T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/319 Esas
KARAR NO : 2024/749
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/05/2021
KARAR TARİHİ : 13/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait, dava dilekçesi ekinde sunulan listede belirtilen ... plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ile yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla tarafımızca .... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas Sayılı dosyası ile takip başlatılmış olup, ödeme emri davalıya tebliğ edildiğini, borçlu, tarafımıza borçlu olmadığı iddiasıyla borcun tamamına itiraz ettiğini, yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptali amacıyla işbu davanın açılması tarafımızca zaruri hale geldiğini, .... İcra Müdürlüğünün 2021/... E. sayılı dosyası kapsamında yapılan kötü niyetli itirazın iptalini, takibin 2.933,25-TL asıl alacak üzerinden devamını, davalı borçlunun %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; köprü otoyol geçişleri ücretini ödemek için OGS ve HGS cihazı alan banklara otomatik ödeme talimatı veren, bu geçişlere ait ücretleri zamanında ödeyen davalıya herhangi bir uyarı yapmadan, bilgi vermeden, ihlali geçiş sebebiyle ceza tahakkuk ettirilmesi tarafımızca kabulü mümkün olmadığını, haksız ve ispatlanamayan davanın reddini, davalı Şirket’in .... İcra Müdürlüğü‘nün 2021/... Esas sayılı takibine yapmış olduğu itirazın kabulünü, davacının icra inkâr tazminatı hükmedilmesi talebinin reddini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-Bilirkişi Raporu ve bilirkişi ek raporu
Bilirkişi tarafnıdan düzenlenen 20/04/2022 tarihli raporda özetle; 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, Karayolları Genel Müdürlü Sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda, OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz, hükmünün bulunduğu dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi e bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirip, talep edebileceği,, Davacının tüzel tacir olduğu, davalının da tacir olarak, araçlarını ticari amaçla kullandığı, basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca ihlalli geçişlerin zamanında ödenmediğinde olası sonuçlarının bilincinde olduğu, davalının uygulanan ticari faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Dosya muhteviyatındaki ihlali geçiş dökümleri ve fotograflarının Hesaplamalara göre (ödenmeyen geçiş ücreti 586,65 TL + 2.346,60 TL cezası) Toplam 2.933.285 TL Asıl Alacağın bulunmuş olduğu, 4 kat cezası 2.933,25 TL üzerinden yapıldığı görülmüştür. Dava dilekçesinde Toplam 2.933,25 TL üzerinden davanın açılmış olduğu, .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E. dosyasının incelenmesinde Geçiş ücretlerinin süresi içinde ödenmemiş olması üzerine borçlu aleyhine icra takibinin 02.02.2021 tarihinde (Geçiş ücreti + 4 kat cezası = 2.933,25 TL ), üzerinden ilamsız icra olarak yapıldığı ve davalı tarafın başlattı icra takibine, yetkiye ve ferilerine itiraz ettiği ve icra takibinin durdurulduğu, Davacının, ... A.Ş.'nin işletmeciliğinde olduğu otoyollardan, davalı olduğu ... Ltd.Şti'ne ait ... , plakalı araçla 28.08.2020-01.09.2020 tarihleri arasında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişi yapılmış olduğu dosya içerisindeki fotografları bulunan aracın ihlalli geçişlerinden dolayı alacaklı olduğu, Davacı taraf tarafından ödemesiz geçişlerin yapıldığı tarihi izleyen 15 gün içerisinde geçiş ücretinin usulünce ödenmemesi halinde geçiş ücretine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat Ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesinde “4046, 3465 ve 3996 sayılı” kanunlar çerçevesinde yapılan hesaplamaya göre Toplam 586,65 TL alacağın köprü geçişlerinde, ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların Toplamının 2.346,60 TL olduğu, anapara ve ceza ile birlikte Toplam 2.933,25 TL davacı yönünden davaya konu alacağın oluştuğu, İcra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre 149,67 TL Faiz ve %18 KDV'sinin 26,94 TL olduğu görülerek 2.933,25 TL + 149,67 TL + 26,94 TL = 3.109,86 TL 02.02.2021 icra takip tarihi itibariyle Toplam alacağın bulunmuş olduğu, Dosya muhteviyatında bahsedilen alacakla ilgili herhangi bir ödemenin yapıldığını gösterir bir belge bulunmadığı, Davaya konu asıl Alacağa Dava takip tarihinden itibaren avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler dikkate alınarak faizin değişen oranlarda kademeli olarak ödeme tarihine kadar geçen süre için hesaplanması yönünden değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi ve ihtiyati haciz talebi yönünden değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
Bilirkişi tarafnıdan düzenlenen 08/08/2024 tarihli ek raporda özetle; Kök rapordaki hesaplamalarla mutatak kalınmıştır. Ek rapor olarak istenen icra takip tarihi ile ifas tarihi arasındaki faiz farkı 229,29 TL olarak hesaplanmış olup KDVsininde 229,29 TL x 0,18 =41,27-TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Uyuşmazlık; tespit edilen ihlalli geçişlerden davalının cezalı olarak sorumlu tutulup tutulamayacağı, davacı şirket tarafından kaçak geçiş bildiriminin yapılmamasının ceza bedelinin talebine etkisi konularında toplandığı görülmüştür.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu 30/5 maddesinde"4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.'' yine Aynı maddenin 7 fıkrası ise "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. " hükmüne yer vermiştir.
Somut olayda; Otoyol işletmecisi davacı şirketin, Davalı ait araç ile ihlalli geçiş yaptığından bahisle borçlu aleyhine başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı takip dosyası başlattığı görülmüş dosya celp edilmiş, takibin dayanağı olan ihlalli geçiş listesinin ve ihlalli geçişleri gösteren görüntü kayıtlarının dosya içerisinde olduğu ve dava şartı olan ara buluculuk anlaşmazlık tutanağının dosyaya sunulduğu görülmüştür. .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı takip dosyası incelendiğine davalı borçlunun takibe itirazı neticesinde takibin durduğu davacı alacaklının bir yıllık hak düşürücü sürede davasını açtığı görülmüştür.
Davalıya ait olan aracın ihlalli geçiş yapıp yapmadıkları, ihlalli geçiş var ise hangi tarihler arısında olduğu, davalı borçlu şirketin hesabının provizyon verip vermediği ve ödeme için hesabın müsait olup olmadığı ve her bir ihlalli geçişin takip tarihine kadar işlemiş faizin tespitine ilişkin mahkemece görevlendirilmiş bilirkişiden rapor alınmış, dosyaya sunulan bilirkişi raporunun denetime açık ve elverişli olduğu, tarafların ileri sürdüğü iddia ve savunmalarındaki hususlarının gözetildiği ve mevcut hali ile hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüştür.
Ücretli oto yolları kullanacak olan araç maliklerinin, gerek adı geçen yasal düzenlemeden gerekse kendisine sunulan hizmetten yararlanarak karşı tarafla girmiş olduğu sözleşme ilişkisinden dolayı aldığı hizmetin karşılığı olan bedeli ödemek için geçiş ve ücretlendirme sistemleri olarak kullandıkları OGS ve HGS sistemlerine tahsis edilmiş, ödemelerin yapıldığı hesap bakiyelerini müsait tutma yükümlüğünün bulunduğu, ihlalli geçiş sırasında sistemin alarm verdiği gözetildiğinde, davalı borçlunun ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup, 15 günlük yasal süre içerisinde ödeme yapılmadığı taktirde temerrüte düştüğü kuşkusuzdur. Kaldı ki taraflar arasındaki sözleşmede ani edimli bir sözleşme olup otoyol kullanıcısı araç malikinin aldığı hizmetin karşılığını da hizmet sonrası ödemek zorundadır.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; davacının işletmecisi olduğu otoyoldan, davalı adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın 28.08.2020 ile 01.09.2020 tarihleri arasında 5 kez ücret ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığı , dosya içerisindeki ihlalli geçiş listesi ve ihlalli geçişleri gösteren görüntü kayıtları ile provizyon sorgularından anlaşılmaktadır. Dosyaya sunulan ihlalli geçiş tarifesi kapsamında davalı adına kayıtlı aracın ihlalli geçiş ücreti toplamlarının 586,65 TL olduğu dört katı cezasının ise 2.346,60 TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır. Davalının maliki olduğu araçlarla ihlalli geçiş yaptığı tespit edilmiş, 15 günlük cezasız ödemeye dair düzenleme kapsamında davalının bakiyesini tahsile yeter şekilde tutmadığı, bu hususun davalı borçluya ait olan araçlara ilişkin görüntü kayıtları, ihlalli geçiş listesi provizyon kayıtlarında da anlaşıldığı davalı tarafın da ödemeye veya banka hesaplarının müsait olduğuna ilişkin her hangi bir savunmada bulunmadıkları ödeme belgesi de sunmadıkları görülmüştür. Dava devam ederken davalı borçlu hakkında iflas kararı verildiği görülmüş iflas idaresine davacının alacağının masaya kaydının yapılıp yapılmadığı sorulmuş, iflas idaresinin alacağın şüpheli olması nedeni ile masaya kaydının yapılmadığı yönünde bilgi vermesi neticesinde takip tarihi ile iflas tarihine kadar dönem için işlemiş faiz hesabı yapılması için ek rapor alınmış alınan rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile 2.933,25 TL Asıl Alacak 229,29 TL iflas tarihine kadar İşlemiş Faiz, 41,27 TL işlemiş Faizin KDV'si olmak üzere toplam 3.203,81 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, hüküm altına alınan alacağın davalıya ilişkin iflas masasına (İstanbul1. İflas Dairesinin 2022/9 sayılı iflas dosyası) kayıt ve kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
DÜZELTME; Mahkememizin 13/11/2024 tarihli duruşma zaptının 1 no.lu ara kararı ile her ne kadar "Davanın kısmen KABULÜ ile.." şeklinde yazılmış ise de sehven ''kısmen'' olarak yazıldığı anlaşılmış olup, gerekçeli kararda "Davanın KABULÜ ile" şeklinde düzeltme yapılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesinde Ayrıntıları ile Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 2.933,25 TL Asıl Alacak 229,29 TL iflas tarihine kadar İşlemiş Faiz, 41,27 TL işlemiş Faizin KDV'si olmak üzere toplam 3.203,81 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Hüküm altına alınan alacağın davalıya ilişkin iflas masasına (İstanbul1. İflas Dairesinin 2022/9 sayılı iflas dosyası) kayıt ve kabulüne
3-Karar ve ilam harcı 427,60-TL nin peşin alınan 59,30-TL den düşümü ile kalan 368,30-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 118,60-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 783,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7- Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 3.203,81TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin/davalı vekilinin yüzüne karşı parasal miktar itibariyle kesin karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/11/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*