T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/756 Esas
KARAR NO: 2023/939 Karar
DAVA: Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 11/11/2022
KARAR TARİHİ: 28/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar ... ..., ... ... vekili dava dilekçesinde özetle; “Davalı Sigorta Şirketinin, 33109 numaralı acentası aracılığı ile düzenlenmiş, 18.08.2022 bitiş tarihli, ... numaralı poliçesi ile sigortalı, dava dışı ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile, 07.08.2022 Pazar günü saat 11:50 sıralarında; dava dışı ... ... yönetiminde, Afyon İli, ... İlçesi, ...-... Devlet (...) Yolunun, 3+940.km sinde meydana gelen tek taraflı trafik kazasında, araçta bulunan herkesin yaralandığını, kazada, yaralananlardan, davacıların oğulları ... TC Kimlik numaralı ... ... ...'un hastaneye kaldırıldığını, ancak tüm müdahalelere rağmen kurtarılamayarak, 08.08.2022 günü vefat ettiğini, kazanın oluşumunda Müvekkillerinin ve Müteveffanın hiçbir kusuru bulunmadığını" belirterek; fazlaya ilişkin ve diğer tüm hakları saklı kalarak; davacı ... ... için 10.000,00-TL, davacı ... için 10.000,00-TL maddi tazminatın (destekten yoksun kalmadan kaynaklan) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi limitiyle sınırlı olarak yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; “davacı tarafça her ne kadar dava dilekçesinde, yazılı başvuru yapıldığı belirtilmişse de; işbu dava ikame edilmeden önce, müvekkili şirkete başvurunun usulüne uygun olarak yapılmadığını, başvuru eksikliği nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, davacının taleplerini somutlaştırması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile poliçede belirtilen kalemlerle sınırlı olduğunu" belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve defin gideri tazminat istemine ilişkindir.
2918 sayılı Yasanın 85 ve devam maddeleri gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur. Sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir. Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur. Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Anılan yasal hükümlerden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Temerrüt ve faiz yönünden ise; davaya konu edilen zarar doğurucu haksız fiil, trafik kazası şeklinde gerçekleşmiş olup, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Ancak haksız fiil faili olan sürücünün eylemi sonucu oluşan zararla ilgili, araç işleteninin sorumluluğunu teminat altına alan trafik sigortacısının, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Davacı tarafın, davadan önce başvurusunun bulunmadığı durumda ise, dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekir.
Aynı zamanda söz konusu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasına göre davacının alacağının tamamına temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekmekte olduğu gibi Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 2016/... Esas 2019/... Karar sayılı emsal ilamında da belirttiği üzere, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak temerrüt tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.
Bilirkişilerinin düzenlediği 09/08/2023 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; Trafik kazasına karışan ... plakalı araç sürücüsü ... ...’un olayda % 100 (yüzde yüz) oranında kusuru olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ... plakalı aracın sigorta edeni olduğu, dava dışı ... ...’un ... plakalı aracın tescil sahibi olduğu, davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden ... ... ...’un geride kalan hak sahiplerinden; Davacı Anne ... ...’un destekten yoksun kalma sebebiyle maddi zararının 1.504.614,38 TL, Hak sahibi Baba ... ...’un destekten yoksun kalma sebebiyle maddi zararının 1.027.671,64 TL. olduğu, tüm hak sahiplerinin destek zararı toplamı davalının zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu 1.000.000,00 TL.lık limiti aşması nedeniyle davalının limit ile sınırlı olarak sorumlu olacağı ve bu tutarın her bir hak sahibinin payına isabet eden tutarlarının aşağıdaki gibi olduğu, hak sahiplerini talep poliçe limiti ile sınırlı olarak talep edilebilir zarar tutarı davacı anne ... ... 594.172,37 TL davacı baba ... ... 405.827,63 TL ile toplam 1.000.000,00 TL'dir. Başvuru tarihine göre temerrüdün 06.10.2022 tarihinde gerçekleşmiş olacağı, dava dilekçesinde yasal faiz talep edildiği, kanaat ve sonuca varılmıştır.
Davacılar vekilinin 02/10/2023 tarihli talep artırım dilekçesini özetle; Davalının poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olması nedeniyle Davacı ... ... için 405.827,63-TL, Davacı ... için 594.172,37-TL maddi tazminatın (destekten yoksun kalmadan kaynaklan) davalıdan alınarak Davacılara verilmesini, hüküm altına alınan bedellerin, işbu davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetilerek temerrüt tarihi olan 06.10.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizlerinin de davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıdan tahsilini, karar verilmesini talep etmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, dava anne ve babanın destekten yoksun kalma istemine ilişkindir. Müteveffa dava konusu kazada yolcu olup kusuru bulunmamaktadır. Tek taraflı ve ölümlü meydana gelen kaza nedeniyle davacılar tarafından ZMMS poliçesi ile sorumlu olan sigortacıya eldeki davayı yöneltmiştir. Yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere davalının sorumlu olduğu, davacıların müteveffanın annesi ve babası olmakla desteğinin bulunduğu görülmekle destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilecektir. Davalı sigorta firmasına dava öncesi başvuruda bulunulmuş ise de davalı tarafından yapılmış ödeme bulunmamaktadır. Davalı ancak kendi kusuru ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olacaktır. Mahkememizce tüm deliller toplanmış alınan bilirkişi raporuna göre davalının sigortalısının %100 kusurlu, müteveffanın kusursuz olduğu tespit edilmiş olup, savcılık dosyasındaki kusur raporu ile uyumlu olduğu çelişki bulunmadığı görülmüştür. Bu halde davalı %100 oranında tazminattan sorumlu olacaktır. Mahkememizce dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş, hüküm kurmaya ve denetime elverişli aktüerya raporu hükme esas alınmış olup davacılar da bu doğrultuda talep sonucu artırmıştır. Aktüerya raporunda kusurları oranında düşen tazminat Anayasa Mahkemesi kararı ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ve 4. Hukuk Dairesi güncel içtihatları doğrultusunda TRH-2010 yaşam tablosuna göre hesaplama yapılmış, müteveffanın geliri SGK kayıtları esas alınarak belirlenmiş, müteveffanın eğitimi nazara alınarak tüik verilerine göre tespit edilen ücretin asgari ücrete oranına göre hesaplanmak suretiyle davalıya 23/09/2022 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 06/10/2022 tarihinde temerrütün gerçekleşmiş olacağı, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (17/05/2022 tarihli) uyarınca kişi başına teminat limitinin 1.000.000 TL olduğu, davalının bu teminat limiti ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile davacı ... ... için 594.172,37 TL, davacı ... ... için 405.827,63 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 06/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
2-Karar ve ilam harcı 68.310,00-TL nin peşin alınan 17.077,51-TL den düşümü ile kalan 51.232,49-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.200,00.-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 17.158,21 TL peşin ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 3.060,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 140.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde tarafların iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır