T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/553 Esas
KARAR NO:2022/20
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ:02/09/2021
KARAR TARİHİ:24/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; ... isimli şahsın borçlusu, ... Paz. San. ve Tic. A.Ş. unvanlı şirketin alacaklısı olduğunu, ... barkod numaralı, 30/05/2021 vade tarihli, 62.000,00-TL tutarlı 1 adet senet müvekkil banka nezdinde iken kaybolarak zayi olduğunu, müvekkil bankanın ... .../İstanbul Şubesi'ne tahsile verilen dava konusu 1 adet protesto kayıtlı tahsil senedi, vadesinde ödenmediğinden tahsil şubesi olan müvekkil banka .../... Şubesi tarafından protesto işlemleri tamamlanarak müvekkil banka ... .../İstanbul Şubesi'ne gönderildiğini, 09/06/2021 tarihinde dava konusu senet, müvekkil banka .../... Şubesi'ne ulaşmış olduğunu, 10/06/2021 tarihinde sistemden teslim alma ve muhasebe çıkış işlemleri tamamlandığını, ancak daha sonra, dava konusu senet kaybolarak zayi olduğunu, rızası dışında müvekkil bankanın elinden çıkan ve kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi ihtimali bulunan dava konusu senedin, TTK hükümleri uyarınca iptali ve senet hakkında ödeme yasağı kararı tesisi amacıyla mahkememize başvurmak zarureti hasıl olduğunu, yukarıda bilgileri verilen senet hakkında öncelikle ödeme yasağı konulmasını, neticede dava konusu senedin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce Ticaret Sicil Gazetesinden gerekli ilanların yaptırıldığı, teminatın Mahkememiz veznesine depo edildiği görülmüştür.
6102 sayılı Yasanın 757 ve devam maddeleri gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir. Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder. Poliçeyi getirme süresi en az üç ay ve en çok bir yıldır. Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu tür davalarda, davacının yetkili hamil olduğu konusunda mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gerekir. Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar neticesinde ve hak sahiplerinin daha sonradan ortaya çıkması halinde hasımlı olarak açılacak bir dava ile bono iptali kararının iptali de talep edilebilecektir. Davacı, iptalini talep ettiği senedin keşidecisinin kim olduğunu, bono bilgilerini mahkemeye bildirmiş olup, davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle bono iptali hükümlerini uygulanmaz hale getirecektir. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 14/05/2018 tarih ve 2016/11761 Esas 2018/ 3544 Karar sayılı emsal ilamı da bu doğrultudadır.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davacı dava dilekçesi ekine, bononun zayi olduğuna dair mahkememizce kanaat oluşturacak belgeleri eklemiş, talep sahibinin talebine konu kıldığı bonoya ilişkin gerekli ilanlar yaptırılmış, verilen süre içerisinde bono mahkememize sunulmamış olduğundan talebin kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile; ...'in (T.C.K.N:...) keşideci olduğu, ... ve Ticaret Limited Şirketi'nin lehtar olduğu, 30/05/2021 vade tarihli, 62.000,00-TL bedelli, ... barkod numaralı bononun zayi nedeniyle iptaline;
2-Alınması gereken 80,70-TL harcın peşin alınan 59,30-TL'den mahsubu ile bakiye 21,40-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/01/2022
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdıre-imzalıdır