T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/161 Esas
KARAR NO: 2024/414
DAVA: Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)
DAVA TARİHİ: 07/09/2023
KARAR TARİHİ: 06/06/2024
Mahkememizden 2023/581 Esas sayılı dosyasından 08/02/2024 tarihli celse 4 no.lu ara kararı gereğince tefrik edilerek dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılan Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ...ne ... sicil numarası ile kayıtlı ... ... Servis A.Ş. şirketinde %46,74 oranında azınlık pay sahibi haklarına sahip ortak olduğunu, davalı ...'nin 2022 yılına ait 12/04/2023 tarihinde yapılan Olağan Genel Kurulu, TTK md. 420'e göre azınlığın talebi üzerine ertelenen ve karara bağlanamayan diğer gündem maddelerini görüşmek üzere 22/05/2023 tarihinde toplanarak yapıldığını, davalı şirketin hakim hissedarı ... ... ..., Müteveffa Babası ... ...'ın vefatı sonrası, müvekkili ile eşit hisseye sahip iken, bir kısım hisse operasyon ve manipülasyonları ile şirkette hakim hissedar konumuna geçtiğini, şirketin gerçek paydaşlık durumu olması gereken durumu yansıtmamakta, davalı şirket, son derece kârlılık yaratan yavru şirket olan ... A.Ş.'nde önemli hissedar iken, ibra edilmeyen hakim hissedar ... ... kararı ile sermaye artırımlarına kasıtlı olarak (kasasında yeterli tutar mevcut iken) katılmayarak, kendi lehine ve Davalı şirket aleyhine ortaklık hisselerinin büyük çoğunluğuna sahip olduğunu, tüm bunlara karşın, yıllar boyu ciddi kârlılık arzeden davalı firmanın hakim hissedarı, yavru şirkette tam hakimiyet sağladığı anda bilgi isteme ve faaliyetler konusunda denetim istenmesi ile birlikte, bu bilgi ve denetim isteği tam anlamı ile sırlar perdesine büründüğünü, Bunun üzerine Anonim Şirket Perdesinin ters kaldırılması talebi ile yukarıda belirtilen tazminat davası açıldığını, 2022 yılına ait 22 Mayıs 2023 tarihinde yapılan olağan genel kurulda tarafımızca sorulan soruların neredeyse hepsi yanıtsız bırakılmış, yapılacak yargılama sonrasında genel kurul'da alınan kararlarının iptaline, hukuka aykırı olarak seçimi gerçekleşen Yönetim Kurulu Üyelerinin şirketle işlem yasaklarının ihlal edilip edilmediği ve Yönetim Kurulu Üyeleri tarafından haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespitini, şirket zararına davranan yönetim kurulunun görevden el çektirilerek, şirket yönetimine kayyım tayin edilerek, TMK 427 maddesi çerçevesinde davalı şirket temsilinin kayyıma devredilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı, 18/04/2022 tarihli ilk oturumdan 22/05/2023 tarihinde yapılan erteleme toplantısına kadar geçen 34 gün boyunca faaliyet raporunu ve şirketin mali kayıtlarını incelemiş, erteleme toplantısına avukatı ve mali müşavirinin vekaletiyle katılmış ve yöneltmiş olduğu tüm sorular toplantı açılışında ve gündemin 3. ve 9. maddeleri görüşmelerinde ayrıntılı olarak yanıtlandığını, Davacı, müvekkili şirkete erteleme toplantısından sadece bir iş günü önce gönderdiği ... Noterliğinin 15/05/2023 tarih ve ... yevmiye sayılı ihbarnamesiyle, genel kurul toplantısında yanıtlanmak üzere bir sıra soru ve eleştiri yönelttiğini, Davacı erteleme toplantısının açılışında ise, noter eliyle keşide ettiği sorularına yanıtların genel kurul toplantısı öncesinde kendisine özel olarak gönderilmediği iddiasıyla, yanıtların kendisine (genel kurul toplantısı haricinde) yazılı olarak gönderilmesini ve bu yanıtlar verilinceye kadar toplantısının ertelenmesini talep ettiğini, Davacı mali hususlara ilişkin sorularının yanıtlanmadığı iddiasını her genel kurul döneminde ileri sürmekte ise de, kesinleşen mahkeme kararlarıyla davacıya her türlü bilginin verildiği tespit edildiğini, Davacı gündem maddeleri görüşülürken bir takım soru, eleştiri ve itirazlarda bulunmuş, ancak kararlar alındıktan sonra bir muhalefet şerhi ileri sürmediğini, Davacının, şirketin petrol istasyonu faaliyetlerini sonlandırmasına ilişkin sorularına yanıt verilmediği iddiası ve bu iddiaya dayalı olarak alınan kararların iptali talebi haksız olduğunu, Davacı, 17/11/2021 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların bir kısmının iptali için dava yoluna gitmiş, fakat bayilik sözleşmesinin yenilenmesine ilişkin aldırdığı kararın iptalini talep etmediğini, toplantının 4. maddesinde, şirketin 2022 yıl kârının dağıtılmayarak geçmiş yıllar kârları hesabına aktarılmasına karar verildiğini, bu karar piyasa koşullarına ve işletme teorisine uygun olup zira şirketin ... dağıtım faaliyetleri sona erdiği gibi şirket, davacının açtığı fesih ve tasfiye davası tehdidi karşısında yeni bir ticari faaliyete girişemediğini, Tüm bu nedenlerle geçmiş yıl kârının dağıtılmaması kararı ihtiyatlı ve doğru bir karar olduğunu, davacı üç gün boyunca aynı taleple üç ayrı mahkeme önünde üç ayrı dava açmış olmasının ötesinde, son iki yıl içinde de aynı yönde taleplerde bulunmuş ve bu taleplerinin de reddine karar verildiğini,
öncelikle davacının TTK 448 maddesi gereğince teminat göstermesine,
genel kurul kararlarının iptal koşulları bulunmadığından davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Tefrik; Mahkememizden 2023/... Esas sayılı dosyasından 08/02/2024 tarihli celse 4 no.lu ara kararı gereğince tefrik edilerek dava mahkememizin 2024/... Esasına kaydedilmiştir.
Dava, seçimi gerçekleşen Yönetim Kurulu Üyelerinin şirketle işlem yasaklarının ihlal edilip edilmediği ve Yönetim Kurulu Üyeleri tarafından haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti istemine ilişkindir.
Şirketle işlem yapma, şirkete borçlanma yasağına ilişkin TTK 395.maddede;
(1) Yönetim kurulu üyesi, genel kuruldan izin almadan, şirketle kendisi veya başkası adına herhangi bir işlem yapamaz; aksi hâlde, şirket yapılan işlemin batıl olduğunu ileri sürebilir. Diğer taraf böyle bir iddiada bulunamaz.
(2) (Değişik: 26/6/2012-6335/17 md.) Pay sahibi olmayan yönetim kurulu üyeleri ile yönetim kurulu üyelerinin pay sahibi olmayan 393 üncü maddede sayılan yakınları şirkete nakit borçlanamaz. Bu kişiler için şirket kefalet, garanti ve teminat veremez, sorumluluk yüklenemez, bunların borçlarını devralamaz. Aksi hâlde, şirkete borçlanılan tutar için şirket alacaklıları bu kişileri, şirketin yükümlendirildiği tutarda şirket borçları için doğrudan takip edebilir.
(3) 202 nci madde hükmü saklı kalmak şartıyla, şirketler topluluğuna dâhil şirketler birbirlerine kefil olabilir ve garanti verebilirler.
(4) Bankacılık Kanununun özel hükümleri saklıdır.
Rekabet yasağına ilişkin TTK 396.maddede;
(1) Yönetim kurulu üyelerinden biri, genel kurulun iznini almaksızın, şirketin işletme konusuna giren ticari iş türünden bir işlemi kendi veya başkası hesabına yapamayacağı gibi, aynı tür ticari işlerle uğraşan bir şirkete sorumluluğu sınırsız ortak sıfatıyla da giremez. Bu hükme aykırı harekette bulunan yönetim kurulu üyelerinden şirket tazminat istemekte veya tazminat yerine yapılan işlemi şirket adına yapılmış saymakta ve üçüncü kişiler hesabına yapılan sözleşmelerden doğan menfaatlerin şirkete ait olduğunu dava etmekte serbesttir.
(2) Bu haklardan birinin seçilmesi birinci fıkra hükmüne aykırı harekette bulunan üyenin dışındaki üyelere aittir.
(3) Bu haklar, söz konusu ticari işlemlerin yapıldığını veya yönetim kurulu üyesinin diğer bir şirkete girdiğini, diğer üyelerin öğrendikleri tarihten itibaren üç ay ve her hâlde bunların gerçekleşmesinden itibaren bir yıl geçince zaman aşımına uğrar.
(4) Yönetim kurulu üyelerinin sorumluluklarıyla ilgili hükümler saklıdır.
Toplantı ve karar nisabına ilişkin TTK 418.madede;
(1) Genel kurullar, bu Kanunda veya esas sözleşmede, aksine daha ağır nisap öngörülmüş bulunan hâller hariç, sermayenin en az dörtte birini karşılayan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin varlığıyla toplanır. Bu nisabın toplantı süresince korunması şarttır. İlk toplantıda anılan nisaba ulaşılamadığı takdirde, ikinci toplantının yapılabilmesi için nisap aranmaz.
(2) Kararlar toplantıda hazır bulunan oyların çoğunluğu ile verilir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; mahkememizden 2023/... Esas sayılı dosyasından 08/02/2024 tarihli celse 4 no.lu ara kararı gereğince tefrik edilerek mahkememizin 2024/... Esasına kaydedilen iş bu, seçimi gerçekleşen Yönetim Kurulu Üyelerinin şirketle işlem yasaklarının ihlal edilip edilmediği ve Yönetim Kurulu Üyeleri tarafından haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti talep edilmiştir.
Eda davası ki somut olayımızda şirketle işlem yasaklarının ihlalli ve/veya yönetim kurulu üyeleri tarafından haksız rekabetin gerçekleştirilmesi halinde şirkete ödenmek üzere ortağın sorumluluk davası açmak yerine bunun tespitini talep etmesinde hukuki yararı bulunmamaktadır. Bunun yanında anılan edaya dayalı sorumluluk davasının da şirkete değil ilgili yönetim kurulu üyesi/üyelerine karşı açılması gerekliliği gözetildiğinde davalı şirketin pasif husumeti bulunmamaktadır. Anılan gerekçelerle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere;
1-Davanın USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL başvuru harcı ve 427,60-TL peşin harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davalı, kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen taraflara iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere oy birliği ile karar verildi.06/06/2024
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır
Bu belge elektronik imza ile imzalanmış olup ayrıca ıslak imza uygulanmayacaktır.“5070 sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.”