T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/428 Esas
KARAR NO: 2022/612
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/06/2021
KARAR TARİHİ: 26/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; ... nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğünü, Davalı borçluya ait ... plakalı araç ile 21.09.2018 ücret ödenmeksizin ihlâlli geçişler yapıldığını, Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlâlli geçiş tarihinden itbaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlâlli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe, davalı-borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğünün 2019/...E. Sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun uyarınca tahakkuk ettirilen gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 22.10.2019 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itirazı sonucu takibin durduğunu, davalının dava konusu olan ihlâlli geçişlerin aracı kiralayan tarafından yapıldığı iddiası borcu ortadan kaldırmadığını, davalı ile kiralayan arasındaki iç ilişki Müvekkili Şirket alacağının ödenmesine engel olmadığını, Davalı borçlunun kendi ihmal ve kusurunun sonuçlarından davacı-alacaklı müvekkil şirketi sorumlu tutmaya çalışması kabul edilemeyeceğini, davalı-borçluya ait araçların otoyolu kullandığı anlarda .../... hesapları müsait olmadığını, takdir edileceği üzere .../... hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak davalı borçlunun sorumluluğunda olduğunu, Ayrıca Müvekkili şirketçe, davalı borçluya ait plakalara tanımlı .../... hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığını ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Kayıt Bulunamadı"” “Ürün kara listede / ... de tanımlı olmayan plaka/ Ürün Sisteme Tanımlı Değdil” sonucu döndüdi Hesabı miisait olmavan ve geçişe iliskin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının .../... etiketinden geçiş ücreti çekilemediğini ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiğini, itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket tarafından müvekkiline ihlâlli geçiş anında herhangi bir bildirim yapılmadığını, köprü geçişine ilişkin bilinen genel uygulamaya ve 6001 s. Kanuna göre gişelerden geçiş ile ilgili olarak ... ve ... sistemleri için bankadan veya ...'den geçiş esnasında olumlu cevap gelmemesi (provizyon alınamaması) ve bu nedenle ... ve ...'den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş sırasında gişede yer alan bariyerler açılmayacağını ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit / kredi kartı / banka kartı ile ödenmesi talep edileceğini, nakit kredi kartı / banka kartı ile de ödeme gerçekleşmez ise oluşan ihlâlli geçiş kaydına ilişkin ihlâlli geçiş bildirimi davacı şirket tarafından düzenlenerek ihlâlli geçiş anında araç sürücüsüne teslim edileceğini, bu ihlâlli geçişi takip eden on beş günlük süre içerisinde, geçiş anında ödenmeyen geçiş ücretinin ödenmesi halinde ise geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmeyeceğini, müvekkilinin, aracı ile 21.09.2018 tarihinde önce işletme hakkı davacı şirkette olan ... gişesinden geçtiğini, bu geçiş esnasında ..., müvekkili tarafından sisteme okutulduğunu ve ... içerisinden gerekli geçiş ücreti de sorunsuz bir şekilde çekildiğini, ilgili geçişin ücretinin tahsil edildiğini gösterir banka makbuzu da dilekçenin eki olarak mahkemeye sunulduğunu, bu geçişte bir sorun olmadığı konusunda iki tarafın da mutabık olduğunu, müvekkil aynı gün, işletme hakkı davacı şirkette olan ... gişesinden de geçtiğini, müvekkilinin ...'sini sisteme okutmasının ardından bariyerler sorunsuzca açıldığını, müvekkilinin geçişinin yasada öngörüldüğü şekilde gerçekleştiğini, gişe memuru tarafından da geçiş anında müvekkiline herhangi bir ihlâlli geçiş bildirimi ya da tebliğ belgesi teslimi yapılmadığını, müvekkil herhangi bir ekstra yükleme yapmadan aynı ... kartını kullanarak daha sonraki günlerde de birtakım geçişler gerçekleştirmiş olup ... kartında her zaman yeterli bakiye bulundurarak kartının bakiyesini hiçbir zaman eksiye düşürmediğini, ihlâlli geçiş cezası tahakkuk etmeden önce veya tahakkuk ettikten sonra ceza ile ilgili kısa mesaj ya da herhangi bir iletişim yoluyla müvekkiline bir bilgilendirme, usulüne uygun bir tebligat yapılmadığını, müvekkili, aleyhinde tahakkuk edilen cezayı 22.10.2019 tarihinde kendisine tebliğ edilen bir ödeme emri ile öğrendiğini, müvekkilinin ilgili cezayı öğrenir öğrenmez cezayla ilgili bilgi almak için davacı şirkete birkaç mail de gönderdiğini, borç kaydına ulaşamadığını, geçiş ücretinin tamamen davacı şirketin kusuruyla tahsil edilmemiş olması nedeniyle müvekkili hakkında ceza tahakkuk ettirilmesi haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin ... hesabında yeterli bakiyeyi bulundurarak üzerine düşeni yaptığını ve gerekli tüm özeni gösterdiğini, müvekkilinin ... hesabında yeterli miktarda bakiye olmasına rağmen davacı şirkete ait ... gişesindeki sistem cihazının teknik bir hatadan dolayı kartı okumaması sebebiyle geçiş ücretini ...'den tahsil edemediğini, müvekkilinin bilgisi dışında gerçekleşmiş bir aksaklık olduğunu, bu aksaklığın tamamen davacı şirketin kusurunu ortaya koyduğunu, davacı tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak açılan davanın reddine, ödenen geçiş ücreti dışında kalan yasalara aykırı olarak düzenlenen ve bildirilmeyen geçiş ücretinin 4 katı olan ceza tutarı bakımından müvekkil aleyhinde açılmış olan ilamsız icra takibinin müvekkilinin borçlu olmadığından bahisle durmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1.İcra Dosyası Borca İtiraz Dilekçesi ve Arabuluculukta anlaşma sağlanamadığına dair son tutanağın sureti.
2.... nün 08.06.2016 tarihli, ... sayılı yazısı ve 23/10/2017 tarihli Müvekkil şirket yazısı
3.Vekâletname sureti ve Yetki Belgesi
4.İlgili 6001 S. Kanunun m.30/5 hükmünün Anayasa'ya uygun olduğuna dair verilen Anayasa Mahkemesi'nin Esas: 2017/166, Karar: 2018/8, Tarih: 18/01/2018 sayılı Kararı
5.Emsal Yerel Mahkeme Kararları ve Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kararları
6.Meydana gelen ihlalli geçişlere ilişkin Görüntüler (CD içerişindeki dosyada plakalara göre dosyalanmış görüntüler mübrezdir.)
7.İhlalli Geçiş Listesi ve Sistem Dökümü (Provizyon Sorgularını İçeren Tablo)
Bilirkişi ... tarafnıdan düzenlenen 03/01/2022 tarihli Nihai raporda özetle; Davacının 57,05 TL davalıdan asıl otoyol geçiş ücreti alacağı olduğunu, davalıya ait araçların kaçak geçişlerinin raporlandığı tarihlerde .../... hesabının aktif olmadığını, adresinden yapılan kontrollere göre takip ve dava tarihi itibariyle bu dava ve takibin konusu dışında olan birçok ihlâlli geçişinin olduğu bu itibarla davalı şirkete ait taşıtların sürekli olarak ihlâlli geçişlerinin olduğu kanaatine ulaşıldığını, Mahkemece 6001 sayılı Karayolları genel Müdürlüğü'nün hizmetleri Hakkında Kanun'un geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali başlıklı 30. maddesinin 5. Fıkrası kapsamında davacının 57,05 TL asıl geçiş ücretine dört kat ceza uygulanabileceği benimsenirse davacının alacağının 57,05 TL asıl geçiş ücreti ve 228,20 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 285,25 TL olarak hesaplandığını, davacının alacak iddiasının benimsenmesi durumunda, davacının belirlenen 285,25 TL belirlenen asıl alacağına, her bir geçişin yapıldığı tarihten 15 gün sonrası temerrüt tarihi kabul edilmek suretiyle aşağıdaki gibi 57,95 TL işlemiş avans faizi ve 10,43 TL işlemiş faizin KDV'si hesaplandığını, Merkez Bankası verilerinden, 22.10.2019 takip tarihi itibari ile avans faizi oranının %18,25 olduğu anlaşıldığından davacının belirlenen asıl alacağına takip tarihinden itibaren %18,25 ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği tespit ve rapor edilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esaslı dosyası dosyası uyap sisteminden içerisine getirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinde 285,25 asıl alacak, 58,03 TL faiz, 10,44 TL KDV olmak üzere toplam 353,72 TL için takip yapıldığı, ödeme emrinin 05/11/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içersinde 11/11/2019 tarihinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu 30/5 maddesinde"4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.'' yine Aynı maddenin 7 fıkrası ise "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. " hükmüne yer vermiştir.
Uyuşmazlığın davalı borçlu şirkete ait olan ... plaka sayılı aracın ihlalli geçiş yapıp yapmadıkalrı, yapılmışsa talep edilebilir ücret miktarının ne olduğu ve faiz işletilip işletiltemeyeceği işletilebilecek ise ihlalli geçişlerin işlemiş faizinin tutar ve oranlarında toplandığı görülmüştür.
Somut olayda; Otoyol işletmecisi davacı şirketin, Davalı borçlu şirkete ait olan ... plaka sayılı aracın ihlalli geçiş yaptığından bahisle borçlu şirket aleyhine başlattığı .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyası başlattığı görülmüş dosya uyap üzerinden celp edilmiş, takibin dayanağı olan ihlalli geçiş listesinin ve ihlalli geçişleri gösteren görüntü kayıtlarının dosya içerisinde olduğu ve dava şartı olan ara buluculuk anlaşmazlık tutanağının dosyaya sunulduğu görülmüştür. .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyası incelendiğine davalı borçlunun takibe itirazı neticesinde takibin durduğu davacı alacaklının bir yıllık hak düşürücü sürede davasını açtığı görülmüştür.
Davalı borçlu şirkete ait olan ... plaka sayılı aracın ihlalli geçiş yapıp yapmadıkları, ihlalli geçiş var ise hangi tarihler arısında olduğu, davalı borçlu şirketin hesabının provizyon verip vermediği ve ödeme için hesabın müsait olup olmadığı ve her bir ihlalli geçişin takip tarihine kadar işlemiş faizin tespitine ilişkin rapor alınmış, dosyaya sunulan bilirkişi raporunun denetime açık ve elverişli olduğu, tarafların ileri sürdüğü iddia ve savunmalarındaki hususlarının gözetildiği ve mevcut hali ile hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüştür.
Yukarıda yasal dayanağında da açıkça belirtildiği üzere, Ücretli oto yolları kullanan araç maliklerinin, otoyol geçiş ücretleri karşılığının ücretli geçiş imkanı sağlayan ... veya ... geçiş sistemlerine ait banka veya ... hesaplarında bulundurması gerektiği, banka hesabının müsait olmaması veya kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu muhkaktır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya ... veya ... sisteminden provizyon alınamadığı takdirde, geçiş sırasındaki sistem alarm verdiğinden, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Bu geçiş ücreti, hesabında para olması halinde otomatik olarak düşer.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; davacının işletmecisi olduğu otoyoldan davalı adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın ücret ödemeksizin 21/09/2018 tarihinde ihlali geçiş yaptığı, bu nedenle dava konusu takibe ilişkin borç bulunduğu, davacının alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmesi nedeniyle davacı tarafından itirazın iptali davası açtığı görülmüştür. Mahkememizce alınan hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporunda davalının tüm geçişleri ayrı ayrı incelenmiş, davalının ihlalli geçişlerinin güzergahlarına göre belirlenmiş tarifeler üzerinden ihlalli geçişlerinin toplam tutarının 57,05 TL olduğu yasa gereği uygulanması gereken dört katı ceza tutarının 228,20 TL olduğu toplam asıl alacağın 285,25 TL görülmüştür. İşlemiş faizin 57,95 TL olduğu işlemiş faizin KDV’sinin 10,43 TL ile birlikte toplam 353,63 TL ücret ödemesi gerektiği, görülmüştür.
Ücretli oto yolları kullanacak olan araç maliklerinin, gerek adı geçen yasal düzenlemeden gerekse kendisine sunulan hizmetten yararlanarak karşı tarafla girmiş olduğu sözleşme ilişkisinden dolayı aldığı hizmetin karşılığı olan bedeli ödemek için geçiş ve ücretlendirme sistemleri olarak kullandıkları ... ve ... sistemlerine tahsis edilmiş, ödemelerin yapıldığı hesap bakiyelerini müsait tutma yükümlüğünün bulunduğu, ihlalli geçiş sırasında sistemin alarm verdiği gözetildiğinde, davalı borçlunun ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup, 15 günlük yasal süre içerisinde ödeme yapılmadığı taktirde temerrüte düştüğü kuşkusuzdur. Kaldı ki taraflar arasındaki sözleşmede ani edimli bir sözleşme olup otoyol kullanıcısı araç malikinin aldığı hizmetin karşılığı bedeli de hizmet sonrası ödemek zorundadır. Her ne kadar davalı hesap bakiyesinin müsait olduğu provizyon işlemlerinin hatalı olduğu yönünde savunma yaptığı görülmüş ise de celp edilen kayıtlarda dava konusu yapılan geçişli ihlal tarihinde davalı şirketin hesabının müsait olmadığı ve 15 günlük süre içerisinde de hesabına para yatırmadığı görülmüş ayrıca kendisine banka kayıtları ve hesap kayıtlarını sunması yönünde süre verilmesine rağmen süresinde ilgili kayıtları dosyaya sunmadığı görülmüştür.
Taraflar arasındaki sözleşmenin ani edimli sözleşme olması, davalının araç geçişini tamamlaması halinde borcu ödemesi gerektiği, bu kapsamda vadenin belirli vade olduğu, Kanun kapsamında da cezalı geçişe dair kesin vadenin ayrıca ve açıkça belirlendiği, dolayısıyla takip talebindeki işlemiş faize dair ayrı bir temerrüt ihtarına gerek duyulmaksızın asıl alacağa faiz işletilmesi gerektiği, dava konusu asıl alacağın niteliği itibariyle likit ve belirlenebilir alacak niteliği taşıdığı, bu haliyle İİK'nın 67. maddesindeki koşullar gerçekleştiği görülmekle, hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın ve şartları taşıdığından davacının icra inkar tazminatının da kabulü ile, asıl alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının iptaline, takibin (57,05 TL geçiş ücreti+ 228,20 TL gecikme zammı) 285,25 TL Asıl alacak 57,95 TL işlemiş faiz 10,43 TL işlemiş faizin KDV’si ile birlikte toplam 353,63 TL üzerinden takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte devamına,
2-Asıl alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan %20 oranında hesaplanan icra inkar tazminatı 57,05 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Karar ve ilam harcı 80,70-TL nin peşin alınan 59,30-TL den düşümü ile kalan 21,40-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00.-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 118,60-TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.118,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 353,63-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı parasal miktar itibariyle kesin karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/10/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*5070 Sayılı Kanun Gereğince Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*