T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/147 Esas
KARAR NO: 2023/107
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/03/2021
KARAR TARİHİ: 08/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkil banka ile davalı üye işyeri ... TİC.A.Ş. Arasında 15.11.2016 tarihinde POS Üye İşyeri sözleşmesi imzalandığı, davalı işyerine POS cihazı bağlandığını, davalı üye işyerinden hizmet alan kart hamilleri harcama işlemlerine itirazda bulunduklarını, Chargeback prosedürüne uygun olarak kart hamillerine iade ödemeleri yapılıp davalı hesabına borç kaydedildiğini, anılan chargeback bedelleri üye işyerince müvekkil bankaya ödenmeyince sözleşmenin fesih edildiğini, davalı şirkete 7 adet ihtarname keşide edilerek chargeback - bedellerinin ödenmesinin ihtar edildiği, ödeme yapılmayınca bu kez ....İcra Md. 2020/... E.sayılı dosyası ile toplam 458.894,35 TL alacağın tahsili icra takibi başlatıldığını, davalının takibe ve tüm fer'ilerine itirazı üzerine takibin durduğunu, chargeback işlemi, kart hamillerinin üye işyerinden mal ve hizmeti alamamaları durumunda, daha önce kartla ödenen tutarların kart hamillerin iade işlemi olduğunu, davalı üye işyerince kartla yapılan tahsilatlar müvekkil bankaca üye iş yeri hesabına alacak kaydedildiğini, charceback sırasında davalı hesabında bakiye para bulunmadığı için bu kanaldan yapılan ödemelerin banka kaynağına dönüştüğünü, müvekkil 04.10.2019 tarih ve ... no u ihtarla 387.494,57 TL, müvekkil 09.10.2019 tarih ve ... no.lu ihtarla 1.766,00 TL, müvekkil 11.10.2019 tarih ve ... no.-lu ihtarla 6.309,00 TL, müvekkil 14.10.2019 tarih ve ... no-lu ihtarla 1.640,00 TL, müvekkil 16.10.2019 tarih ve ... no-lu ihtarla 23.018,99 TL, müvekkil 28.10.2019 tarih ve ... no.lu ihtarla 6.609,00 TL, müvekkil 18.11.2019 tarih ve ... no-lu ihtarla 8.980,00 TL olmak üzere toplam 435.817,56 TL ödenmesi ihtar edildiğini, davalı üye işyeri herhangi bir mal ve hizmet sunmadan itirazlı işlem bedellerini haksız olarak kullandığını, bu nedenle sebepsiz olarak zenginleştiği belirtilerek, 458.894,35 TL alacak üzerinden itirazın iptaline, takibin devamına ve %20 İcra inkar tazminatına hükmedilmesi talep edilmiştir.
SAVUNMA:
Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.
DELİLLER
1-.... İcra Dairesi 2020/... Esas sayılı dosyası
2-05/08/2020 tarihli Arabuluculuk Son Tutanağı
3-.... Noterliğinin 04/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
4-.... Noterliğinin 09/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
5-.... Noterliğinin 11/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
6-.... Noterliğinin 14/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
7-.... Noterliğinin 16/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
8-.... Noterliğinin 28/10/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
9-.... Noterliğinin 18/11/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
10-15/11/2016 Tarihli Üye İş Yeri Sözleşmesi
11-Chargeback Harcama İtiraz Kayıtları
12-Banka Kayıtları
13-Bilirkişi Raporu
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 07/06/2022 tarihli Nihai raporda özetle; Davalı üye işyerinin basiretli bir tacir gibi kendisinden beklenen özeni gösterememiş olmaları (Yani kendisinden beklenen eğitim hizmetinin sunulamaması) nedeniyle, gerek sözleşme hükümlerine, gerekse kredi kartı mevzuatına ve gerekse de uluslararası MASTER ve VİSA CARD kurallarına göre kusurlu bulunduğunu, bu nedenle davacı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur tespit edilemediğini çünkü provizyonun gerçek anlamda kart hamili bankalarınca davacı bankaya verildiğini, davacı bankada kart hamillerinin bankasından aldığı onaya göre harcama bedelini davalı üye işyeri hesabına alacak geçtiğini, daha sonra kart hamillerinin itirazı üzerine satış tutarları davacı bankaca uluslararası VİSA ve MASTER CARD kurulları uyarınca kart hamillerinin bankasına chargeback edildiğini, davacı bankaca chargeback edilen işlem bedellerinin tamamını davalı üye işyerinden tahsil edilemediği için, sözleşmesel olarak davacı bankanın chargeback bedellerini davalı üye işyerinden tahsil etme hakkı değmuş bulunduğunu, davacı bankanın takip tarihi itibariyle hesaplanan alacağının; alacak kalemleri olan asıl alacağın talep edilen 437.265,47 TL, hesaplanan 437.265,47 TL, talep edilmesi gereken tutarın 437.265,47 TL olduğunu, işlemiş temerrüt faizi olarak talep edilen 21.349,96 TL, hesaplanan 25.810,22 TL , talep edilmesi gereken tutarın 21.349,96 TL olduğunu, ihtarname gideri olan talep edilen 278,92 TL, hesaplanan 278,92 TL , talep edilmesi gereken tutarın 278,92 TL olduğunu, toplam alacak olarak talep edilen 458.894,35 TL, hesaplanan 463.354,61 TL, talep edilmesi gereken tutarın ise 458.894,35 TL olduğunu, alacağın az bile talep talep edildiği nazara alındığında davacı bankanın takip tarihi itibariyle chargeback nedeniyle maruz kaldığı 437.265,47 TL tutarındaki asıl alacağını yıllık %39 oranında sözleşmesel temerrüt faizi ile birlikte davalı üye işyerinden talep edilebileceği tespit ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi Mehmet Erdem tarafından düzenlenen 24/10/2022 tarihli Ek raporda özetle; Kök raporda herhangi bir değişikliğin yapılmadığı tespit ve rapor edilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esaslı dosyası dosyası uyap sisteminden içerisine getirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinde 437.265,47-TL üye işyeri sözleşmesi alacağı, 278,92 TL noter masrafı, 21.349,96 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 458.894,35-TL için takip yapıldığı, ödeme emrinin tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içersinde 03/03/2020 tarihinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Uyuşmazlığın, üye iş yeri sözleşmesi kapsamında, davalı borçlu üye iş yeri şirketin,müşterilerinden yapmış olduğu tahsilatlarını, davacı banka hesabına geçirdikten sonra, davalı şirket müşterileri üçüncü kişilerin, davalı şirketle yaşadıkları sorunlar nedeni ile davacı bankanın ters işlem nedeni ile üçüncü kişilere yapılan ödeme neticesinde davalı hesabının borçlandırılarak davacının alacak miktarlarının ne kadar olduğu konularında toplandığı anlaşıldı.
Somut olayda; Taraflar arasında imza edilen Üye iş yeri sözleşmesi, Hesap dökümleri , davalı şirketin müşterilerinin kendi bankalarından ters işlem talepleri nedeni ile davacı bankanın hesabına geçen paraların ters işlem gereğince üçüncü kişilere ödenmek zorunda kalınan bedellere ilişkin ödeme kayıtları, davacı bankanın ters işlem gereğince ödemiş olduğu ve alacaklı hale geldiği cari hesabının ödenmesi gerektiğine ilişkin .... Noterliğinden kişide edilen değişik tarihli ihtarnameler ve hesap katları ve ....İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takip dosyası mahkememiz dosyasında celp edilirmiştir. Davacı alacaklı bankanın davalı ile akdettiği üye iş yeri sözleşmesine aykırılık nedeni ile üçüncü kişilere ters işlem gereğince ödediği ve davalıdan alacaklı hale geldiği alacak kalemleri için davalı hakkında takip başlattığı, davalı borçlunun takibe itirazı neticesinde takibin durduğu davacı alacaklının bir yıllık hak düşürücü sürede davasını açtığı, dava şartı olan ara buluculuk anlaşmazlık tutanağının dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Davalının davacı banka ile yapmış olduğu üye iş yeri sözleşmesine aykırı davranışından kaynaklı olarak, davalının müşterilerine edimini yerine getirmemesi nedeni ile üçüncü kişi davalı müşterilerinin bankalarının ters işlemle ödenen tutarları davacı banka hesaplarından geri alınarak davacı bankanın alacak kaydı yaparak ödediği bedelleri isteyip isteyemeyeceğini, isteyebilecekse ne kadarını isteyebileceğinin tespiti için dosya, bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 09/06/2022 tarihli bilirkişi raporunun taraf iddia ve savunmalarını karşıladığı bilirkişi raporunun denetime açık ve hükme esas alınabileceği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; iddia, savunma ,üye iş yeri sözleşmesi, ihtarnameler, ters işlem gereğince davacının üçüncü kişilere iade etmek zorunda olduğu tutarlara ilişkin cari hesap kayıtları ile ödeme belgeleri ile alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında üye iş yeri sözleşmesi kurulduğu, sözleşme gereğince davalı şirketin müşterilerinden mail order veya post yolu ile tahsil ettiği ücretlerini davacı banka üzerinden davalı hesabına geçtiği görülmüştür. Ancak davalı şirketin üçüncü kişilere olan edimini yerine getirememesi veya başka bir sebeple üçüncü kişilerin sözleşmeden döndükleri anlaşılmış üçüncü kişilerin mudisi oldukları bankalardan, davacı banka hesabına geçmiş olan ödemeleri ters işlemle geri istedikleri böylelikle davacı bankanın üçüncü kişilere davalı nam ve hesabına ödeme yaparak davalı taraftan 09/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda belirlenen miktar üzerinden alacaklı hale geldiği görülmüş, davacı banka üçüncü kişilere yapmış olduğu ödemelere ilişkin olarak davalıyı temerrüte düşürdüğü görülmüş, temerrüt faiz oranı alarak taraflar arasında bir sözleşme ve fiili uygulanan bir akdi faiz oranı bulunmadığından Türk Borçlar Kanunu 88 maddesi hükümleri doğrultusunda davacının merkez bankasına bildirdiği faiz tutarının % 50 oranınında akdi faiz haddi ve bu oranın iki katı temerrüt faizi talep edebileceği yönündeki bilirkişi raporundaki tespitlerin faiz mevzuatına uygun olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Diğer taraftan alacağın belirlenebilir ve likit olduğu görülmüş, davacı tarafın tacir olması hasebi ile avans faizi isteyebileceği anlaşıldığından takip tarihinden itibaren işleyecek sözleşmesel faizi ile davanın kısmen kabulüne, davalının haksız itiraz ettiği anlaşılan asıl alacağın %20 oranında inkar tazminatına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesinde ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının kısmen iptaline, takibin 437.265,47 TL Asıl alacak 21.349,96 TL takip öncesi işlemiş faiz 278,92 ihtarname masrafı olamak üzere toplam 458.894,35 TL üzerinden 437.265,47 TL Asıl alacağa yıllık %39 oranınında işleyecek sözleşmesel temerrüt faizi ile birlikte devamına, talep edilen temerrüt faiz oranlarına ilişkin fazlaya dair istemin reddine
2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan asıl alacak üzerinden hesaplanan 87.453,09 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar ve ilam harcı 29.869,60-TL nin peşin alınan 7.836,77-TL den düşümü ile kalan 22.032,83-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 7.896,07-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.012,60-TL yargılama giderinin kabul edilen miktar oranlanarak takdiren 966,20-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince, kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 64.217,17-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin Kabul-red oranına göre 1.259,50-TL'nin davalıdan, 60,50-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
8-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekilin yüzüne karşı davalı vekilin yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere karar verildi.08/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*