T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/843 Esas
KARAR NO: 2023/705
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/12/2022
KARAR TARİHİ: 18/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... A.Ş. tarafından işletilen otoyoldan davalı ... A.Ş.'ye ait ... plakalı araçları ile 03.05/2021-25/10/2021 tarihleri arasında 9 kez ücret ödemeksizin ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretlerinin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının ise borcun tamamına itiraz ettiğini, tüm bu açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile icra dosyasına yapılan itirazın iptalini ve takibin devamını, davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin uluslararası taşıma yapan ve 3000'den fazla aracı olan bir şirket olduğunu, bu araçların bir kısmı çekici bir kısmı da yarı römork olarak tabir edilen dorse olduğunu, bir diğer kısmı ise binek araç olduğunu, müvekkilinin tüm şirket araçlarında ... bulunduğunu ve kaçak geçişin yapıldığı iddia edildiği tarihlerde müvekkilinin ... hesabında yeter kadar bakiye de bulunduğunu, hiçbir gerekçe ve dayanak göstermeksizin müvekkili şirket araçlarına ceza tanzim edildiğini, müvekkilinin şirket araçlarında ihlal yapıldığı iddia edilen tarihte müvekkilinin araçlarında ... bakiyesi olup olmadığının tespit edilemediğini, müvekkili şirketin otomatik talimat ile ... bedellerini daima ödenmekte olduğunu, bakiyenin yetersiz/eksiksiz olmasının mümkün olmadığını, bakiyelerin hiçbir zaman sıfırlanmadığını, davacı tarafın kendi sistemindeki eksiklikleri müvekkili şirkete mal etmek istediğini, tüm bu açıklanan nedenlerle davacı tarafın haksız ve mesnetsiz olarak ikame ettiği işbu davanın reddini, icra takibinin ve dolayısı ile cezaların iptalini, alacak konusu bedelin %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce dava konusu trafik tescil kayıtlarının, ... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı icra dosyasının UYAP çıktılarının alınarak dosya kapsamına alınmıştır.
İcra takip dosyasının incelenmesinde, davacının .... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı takip dosyasında ihlalli geçişten kaynaklanan toplam 112,50-TL üzerinden takip yapıldığı, ödeme emrinin 02/02/2022 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 04/02/2022 tarihinde borca itiraz ettiği, borca itirazla birlikte takibin durduğu, dava İİK'nın 67. maddesi düzenlenen bir yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.
Bankacı bilirkişinin 17/07/2023 tarihli raporunda özetle; Dava konusu alacak tutarının, davalı ... ait araçların, davacının işletmesinde olan ... 'ndan, 03.05/2021 - 25/10/2021 tarihleri arasında 9 adet geçiş ücreti ödemeden gerçekleştirdiği geçişlere ilişkin ücret ve cezalarından kaynaklandığı, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 5 fıkrası uyarınca, geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı ceza tutarını, genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiği, ancak sürücü veya araç sahiplerince davacı şirketin İnternet sayfasında ... İhlali Geçiş Sorgulamaları yapılabildiği ve ihlal tarihinden itibaren 15 gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde, ihlali geçiş cezasının söz konusu olmadığı, Davacı tarafından sunulan İhlalli Geçiş Raporu ile dava konusu araçlara ait ... etiket hesapları incelendiğinde; davalıya ait araçların, davacı şirketin işletmesinde olan Otoyolu'ndan 9 adet geçiş gerçekleştirildiği, ancak, ürün iptal/ürün sistemde tanımlı değil nedeniyle geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği, Dosyada mevcut olan ... hesap hareketleri incelenmiş olup dava konusu ihlalli geçişler ait ödeme hareketine bulunmadığı tespit edilmiş olup ilgili ihlalli geçişlerin manuel olarak ödendiğine gösterir her hangi bir ödeme dekontu dosya muhteviyatında bulunmamaktadır. ... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini yetkili idare olan Karayolları Genel Müdürlüğü arasında imzalanan İşletme Protokolü'nün 7.1. maddesi hükmüne göre araç sahipleri, “... veya ... aracılığı ile Otoyol'u kullanmak istiyorsa, kullanmak istediği sistemin abonesi olmak ve kullanılabilir durumda yeterli Bakiye'ye sahip Etiket bulundurmak...", 7.7. maddesine göre ise “... Geçiş Ücreti, Hesap'tan elektronik olarak tahsil edilemez ise Araç Sahibi/Sürücü Ücret Toplama Sistemi doğrultusunda belirlenen Geçiş Ücreti'ni Manuel Ödeme şeklinde yapmak...” zorunda olduğunu, 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, bu yolu kullanan sürücülere daha öncesinde trafik işaret ve levhalarla ücretli yol bilgilendirmesi yapılması gerektiğini içermektedir. Tescil bilgilerinden dava konusu ... plakalı aracın ihlalli geçiş tarihinde davalı ... A.Ş'ye ait olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin işletmesinde olan ... nda otomatik tahsilat ünitelerinde her hangi bir arıza kaydı olduğuna gösterir bir belge dosya içersinde görülmemiştir. Dosya muhteviyatındaki CD kayıtları incelendiğinde ... plakalı araçların ihlalli geçişlerine ait yapılan hesaplama sonucunda aşağıdaki tabloda yer verilmiş olup ancak ... plakalı araçların geçiş görüntüleri ile araç bilgileri eşleşmemekte olup bu nedenle bu araçlara ait ihlalli geçiş tutarları hesaplamamıza dahil edilmemiştir. Söz konusu İhlalli geçişler ile eşleşen görüntüler dosyaya ibraz edildiğinde hesaplamamıza dâhil edilerek yeniden yapılacaktır. Buna göre takip tarihi itibariyle davacının toplam 193,25TL alacak tutarının bulunduğu hesaplamıştır.
03.05.2021ve 02.01.2022 arası yıllık %16,75 Faiz Avans faizi
02.01.2022 ve 21.01.2022 arası yıllık %15,75 Avans Faiz Oranı üzerinden faiz talep edilebileceği ve yapılan hesaplama sonucunda aşağıdaki tabloda yer verildiği üzere, takip tarihi itibariyle davacının toplam 193,25TL alacak tutarının bulunduğu kanaatine varılmıştır.
36 Geçiş Ücreti (TL) (7 Adet Geçiş) (3... ait geçişler dahil edilmemiştir)
144 Geçiş Ücreti 4 Katı Ceza Tutarı (TL) (7 Adet Geçiş)
180 Asıl Alacak Tutarı (TL)
11,23 Faiz Tutarı (TL)
2,02 KDV
193,25Takip Tarihi İtibariyle Alacak Tutarı (TL) Bilirkişi yönündeki kanaatleri bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davalı tarafa ait olduğu iddia edilen araçların otoyoldan cezalı geçtiği, geçişler sonrası otoyol geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı cezai şart alacağının ödenmemesine dayalı yapılan icra takibine davalının itirazı sonucu takibin durması ve mahkememize açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
6001 sayılı Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır.
... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya ... veya ... sisteminden provizyon alınamadığı takdirde, geçiş sırasındaki sistem alarm verdiğinden, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Bu geçiş ücreti, hesabında para olması halinde otomatik olarak düşer.
Bu açıklamalar ışığında tarafların sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde;
Davacının işletmecisi olduğu otoyoldan davalı şirket adına kayıtlı ... plakalı araçları ile 03/05/2021-25/10/2021 tarihleri arasında 9 kez ücret ödemeksizin ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, bu nedenle dava konusu takibe ilişkin borç bulunduğu, davacının alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmesi nedeniyle davacı tarafından itirazın iptali davası açtığı görülmüştür.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davalının tüm geçişleri ayrı ayrı incelenmiş, 03/05/2021 - 25/10/2021 tarihleri arasında iddia olunan 2 adet araç geçişinin görüntülerle uyuşmadığı belirlenmekle dışlanarak 7 adet geçişin yapıldığı tarihlerde davalının yeterli ... bakiyesinin bulunduğu ile ilgili herhangi bir belgenin olmadığı, anılan araçlara kayıtlı herhangi bir ... ürününün araç ile birlikte kullanılmadığının tespit edildiği anlaşılmıştır. Tescil bilgilerinden dava konusu ... plakalı araçların ihlalli geçiş tarihinde davalı şirket adına kayıtlı olduğu, ... plakalı araçların geçiş görüntüleri ile araç bilgilerinin eşleşmemesi nedeniyle bu araçlara ilişkin geçişlerin hesaplamaya dahil edilmediği, davalı adına kayıtlı araçların 7 adet geçiş ücreti 36,00-TL ve 144,00-TL gecikme cezası olmak üzere toplam 180,00-TL asıl alacak olarak hesaplanması gerektiği, davacının asıl alacak kalemi olarak takipte sadece bu bedelleri talep ettiği, her iki tarafı tacir olan ticari iş nedeniyle avans faizi talebinin esas ve yerinde olduğu bildirilmiştir.
Geçiş anında ve cezasız ödeme sürecinde ödenmeyen bedelin davalıdan tahsili gerektiği, davacının takip talebi kapsamında 112,50 TL'lik asıl alacağın 44,50 TL'sinin geçiş ücreti, 68,00 TL'sinin ceza tutarı olarak talep ettiği, tanzim edilen rapora göre 36,00 TL geçiş ücreti ödenmesi gerekirken ödenmediği, bu miktarın 144,00 TL'sinin ceza tutarı olduğu, davacının itirazın iptalinin yanı sıra bakiye bedeli de gözeterek dava değerini 180,00 TL'ye çıkardığı, bakiye talebi eda hükmü ile talep ettiği anlaşılmıştır. Davacının fazlaya ilişkin talebini ıslah yoluyla ileri sürmesi mümkün olmakla birlikte takipteki geçiş ücretini 8,50 TL fazla talep ettiği, itirazın bu yönüyle haklı olduğu görülmekle kısmen kabulüne karar verildiği, ceza tutarına dair bakiye 76,00 TL'nin ise eda hükmü ile tahsilinin gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiştir.
İcra İnkar Tazminatı yönünden;dava konusu itiraza uğrayan alacağın önceden belirlenebilirlik, bilinebilirlik, hesap edilebilirlik vasfı ve dolayısıyla likit alacak niteliği taşıdığı, bu haliyle İİK'nın 67. maddesindeki koşullar gerçekleştiği görülmekle, davacının icra inkar tazminatı kabulü ile, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-İtirazın iptaline ilişkin davanın Kısmen Kabulü ile, davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. sayılı takip dosyasına yöneltilen davalı itirazının kısmen iptali ile takibin 36,00-TL geçiş ücreti ve 68,00-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 104,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacağa değişen oranlarda avans faizi işletilmesine, fazlaya dair isteminin Reddine,
2-Alacak niteliği itibariyle likit ve belirlenebilir olduğundan %20 oranında hesaplanan icra inkar tazminatı 20,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, yasal şartları oluşmayan davalı tazminat talebinin Reddine,
3-Islah ile talep edilen eda davasının Kabulü ile 76,00 TL bakiye ceza tutarına dair alacağın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 269,85-TL harçtan 80,70-TL peşin harç ve 1,15-TL ıslah harcı toplamı 81,85-TL harcın düşümü ile eksik kalan 188,00-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL başvuru harcı, 80,70-TL peşin harç ve 1,15-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 162,55-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kabul-red oranına göre davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 180,00-TL (kabul miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Kabul-red oranına göre davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 8,50-TL (red miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.577,00-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna (%95,2 kabul) göre 1.501,30-TL'lik kısmının davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.560,00-TL'nin Kabul-red oranına (%95,2 kabul) göre 1.485,12-TL'sinin davalıdan, 74,88-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
9-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen iadesine,
Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/09/2023
Katip ... Hakim ...
e-imza e-imza