T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/455 Esas
KARAR NO: 2023/922 Karar
DAVA: Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/07/2022
KARAR TARİHİ: 21/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; Müvekkil şirket ile davalı ... A.Ş (eski unvanı ... Sigorta A.Ş) arasında Genel Sigorta Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, 17/08/2014 tarihinde ...'de meydana gelen maddi hasar ve yaralanma ile sonuçlanan kaza nedeniyle ... ... tarafından ... Belediyesi Başkanlığı ve müvekkil şirkete .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/... esas sayılı dosyası ile maddi tazminat talebinde bulunulduğunu, davanın kabulü üzerine davacı tarafından .... İcra Müdürlüğününü 2016/... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ve müvekkil şirketin 37.086,76 TL tutarında ödeme yaptığını, 24/11/2014 tarihinde davalı sigorta şirketi ihbar edildiğini ve davalı sigortacı tarafından hasar dosyası oluşturulduğunu, poliçede 10.000 Amerikan Doları/USD muafiyet hükmü düzenlendiğini, poliçede aksi hüküm bulunmadıkça dövize endeksli olarak düzenlenen poliçelerde genel uygulama, hasarın meydana geldiği tarihteki kurur esas almaktadır, hasar tarihindeki efektif satış kuruna göre 17.144,40 USD ödenmesi için müvekkil şirketçe davalıya ödeme yapılması yönünde .... Noterliğine İhtarname düzenlendiği ve davalıya tebliği edildiğini, her türlü karşı dava ve sair talepleri saklı kalmak kaydıyla, .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/... Esas sayılı dosyası üzerinde ... ... tarafından açılan dava neticesinde; müvekkil şirket tarafından ödenene toplam 7.144,40 USD sigorta tazminatı alacağının, müvekkil şirket tarafından .... İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı icra dosyasına yapılan ödemenin karşı tarafa bildirildiği tarihten itibaren işlemiş yasal gecikme faiziyle davalıdan birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davalı tarafa yükletilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Dava dosyasına konu edilen hususun zamanaşımına uğradığını, müvekkil şirketi eksik evrak nedeni ile temerrüde düşmediğini, davacı yanın açmış olduğu dava tarihi de 06/07/2022 tarihi olup yapmış olduğu ödemininde 37.086,76 TL olduğu da sabit olmakla bu miktar için 06/07/2022 tarihiden itibaren yasal faiz isteyebileceği hususunun açık olduğunu, iş bu davanın zamanaşımı nedini ile reddine, haksız ve mesnetsiz olarak açılmış bulunan davanın reddine karar verilmesi ile yargılama giderleri, masraf ve ücreti vekaletin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava sigorta poliçesinden doğan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Bilirkişi ... ...'in düzenlediği 16/02/2023 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2014/... E. Sayılı dosyası kapsamında davanın 13.10.2014 tarihinde açılmış olduğu ve davalının ihbarını olduğuna dair dosyada delil olmadığı ve davacının davalıya ihbarının .... Noterliğinin 03.01.2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarının davalıya 6.01 2020 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu ve davaya konu alacağın temerrüt tarihinin 6.01 2020 tarihi olacağı ve sözleşmenin Dövizli Poliçe Klozu başlıklı Bu sigorta poliçesi, döviz karşılığı TL olarak tanzim edilmiş olup, Bir hasar vukuunda tazminat; hasar ödeme günündeki T.C. Merkez Bankası satış kuru baz alınarak, karşılığı TL olarak ödenecektir. Şeklinde olduğu ve davacını maddi tazminat hars ödeme tarihinin 10.07.2017 tarihinde dava dışı ... ...'a 37.086,76 TL olarak ödeme yapıldığı görülmüş olup 10.07.2017 tarihinde döviz satışı kurunun 3.6159 TL olduğu ve 37.086,76TL/3.6159TL=10.256,57 usd olarak hesap edilmiş olduğu, Dövizli Poliçe Klozu kapsamında 1-Bu sigorta poliçesi, döviz karşılığı TL olarak tanzim edilmiş olup, Bir hasar vukuunda tazminat; hasar ödeme günündeki T.C. Merkez Bankası satış kuru baz alınarak, karşılığı TL olarak ödenecektir. Denilmiş olduğu nedeni ve yine sözleşmenin Muafiyetler Üçüncü Şahıs Mali Sorumluluk hasarlarında her bir hasarda 10.000,00 USD'den az olmamak kaydı ile Hasar Üzerinden % 10 oranında Tenzili muafiyet uygulanır. Denilmiş olduğu ve Muafiyet Klozu başlıklı maddesinde ; Sigortacı, bu poliçenin kapsamına giren beher ve her bir taleple ilgili olarak, talebin (ki bu kozun amacı bakımından, talebin araştırılması ve savunulması için Sigortacı tarafından yapılan bütün masraf ve giderleri içerdiği kabul edilecektir) yalnızca poliçede belirtilen Sigortalının muafiyetini aşan kısmından sorumludur; Sigortacı tarafından yapılan bir masrafın bu kloz nedeniyle Sigortalının sorumluluğunda olması durumunda masrafın tutarının Sigortalı tarafından talep üzerine derhal Sigortacıya iade edileceği anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Şeklinde olduğu ve bu kapsamdan olmak üzere; her bir hasarda 10.000,00 USD muafiyet indirim sonrasında 256,58 USD miktarın talep edilebileceği ve 2-Prim, poliçe üzerinde yazılı T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru Baz alınarak karşılığı TL olarak ödenecektir. Şeklinde olduğu 927,76 TL olarak sözleşme kapsamında hesap edilmiş olduğu, Sözleşme kapsamında Riziko Adresi Sigorta konusu işyerinin sınırları haricinde meydana gelen olaylardan kaynaklanan sorumluluklar, olarak kapsam dışında olduğu görülmektedir. Sonuç ve kanaatinde rapor sunmuştur.
Bilirkişi ... ...'in düzenlendiği 04/05/2023 tarihli 4 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Kök rapor ve iş bu ek raporun tüm delilerinin hukuki değerlendirmesi ve takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere; Sözleşme kapsamında Riziko Adresi Sigorta konusu işyerinin sınırları dahlinde olduğu ve meydana gelen kazanın ... sigorta ile akdedilen .../... poliçe 30.04.2013-30.04.2015 dönemlerini kapsamış olduğu ve yerel, ulusal ve uluslararası telekomünikasyon ve İnternetürünlerini, servis sağlayıcıları kapsar nitelikte olduğu ve 1-GENEL SORUMLULUK başlıklı Üçüncü kişilerin mallarına ve üçüncü şahıslara gelebilecek bedeni zararlar (hastalık, sakatlanma) teminat altına alınmış olduğu ve Her bir hasarda minimum muafiyetin 10.000 USD olduğu ve teminat limitinin her bir hasarda 100.000 USD olarak akdedilmiş olduğu ve davacının ödemesinin 7.144,40 USD olduğu ve davalının temerrüt tarihinin 24.11.2014 tarihi olduğunu görüş ve kanaatinde raporunu sunmuştur.
Bilirkişi ... 'nün düzenlediği 19/10/2023 tarihli 5 sayfadan ibaret raporunda özetle; Meydana gelen kaza sonucunda (aracın ... rögarına çarpması) esas hasar tutarı 13/10/2014 tarihi itibari ile (20.500 TL + 1.200 TL) OLARAK ... Mahkemeliri tarafından tespit edilmiştir. Davacı tarafa maddi yaptırım mahkeme kararı ile 10/07/2017 tarihinde 37.773,30 TL olarak yansımıştır. İş bu tutar 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası tanımındaki "kendisen yöneltilebilecek tazminat talepleri " olarak değerlendirildiğinden, döviz alış kuruna göre 37.733,30 TL -10.480,94 USD' a eşittir. Poliçe muafiyeti olana 10.000-USD'ın tenzili sonrası davalı sorumluğundaki hasar tazminatı tutarında 480,94 USD karşı TL olduğu, TL açısından taktirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı, sonuç ve kanaatinde raporunu sunmuştur.
Davacı tarafından dosyamıza sunulan Genel Sigorta Sorumluluk Poliçe Slibinin incelenmesinde; 14.6 ve 14.7 maddelerinin "Bu Poliçe Birleşik Arap Emirlikleri yasalarına tabi olacak ve bu hukuk uyarınca yorumlanacaktır. Poliçenin tarafları, Sigortalı ile Sigortacı arasında geçerli bir tahkim anlaşması imzalanmadığı sürece Birleşik Arap emirlikleri Mahkemelerinin münhasır yargı yetkisine tabi olduklarını kabul eder ve başka bir tahkim anlaşması imzalandıysa Sigortalı ve Sigortacı, Poliçenin ihlal edilmesi, feshedilmesi veya geçerliliğiyle ilgili olanlar da dahil olmak üzere, bu poliçede veya poliçeyle ilgili olarak ortaya çıkan ihtilafların veya anlaşmazlıkların, tahkim anlaşmasının hükümleri uyarınca tahkime götürüleceğini kabul eder. Bu poliçedeki tüm ifadeler veya kelimeler Birleşik Arap Emirlikleri yasalarına göre yorumlanacaktır. Poliçe ve eki toplu halde tek bir sözleşme olarak anlaşılacak ve bu poliçe veya Ekin herhangi bir bölümünde özel bir anlam getirilen kelime veya ifadeler, her bölümde bu söz konusu özel anlamı taşıyacaktır. " şeklinde olduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamının bir arada değerlendirilmesi neticesinde; davacı tarafından, taraflar arasında Genel Sigorta Sorumluluk Poliçesinin düzenlendiğini, bu poliçe ile üçüncü şahısların bedeni zararlarının teminat altına alındığı, dava dışı ... ...'a yapılan ödemenin tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere yargılamayı yapan mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Somut olayın incelenmesinde davaya konu Genel Sigorta Sorumluluk Poliçesinin 14.6 ve 14.7 maddelerinde; poliçenin Birleşik Arap Emirlikleri yasalarına tabi olduğu ve BAE yasalarına göre yorumlanacağı, BAE münhasır yargı yetkisine tabi olduğu belirtildiğinden, Türk Mahkemelerinin yargı yetkisinin bulunmadığı anlaşılmış olup davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-6100 sayılı Yasanın 114/1-a maddesi ve 115/2.maddesi gereğince Türk Mahkemelerinin yargı yetkisi bulunmadığından davanın usulden REDDİNE,
2-269,85-TL karar harcının peşin alınan 2.073,27-TL den düşümü ile kalan 1.803,42-TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-13-14 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
4-Davalı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır