T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/866 Esas
KARAR NO: 2024/461
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 23/12/2022
KARAR TARİHİ: 02/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müteveffa ...'ın 24.01.2011 tarihinde ... plaka sayılı araç ile seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybederek geçirmiş olduğu kaza sebebiyle olay yerinde vefat ettiğini, olay sebebiyle ...'ın vefatından sonra geride destekten yoksun kalan eşi müvekkil ..., annesi ..., oğlu ..., kızları ... ve ... kaldığını” belirterek; fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla ... için 50,00 TL ... için 50,00TL, ... için 50,00 TL, ... için 50,00 TL ve ... için 50,00 TL olmak üzere toplamda 250,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının sigorta şirketine başvuru tarihi olan 18.02.2021'den itibaren mevzuata uygun en yüksek faizle beraber davalıdan alınarak davacı müvekkillere verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Sigortalı ... plaka sayılı araç, oto tamircisine tamir ve bakım için bırakılmış, Oto Tamircisi ... tarafından trafiğe çıkarılması sonucu kaza meydana geldiğini, Kaza, araç bu şahıs idaresinde iken meydana geldiğini, davacılar talebi Genel Şartlarda belirtilen tamir için bırakılan aracın sebep olduğu zararlardan olduğunu, Davacı talebi , Karayolları Trafik Kanununun 104. Maddesi ve Eski Karayolları Trafik Sigortası Genel Şartları A.3-h (Yeni Genel Şartlar 4.6 m maddesine göre teminat dışı olduğunu, müvekkil şirketin huzurdaki davada sorumluluğu bulunmadığını, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
2918 sayılı Yasanın 85 ve devam maddeleri gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur. Sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir. Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur. Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Anılan yasal hükümlerden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Bilirkişinin düzenlediği 16/04/2024 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; ... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 kusuru olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş 'nin ... plakalı aracın sigorta edeni olarak sigorta poliçesi kapsamına giren konularda sorumluluğu olacağı, ...plakalı aracın sürücüsünün kusursuz olduğu, Davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre bu kaza sonucu vefat eden ...'ın geride kalan hak sahiplerinden; a) Davacı ...'ın destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 2.651.316,40 TL, b) Davacı Anne ...'ın destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 713.581,88 TL, c) Davacı Oğlu ...'ın destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 183.115,73 TL, d) Davacı Kızı ...'ın destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 47.098,77 TL, e) Davacı Kızı ...'ın destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 17.098,77 TL olduğu, tüm hak sahiplerinin destek zararı toplamı davalının zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu 200.000,00 TL'lik limiti aşması nedeniyle davalının limit ile sınırlı olarak sorumlu olacağı ve bu tutarın her bir davacının payına isabet eden tutarlarının aşağıdaki gibi olduğu,¸
Başvuru tarihine göre temerrüdün 05.03.2021 tarihinde gerçeklemiş olacağı, Sigortalı aracın kullanım şeklinin hususi gözüktüğü, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili Mahkememize sunulan 21/05/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özetle; Bilirkişi raporuna göre: Eş ... için 145.588,27 TL, Anne ... için 39.183,99 TL, Oğlu ... için 10.055,19 TL, Kızı ... için 2.586,27 TL, Kızı ... için 2.586,27 TL şeklinde destekten yoksun kalma tazminatı paylaştırılmış olduğunu, Eş ... için destekten yoksun kalma tazminat istemini 145.538,27 TL arttırarak 145.588,27 TL, Anne ... için destekten yoksun kalma tazminat istemini 39.133,99 TL arttırarak 39.183,99 TL, Oğlu ... için destekten yoksun kalma tazminat istemini 10.005,19 TL arttırarak 10.055,19 TL, Kızı ... için destekten yoksun kalma tazminat istemini 2.536,27 TL arttırarak 2.586,27 TL, Kızı ... için destekten yoksun kalma tazminat istemini 2.536,27 TL arttırarak 2.586,27 TL'ye çıkarılmasını talep ettiklerini, fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak talep edilen toplam 250,00 TL maddi tazminat talebini 200.000,00-TL olarak arttırdıklarını, arz ve izah edilen nedenlerle dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile; iş bu davasında sunulan bilirkişi raporu doğrultusunda davacı müvekkiller için talep ettikleri destekten yoksun kalma tazminat talebini 199.750,00 TL arttırarak dava dilekçesi ile talep edilen tazminatla birlikte toplamda 200.000,00-TL tazminatın kabulü ile başvuru tarihinden itibaren temerrüt faizi ile birlikte tarafına ödenmesine, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamının bir arada değerlendirilmesi neticesinde; dava müteveffa ...'ın 24/01/2011 tarihinde direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle meydana gelen trafik kazasında vefat etmesi nedeniyle eş ve çocuklarının destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davacıların desteğinin %100 kusuru ile kaza yapmış olduğu, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtığı, ölüm nedeniyle doğrudan davacı üzerinde doğan destek zararının oluşumundaki kusur davacıya yansıtılamayacak ise (sürücü) desteğin müterafik kusurunun da davacılara yansıtılamayacaktır ( Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ...E- ...K).
Her ne kadar davalı taraf davaya konu kazada aracın tamire bırakıldığı esnada kazanın gerçekleştiğini, bu nedenle teminat dışı olduğu iddia etmiş ise de mahkememizce işletenin beyanının alınamadığı, soruşturma dosyasında davaya konu aracın tamire verildiğine ilişkin ibarenin bulunmadığı, davalının bu yöndeki iddiasını ispat edemediği anlaşıldığından bu yöndeki savunmalarına itibar edilmemiştir.
Davalının davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın ZMMS olması sebebiyle sorumlu olduğu, davacıların müteveffanın eşi ve çocukları olmakla desteğinin bulunduğu görülmekle destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilecektir. Davalı sigorta firmasına dava öncesi başvuruda bulunulmuş ise de davalı tarafından yapılmış ödeme bulunmamaktadır. Mahkememizce tüm deliller toplanmış alınan bilirkişi raporuna göre kazanın davacıların desteğinin %100 kusuru nedeniyle meydana geldiği, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtığı, bu nedenle kazanın 2015 yılı öncesinde meydana geldiği de gözetilerek kusurun davacılara yansıtılamayacağı, davalının tazminattan sorumlu olduğu, Mahkememizce dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş, hüküm kurmaya ve denetime elverişli aktüerya raporu hükme esas alınmış olup davacılar da bu doğrultuda talep sonucu artırmıştır. Aktüerya raporunda kusurları oranında düşen tazminat Anayasa Mahkemesi kararı ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ve 4. Hukuk Dairesi güncel içtihatları doğrultusunda TRH-2010 yaşam tablosuna göre hesaplama yapılmış, müteveffanın geliri SGK kayıtları esas alınarak belirlenmiş, davalıya 22.02.2021 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 26.11.2021 tarihinde mesai saati bitimi sona erdiğini, davalı bakımından temerrüt bir sonraki iş günü olan 05.03.2021 tarihinde gerçekleşmiş olacağı kanaatiyle bu tarihten itibaren yasal faize hükmedilmiş, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile davacı ... için 145.588,27 TL, davacı ... için 39.183,99 TL, davacı ... için 10.055,19 TL, davacı ... için 2.586,27 TL ve davacı ... için 2.586,27 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 05/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Karar ve ilam harcı 13.662,00-TL nin peşin alınan 3.500,70-TL den düşümü ile kalan 10.161,30-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.640,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 3.581,40-TL peşin, tamamlama harcı ve başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 5.172,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 32.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır