T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/270 Esas
KARAR NO: 2021/1007
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 16/04/2021
KARAR TARİHİ: 18/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye konu ekipmanların mülkiyeti müvekkili şirkete ait olmak üzere finansal kiralama yoluyla kiralandığını, müvekkili şirket ile davalı arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan 18/01/2021 tarihi itibariyle toplam 32.855,27 TL kira, masraf, sigorta ve gecikme faizi borçlarını ödemeyerek temerrüte düştüğünü ve müvekkili şirketçe davalıya ... 41. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini, sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, alacaklarının ödenmediği gibi kiracıya da ulaşılamadığını, sözleşmenin feshedildiğini, ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...D. İş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı verildiğini ve kararın ... 36. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile icraya indirildiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalıya usulüne uygun şekilde tebligatın yapıldığı, davaya cevap verilmediği anlaşıldı.
Mahkememizin 28/04/2021 tarihli tensip tutanağı, 8 nolu ara kararı gereğince, dosyamızda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişinin tarihli raporunda özetle;
"III-) SONUÇ
Dava dosyası, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler ile davacının ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu, açıklanan gerekçelerle yüce mahkemenin kabulü halinde,
1. Davacının 2020 - 2021 yılları elektronik ticari defterlerinin e-defter beratlarının süresinde oluşturulduğu, envanter defterlerinin açılış tasdikinin tam olduğu, ticari defterlerin düzenli, usulüne ve yasaya uygun tutulduğundan sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı,
2. Finansal Kiralama Yasasının 23 - 25. Maddesine göre 18.01.2021 tarihinde Davalıya tebliğe çıkarılan ihtarnamenin taraflar arasındaki sözleşmede yer alan tebliğ adresi ve davalının ticaret sicilindeki müseccel adresi olan “...” adresine tebliğe çıkarıldığı, ihtarnamenin 19.01.2021 tarihinde bila tebliğ iade edildiği,
3. Davacı şirketin ... tescil numaralı, 03.12.2020 tarihli finansal kiralama sözleşmesine konu ... hesaba kayıtlı davalı şirketten ihtarnamenin keşide tarihi olan 18.01.2021 tarihi itibariyle vadesi geçmiş 14.291,01 TL faturalanmış finansal kiralama borcu olduğu, İhtarnamenin bila tebliğ edildiği 19.01.2021 tarihinden itibaren 60 + 3 günlük sürenin dolduğu 23.03.2021 tarihine kadar toplamı 28.438,02 olmak üzere iki kira ödemesinin daha vadesinin geldiği, davalı şirketin davacıya vadesi gelen kira ödemelerini yapmadığı, 23.03.2021 tarihi itibariyle malın iadesi şartının oluştuğu,
4. Davacı şirketin ... tescil numaralı, 03.12.2020 tarihli finansal kiralama sözleşmesine konu ... hesaba kayıtlı davalı şirketten ihtarnamenin keşide tarihi olan 18.01.2021 tarihi itibariyle vadesi geçmiş 18.042,45 TL faturalanmış finansal kiralama alacağı olduğu, İhtarnamenin bila tebliğ edildiği 19.01.2021 tarihinden itibaren 60 + 3 günlük sürenin dolduğu 23.03.2021 tarihine kadar toplamı 36.084,90 TL olmak üzere iki kira ödemesinin daha vadesinin geldiği, davalı şirketin davacıya vadesi gelen kira ödemelerini yapmadığı, 23.03.2021 tarihi itibariyle malın iadesi şartının oluştuğu,
5. Ayrıca 6361 sayılı yasanın 31/1 maddesi çerçevesinde de davalının, gerek bir yıl içerisinde kira bedellerinden üçünü gerekse de üst üste ikisini zamanında ödemediğinden fesih ve malın iadesi şartının oluştuğu,
Hususları tespit edilmiş olmakla 6361 sayılı Finansal kiralama yasasının 31. Maddesi kapsamında davacını ticari defterlerindeki kaydi verilere göre malın iadesi şartlarının oluştuğu,
Sonuç ve kanaatine varılmıştır." denilmiştir.
Dava, finansal kiralama sözleşmesine konu malların temerrüt sonrası sözleşmenin feshi nedeniyle iadesi istemine ilişkindir.
Finansal Kiralama konusu mallar, 6361 sayılı kanun 23/1 madde gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı yasanın 24/1-2 hükmü gereğince de, kiracı sözleşmeler süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup, malları sözleşmelerde öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. Aynı yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, 31. maddeye göre sözleşmenin ihlale hallerinde kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları, kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.
Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de ödenmemesi halinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz.
Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hallerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda, sözleşme feshedilebilir.
Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı, finansal kiralama konusu malı derhal geri vermekle mükelleftir.
Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı malı iade ile birlikte vadesi gelmemiş finansal kiralama bedellerini ödemek yükümlülüğü altında olduğu gibi kiralayanın bunu aşan zararından da sorumludur. Sözleşme kiracı tarafından feshedilirse kiracı malı geri vermekle beraber uğradığı zararın tazminini kiralayandan talep edebilir.
Bu yasal çerçevede somut duruma bakıldığında, taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi akdedilmiş, sözleşme kapsamında menkul mallar davalı yana teslim edilmiştir.
Davacı tarafından, sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi nedeni ile noter ihtarnamesi ile borçların 60 gün içinde ödenmesi, aksi halde Finansal Kiralama Kanununun 31.maddesi uyarınca sözleşmenin feshedilmiş olacağı, aynı Kanunun 30.maddesi uyarınca sözleşme konusu malların fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde iade edilmesi ihtar edilmiştir. Söz konusu ihtarname asıl borçluya tebliğ edilmiştir.
Toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davalı kiracının finansal kiralama bedelini ihtara rağmen verilen sürede de ödemediği, sözleşmeyi ihlal ettiği, finansal kiralama bedelini ödediğini yahut ödememesi gerektiğini, istenebilir olmadığını, Medeni Yasanın 6. ve HMK'nın 200. ve izleyen maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı, davacı tarafça sözleşmenin haklı olarak feshedildiği, malların davalı tarafça iade edildiğinin de ispatlanamadığı anlaşılmış ve tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi ve ayrıntısı açıklanan nedenlerle;
1-Taraflar arasındaki Finansal Kurumlar Birliğinin ... sözleşme nolu Finansal Kiralama Sözleşmesinin haklı olarak feshedildiğinin tespiti ile bu sözleşmeye konu 1 adet 2020 model ... Marka... tipli ... Menşeili, ... seri nolu CNC torna Tezgahı
ve
1 adet 2020 model ... seri nolu ... Motorlu ... plastik enjeksiyon makinesinin aynen davalıdan alınarak davacıya İADESİNE,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 52.940,25-TL ilam harcından peşin alınan 13.235,83-TL'nin mahsubu ile bakiye 39.704,42-TL ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 13.235,83-TL peşin harç ve 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 13.295,13-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 55.800,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 811,60-TL yargılama gideri davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen davacıya iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı.18/11/2021
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...
Bu belge elektronik imza ile imzalanmış olup ayrıca ıslak imza uygulanmayacaktır.“5070 sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.”