T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/51 Esas
KARAR NO: 2022/597
DAVA: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/01/2020
KARAR TARİHİ: 24/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davacının uluslararası nakliye işi yaptığı ve çok sayıda aracı olduğunu, ... plakalı, ... ... marka tipi, 160 hp motor gücünde, 1997 cm3 silindir hacminde, ... motor ve ... şase numaralı, 2018 model aracın 25.04.2018 tarihinde, 98.530 TL bedel ile davalı ... Ltd. Şti'den satın alındığını, 04.05.2019 tarihinde ... Otomotiv servisinde aracın periyodik bakımının yapıldığını, 16 gün sonra Romanya'da aracın motorunun hararet yapması nedeniyle arızalandığını, arızanın kullanım hatası nedeniyle meydana gelmediğini, aracın 16 gün önce bakımının yapıldığı dikkate alındığında bakımın veya aracın gizli ayıplı olduğunu, aracın garanti kapsamında onarımın yapılması için 21.05.2019 tarihinde çekici ile Romanya'dan ... Otomotiv servisine götürüldüğü ancak onarımın garanti kapsamında yapılmasının kabul edilmediğini, davacının 36.904 TL bedel ödeyerek aracı kendi imkanları ile tamir ettirdiğini, 1.300 Euro çekici bedeli ödendiği ve aracın 21.05.2019-11.06.2019 tarihleri arasında 21 gün serviste kalması nedeniyle kazanç kaybı olduğunu arabuluculuk başvurularının olumsuzlukla sonuçlandığını belirterek, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla ... plakalı aracın 36.904TL onarım bedelinin, 1.300 Euro çekici bedelinin dava tarihindeki karşılığı 1.300 x 6,56 = 8.528TL hasarlı araç nakliye bedelinin, 21.05.2019-11.06.2019 tarihleri arasında 21 gün serviste kalması nedeniyle 1.000-TL kazanç kaybının 21.05.2019 itibariyle avans faizi ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilsen tahsili talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; araç servise getirildiğinde tüm servis kayıtlarının incelendiğini, bakımlarının eksik ve zamanında yapılmamış olması nedeniyle motorun hararet yaptığının ve motor değişiminin gerektiğinin anlaşıldığını, araç ile birlikte verilen kitapçıktaki bakım sürelerine uyulması gerektiğini, araçta üretimden kaynaklanan gizli ayıp olmadığını, dava konusu onarımın da yetkili servis dışında yaptırılmış olması nedeniyle garanti içinde kabulünün mümkün olmadığı belirtilerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; arıza meydana geldiğinde aracın yaklaşık 1 yıl ve 192.557 km kullanılmış olduğu dikkate alındığında üretimden kaynaklı gizli ayıp olmadığının anlaşıldığını, aracın bakımlarının eksik ve zamanında yapılmamış olması nedeniyle arızalandığını, aracın yıllık ortalama kullanımının 10.000 km olması gerektiğini, 1 yılda 192.557 km kullanımın çok fazla olduğunu, aracın onarımının garanti kapsamında yapılmasına/yapılmamasına ... A.Ş.'nin karar verdiği ve bu nedenle kendilerinin sorumluluklarının olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; aracın 21.05.2019 tarihinde servislerine getirildiğini, ... teknik uzmanlarınca araç ile servis kayıtlarının incelendiği ve garanti kapsamında onarılmasına onay verilmediğini, kendilerinin yetkilerinin olmadığını, aracın 11.06.2019 tarihinde onarılmadan servislerinden alındığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce delillerin toplandığı, celse ara kararı gereğince Mahkememizce davacı tanığı ...'ın dinlenilmesine karar verildiği, ... AHM'ye talimat yazıldığı, tanık beyanında; ''Ben davacı ... firmasında şoför olarak çalışırım. 15 yıldan beri bu firmada tır şoförü olarak görev yapmaktayım. Dava konusu olan ... ... araç benim zimmetimde olan bir araçtır. Tır haricinde bu araçla da bazı malların nakliyesi gerçekleştirilmektedir. Ben de bu amaçla Romanya'ya gittiğimde araç hareket halindeyken birden bire aracın harareti yükseldi. Hararet ibresi en sona vurdu. Ben aracı hemen uygun bir yere çektim ve aracın radyatöründen turuncu bir (paslı) suyun aktığını gördüm. Bunun ardından aracı hiçbir şekilde çalıştırmadan Türkiye'ye yetkili servise götürdüm. Söz konusu yetkili servis Lüleburgaz'daydı. Ancak yetkili servisin ismini hatırlayamıyorum. Aracı yetkili servise çektikten sonra servis görevlileri bir bilirkişi çağırdılar. Bizi de aracın yanına sokmamışlardı. Yaptıkları inceleme neticesinde aracın bakımlarının periyodik süreleri içinde yapılmadığını, sürelerin geçirilmiş olması sebebiyle söz konusu arızanın çıktığını bize belirttiler. Dolayısıyla aracın garanti kapsamından çıktığını ve ücretsiz onarıma tabi olmadığını belirttiler. Oysa söz konusu aracın 20.000 kmde bir periyodik bakımlarını bizzat ben kendim yaptırmaktayım. Şimdiye kadar periyodik bakım süresi ve km hiçbir zaman geçirilmedi. Ancak yetkili servise götürdüğümüz bir bakımda servis kayıtlarının tespit edilemediği bize söylendi. Dolayısıyla o dönemde yetkili servise gittiğimiz halde servise gittiğimiz kayıtlara geçirilmemiş olduğundan bize sanki aracın bakımı yaptırılmamış gibi bir muamele yaptılar. Ayrıca servis yetkilileri sürücü hatasının olduğunu da söylemişlerdi. Fakat biz bu arızadan 16 gün önce zaten aracı yetkili servise götürerek periyodik bakıma sokmuştuk. Normal şartlar altında bir araç periyodik bakıma sokulduğunda bütün kontrollerini yapma yükümlülüğü servise aittir. Dolayısıyla radyatörüne antifriz koyulmuş bir araçtan turuncu renkli paslı su akmaz. Demek ki servis aynı zamanda yeterli bakım yükümlülüğünü yerine getirmemiş, kontrollerini yapmamış, özellikle radyatöre antifriz koymamıştır. Dolayısıyla yetkili servisten 16 gün sonra aracın hararetinin yükselmesi aslında servisin gerekli bakımlarını uygun şekilde yapmadığını göstermektedir. Bakım sürecinde yetkili servisler tarafından herhangi bir arıza bildirimi veya arıza ihtimali tarafıma bildirilmemiştir. Yukarıda da belirttiğim üzere aracın bütün rutin bakımlarını ben bizzat kendim yaptırdım. Bunlar dışında Düzce'de Kaynaşlı bölgesinde bu araçtan 3 adet vardır. Bu 3 araçta da kronik olarak devir daim sorunu bulunmaktadır. Dolayısıyla bu devir daim sorunu hararetin yükselmesine sebep olmaktadır. Bu durum ise araçtaki imalat hatasından kaynaklanmaktadır'' şeklinde beyanı alındığı anlaşılmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişinin 08/02/2021 tarihli raporunda özetle; Dava konusu ... plakalı, ... ... marka 160 hp motor gücünde, 1997 cm3 silindir hacminde, ... motor ve ... şase numaralı, 2018 model, 25.04.2018 tarihinde, 98.530-TL bedel ile davalı ... Ltd. Şti'den satın alınmış araçta üretimden kaynaklanan açık veya gizli ayıp olmadığı ve kullanıcı hatası nedeniyle hasar gördüğü, davacı tarafından ... 'den alınan motor ve radyatör faturası ile ... A.Ş.'den alınan ilave parça ve işçilik bedeli olmak üzere toplam KDV dahil 36.904 TL tutarında onarım faturası sunulmuş ve uygun olduğu, davacı tarafından Romanya'dan Türkiye'ye 1.300 Euro tutarında çekici faturası sunulmuş ve uygun olduğu, dava tarihi 22.01.2020 itibariyle de karşılığının 8.528TL olduğu, davacı tarafından araç 21.05.2019 - 11.06.2019 tarihleri arasında 21 gün herhangi onarım yapılmadan aracın davalı ... servisinde kaldığı süre için kazanç kaybı talep edildiği, söz konusu sürenin onarım süresi olmadığı, onarım süresine denk kazanç kaybı talep edilmediği, talep edilen süre teknik bir gerekliliğe dayanmadığından ve uyuşmazlık ile ilgili olduğundan değerlendirmesinin mahkemenin takdirinde olduğu, Uluslararası Kaynaşlı Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifinin 24.11.2020 tarihli yazısında, yurt dışına çalıştıkları için kamyon tipi araçların ortalama gelirlerinin aylık 2.000 Euro ve günlük 70 Euro olduğunun belirtildiği ancak dava konusu aracın kamyon olmadığı; bildirilen kazançların brüt olması gerektiği, davacı tarafından 2019 yılı kurumlar gelir vergisi beyannamesi sunulduğunda net kazanç kaybının tarafımca belirlenebileceği, taraflar işbu dava öncesinde ihtarname ile temerrüde düşürülmedikleri için davacının tazminat talep etme hakkı olsa dava tarihi 22.01.2020 itibariyle avans faizi talep edilebileceği, davacının tazminat talep edemeyeceğinin mahkemenin takdirinde olduğu yönündeki tespit, görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Otomotiv Uzmanı bilirkişilerin 28/12/2021 tarihli raporlarında özetle; davaya konu ... plakalı ... marka ... tipi 2018 model araçta, meydana gelen motor hasarının su pompasından kaynaklandığını doğrulayacak bulguları içerir bir veriye dosya içerisinde rastlanılmamış olması, araç 120.000 km kullanım mesafesinde iken su pompasının değiştirilmiş olması ve olayın meydana geldiği tarihte aracın 192.000 km kullanım mesafesinde olduğu birlikte değerlendirildiğinde, meydana gelen motor hasarının imalat hatası ile ilişkilendirilemeyeceği, araç 164.323 km'de iken 25.03.2019 tarihli servis girişinde motor soğutma kaçağının bulunduğu davacı tarafça bir nolu davalı taraf servisine bildirilmesine karşın, gerekli kontrolleri yapmayıp kaçağı tespit edemediği gibi sistemin korozyona uğramasını engelleyici antifiriz kontrollerini yapmayan servis personelinin, önleyici - bakım gereksinimlerini yerine getirmede kusuru (%40) bulunduğundan, meydana gelen motor hasarında servis hizmetinin ayıplı olduğunun söylenebileceği, komple değişim gerektirecek düzeyde motorun hasarlanmış olması, hararet ikazına rağmen aracın kullanmaya devam edilmesiyle mümkün olduğundan, ortaya çıkan motor hasarında ana etken araç kullanıcısının kusuru (%60) olup revizyon maliyetinde ağırlıklı olarak davacı tarafın sorumlu olacağı, motor değişimine ilişkin ibraz edilmiş fatura kalemleri hasarla bağdaşmakta olup, parça ve işçilik bedellerinin olay tarihindeki piyasa rayiçlerine uygun olduğu, toplam zarar tutarının KDV dahil 36.904,31-TL olduğu, kusur oranları doğrultusunda bu tutarın 40% karşılık gelen 14.761,72-TL'den bir nolu davalı tarafın sorumlu olacağı, geri kalan bedelin davacı sorumluluğunda olacağı, çekici ücreti olan 8.786,83-TL den kusur oranına 40% karşılık gelen 3.514,73-TL'den bir nolu davalı tarafın sorumlu olacağı, geri kalan bedelin davacı sorumluluğunda olacağı, dava konusu aracın makul onarım süresinin motor tedarik süreci dahil 5 (beş) gün olduğu, bu süre zarfında kazanç kaybının 1.595-TL olacağı, bu bedelin kusur oranına 40% karşılık gelen 638-TL'den bir nolu davalı tarafın sorumlu tutulabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Otomotiv Uzmanı bilirkişilerin 13/05/2022 tarihli ek raporlarında özetle; 28/12/2021 tarihli kök rapor görüşlerinin korunduğu bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacının aracının garanti süresi içerisinde arızalandığı, davacı tarafından aracın tamir edildiği, araçta meydana gelen arızadan davalıların satıcı ve servis birimi olarak sorumluluğu bulunduğu, aracın ayıplı olduğu, bu kapsamda araç tamir bedeli, çekici ücreti ve araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Davacı uluslararası nakliyat firması olup 25/04/2018 tarihinde davaya konu ... marka aracı davalı ... Otomotivden satın aldıktan ve 192.500 km yol yaptıktan sonra araçta arıza meydana gelmiştir. Davacı bu zararların satıcı bayii ..., ana bayi ... (yeni unvan ... adlı şirket) ve yetkili servis olan ... Otomotivin sorumluluğunda olduğunu belirterek dava ikame etmiştir. Dava konusu araç 1 yaşında olup garanti bakımından kilometre sınırlaması bulunmamaktadır. Araç 21/05/2019 tarihinde Romanya'da arıza vermiştir. Aracın son periyodik bakımı 04/05/2019 tarihinde yetkili servis ... oda yapılmıştır. Daha önceki periyodik bakımı 25/03/2019 tarihinde yine aynı davalı nezdinde yapılmış ve aracın su eksilttiği şikayeti de bildirilmiştir. Aracın kayıtları itibariyle periyodik bakımlarının aksatıldığı, 47.819 km geciktirildiği sabittir. Aracın son periyodik bakımdan sonra motor arızası verdiği, motorun değiştirildiği, dava konusu zararın temel olarak buradan doğduğu, davacının üretim ve bakım hatasından dolayı yetkili servis ile satıcılara başvurduğu anlaşılmıştır.
Yapılan tamir masrafı kaza tarihine göre araçta meydana gelen zararın piyasa şartlarına göre uyumlu olup olmadığı değerlendirilerek tespit edilecek bedeldir. Araç mahrumiyet zararı; davacının aracının kullanamadığı süre içerisinde kendi aracını kullanmış olması halinde yapacağı yakıt, amortisman payı vs. gibi zorunlu giderleri mahsup edilerek bu süre için tespit edilen bedeldir.
Davaya konu arızanın nedeni motorun susuz kalıp hararet yapmasına dayanmaktadır. Davacı bu şikayetini en son davalı yetkili serviste dile getirmesine rağmen bu yönden işlem yapılmadığı, motor arızasının sebebinin bu yönde bakım önlemi alınmadığından kaynaklandığı, ancak aracın hararet yapmasına rağmen tedbirli davranmamakta ağır kusurun davacıda olduğu, meydana gelen zararın üretimden kaynaklı bir hata olmayıp davalı satıcıların sorumluluğuna gidilemeyeceği, diğer bir deyişle motor hasarının imalat hatasına dayanmadığı, yetkili servisin aracın su eksiltmesine ilişkin şikayete rağmen yeterli bakım yapmadığı, arızayı gidermediği 28/12/2021 tarihli bilirkişi raporu ile teyit edilmiştir. Her ne kadar arıza kilometre sınırı bulunmayan garanti süresi içerisinde gerçekleşmişse de aracın periyodik bakımlarını kısa sürede olağan kullanım sınırlarını aşmasına rağmen davacı tarafından aksatıldığı, üretime dayalı gizli ayıptan ziyade yetkili servisin ayıplı hizmetinden kaynaklandığı kanaatiyle davanın yetkili servis haricindeki diğer davalılar yönünden reddi gerekmiştir.
Mahkememizce aracın hasar dosyası, fotoğraflar ve tüm dosya kapsamına göre dosya bilirkişiye tevdi edilmiş bilirkişi raporunda, davalı ... Şirketi'nin %40 oranında kusurlu olduğu, davacının %60 oranında kusurlu olduğu toplam zarar tutarının hasar tarihindeki piyasa şartları ile uyumlu olduğu belirlenen 36.904,31-TL olduğu, kusur oranları doğrultusunda 14.761,72-TL'nin davalı ... Şirketi'nin sorumlu olacağı, geri kalan kısmın davacı sorumluluğunda olacağı anlaşılmıştır. Aracın meydana gelen hasar nedeniyle 5 gün makul tamir süresi karşılığı amortisman bedelleri düşüldükten sonra 1.595,00 TL araç mahrumiyet bedeli doğacağı, davalı yetkili servisin ayıplı hizmetten dolayı bu zarara ilişkin %40 kusuru karşılığında 638,00-TL'den sorumlu olduğu, aracın meydana gelen hasarı ile yürüyemez durumda olup en yakın tamir yerine sevki için davacının yaptığı 1.300 Euro (8.520,00 TL) çekici ücreti piyasa rayiçlerine uygun bulunmakla aynı ayıplı hizmet kapsamında doğrudan zarar olduğu için yetkili servisin kusur karşılığı 3.411,20 TL'den sorumlu olduğu, ayıplı hizmete ve rücuya ilişkin davadan önce ödeme ihtaratı bulunmadığından, davacının talep ettiği 21/05/2019 tarihinin temerrüt tarihi olmadığından hükmedilen alacaklara dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, diğer davalıların kusuru olmadığı ve sorumluluklarının bulunmadığı görülmekle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davalı ... Ltd. Şti. yönünden davanın Kısmen Kabulü ile; 14.761,72 TL hasar bedeli, 3.411,20 TL çekici ücreti, 638,00 TL araç mahrumiyet gideri olmak üzere toplam 18.810,92 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte anılan davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin Reddine,
2-Diğer davalılar yönünden davanın Reddine,
3-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 1.284,97-TL karar ve ilam harcından 792,95-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 492,02-TL harcın davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'den tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 54,40-TL başvuru harcı, 792,95-TL peşin harç olmak üzere toplam 847,35-TL harcın davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00-TL (kabul miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davalıların sorumlu olmadıkları miktarlara ilişkin ortak red sebebi kapsamında 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan tebligat, bilirkişi, müzekkere ücreti toplamı 5.654,00-TL yargılama gideri kabul/%40,5) ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 2.289,87-TL'lik kısmının davalı ... Ltd. Şti'den tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti'nce yapılan 53,80-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti'ne verilmesine,
9-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Haizne tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davanın Kabul-red oranına göre 534,60-TL'nin davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'den, 785,40-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
10-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içeriisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/10/2022
Katip ... Hakim ...
¸ ¸