T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/750 Esas
KARAR NO: 2023/715 Karar
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 26/02/2020
KARAR TARİHİ: 19/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan biçerdöverin davacıların eş ve babası olan ...'in üzerinden geçmesi sonucu vefat ettiğini, davacıların eş ve babalarının vefatı nedeniyle desteğinden yoksun kaldıklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik davacı eş için 10000 TL, diğer davacıları için 1000'er TL olmak üzere toplam 13000 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı tarafa yapılan başvuru tarihinden işleyecek avans faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili süresinde sunduğu cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf dava konusu trafik kazası sebebi ile müvekkil şirkete başvurusunun usulüne uygun olmadığını, HMK 6. Madde gereğince yetkili mahkeme davanın açıldığı tarihte davalının yerleşim yeri mahkemesi olduğu, dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, usulüne uygun yetki itirazında bulunarak davanın usul ve esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesin talep etmiştir. istemiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... esas 2020/... karar sayılı 02/11/2020 tarihli gerekçeli kararında; Mahkememizin yetkisizliği sebebi ile davanın usulden reddine, davaya bakmakla yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun tespitine, karar verilerek Mahkememize tevzi edildiği, yukarıda yazılı esas sırasına kaydı yapıldığı görülmüştür.
Dava; trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
2918 sayılı Yasanın 85 ve devam maddeleri gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur. Sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir. Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur. Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Anılan yasal hükümlerden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Adli Tıp Kurumunun düzenlendiği 10/01/2022 tarihli raporunda özetle; Dosya içerisindeki mevcut bilgi, belgeler, olayın meydana geldiği yer ve olayın oluş şekli birlikte değerlendirildiğinde söz konusu olayın dairemiz ve kurumumuz görev alanı dışında kaldığı anlaşılmakla dosyanın işlem görmeksizin mahalline iadesine karar verilmiştir.
Adli Tıp Kurumunun düzenlendiği 10/03/2023 tarihli raporunda özetle;Dosya içerisindeki mevcut bilgi, belgeler ve olayın ekin tarlası içerisinde biçer döver ile ekin biçme işi sırasında meydana gelmesi hususu da dikkate alındığında söz konusu olayın iş güvenliği hükümlerince değerlendirilmesinin gerektiği, belirtilen bu hususlarla ilgili değerlendirme yapmak ve kusur atfetmek dairemiz ve kurumumuz görev alanı dışında kaldığından istenilen hususla ilgili bir değerlendirme yapmak mümkün olmamış olup dosyanın işlem görmeksizin mahalline iadesine karar verilmiştir.
Bilirkişinin düzenlediği 11/05/2022 tarihli 7 sayfadan ibaret raporunda özetle; Davalı ... şirketi tarafından ZMMS poliçeli aracı sürücüsü ... nun olayda %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, davacılar murisi ... ...'ın olayda %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 270.472,17 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 39.534,58 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 29.326,42 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 16.566,22 TL olduğu, temerrüt başlangıcının 26.02.2020 dava tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu, görüş ve kanaatinde rapor sunulmuştur.
Davacılar vekilinin 11/05/2022 tarihli ıslah dilekçesini özetle; bilirkişi raporunda tespit edilen davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 270.472,17 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 39.534,58 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 29.326,42 TL olduğu, davacı ...'ın talep edebileceği maddi zararının 16.566,22 TL olmak üzere toplam 355.899,39 TL destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığını, 355.599,39 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsilini, hükmedilecek tazminata davalı tarafa yapılan başvuru tarihinden itibaren avans faizi işletilmesini, tüm yargılama giderleri ile vekaletin davalı üzerinde tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde davanın açıldığı tarihte davalının yerleşim yeri adresine göre mahkememizin yetkili olduğu, 27/07/2018 tarihinde davalı şirket nezdinde sigortalı olan ... plakalı traktör'ün davacıların murisini ezmesi neticesinde ölümlü trafik kazasının meydana geldiği, kaza nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının talep edildiği, mahkememizce tüm deliller toplanmış, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsü ile davacının desteğinin eşit oranda (%50) kusurlu olduğu, mahkememizce kazanın karayolunda meydana gelip gelmediğinin tespiti amacıyla kazanın meydana geldiği yer mahkemesine talimat yazıldığı, kaza yerinin yola 176 metre mesafede bulunduğu, Karayolları Trafik Kanunu’nun uygulanması için kazanın mutlaka karayolunda meydana gelmesi gerekmeyip karayolu ile bağlantısı olan bir alanda meydana gelmesi halinde de karayolunda meydana gelmiş gibi kabul edildiği (HGK'nın 28/09/2011 tarihli 2011/17-499 Esas 2011/557 karar sayılı ilamı da bu yöndedir), bu nedenle kazanın karayolunda gerçekleştiğinin kabulünün gerektiği, aktüerya hesabında sigorta limiti dikkate alınarak hüküm kurmaya ve denetime elverişli aktüerya raporu hükme esas alınmış olup davacılar da bu doğrultuda talep sonucu artırmıştır. Davacı tarafından davalı ... şirketine başvuru yapıldığına ilişkin belge sunulmadığından dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiş, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı ... yönünden 270.472,17-TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 26/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...’a ödenmesine,
2- Davacı ... yönünden 39.534,58-TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 26/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...’a ödenmesine,
3- Davacı ... yönünden 29.326,42-TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 26/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...’a ödenmesine,
4- Davacı ... yönünden 16.566,22-TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihi olan 26/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...’a ödenmesine,
5-Karar ve ilam harcı 24.311,48-TL nin peşin ve ıslahla alınan 1.226,40-TL den düşümü ile kalan 23.085,08-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00.-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
7-Davacılar tarafından yatırılan 1.280,80 TL ıslah, peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
8-Davacılar tarafından yapılan 4.240,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
9-Davacılar taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 52.825,91 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır