda alanında uzman mali bilirkişi tarafından rapor tazmin edilmiştir. Bilindiği üzere her dava açıldığı tarihteki durum ve koşullara göre değerlendirilir. Mali bilirkişinin hüküm kurmaya ve denetime elverişli raporu ile toplam cezai şartın davalının dava tarihi itibariyle mahvına sebep olmayacağı tespit edilmiştir. Açıklanan nedenlerle davacının taleplerinin davalının ticari mahvına sebep olmayacağı kanaati ile hükmün kesinleşen kısımlarının aynen tekrarı ile cezai şart talebinin kabulüne karar verilerek hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1- Hükmün kesinleşen kısımlarının aynen tekrarına,
(1-iade tutanağında yazılı ariyet menkuller iade edilmiş bulunduğundan bu menkuller yönünden konusu kalmayan dava yönünden bir karar verilmesine yer olmadığına, davacıya davalı tarafça iade edilemeyen 1 adet LPG Pompası, 1 adet seviye göstergesi, 1 adet ışıklı ...gaz yazısı, 2 adet giriş çıkış oku, 1 alın kaplama, 1 kolon kaplama'nın davalı şirketten alınarak davacıya iadesine, iade edilmediği takdirde dava tarihindeki bedelleri olan 1.040-TL'nin davalı şirketten alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine,)
2-Sözleşmenin ihlali nedeniyle cezai şart isteminin kabulü ile, 5.000 TL cezai şartın 26.03.2007 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Ariyet menkullerin iade edilmemesinden kaynaklanan 2.000 USD cezai şartın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarınca 1 yıllık vadeli USD mevduata verilen en yüksek faiz oranın da temerrüt faizi işletilerek davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 623,08-TL ilam harcından peşin alınan 342,80 TL'nin mahsubu ile bakiye 280,28-TL ilam harcının davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına ( davalı ...'in 248,33 TL'lik kısmından sorumlu olmasına,)
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 7/2 maddesi gereğince 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (davalı ...'in 3.614,00 TL. Lik kısmından sorumlu olmasına,)
6-Davacı tarafından yatırılan 17,15-TL başvurma harcı ile 342,80-TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine
7-Davacı tarafından yapılan 1.522,10 TL. Yargılama giderlerinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,( davalı ...'İN 1.348,56-TL.lik Kısmından sorumlu olmasına)
8-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gün yasal süresi içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/11/2020
Katip ...Hakim ...
e-imza e-imza