T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/611 Esas
KARAR NO:2021/460
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:11/11/2020
KARAR TARİHİ:31/05/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket yetkilisi ...'ün, ... Bankasına ait, 15/02/2021 ileri keşide tarihli, ... seri numaralı, keşidecisi .... A.Ş. , ciranta .... A.Ş. Olan 50.000 TL bedelli, ... ... Bankasına ait, 24/03/2021 ileri keşide tarihli, ... seri numaralı, keşidecisi .... A.Ş., ciranta .... A.Ş. Olan 40.000 TL bedelli ve ... Bank'a ait, 19/04/2021 ileri keşide tarihli, ... seri numaralı, keşidecisi .... A.Ş. , ciranta .... A.Ş. Olan 50.000 TL bedelli çeklerin pantolonun cebinde unutmak suretiyle çamaşır makinesinde yıkandığını ve çeklerin zayi olduklarını, çeklerin şu an yasal hamilinin müvekkili şirket olduğunu, çeklerin bankaya ibrazının mümkün olmadığından müvekkili şirketi ileride telafisi mümkün olmayan zarara uğratmamak için çeklerin iptali gerekmekte olduğunu bu nedenlerle yukarıda bilgileri verilen çeklerin iptaline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Mahkememizce Ticaret Sicil Gazetesinden gerekli ilanların yaptırıldığı, teminatın Mahkememiz veznesine depo edildiği görülmüştür.
6102 sayılı Yasanın 757 ve devam maddeleri gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir. Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder. Poliçeyi getirme süresi en az üç ay ve en çok bir yıldır. Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
6102 sayılı Yasanın 818/1-s maddesi uyarınca poliçeye ilişkin, iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası çekler hakkında da uygulanır.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu tür davalarda, davacının yetkili hamil olduğu konusunda mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gerekir. Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar neticesinde ve hak sahiplerinin daha sonradan ortaya çıkması halinde hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek iptali kararının iptali de talep edilebilecektir. Davacı, iptalini talep ettiği senedin keşidecisinin kim olduğunu, çek bilgilerini mahkemeye bildirmiş olup, davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerini uygulanmaz hale getirecektir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 14/05/2018 tarih ve 2016/... Esas 2018/ ... Karar sayılı emsal Kararı)
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davacı dava dilekçesi ekine, çeklerin zayi olduğuna dair Mahkememizce kanaat oluşturacak belgeleri eklemiş, mahkememizce ilgili bankaya yazılan müzekkerelere cevap verilmiş, çeklerin bilgilerinin doğru olduğu, çekerin ibraz edilmediği bildirilmiş, talep sahibinin talebine konu kıldığı çeklere ilişkin gerekli ilanlar yaptırılmış, verilen süre içerisinde çek Mahkememize sunulmamış olduğundan talebin kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi ve ayrıntısı açıklanan nedenlerle;
1-Davanın Kabulü ile;
-... Bankası ... ... Şubesine ait, ... çek numaralı, keşidecisi .... A.Ş. olan, cirantası.... A.Ş. olan, 15.02.2021 ileri keşide tarihli, 50.000,00-TL bedelli çekin
-... ... Bankası ... Ticari Şubesine ait, ... çek numaralı, keşidecisi .... A.Ş. olan, cirantası.... A.Ş. olan, 19.03.2021 ileri keşide tarihli, 40.000,00-TL bedelli çekin
-... Bank ... Şubesine ait, ... çek numaralı, keşidecisi .... A.Ş. olan, cirantası.... A.Ş. olan, 19.04.2021 ileri keşide tarihli, 50.000,00-TL bedelli çeki ayrı ayrı zayi nedeniyle iptaline;
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 59,30-TL harcın, peşin alınan 54,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 4,90-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır