T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/741 Esas
KARAR NO: 2021/1092
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/12/2020
KARAR TARİHİ: 13/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; ... Köprüsü ve... Otoyolu'nun işletmesinin müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalının kendisine ait..., ..., ...ve... plakalı araçları ile 04/02/2019-25/05/2019 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlalli geçişler yaptığını, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe davalı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 18/07/2019 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalıya ödeme emrinin 16/11/2019 tarihinde tebliğ edildiğini ancak davalının borcun tamamına itiraz ettiğini, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, icra takibine yapılan itirazların zaman kazanma amacıyla haksız ve kötü niyetli olarak yapıldığını, davalının araçlarını otoyolda kullandığı anlarda araçların HGS/OGS hesaplarının müsait olmadığını ve bunun davalının sorumluluğunda olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile itirazın iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup davalı davaya cevap vermeyerek HMK 128 uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER
1-İstanbul... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası
2-...-...-... Trafik Tescil Müdürlüğü yazı cevapları
3-Geçiş ihlaline ilişkin görüntü kayıtları
4-Bilirkişi raporu
5-Davacı vekilinin beyan ve dilekçeleri
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ GEREKÇE
Dava, otoyol illali geçiş ücretinden ve para cezasından kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
6001 sayılı Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır.
OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde, geçiş sırasındaki sistem alarm verdiğinden, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Bu geçiş ücreti, hesabında para olması halinde otomatik olarak düşer.
Bu açıklamalar ışığında davacının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.
İcra takip dosyasının incelenmesinde, davacının İstanbul ... İcra Dairesinin... esas sayılı takip dosyasında 16.153,75-TL asıl alacak 685,16-TL faiz, 123,33-TL KDV olmak üzere toplam 16.962,24-TL takip yapıldığı, ödeme emrinin 16.11.2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içerisinde 19/07/2019 tarihinde borca itiraz ettiği, borca itirazla birlikte takibin durduğu, durdurma kararının alacaklı vekiline tebliğ edilmediği, dava İİK'nın 67. maddesi düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.
...-...-...Trafik Tescil Müdürlüğü yazı cevaplarının incelenmesinde; .., ...ve... plakalı araçların davalı adına kayıtlı olduğu görülmüştür.
Trafik Uzmanı bilirkişinin 31/10/2021 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde davalı şahsa ait ..., ..., ..., ... plakalı araçların davacı firma tarafından işletilmekte olan köprü ve otoyollardan 04.02.2019-25.05.2019 tarihleri arasında 37 defa eksik bakiyeli HGS/OGS etiket veya cihazı ile geçiş yaptığının belirtildiğini, ... İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğünün 12.01.2021 tarih ve 565 sayılı yazısı ekinde ...plakalı aracın 30.12.2016 tarihinde davalı şahıs... tarafından Ankara ... Noterlikçe yapılan devir işlemi ile satın alındığını, 21.10.2019 tarihinde Nevşehir... Noterliğince... isimli şahsa devir edildiği bildirildiğini, geçişlerin yapıldığı tarihte ... plakalı araç davalı şahsın adına kayıtlı olduğunu, ... İl Emniyet Müdürlüğünce... ve ... plakalı araçların sahiplik belgesinin gönderildiği, ancak gönderilen evrakın ekinde bulunan... dökümünde davalı şahıs...isimli şahıs tarafından aracın hangi tarihte satın alındığı ve sahiplik durumunun devam edip etmediği bilgisinin verilmediğini, gönderilen evrak ile birlikte herhangi bir açıklayıcı bilgininde verilmediğini, geçişlere ait fotoğrafların incelenmesi neticesinde ... plakalı aracın çkici cinsi ağır vasıta olduğunu, davalı şahıs tarafından işletilmekte olan..., ..., ..., ... plakalı araçların geçişler sırasında yeterli bakiyesinin olduğu ile ilgili bir belgeye dosya içerisinde rastlanılmadığını, davacı firmanın geçişi kamera görüntüsü ile ispat ettiğini, dosya ekinde gönderilen geçiş listesinin geçişin yapılan gününe ait fiyatlama üzerinden yapıldığı herhangi bir fiyatlama hatasının yapılmadığını, römorklara uygulanan geçiş ücretlerinin çekicilere uygulanmadığı ve geçiş ücretinin mükerrer talep edilmediğini, geçişlerle ilgili temerrüt oranı hesaplanırken geçişin yapıldığı tarihten itibaren ödemenin yapılması için verilen 15 günlük sürenin sonu ile icra takibinin başladığı tarih aralığındaki gün sayısı tespit edilerek hesaplama yapıldığını, temerrüt faiz oranı 2019 yılı için 21,25 alarak belirlendiğini, davalı şahsın davacı firma tarafından işletilmekte olan köprü ve otoyollardan...ve ...plakalı araçları ile 25.07.2019/22.10.2019 tarihler arasında 108 defa eksik bakiyeli HGS/OGS etiket veya cihazı ile geçiş ücreti tespiti yapılırken (geçiş ücreti x 4 katı ceza + geçiş ücreti= ödenmesi gereken toplam ücret) formülünün kullanıldığını, davalı şahsın davacı firmaya ödemesi gereken toplam miktarın temerrüt faizi dahil 16.899,57-TL olduğunu belirtmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; davacının işletmecisi olduğu otoyoldan davalı adına kayıtlı araçların ücret ödemeksizin geçiş ihlali yaptığı, bu nedenle dava konusu takibe ilişkin borç bulunduğu davacının alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmesi nedeniyle davacı tarafından itirazın iptali davası açtığı görülmüştür. Mahkememizce alınan hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporunda davalının tüm geçişleri ayrı ayrı incelenmiş, davalının maliki olduğu araçlarla ihlalli geçiş yaptığı tespit edilmiş, bilirkişi raporu hükme esas alınarak, geçiş ücretinin 4 katı ceza alınacağının kanun düzenlemesi olduğu, tebligat şartı da aranmayacağı ve davalının asıl alacaktan sorumluluğunun bulunduğu, her ne kadar icra takibinde davacının işlemiş faiz talebi olsa da, işlemiş faiz yönünden davalının temerrüde düşürülmediği, davacı tarafından davalıya ihtarname gönderilmediği, o halde davacı tarafın takip tarihinden önce işlemiş faiz talebinin yerinde olmadığı, nitekim Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2018/1037 Esas 2019/2322 Karar, 2017/3150 Esas 2019/647 Karar sayılı ilamlarının da bu doğrultu da olduğu, bu nedenle işlemiş faiz talebinin reddi gerektiği kanaatiyle davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
İcra inkar tazminatı yönünden; davacının alacağının belirlenmesi yargılamayı gerektirdiği alacak tutarının likit olmadığı gözetilerek İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca davalının icra inkar tazminatından sorumlu tutulmasına yasal olanak bulunmadığından inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan İstanbul... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının kısmen iptaline, takibin 3.320,75 -TL ihlalli geçiş ücreti 12.923,00-TL ihlalli geçiş ceza tutarı olmak üzere toplam 16.153,75-TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine
3-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 1.103,46-TL harçtan, peşin alınan 204,87-TL harç mahsup edilerek eksik 898,59-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 204,87-TL peşin harç, 54,40-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 259,27-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Kabul-red oranına göre davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 828,00-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 788,50-TL'lik kısmının davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin Kabul-red oranına göre 1.257,10-TL'nin davalıdan, 62,90-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/12/2021
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır