T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/833 Esas
KARAR NO: 2023/706
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/12/2021
KARAR TARİHİ: 18/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; ... nun işletmesinin müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalıya ait ... ve ... plakalı araçlar ile 10/09/2016 - 30/10/2017 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin 516 adet ihlalli geçiş yapıldığını, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün 2017/... Esas sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası, işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla 20/11/2017 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalıya ödeme emrinin 21/12/2017 tarihinde tebliğ edildiğini ancak davalı tarafından ödeme emrine 25/12/2017 tarihinde süresi içerisinde itiraz edildiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiği, zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, davalının borca, faize, ferilerine ve yetkiye itirazının hukuki mesnetten yoksun ve asılsız olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı aleyhine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; dosya kapsamında yer alan bilirkişi raporunda müvekkili adına kayıtlı olduğu belirtilen araçların hesap ekstrelerine ulaşılamadığından geçişler sırasında ... hesaplarında yeterli bakiye olup olmadığı anlaşılamadığına dair tespit mevcut olduğunu, müvekkiline ait ... ve ... plakalı araçlardan; ... plakalı aracın 17/12/2014 tarihli satın alma tarihinden 23/05/2018 tarihli satma tarihine kadar, ... plakalı aracın ise 13/08/2015 tarihinden itibaren .../... kullandığını, müvekkilinin zaman zaman eksik bakiyeli geçiş yapmış olsa bile hiçbir zaman kaçak geçiş yapmadığını, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini karta yükleme yaparak ödediğini, bakiyenin çok kısa dönemlerde eksiye düşmüşse de yasal süre içinde ödeme yapılarak artıya geçtiğini, bu nedenlerle davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Mahkememizce ... nden dava konusu araçlara ilişkin araç tescil kayıtlarının ve ... A.Ş.'den dava konusu araçlara ilişkin .../... kayıtlarının dosya kapsamına alınmıştır.
.... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı icra takip dosyasının UYAP üzerinden celp edilerek dosya kapsamına alınmıştır.
İcra takip dosyasının incelenmesinde, davacının .... İcra Dairesinin 2017/... Esas sayılı takip dosyasında ihlalli geçişlerden kaynaklanan 11.587,95-TL asıl alacak, 523,99-TL faiz, 94,33-TL KDV olmak üzere toplam 12.206,27-TL takip yapıldığı, ödeme emrinin 21/12/2017 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içerisinde 25/12/2017 tarihinde borca itiraz ettiği, borca itirazla birlikte takibin durduğu görülmüştür.
Trafik Uzmanı bilirkişi ... 'in 29/09/2022 tarihli raporunda özetle; dosya içerisinde bulunan evrakların incelenmesi neticesinde;
1-Dosya içerisinde geçişlerin yapıldığı tarihlerde davalı firmanın hesabında yeterli .../... bakiyesinin
bulunduğu ile ilgili herhangi bir evrak veya hesap ekstresi olmadığı;
2-Davalı şirketin davacı şirkete ödemesi gereken toplam miktarın 5.792,70-TL (Beş Bin Yedi Yüz Doksan
iki Türk Lirası Yetmiş Kuruş) olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır bildirilmiştir.
Trafik Uzmanı bilirkişi ... 'in 20/02/2023 tarihli ek raporunda özetle;
... Başmüdürlüğü tarafından gönderilen bila tarih ve ... sayılı hesap ekstresinin incelendiği, ... plakalı araç ile davacı firma tarafından işletilen köprü veya otobanlardan yapılan geçişlerin tarih aralığı 07.11.2016 - 15.11.2016 olduğu, 07.11.2016 tarihinde saat 10:30'da yapılan geçiş ücreti 1,65-TL olarak tahsil edildiği ve 0,50 kuruş hesapta para kaldığı, aynı saat 19:47’de yapılan geçişe ait ücretin ise 0,90 Kuruş olduğu, eksik bakiye ile geçiş yapılmış ve davacı
firma tarafından tahsilat yapılamadığı, ... hesabına 150-TL'lik yüklemenin ise 30.11.2016 tarihinde yapıldığı, bu araca ait geçişler sırasında ... hesabında yeterli bakiye bulunmadığı, ... plakalı araç ile davacı firma tarafından işletilen köprü ve otoyollardan geçiş tarih aralığının 10.09.2016 - 30.10.2017 olduğu, ... Başmüdürlüğü tarafından gönderilen hesap ekstresinin içerisinde 2017 yılına ait herhangi bir dokümanın olmadığı; 10.09.2016 - 31.12.2016 tarihleri arasında 73 geçişin yapıldığı, bu geçişlerden aşağıda belirtilen 5 adetinin ...
hesabında para olmasına rağmen kesinti yapılmamış olduğu, diğer geçişlerle ilgili ise ... hesabında bakiyenin olmadığı
anlaşılmıştır görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bankacı/Finans Uzmanı bilirkişi ... 'ın 12/07/2023 tarihli raporunda özetle;
1)Dava konusu alacak tutarının, davalı ... ait ... - ... plakalı araçlar ile davacının işletmesinde bulunan köprü ve otoyollardan, 10.09.2016 - 30.10.2017 tarihleri arasında davacının işletmesinde olan ...’ndan, 516 adet geçişi ücreti ödemeden gerçekleştirdiği geçişlere ilişkin ücret ve cezalarından kaynaklandığı,
2)6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30.
maddesinin 5 fıkrası uyarınca, geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, geçiş
ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı ceza tutarını, genel hükümlere göre tahsil etme hak
ve yetkisi verildiği, ancak sürücü veya araç sahiplerince davacı şirketin internet sayfasında
.../... İhlali Geçiş Sorgulamaları yapılabildiği ve ihlal tarihinden itibaren 15 gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde, ihlali geçiş cezasının söz konusu olmadığı,
Davalı ... ait ... - ... plakalı aracın dava konusu 516 adet
geçiş ücretini ödediğine dair dosyada mevcut olan ... hareketlerinde ihlalli geçişlerin
ödeme hareketi tespit bulunmadığı, yine dava konusu ihlalli geçişlere ait herhangi bir banka .../... ödeme dekontu veya ödeme yapıldığını gösterir belgenin
bulunmadığı görüldüğü, ... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş
ücretini yetkili idare olan Karayolları Genel Müdürlüğü arasında imzalanan İşletme
Protokolü’nün 7.1. maddesi hükmüne göre araç sahipleri, “…... veya ... aracılığı
ile Otoyol’u kullanmak istiyorsa, kullanmak istediği sistemin abonesi olmak ve
kullanılabilir durumda yeterli Bakiye’ye sahip Etiket bulundurmak…”, 7.7. maddesine
göre ise “… Geçiş Ücreti, Hesap’tan elektronik olarak tahsil edilemez ise Araç Sahibi/Sürücü Ücret Toplama Sistemi doğrultusunda belirlenen Geçiş Ücreti’ni Manuel
Ödeme şeklinde yapmak…” zorunda olduğunu, Davacı-Alacaklının Müvekkil Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca
gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, bu yolu kullanan sürücülere daha öncesinde trafik işaret ve levhalarla ücretli yol bilgilendirmesi yapıldığını,
3)Tescil bilgilerinden dava konusu ... - ... plakalı aracın ihlalli geçiş tarihinde davalı ... ’ya ait olduğu tespit edildiği,
4)Davacı şirketin işletmesinde olan ... nda otomatik tahsilat ünitelerinde her hangi bir arıza kaydı olduğuna gösterir bir belge dosya içerisinde görülmediği,
5)Dosya muhteviyatındaki CD kayıtları incelendiğinde ... - ... plakalı araçların ihlalli geçişlerine ait yapılan hesaplama sonucunda aşağıdaki tabloda yer verildiği
üzere, takip tarihi itibariyle davacının toplam 5.776,71-TL alacak tutarının bulunduğu
hesaplandığı;
-1.055,45 Geçiş Ücreti (TL) 516 Adet Geçiş)
-4.221,80 Geçiş Ücretinin 4 Katı Ceza Tutarı (TL) (25 Adet Geçiş)
-5.277,25 Asıl Alacak Tutarı (TL)
-465,65 Faiz Tutarı (TL)
-83,81 KDV (TL)
-5.776,71 Takip Tarihi İtibariyle Alacak Tutarı (TL)
6) Tarafınca hazırlanan raporda yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda Nihai Karar sayın Mahkemeye ait olmak üzere ... 'nın, itirazında haklı olmadığı, davaya
ilişkin hesaplamamızda davacı ... A.Ş.'nin 5.776,71-TL alacaklı olduğuna dair görüş ve
kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davalı tarafa ait olduğu iddia edilen araçların otoyoldan cezalı geçtiği, geçişler sonrası otoyol geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı cezai şart alacağının ödenmemesine dayalı yapılan icra takibine davalının itirazı sonucu takibin durması ve mahkememize açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
6001 sayılı Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır.
... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya ... veya ... sisteminden provizyon alınamadığı takdirde, geçiş sırasındaki sistem alarm verdiğinden, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Bu geçiş ücreti, hesabında para olması halinde otomatik olarak düşer.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davacının işletmecisi olduğu otoyoldan davalı adına kayıtlı ... ve ... plaka sayılı araçların ücret ödemeksizin geçiş ihlali yaptığı, bu nedenle dava konusu takibe ilişkin borç bulunduğu, davacının alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmesi nedeniyle davacı tarafından itirazın iptali davası açtığı görülmüştür. Mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında davalının tüm geçişleri ayrı ayrı incelenmiş,
davalı yanca hizmet alınmasına rağmen karşılığının ödendiği belgelenmemiş, .../... hesaplarındaki bakiyenin varlığı veya yokluğu nedeniyle sistemden para çekilememesi ihtimalinde davacının kusuruna dair iddia veya sübut bulunmadığı anlaşılmış, ödenmeyen bedelin varlığı her iki rapor kapsamında da tespit edilmiş, davacının talep ettiği miktar itibariyle ödeme emrine itirazın, yasal on katlık tutara dair değişiklik ve ileri sürülen miktar nedeniyle kısmen iptali gerektiği, taleple bağlılık ilkesi nedeniyle takipteki alacak kalemlerinden az olanın gözetilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aracın ticari niteliğinden dolayı avans faizinin esas ve yerinde olduğu anlaşılmıştır.
İcra inkar tazminatı yönünden; dava konusu itiraza uğrayan alacağın önceden belirlenebilirlik, bilinebilirlik, hesap edilebilirlik vasfı ve dolayısıyla likit alacak niteliği taşıdığı, bu haliyle İİK'nın 67. maddesindeki koşullar gerçekleştiği görülmekle, davacının icra inkar tazminatı kabulü ile, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2017/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının kısmen iptaline, takibin 5.157,85 TL asıl alacak, 231,91 TL işlemiş faiz, 41,74 TL KDV olmak üzere toplam 5.431,50 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,
2-Asıl alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan %20 oranında hesaplanan icra inkar tazminatı 1.031,57 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gereken 371,03-TL harcın, peşin alınan 59,30-TL harçtan mahsubu ile bakiye 311,73-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL başvurma harcı ve 59,30-TL peşin harç olmak üzere toplam 118,60-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.412,10-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 5.431,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
8-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,
Dair, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/09/2023
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır