T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/216 Esas
KARAR NO: 2019/1328 Karar
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan), Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
ESAS DAVA T.: 09/03/2018
BİRLEŞEN DAVA T.: 31/12/2018
KARAR TARİHİ: 24/12/2019
BİRLEŞEN DAVA: ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
2019/7 E. 2019/8 K. SAYILI DOSYASI
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan), Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı ... San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin 09.03.2018 tarihinde vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; "Davacı şirket, yurt içinde yerli üreticiler arasında ... kesme makinelerini en kaliteli şekilde üreten bir firma olup aynı zamanda yurt dışında 54 ülkeye bu makinelerin ihracatını gerçekleştiren ve Türkiye çapında hizmet veren ender şirketlerden biri olduğunu, davalı şirket ile 29.04.2015 tarihinde bir adet ... Makinesi ... farkı makineyi 19.000-USD+KDV bedelli ... nolu alım satım sözleşmesi imzalayarak satın aldığını, mezkur sözleşme gereği, satın alınan makine davalı tarafça davacı şirketin İstanbul/Esenyurt da bulunan fabrikasında 05.05.2015 tarihli ... sayılı İrsaliye ile teslim alarak satış bedelinin %25 tekabül eden kısmını ödendiğini, mezkur sözleşmenin ödeme başlıklı kısmında 19.000 USD+KDV tutarın %25 kısmı peşin,%15'i 30 gün, %20 60 gün, %20 90 gün, %20 120 gün olmak üzere vadeli ödeme seçeneği uygulandığını, davalı şirket, vadeye bağlanan ödemeleri yapmadığını, ödeme tarihlerin de sürekli aranarak ödeme yapmaları yönünde talepte bulunulmuş olmasına rağmen davalı taraf, ödeme için mehil talebinde bulunarak nakit sıkıntıları olduğunu ve kalan borca ilişkin çek vereceklerini beyan ederek işi sürüncemede bıraktıklarını, bu esnada satın alınan makineyi kullanarak üretim yapmaya devam ettiklerini, keza makinenin servis ihtiyacı taleplerine binaen davacı şirket tarafından garanti kapsamına giren hizmetler bedelsiz, garanti kapsamı dışında katan hizmetler bedeli mukabilinde olmak üzere bir çok defa servis hizmeti sağladığını, ancak gelinen aşama itibariyle 23.02.2018 tarih ... yevmiye numaralı ... Noterliği aracılığı ile davalıya keşide ettiği ihtarname ile mezkur sözleşme konusu makine bedelinin cari hesaptan kaynaklı 10.740,87-USD bedelin en geç üç gün içerisinde ödenmesini talep ve ihtar ettiğini, Neticeten; Davanın kabulü ile 10.740,87-USD alacağın sözleşme gereği davalı tarafın temerrüt tarihinden itibaren ticari faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı tarafa tahmili yönünde hüküm kurulmasına karar verilmesini ..." talep ve dava etmişlerdir.
Davalı tarafa usulüne uygun tebligatın yapıldığı, davalının davaya cevap vermek için süre uzatım talebinde bulunduğu ancak süresi içinde bir cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.
Mahkememizin iş bu dosyasi ile, Mahkememizin ... E. ... K.sayılı 11/01/2019 tarihli birleştirme kararı ile birleştirilmesine karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Birleşen dosyadaki davacı ... ve Tic. Ltd Şti. vekilinin vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; "Davalı şirket ... Köpük kesme makinalarının satışını yapan bir şirket olduğunu, taraflar arasından yapılan 29.04.2015 tarihinde ... numaralı sözleşme ile davacıdan tutarı 16.000-USD olan ... köpük kesme makinesi ... makinası sipariş edildiğini, 10 gün içinde teslim edilmesi öngörülen bu makinanın yapımının uzayacağını ileri süren davalı satıcı şirket ... 3 Eksen köpük kesme makinası ... farklı başka bir makinanın stoklarında hazır bulunduğunu ve bunun alınması halinde 4.000-USD 4. Eksen farklı için 1000-USD indirim yapılarak 19.000-USD bedelle bu makinayı derhal teslim etme vaadiyle satılan malı değiştirmek istediklerini, davacı alıcı şirket acil ihtiyaçları nedeniyle yapılan 1.000-USD eksen farklı indirimin de etkisiyle kabul etmek zorunda kaldığını, Makina geldikten sonra, mevcut kurun sabitlendiği ve anlaşmanın TL cinsinden ilerleyeceği hatırlatılan davalı satıcı, 06.05.2015 tarihinde ... numaralı faturayla sözleşmedeki 19.000 USD, Türk Lirasına çevirerek 51.529,90 TL olarak o günkü kurdan, ileride sözleşme USD olarak yansıtılmaması için 29.05.2015 tarihli ve ... numaralı proforma fatura davacı alıcıya gönderildiğini, alıcının resmi ve mali kayıtlarında makina tutarı TL olarak işlendiğini, şifahi 4. Eksenin iadesiyle ilgili olarak 01.03.2018 tarihinde şifahi anlaşma gereği 10.84840 TL + KDV'den kesilerek e-mail yoluyla davacının onaylaması için gönderildiğini, davalı onay yapmak yerine dava açmayı tercih ettiğini, birleştirilmesini talep ettiği ticaret davasını açtığını beyan etmiş, dilekçesinde geniş bir biçimde açıklamalara yer vererek sonuç olarak; Dava konusu makinanın halen kurulu olduğu yerde, tetkik ve çalıştırarak uygulamalı keşifle iadeyi zorunlu kılan kusurların ve anormal düşük randımanın ve bu nedenle pek kullanılmadığının tespitiyle, davalı karşı davacının haksız ve mesnetsiz davasının reddine, davacı karşı davalı müvekkilin haklı davasının kabulü ile; dava konusu makinanın imalattan veya montajdan veya satıcının hizmet ve ilgi kusurundan kaynaklanan nedenlerle satıcı davalıya iadesine, dava konusu ayıplı ticari satış nedeniyle davacı müvekkilinin davalı satıcı şirkete yaptığı 35.474 TL'nin ödendiği tarihlerdeki USD kuru korunarak davacıya iadesine, davacının satıcı davalıdan aldığı ayıplı mal ve hizmet nedeniyle meydana gelen 30.000-TL kusurlu üretim zararının davalı satıcıdan maddi tazminat olarak tahsiline karar verilerek, satıcıya yapılan her ödemenin ödeme tarihlerinden ve 30.000-TL kusurlu üretimin olduğu tarihten itibaren veya ilk dava tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile her iki davanın yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı satıcıya yükletilmesini..." talep etmişlerdir.
Davacı – Birleşen davada davalı ... Ltd. Şti. Vekilinin birleşen davaya verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davalı-birleşen dava davacısı şirket,2015 yılında teslim aldığı alım satıma konu emtiaya ilişkin olarak, iş bu dava ile ileri sürdüğü malın ayıplı olduğu, zarar tazmini yönünde ki iddia ve talebi hukuki dayanaktan açıkça yoksun, iyi niyet ve dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu beyan etmiş, dilekçesinde açıklamalarda bulunarak sonuç olarak, birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yanların tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak temerrüt tarihi itibarıyla davacının davalıdan alacağı varsa saptanması için bilirkişiye verilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 27.09.2019 tarihli 10 sayfadan ibaret raporunda özetle; "Alıcı ... Tic. Ltd. Şti.'nin dava konusu ... Makinesinin gizli ayıplı olduğu yönündeki iddialarının ispata muhtaç olduğu, Satıcı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin makinenin teslimi, kurulumu ve faturalandırma yönünden herhangi bir gecikme veya sözleşmeye aykırılık olmadığı, Satıcı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 27.861,77-TL bakiye cari hesap alacağını temerrüt tarihi itibariyle avans faizi ile talep edebileceği." Sonuç ve kanaati ile raporunu sunmuştur.
Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere;
Huzurdaki davara taraflar arasındaki ihtilaf davacı yanın, taraflar arasında akdedilmiş olan 29.04.2015 tarihli sözleşme konusu makine bedelinden dolayı davalı yandan 10.740,87 USD tutarlı cari hesap bakiye alacaklı olduğunu iddia etmiş davalı yan ise, karşı davasında davacı yandan alınan makînanın teknik şartlara ve tanıtım özelliklerine uymadığını, makinalardan randıman alınmadığından makina bedelinin dava tarihinden itibaren ticari reeskont faizi île birlikte davacı yandan tahsil edilmesi gerektiği iddiası üzerine çıkmış bulunmaktadır.
Taraflar arasında akdedilen Satış Sözleşmesinin incelenmesinde Davacı yan ile davalı şirket arasında 29.04.2015 tarihli satış sözleşmesi akdederek; Davalı yan bir adet ... Makinesi ...farkı makineyi 19.000 USD+KDV bedelli 150429-2 nolu alım satım sözleşmesi imzalayarak davacı yandan satın aldığı anlaşılmıştır.
Mezkur sözleşmenin Koşullar başlıklı kısmında 19.000 USD+KDV tutarın %25 kısmı peşin,%15’i 30 gün, %20 60 gün, %20 90 gün, %20 120 gün içinde ödeneceği kararlaştırılmış olduğu görülmüştür.
Davaya konu Makinanın Satışına İlişkin Düzenlenen Faturanın İncelenmesinde Davacı ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... Tic. Ltd. Şti.'ne 05.05.2015 tarihli Seri ... no.lu 60.805,28 TL tutarlı fatura düzenlemiş ve faturalara konu bir adet ... Eksen Köpük Kesme Makinesi’ni davalı yana 05.05.2015 tarihli Seri ... no.lu Sevk İrsaliyesi ile davalı yana teslim ettiği anlaşılmıştır.
Davacı yan tarafından davalı yana makine satış bedeli olarak 05.05.2015 tarihli Seri ... no.lu 60.805,28-TL tutarlı fatura düzenlemiş olup yine Garanti kapsamı dışında kalan hizmetlere ilişkin 30.05.2016 tarihli ...72 no.lu 873,58 TL tutarlı 27.12.2016 tarihli ... no.lu 1.656,91-TL tutarlı faturlı olmak üzere toplamda 63.335,77-TL tutarlı fatura düzenlenmiş olduğu, düzenlenen bu faturalara karşılık ise davalı yan tarafından; 2014 yılında 12.876,00 -TL, 11.06.2015 tarihinde 10.942,00 TL, 01.11.2016 tarihinde 10.000,00 TL, 06.01.2017 tarihinde 1.656,00 TL, olmak üzere Toplam 35.474,00 TL tutarlı ödeme yapmış olup, Davacı yanın incelenen ticari defterlerine göre davalı yandan (63.335,77 TL - 35.474,00 TL=) 27.861,77 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Davacı yan tarafından 23.02.2018 tarihinde ... yevmiye numaralı ... Noterliği aracılığı ile davalıya keşide ettiği İhtarname ile; “Mezkur sözleşme konusu makine bedelinin cari hesaptan kaynaklı 10.740,87 USD bedelin en geç üç gün içerisinde ödenmesini" ihtar etmiştir.
Davalı yan tarafından 05.03.2018 tarihinde ... yevmiye numaralı ... Noterliği aracılığı ile davacıya keşide ettiği cevabi ihtarname ile; “Makinenin ayıplı olduğunu, kapasitesinin altında çalıştığını, beklenen verimi alamadıkları gibi istenilen üretimin yapılmadığını, sözleşmeden kaynaklı 65.474,00 TL zararlarının olduğunu ve bu zararın 3 iş günü içinde karşılanmasını, sözleşme konusu makinenin iade alınmasını” İhtar etmiştir.
Taraflarca imza altına alınan 29.04.2015 tarihli satış sözleşmesinde, makine bedelinin 19.000 USD + KDV = 22.420 USD olduğu; %25 peşin ve kalanın vadeli olduğu belirtilmiştir. Teslim süresi için avansı takip eden 10 işgünü denilmiştir. Stış bedelinin KDV hariç %25 kısmına denk gelen 12.876 TL ödeme 05.05.2015 tarihinde yapılmıştır. 05.05.2015 tarihli irsaliye üzerine fiili sevkiyatın 06.05.2015 tarihinde yapıldığı notu düşülmüştür. =7.05.2015 tarihli servis formu İle makinenin kurulumu tamamlanmış ve devreye alınmıştır. Makinenin sevkiyatında, kurulumunda veya devreye alınmasında herhangi bir gecikme söz konusu değildir.
Sözleşmede makine bedelinin 19.000 USD + KDV = 22.420 USD olduğu belirtilmiştir. Sözleşme tamamen USD Olarak düzenlenmiştir. Ancak hangi kur üzerinden TL’ye çevrileceği belirtilmemiştir. Sözleşmeye göre satıcı alacağını USD olarak da talep edebilirdi. Sözleşmede Türk Lirası İle ilgili tek cümle yoktur. Davacı tarafından makinenin devreye alındığı 06.05.2015 tarihinde fatura düzenlenmiş ve fatura tarihindeki TCMB USD Satış Kuru 2.7121 TL ile makine bedeli TL’ye çevrilmiş olup uygundur. Sözleşmeye aykırı bir kur ile hesap yapma söz konusu değildir.
Alıcı tarafından makinenin gizli ayıplı olduğu iddia edilmişse de iddiası destekleyici tek bir belge sunulmamış olup ispata muhtaç durumdadır.
Alıcı ... Ltd. Şti.'nin dava konusu ... Köpük Kesme Makinesinin gizli ayıplı olduğu yönündeki iddialarının ispata muhtaç olduğu, Satıcı ... San. ve Tic. Ltd. Ştî.'nİn makinenin teslimi, kurulumu ve faturalandırma yönünden herhangi bir gecikme veya sözleşmeye aykırılık olmadığı kanaatine varılmıştır.
Tüm bu açıklamalardan belirlendiği üzere davanın kısmen kabulü ile 7.293,65 USD nin dava tarihinden itibaren 3095 SY nın 4/a md uyarınca USD faizi uygulanmasına, fazla istemin reddine karar vermek gerekmiştir.
Dosyamız ile birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında birleşen dosya davacısı alıcı tarafından makinenin gizli ayıplı olduğu iddia edilmişse de iddiası destekleyici tek bir belge sunulmamış olmakla iddiasını kanıtlayamadığından birleşen davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Bu nedenle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-İş bu davanın Kısmen Kabulü ile 7.293,65 USD nin dava tarihinden itibaren 3095 SY nın 4/a md uyarınca USD faizi uygulanmasına, fazla istemin reddine,
Dosyamız ile birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında davanın reddine,
2- Esas Davada; Karar ve ilam harcı 1.903,23-TL nin peşin alınan 701,14-TL den düşümü ile kalan 1.202,09-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3- Esas Davada; Davacı tarafından yatırılan 742,24-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Esas Davada; Davacı tarafından yapılan 1.722,00-TL yargılama giderinin kabul edilen miktar oranlanarak takdiren 1.168,60-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Esas Davada; Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince, kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 3.343,41-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Esas Davada; Davalı kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince, red edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 2.725,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7- Birleşen Davada; 44,40-TL nin peşin alınan 1.118,14-TL den düşümü ile kalan 1.073,74-TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
8- Birleşen Davada; Davalı kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince takdiren 7.552,140-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Birleşen Davada, davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
10-Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzünde ilamın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2019
Katip ...
Hakim ...