T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/745 Esas
KARAR NO:2025/445
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/11/2023
KARAR TARİHİ:27/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; Davacı ...'nın sahibi olduğu ... plakalı ... marka 2014 model beyaz renk araç, 06.04.2022 tarihinde İstanbul ...'da davacının torunu ...'ın sevk ve idaresinde, ... İlçesiinde bulunan ... A Kapısı ve ... Sokağı yol kesişiminde seyir halindeyken, mülkiyeti davalı ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait, davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı, ... ... marka ... Sigorta Anonim Şirketi'nin sigortalısı olan ... plakalı aracın, ... A kapısından çıkış olmadığı halde, ... Caddesine çıkarak ters istikamette olmasına rağmen yolun karşısında bulunan ... sokak yönüne doğru gitmeye çalıştığı sırada, normal gidiş istikametinde olan davacıya ait aracın önüne birden çıkış yaparak aracın önüne kırmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, davacının aracının kazanın meydana gelmesinde hiçbir kusuru ve ihmali bulunmadığını, olayın meydana geliş şekli, kaza sonrasında tutulan tutanakta da davacı tarafından belirtilmiş, davacı tarafından kazadan sonra kaza yerine gidilerek olayın gerçekleştiği şekil video ile ifade edildiğini, davalı ..., sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı, ... A kapısı giriş kapısı olmasına rağmen çıkış için kullanarak, ters yönde ... Sokağa girmek isteyerek hatalı ve hızlı şekilde giriş kapısından çıkış yapmak istemesi nedeni ile davacının normal istikamette giderken önüne bir anda kırmak suretiyle olayın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, davanın kabulü ile; 06.04.2022 tarihinde meydana gelen kazada, davacının sahibi olduğu ... plaka sayılı aracın kusursuzluğunun tespiti ile, davalı ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait, davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın olayda %100 kusurlu olduğunun tespitine karar verilmesini, yargılama safhasında tespit edilecek miktara artırım , talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı HMK m. 107 hükmü mucibince şimdilik ; davacı aracında meydana gelen hasar tamir bedeli olarak 1000,00-TL ve araçta meydana gelen değer kaybı sebebiyle şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı tazminatına hükmedilmesi, tüm tazminat talepleri bakımından davacının aracının ticari araç olması ticari amaçla kullanılması nedeniyle olay tarihi 06.04.2022 tarihinden itibaren ticari avans faizinin işletilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; huzurdaki dava konusu kaza 6.04.2022 tarihinde meydana geldiğini, hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle beraber, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 50.000,00 TL olduğunu, davalı şirketin sorumluluğu her şekilde sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını, davacı huzurdaki davayı ikame etmeden önce davalı şirkete usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, bu sebeple huzurdaki başvurunun dava şartı yokluğu nedeniyle reddini, kabul anlamına gelmemek üzere davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden kdv talebi haksız olmakla, reddi gerektiğini, öncelikle huzurdaki davanın usulden reddini, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise yine izah olunan nedenlerle davanın esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... Sanayi ve Ticaret Ltd Şti vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; dava şartı yokluğu nededeniyle davanın usulden reddini, pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddini, davacı yanın dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar hukuki dayanaktan yoksundur ve kabulü mümkün olmadığını, bu nedenle bu iddialara itiraz etmekte, davacının taleplerini açıkça reddettiklerini, öte yandan davalının dava konusu olaya ilişkin herhangi bir kusuru olmadığı gibi bu nedenle hukuki, cezai ve idari sorumluluğu da doğmadığını, davacı yanın iddialarına ve beyanlarına bakıldığında ise davalının kusurunun olduğunu ve araçtaki bozukluktan kaynaklanan bir kaza olduğunu ispat edemediğini, ispatlanamayan davanın bu nedenle reddi gerektiğini, dava miktarının Bilirkişi Raporu ile tespit edildiği de dikkate alındığında davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacının hukuki yararının olmaması nedeniyle davanın usulden reddini, Mahkeme aksi kanaatte olması halinde dava değerinin 104.371,00-TL olarak belirli olması nedeniyle eksik harcın tamamlatılması için davacı yana 1 haftalık kesin süre verilmesine aksi takdirde davanın dava şartı yokluğundan usulden reddini, dava açılmadan önce sigorta şirketine başvurulmadan doğrudan dava açılmış olması nedeniyle davalı yönünden pasif husumet noksanlığı nedeniyle davanın reddini, asli ve tam kusurlu olan davacının haksız ve kötü niyetli davasının esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve hasar bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Hasar bedeli; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiştir. Somut olayda dava dışı sigortalının kusurunun tespiti halinde davalı ZMMS'nin de talep edilen hasar bedelinden yasal sorumluluğu doğacaktır.
Araç değer kaybından, zarara sebebiyet veren aracın maliki-işleten sıfatıyla, araç sürücüsü-haksız fiil faili olarak, sigorta şirketi-trafik sigortası poliçesi nedeniyle, müştereken ve müteselsilen sorumlu olup, müteselsil sorumluluk ilkeleri uyarınca davacı tarafça, değer kaybı alacağı sorumluların tamamından talep edebilecektir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarında değer kaybının belirlenmesinde aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark dikkate alınmaktadır. Bu durumda mahkemece aracın tramer kayıtları ve varsa önceki hasarlarına ilişkin hasar dosyaları istendikten sonra aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalılarını savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi gerekmektedir.
Bu açıklamalar ışığında davacı ve davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 14.08.2024 tarihli 17 sayfadan ibaret raporunda özetle; Dava Dışı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Davacı ...'nın Maliki Olduğu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...'ın; 06.04.2022 tarihli çift araçlı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ASLİ KUSURLU olduğu, KUSUR ORANININ %75 (Yüzdeyetmişbes) olduğu; Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Diğer Davalı ... Turizm İnsaat Ve Otopark İşetmeciliği Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin maliki olduğu ... plakalı aracın sürücüsü diğer davalı ...'ün 06.04.2022 tarihli çift araçlı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; tali kusurlu olduğu, kusur oranının %25 (yüzdeyirmibeş) olduğu; Dava konusu ... plakalı aracın hasarının, dosya münderecatında yer alan kaza ile uyumlu olduğu, hasar onarımının yapılması için iskontosuz KDV hariç 56.663,67TL orijinal yedek parça ve KDV hariç 13.775,00TL işçilik olmak üzere toplam 70.438.67TL (KDV Hariç) ve KDV Dahil 83.117.63TL onarım tutarının kaza tarihindeki serbest piyasa şartlarına göre kadri maruf olduğu ve aracın onarımının davacı tarafından yaptırılmış olduğu; 06.04.2022 tarihli trafik kazası sonrasında davacının maliki olduğu ... plakalı araçta oluşan hasar tutarının kusur oranına göre hesaplanan 20.779,41TL kısmından, davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, işbu hasar onarım tutarının davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş ... Poliçe No ve 10.04.2021-10.04.2022 vadesinde ... Sigorta Trafik Sigorta Poliçesi limitleri dahilinde olduğu; dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 06.04.2022 itibariyle özellikle hasarının larda olması, hava yastıkların ağır hasarlı olacağı dikkate alınarak, değer kaybının kadri marufunda 48.100.00TL olacağı; 06.04.2022 tarihli trafik kazası sonrasında davacının maliki olduğu ... plakalı araçta oluşan değer kaybı tutarının kusur oranına göre hesaplanan 12.025.014 kısmından, davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, işbu değer kaybı tutarının davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş ... Poliçe No ve 10.04.2021-10.04.2022 vadesinde ... Sigorta Trafik Sigorta Poliçesi limitleri dahilinde olduğu kanaatlerine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 27.01.2025 tarihli 4 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Sayın Mahkemece verilen görev çerçevesinde, dosya içeriğinin, dosya incelemesi kapsamında elde edilen bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesi sonucunda, tarafımca tanzim edilen 14.08.2024 tarihli kök rapora ek olarak; Yeterli açıklamalar ve gerekçeler ile tanzim edilmiş olan 14/08/2024 tarihli kök raporda yer alan kusur değerlendirmesinde herhangi bir değişiklik yapılmasına gerek olmayacağı, hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olacağı; 14/08/2024 tarihli kök raporda belirtilen tüm kanaatlerimin aynen korunacağı kanaatlerine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekilinin 15.04.2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özetle; Dava dilekçemizde 1.000,00-TL talep edilmiş olan hasar bedelinin 19.779,41-TL, dava dilekçemizde 1.000,00-TL talep edilmiş değer kaybı tazminatının 11.025,00-TL arttırılması, Dava değerinin toplamda 30.804,41-TL arttırılarak, 32.804,41-TL'ye yükseltilmesini ve arttırılan 30.804,41-TL üzerinden harç hesaplaması yapılması (eksik kalan harç tarafımızca yatırılacaktır.) dava dilekçesinde açıklanan nedenler ve bilirkişi raporu doğrultusunda Dava değerini artırım dilekçemizin kabulü ile yukarıda artırımı yapılan tüm tazminat taleplerimiz bakımından müvekkilin aracının ticari araç olması ticari amaçla kullanılması nedeniyle olay tarihi 06.04.2022 tarihinden itibaren ticari avans faizinin işletilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; 06/04/2022 tarihinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Davalılardan İbrahim'in kazaya karışan ... plakalı aracın sürücüsü olduğu, davalı ... Turizm ... Şirketinin aracın maliki olduğu (işleten), davalı ... Sigorta ise anılan aracın ZMMS'cısı olduğu, davacı tarafından trafik kazası nedeniyle aracında meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı zararının tazmininin talep edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce tüm deliller toplanmış, alanında uzman bilirkişiden rapor alınmış, hüküm kurmaya ve denetime elverişle bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Meydana gelen trafik kazasında davacının %75 oranında kusurlu olduğu, davalıların sorumlu olduğu aracın ise %25 oranında kusurlu olduğu, buna göre, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları doğrultusunda aracın kazadan önceki rayiç değeri ile kaza sonrası rayiç değeri arasındaki farka göre hesaplanan değer kaybı zararından davalıların kusuruna isabet eden 12.025,00-TL ile sorumlu oldukları, davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin ise davalıların kusuruna isabet eden 20.779,14 TL ile sorumlu olduklarının tespit edildiği, raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu, davalının işbu değer kaybı ve hasar bedelinden sorumlu olduğu, davacının davalı araç sürücüsü ve malikten haksız fiil tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, davalı sigorta yönünden ise başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası olan 06/09/2023 tarihinde davalının temerrüt şartlarının oluştuğu, davanın haksız fiil hükümlerinden kaynaklandığı anlaşıldığından yasal faize hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile 20.779,41-TL hasar bedeli ve 12.025,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 32.804,41TL’nin davalı İbrahim ve ... Turizm… yönünden kaza tarihi olan 06/04/2022 tarihinden, davalı ... yönünden 06/09/2023 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine;
2-Karar ve ilam harcı 2.240,86-TL nin peşin alınan 269,85-TL peşin harç ve 527,00-TL tamamlama harcının toplamı olan 796,85-TL'den düşümü ile kalan 1.444,01-TL bakiye ilam harcının davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.200,00-TL'nin davalılardan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan peşin, tamamlama ve başvuru harcı toplamı 1.066,70-TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 7.233,50-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır