T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/364 Esas
KARAR NO: 2020/917
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/06/2019
KARAR TARİHİ: 29/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkemeye sunmuş olduğu 25.06.2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı şirket arasında 16.11.2019 tarihli davacıya ait iş yerinde sözlü ve yazılı tercümanlık hizmeti verilmesi konusunda sözleşme imzalandığını, davalıya ait iş yerinde davacı şirketin görevlendirdiği personel aracılığı ile hastalara ve şirkete tercümanlık hizmeti verildiğini, sözleşme gereği davacının görevlendireceği personelin iş kanunundan doğan tüm yükümlülükleri davalı şirket tarafından karşılanacağını, yani şirketlerinin görevlendirdiği elemanları sigorta ve maaşları davalı tarafından karşılanacağını, ancak davalının 26.04.2019 tarihli ihtarnamesinde bir kısım personelin mart ayı maaşlarının ödenmediği bildirildiğini, davalı taraf sözleşmeyi çok yanlış yorumlanmakta olduğunu, sözleşme ilişkisinden kaynaklanan personel maaşları borcunu ödemediğinden alacak tahsili için .... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas ile takip yapıldığını, davalının haksız itiraz ettiğini, itirazın iptali ile % 20 icra inkar tazminatına, yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin mahkemeye sunmuş olduğu 05.08.2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, bu anlamda takibin haksız olduğunu, davacının görevlendirdiği personel giderinden müvekkilleri sorumlu olmadığını, ancak yargı kararı ile kesinleşen alacakları ödenmesi halinde faizi ile birlikte ödemek zorunda olduğunu, davalı tarafından hakkedişlerden yapılan kesintiler sözleşmeye uygun olduğunu, davacının icra inkar tazminatı istemi mümkün olmadığını, davanın reddini, davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esaslı dosyası dosyamız içersine getirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinde 67.270,47.-Tl asıl alacağa % 19,5 Avans faizi ile birlikte tahsili için takip yapıldığı, ödeme emrinin 07.05.2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içersinde 08.05.2019 tarihinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır.
Yanların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak icra takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacağı varsa saptanması için bilirkişiye verilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 08.07.2020 tarihli 7 sayfadan ibaret raporunda özetle; “Salt davacı yanın kayıtları nazara alınacak oldukta, esasen davacı tarafından ilgili dava dışı kuruma/makama karşı yerine getirilmesi gereken edimlerin bedelinin nihayetinde, dava yanlarının iç ilişkisi itibariyle, davalı tarafından üstlenildiğinin değerlendirilebileceği, bu yorumun sayın Mahkemece yerinde görülmesi halinde davacının davadaki talebinin yerinde olduğunun belge ibraz etmediğinden karşılaştırmalı inceleme yapılamadığı”Sonuç ve kanaati ile raporunu sunmuştur.
Bu rapora yapılan itirazlar üzerine bilirkişi kurulundan rapor hakkında değerlendirme yapmak ve ek rapor düzenlemek üzere bilirkişi kuruluna vermiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 01.12.2020 tarihli 19 sayfadan ibaret raporunda özetle; “Davacı ve davalı tarafın 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari defterlerinin TTK.'na göre usulüne uygun tutulduğu. Mali yönden yapılan incelemelerimiz neticesinde; Davacının kendi ticari defterlerinde davalı taraftan 67.270,50 TL alacaklı, davalının kendi defterlerine göre ise davacı taraftan 24.618,18 TL alacaklı olduğu, bu noktada tarafların aşağıda dökümü yapılan fatura ve ödemenin dekontunu açıklamalı dilekçeleri ile sunmaları halinde mali olarak tekraren inceleme yapılıp sonuca ulaşılabileceği,
Farklılıklar ve izaha muhtaç belgelerin bilhassa zikredilmesi zımnında...;
Davacı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 31.03.2019 tarihli ve 22.473,38 TL tutarlı fatura, Davacı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 11.03.2019 tarihli ve 25.065,33 TL tutarlı EFT ile tahsil edilen bedel, Davalı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 31.12.2018 tarihli ve 4.479,20 TL tutarlı, 30.04.2019 tarihli ve 28.516,19 TL tutarlı, 30.04.2019 tarihli ve 36.536,66 TL tutarlı ve toplam 69.532,05 TL faturalar olduğu, Taraflarca dosyaya getirilen sözleşmelere (1- "Sözleşme" başlıklı çerçeve mukavele, 2- 'Tercüme Hizmetleri Sözleşmesi" başlıklı mukavele mevcuttur; sözleşen tarafların sıfat/unvan durumlarının takdiri de somut çekişme yönünden yüce Mahkemeye aitti.,) göre Salt davacı yanın kayıtları nazara alınacak oldukta, kök.rapor' da da dendiği gibi esasen davacı tarafından ilgili dava dışı kururna/makama karşı yerine getirilmesi gereken edimlerin bedelinin nihayetinde, dava yanlarının iç ilişkisi itibariyle, davalı tarafından üstlenildiğinin değerlendirilebileceği; bu yorumun sayın Mahkemece yerinde görülmesi halinde davacının davadaki talebinin yerinde olduğunun düşünülebileceği;” Sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor, ek rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere;
Dava dosyasındaki belgelere göre; davanın temelinde davacının davalıyla yapmış olduğu ticari ilişki çerçevesinde 67.270,47 TL tutarlı cari hesap alacağının tahsili için davalı aleyhine takip başlattığı davalı tarafından iş bu takibe itiraz edilmesi neticesinde durduğunu, davalının haksız itirazının iptali ile alacağın tahsili noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.
Dosyaya sunulu Tercüman Hizmetleri Sözlesmesİ'nin incelenmesi: Dosya incelemelerimizde davacı yan ile davalı yan arasında 01.12.2018 tarihli Tercüman Hizmetleri Sözleşmesi akdedilmiş olduğu, muhasebesel inceleme kapsamında görülmüştür.
Sözleşmenin Konusu baslığında ; "işveren tarafından "Yüklenici'ye tercüme edilmesi amacı ile verilen belgelerin istenen lisanda tercüme edilmesi ve bununla ilgili olarak tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesidir." denmiştir.
Sözleşmenin Ücret baslığında ; "Tarafların her boşluksuz karakter için Ek'l yer alan tabloya göre ücret ödenmesi hususunda anlaşmışlardır. Yapılan tercümelerin aylık olarak toplanacak ve fatura edilecektir. Fatura bedeli faturanın tebliğ veya teslim tarihinden itibaren 30 gün içinde yüklenici hesaba yatırılacaktır." denmiştir.
Dosyaya sunulu Sözlesme'nin incelenmesi; davacı yan ile davalı yan arasında 01.12.2018 tarihli Sözleşmesi akdedilmiş olduğu, görülmüştür. Sözleşmenin Konusu baslığında ; "Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde işverene ait hastane, poliklinik, sağlık merkezi vs. adı altında faaliyet gösteren işyerlerinde çalışmak üzere tercüman, doktor, diş hekimi, yardımcı sağlık personeli veya diğer alanlardaki iş sözleşmesinde belirtilen şart ve koşullarda ihtiyaç duyulan personelin yüklenici tarafından temini ve işveren nezdinde çalışmasının sağlanması hususunda tarafların hak ve yükümlülüklerinin işbu sözleşmeyle belirlenmesidir." denmiştir.
Dosvava sunulu İhtarnamelerin incelenmesi: Davalı yan tarafından davacı yana .... Noterliğin'den 26.04.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname düzenlenerek; "...Sözleşmenin 5.6 maddesi uyarınca çalışanların maaşlarının taraflarına ödeme yapılmasını takip eden ilk iş günü içerisinde ödenmesi gerekirken, bu yükümlülüğe riayet etmediklerini ve çalışanların mağduriyetine neden olduklarını, hastaneye başvuran çalışanların mağduriyetinin giderilmesi amacıyla sözleşmenin 3.7 maddesi de dikkate alınarak, çalışanlara mart ayı maaşlarını karşılayacak şekilde toplam 67.192 TL ve 3.380 Euro ödeme yapıldığını, yapılan ödeme, müvekkilleri uhdesinde bundan alacaklarından sözleşmenin 37 maddesi uyarınca mahsup edildiğini, mahsup sonucu taraflarından halihazırda 2.139,06 TL ve 3.380,00 Euro alacaklı durumda olduklarını, gelinen noktada taraflar arasında akdedilen sözleşme ye devam edilmesi, yukarıda açıklanan nedenlerle müvekkiller açısından mümkün olmamakla, işbu ihtarnamenin tarihi itibari ile taraflar arasındaki sözleşmenin tek taraflı olarak haklı nedenle fes edildiğini, kalan bakiye alacaklarının bir iş günü içerisinde müvekkilleri şirket hesaplarına ödenmesini..." ihtar etmişlerdir.
Davacı yan tarafından davalı yana ... Noterliğin'den 06.05.2019 tarihli ... yevmiye no.lu ihtarname düzenlenerek; Müvekkillerinin kendi şirket çalışanlarının ödemelerinden sorumlu olduklarını bunun dışında kesinleşmiş bir yargı kararının da bulunmadığını, tek taraflı olarak işlem yapılması da sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, 67.270,47 TL alacak yönünden taraflarınca başlatılmış olan icra takibine ödeme yapılmasını" ihtar etmişlerdir.
Davacı yan tarafından cari hesaba konu faturaların dosyaya ibraz edildiği görülmüştür. Diğer yandan adına fatura düzenlenen kişinin fatura düzenleyene borçlu sayılabilmesi için düzenlenen faturayı tebliğ aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde fatura ve münderecatın itiraz etmemiş olması ve/veya faturayı düzenleyen tarafından faturanın ihtiva ettiği mal veya hizmetin karşı tarafa ifasının/tesliminin yapıldığını ispatlamalıdır. Davacı tarafından davalı adına tanzim edilen mübrez faturaların açık fatura (bedeli tahsil edilmemiş) şeklinde usulüne uygun olarak tanzim edildiği, fatura içeriği Tercüman Hizmetinin davacı yan tarafından davalı yana taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uyun olarak düzenlendiği kanaatine varılmıştır.
Davacının Ticari Defterlerinde Yapılan Tespitler; Davacı ... Tic. Ltd. Şti.'nin incelenen 2018-2019 yılları ticari defterinde davalı yan île ticari ilişkisinin mevcut olduğu, Davacı yanın davalı yan ile olan cari hesap kayıtlarını ... no.lu alıcılar alt hesap kodunda takip etmekte olduğu, davacı yan tarafından davalı yana düzenlenen faturaların bu hesabın borcuna, davalı yan tarafından davacı yana yapılan ödemler ve düzenlenen faturaların ise bu hesabın alacağına kaydedildiği görülmüş olup Davacı yanın incelenen ticari defterlerinde davalı yandan takip tarihi 06.05.2019 tarihi itibariyle 67.270,47 TL cari hesap alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Davalı Defterlerine Göre Cari Hesap Farklılıkların İncelenmesi: Davalı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olan 3 adet 69.532,05 TL tutarlı faturalar (4.479,20 + 28.516,19 + 36.536,66 =) davacı tarafın defterlerinde kayıtlı değildir.
Davacının kendi ticari defterlerinde davalı taraftan 67.270,50 TL alacaklı, davalının kendi defterlerine göre ise davacı taraftan 24.618,18 TL alacaklı olduğu müşahede edilmiştir. Bu noktada tarafların dökümü yapılan faturalar irdelenmelidir. Davacı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 31.03.2019 tarihli ve 22.473,38 TL tutarlı fatura, Davacı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 11.03.2019 tarihli ve 25.065,33 TL tutarlı EFT İle tahsil edilen bedel, Davalı tarafın kendi defterlerinde kayıtlı olup davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmayan 31.12.2018 tarihli ve 4.479,20 TL tutarlı, 30.04.2019 tarihli ve 28.516,19 TL tutarlı, 30.04.2019 tarihli ve 36.536,66 TL tutarlı ve toplam 69.532,05 TL fatura olarak belirlenmiştir.
Salt davacı yanın kayıtları nazara alınarak davacı tarafından ilgili dava dışı kuruma/makama karşı yerine getirilmesi gereken edimlerin bedelinin nihayetinde, dava yanlarının iç ilişkisi itibariyle, davalı tarafından üstlenildiği kabul edilerek davacının davadaki talebinin yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.
Taraflar tacir olduklarından ilişkilerinde faiz esas olup, önceden kararlaştırılmasa bile faiz istenebilir. Bir alacağa faiz istenebilmesi için, ödeneceği tarihin net olarak belli olması veya belli değilse alacaklı tarafından çekilerek bir ihtar veya ihbar ile borçlunun temerrüde düşürülmesi veya icra takibine başvurulması gerekir. Dosyamızda davalının temerrüdüne dair bir belge ve iddia yoktur. Bu nedenle temerrüt takiple oluşmuştur. Zaten talepte bu yöndedir.
Tüm bu nedenlerle bu asıl davanın kabulü ile davalının ... İcra Müdürlüğünün 2019/... E sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin talep gibi 67.270,47-TL üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan bu miktar Avans faizi uygulanmasına, karar vermek gerekmiştir.
Davalı likit bir borcunun varlığını bildiği halde sadece alacağın tahsilini geciktirmek için itirazda bulunduğu anlaşıldığından İİY 67/2 maddesi uyarınca alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminat tutarı olan 13.454,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya vermek gerekmiştir.
Bu nedenle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-İş bu asıl davanın kısmen kabulü ile davalının ... İcra Müdürlüğünün 2019/... E sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin talep gibi 67.270,47 TL üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan bu miktar Avans faizi uygulanmasına,
%20 icra inkar tazminatı tutarı 13.454,00-Tl nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2-Karar ve ilam harcı 4.595,24-TL nin peşin alınan 812,47-TL den düşümü ile kalan 3.782,77-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 856,87-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 3.296,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 9.545,16-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzünde ilamın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/12/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza