T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/701 Esas
KARAR NO: 2023/861
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/12/2020
KARAR TARİHİ: 30/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ... şirketi ile 11/04/2019 ve 11/04/2020 tarihlerini kapsayan 261029/0 nolu poliçe ile işletmesindeki ... plakalı aracın her türlü zararını teminat altına alan ve poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kasko sigorta sözleşmesi akdettiğini ve davalının sigortalısını olduğunu, müvekkilinin belirlenen sigorta pirim miktarını davalı ... şirketine ödediğini ve poliçenin geçerli hale geldiğini, müvekkiline ait olan ve sürücü ... sevk ve idaresindeki aracın yolun ve havanın elverişsiz koşullarda olması nedeniyle aracın hakimiyetini kaybederek bariyerlere çarptığını ve araçta tek taraflı maddi hasarlı kaza meydana geldiğini, bunun üzerine araç oto servise bırakılmış ise de aracın ağır hasar görmesinden ve tamirat masraflarının aracın piyasa fiyatının belli bir oranına ulaşmasından dolayı sigorta şirketinin ekspertiz raporları çerçevesinde perte çıkarıldığını, bu kapsamda ekspertiz raporları çerçevesinde aracın onarım bedeli olarak 37.500,00-TL takdir edildiğini ve bu miktarın müvekkiline ödendiğini ancak sigorta şirketi tarafından aracın riziko tarihindeki bedelinin piyasadaki rayiçlerine göre çok düşük takdir edildiğini, buna mukabil müvekkiline de aynı oranda çok düşük bir bedel ödendiğini, müvekkilinin sigortalısı olduğu şirket tarafından referans noktalarından çok daha düşük bir bedel olan 112.500,00-TL rayiç bedel takdir edildiğini, piyasanın önemli kuruluşlarından emsal fiyatların celp edildiğinde sigorta şirketince takdir edilen bedelin ne kadar düşük olduğunun görüleceğini, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı olan ... plakalı aracın 09/01/2020 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında hasara uğradığını, dava konusu tazminat talebinin zaman aşımına uğradığını, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, yetki itirazında bulunduklarını, yetkili mahkemenin İzmir Mahkemeleri olduğunu, pert işlemleri ile ilgili olarak eksper raporunda aracın kaza tarihi itibari rayiç değerinin 105.000,00-TL olarak belirlendiğini, rayiç değerlendirmesinin aracın km, yaş, geçmiş hasar kaydı, kullanım tarzı, bakım, onarım, yakıt, şanzıman tipi gibi teknik özelliklerin dikkate alındığını, ekspertiz raporunda aracın kaydında ağır hasar kaydı bulunmadığını, ekspertiz raporu neticesinde aracın sigortalıya bırakıldığını, sovtaj bedeli düşüldükten sonra sigortalı ile 37.500,00-TL bedel üzerinden mutabakat sağlandığını, dava konusu aracın tramer kaydında geçmiş hasarları mevcut olup, bilirkişi incelemesi ile aracın kaza tarihi itibari ile gerçek değerinin ortaya çıkacağını, davacının temerrüt başlangıç tarihini kaza tarihinden itibaren talebinin hukuka aykırı olduğunu, davacının ticari işlerde uygulanan en yüksek faiz oranı talebinin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Ataşehir İlçe Emniyet Müdürlüğünden ... plakalı aracın trafik sicil kayıtları; Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden sigorta poliçe bilgileri; davalı ... şirketinden hasar dosyası celp edilmiş olup, dosya kapsamına alınmıştır.
Makine mühendisi bilirkişi ... 'nın 10/11/2021 tarihli raporunda özetle; sürücü ...'ün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, dava konusu ... plakalı araçta değer kaybının 10.600,00-TL olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır denilmiştir.
Makine mühendisi bilirkişi ... 'nın 02/05/2022 tarihli ek raporunda özetle; davacının kaza tarihi itibariyle 12.342,00-TL bakiye alacağının olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır denilmiştir.
Makine mühendisi bilirkişi ... 'ın 15/02/2023 tarihli raporunda özetle; Yüce Mahkemenizin tayini ile, dosya muhteviyatı belgelere göre, yukarıda ayrıntılı şekilde izah edildiği şekilde, ... plaka sayılı Araç’da, 09.01.2020 tarihinde meydana gelen Trafik kazası sebebiyle;
meydana gelen kaza nedeniyle hasar miktarı, aracın kaza tarihine göre onarım bedeli 49.237,86 TL olduğu, aracın hasarsız haliyle kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değerinin 115.386,96 TL olduğu, aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değerinin, pert total olarak değerlendirildiğinden herhangi bir değer kaybı olmayacağı, aracın, onarımının, tamiratının kaza tarihine göre 49.237,86 TL olduğu, piyasa rayiç değeri ile sovtaj değeri farkının 38.686,96 TL olduğu ve onarımın ekonomik olmadığı, aracın pert total olarak değerlendirildiği, davacıya ödenen bedelin makul olmadığı, sovtajın, davalı ... şirketine bırakılması ile ödenmesi gereken fark bedelinin 77.886,96 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, kasko sigorta poliçesi kapsamında sigortalı davacıya eksik ödenen bedelin reeskont avans faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir.
Davacıya eksik ödeme yapılıp yapılmadığının tespitinde, yerleşik Yargıtay uygulamalarında belirtildiği üzere; davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği, önceki kazalara ilişkin hasar dosyaları vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, hasar miktarı, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki farka (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) göre değer kaybı zararının miktarının belirlenmesi, aracın onarımının ekonomik olup olmadığı, tamiri ekonomik değilse sovtaj bedeli ile hasar tarihindeki piyasa değerinin karşılaştırılması amacıyla tespitinin hesaplanması gerekmektedir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde;
Taraflar arasında ... nolu poliçe ile davacı şirketin işletmesindeki ... plakalı aracın her türlü zararını teminat altına alan ve poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kasko sigortası akdedildiği, poliçenin 11/04/2019 ile 11/04/2020 arası tarihleri kapsadığı, bu poliçe ile çarpma hasarlarının teminat içinde olduğu, 09/01/2020 hasar tarihinin poliçe vadesi içerisinde olduğu görülmüştür.
Poliçenin pert total tazminat ödeme klozu kısmında, sigortalıya ait aracın eksper raporu ile onarım kabul etmez veya ağır hasarlı hale geldiğinin tespiti halinde sigortalı tarafından sigorta şirketine "Hurda Tescil" veya "Trafikten Çekilmiştir" kaşeli tescil belgesi ibraz edileceği ve ayrıca gerekli tasarrufi işlemlerde bulunabilmesi için de "Vekaletname" verileceği, söz konusu belgelerin sigortalı tarafından ihbardan itibaren 45 gün içinde ibraz edilmemesi halinde aracın hasarlı haliyle sigortalıya terk edilmiş olduğunun kabul edileceği, bu doğrultuda sigortacının tazmin sorumluluğunu, aracın riziko tarihindeki rayiç değer ile hasarlı hali (sovtaj) arasındaki tutarı ödemek suretiyle yerine getirecektir denilmiştir.
... Bölge Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünce düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağının incelenmesinde; 09/01/2020 tarihinde Balıkesir İli, ... İlçesinde, sürücü ...'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, kaza tarihinde havanın yağışlı olmasından dolayı sürücünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesinden dolayı yolun sağında bulunan çelik bariyerlere çarpıp yol dışına çıkılması sureti ile tek taraflı trafik kazası meydana geldiği belirtilmiştir.
... İlçe Emniyet Müdürlüğünden dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın araç sahiplik belgeleri celp edilmiş olup, aracın malikinin davacı şirket olduğu görülmüştür.
Davacı tarafça aldırılan 14/01/2020 tarihli ekspertiz raporunda; sigortalı aracın piyasa rayiç bedelinin belirlenmesi için taraflarınca yapılan çalışmalarda sigortalı aracın piyasa rayiç değerinin 100.000,00 ile 110.000,00-TL arasında olduğunun görüldüğü, ... plakalı aracın ağır hasar kaydının olmadığı, 5 adet hafif hasar kaydının bulunduğu (6.000-TL bedelli), bu durumda piyasa rayiç değerinin 105.000,00-TL olabileceği, yapılan ekspertiz çalışmaları neticesinde hasara konu aracın onarım için bırakıldığı servisin, aracı KDV hariç 42.000,00-TL'ye onarabileceklerini belirttikleri, sigortalı araç sahibi ile yapılan mutabakat doğrultusunda aracın sigortalıya terk edilerek hasar onarım bedeli olan 37.500,00-TL üzerinden dosyanın sonlandırıldığı, mutabakatın sisteme eklendiği görülmüştür.
25/06/2020 tarihli Hasar Tazminat Makbuzu ve İbranamesinde, davacı taraf, araçlarının 09/01/2020 tarihinde uğradığı hasar ve zarar karşılığı olarak 37.500,00-TL onarım bedeli alındığını, bu tazminat miktarında mutabık olduklarını, hasarlı aracın taraflarına bırakılması ile başkaca her nam altında olursa olsun ücret talebinde bulunmayacaklarını beyan etmiştir.
Mevcut dosya durumu ve kaza tarihindeki piyasa şartları ile anılan Yargıtay uygulamasına esas yöntemle pert total karşılaştırılması yapılmak suretiyle bakiye bedele dair tespit için alınan raporlar kapsamında dava konusu aracın tamirinin ekonomik olmadığı, pert addedilmesi gerektiği sabit olmuştur. Dava tarafları arasındaki ödeme de bu kabulle yapılmış ve farklı bir iddia ileri sürülmemiştir. Davalı yana poliçe şartlarına dair trafik çekme belgesinin süresinde sunulmadığı ve aracın davacı sigortalıda kaldığı, taraflar arasındaki tek uyuşmazlığın dava konusu aracın rayici belirlenip sovtaj bedeli düşüldükten sonra davalı yanca ödenen 37.500,00 TL'lik bedelin yeterli olup olmadığına ilişkindir. Taraflar arasında ibraname imzalanmış ise de davacının ihtirazi kayıt koyarak süresi içinde dava açtığı görülmekle işin esasına geçilmiş, ödemenin yeterliliği araştırılmıştır. Bu kapsamda alınan ilk rapor denetime elverişli olmadığından yeniden rapor alınmış ve aracın rayiç bedeli ile sovtaj bedeli belirlenmiştir. Raporlar ve davalı yanın kendi hesabı kapsamında fahiş farklılıklar bulunmadığından çelişki arz etmeyen denetime elverişli şekilde alınan ikinci rapordaki 115.386,96 TL'lik piyasa rayiç bedeli, 76.700,00 TL'lik sovtaj bedeli ve 37.500,00 TL'lik ödenen bedel görüldüğünde davacının talep edebileceği miktarın 1.186,96 TL olduğu, ıslah için süre verilmesine rağmen artırılmayan 1.000,00 TL'lik talep aşılmayacak şekilde tahsil kararı verilmesi gerektiği, kısmi davanın ulaşabileceği miktar belirli hale geldiğinden miktar itibariyle kesin karar vermek gerektiği anlaşılmakla davanın fazlaya ilişkin talep de tespit edilmek suretiyle kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile; davacının talep edebileceği bakiye kasko bedelinin 1.186,96 TL olduğunun tespiti ile taleple bağlı kalınarak 1.000,00 TL'nin dava tarihi olan 16/12/2020 tarihinden itibaren reeskont faiz oranlarını geçmemek kaydıyla işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 269,85-TL harcın, peşin alınan 54,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 215,45-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40-TL başvurma harcı ve 54,40-TL peşin harç olmak üzere toplam 108,80-TL harç bedelinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.118,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 1.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,
Dair, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/10/2023
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır