T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/295 Esas
KARAR NO :2025/397
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:30/04/2024
KARAR TARİHİ:13/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; 01.08.2023 tarihinde ... ili ... ilçesinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu trafik kazası meydana geldiğini; kaza Tespit Tutanağına göre kazanın oluşumunda ... plakalı otomobil sürücüsü ...’ün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 53/1-b-2 maddesini ihlalden kusurlu bulunurken, ... plakalı araç sürücüsü ...’ın 52/1-a maddesini ihlalden kusurlu bulunduğunu; Taraflarınca davalı sigorta şirketine, sigorta bedelinin ödenmesi amacıyla 25.09.2023 tarihinde ihtarname gönderildiğini; İhtarnamenin tebliğinden itibaren 8 iş günü içerisinde davalı sigorta şirketinin taraflarına ödeme yapmayarak temerrüde düştüğünü; ... plakalı aracın yabancı bir ülkede tescilli ve sigortalı bir araç olduğundan dolayı ...sisteminin bir parçası olarak, Türkiye'de meydana gelen kazalarda ... Bürosu’nun yurt dışında düzenlenmiş geçerli ...sigortası bulunan yabancı plakalı araçların Türkiye'de sebebiyet verdiği zararları ...sigortacısı adına gidermekle görevli olduğunu; Müvekkili ...'ın 01.08.2023 tarihinde meydana gelen kaza sonucu uğramış olduğu zarar nedeniyle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve HMK m.107 gereği zararları tespit edildiğinde artırılmak üzere; ŞİMDİLİK araçta meydana gelen değer kaybı için 1.000TL ve ŞİMDİLİK hasar için 1.000TL olmak üzere toplamda 2.000 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt (avans) faizi ile birlikte ... Bürosundan tahsilini talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Davacının 25.09.2023 tarihinde müvekkili ... Bürosu’na başvuru yaptığını; müvekkili firma tarafından yapılan başvuru ve araç hasarına ilişkin faturalara istinaden gerekli hasar dosyasının ... referans numarası ile açıldığını; akabinde trafik kazasına karışan işbu dava ile talep edilen tazminata konu ... plakalı aracın tamiratına ilişkin faturaların kendi kasko sigortası olan ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş olup söz konusu ödemeye ilişkin 02.11.2023 tarihli dekontun müvekkillerine iletildiğini; Söz konusu ödemeye istinaden müvekkili ...’nin 14.03.2024 tarihinde davacının kasko sigortası olan ... Sigorta AŞ’ye 110.861,00-TL bedelinde bir hasar ödemesi yaptığını; Kalan bakiye hasar bedeline ilişkin ödemenin ise, müvekkili ... tarafından yetkilendirilen dava dışı ... Temsilcisi olan ... Acil Yard. Hiz. Ltd. Şti. tarafından 19.04.2024 tarihinde gerçekleştiğini; dava dışı müvekkili ... A.Ş. tarafından yapılan ödeme ile söz konusu trafik kazasından kaynaklı olarak davacı tarafın kendi kasko poliçesi tarafından tamamen tazmin edildiğini; davalı tarafın davaya konu 01.08.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle uğramış olduğu zararların tamamının tazmin edilmiş olup müvekkili ...’den herhangi bir alacağı kalmadığını; Yine ekte sunulu ibraname gereği davacı herhangi bir değer kaybı bedeli alacağı kalmadığını da beyan etmiş olduğundan davacının değer kaybı bedeli talebinin de reddi gerektiğini; işbu davanın kabulü halinde davacının söz konusu zararı mükerrer olarak tahsil edeceğini; davacının uğramış olduğu zararın işbu dava açılmasından önce tazmin edilmiş olması nedeniyle reddi gerektiğini; davanın reddini talep etmiştir.
Davacı vekilinin 30/01/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Mahkemede görülmekte olan 2024/295 E. sayılı davanın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili ... için 1.000,00 TL araç değer kaybı ve 1.000,00 TL hasar bedelinin tahsili için davalı aleyhine açıldığını, bilirkişi tarafından hazırlanan 20.01.2025 tarihli raporda; müvekkili ...'ın talep edebileceği değer kaybı tutarının 150.000,00 TL, olduğu belirtildiğini, davaya konu olay 2023 yılında gerçekleşmiş olup ZMSS poliçesi limit tutarının 120.000,00 TL olması nedeniyle müvekkili ... için talep edilen; 1.000,00-TL değer kaybı bedelinin 119.000,00-TL artırarak 120.000,00 TL 'ye faiz, masraf ve vekalet ücreti alacağı olarak arttırdığını, değer artırma talebinin kabulü ile karşı tarafa tebliğine, yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve hasar bedelinin davalının sorumlu olduğu aracının tam kusurlu olduğu iddiasıyla davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
... Bürosunun Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğinin 5.maddesinde “Büro motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında geçerli sigorta belgelerinin basım, denetim ve düzenlenmesi ile bu sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarların ödenmesini ve motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında düzenlenen ve ilgili mevzuat uyarınca ülkemizde geçerli bulunan sigorta sözleşmeleri kapsamında bu araçların sebep olduğu hasarların tedvir ve tasfiyesini temin eder.” hükmüne yer verilmiştir. ... Bürosunun görevleri arasında, üye sigortacılar tarafından düzenlenmiş yeşil kartı bulunan bir Türk plakalı aracın ...sistemine dahil diğer ülkelerde sebep olduğu zararları, üyelerinin katılımı ile kurulmuş olan ...... Havuzunun yöneticisi sıfatıyla, üyeleri adına gidermek yer almaktadır. Bir başka deyişle, ...poliçesi o ülkede düzenlenmiş zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi gibi kabul edilecektir. Buna göre ...sigortası anlaşmaya dahil birbirlerine seyahat edilecek yabancı ülkelerin zorunlu mali sorumluluk sigortalarını bir araya getiren üniform ve beynelminel bir sigorta poliçesi olarak tanımlanmaktadır. Ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi mensuplarının 20 Nisan 1959 tarihinde imzaladıkları “Beynelmilel Mecburi Mesuliyet Sigortasına Dair Avrupa Sözleşmesi” gereğince ülkemizde de tüzel kişiliğe haiz ... Şirketleri Birliği ... kurulmuş olup, ...sistemi uygulanmaya başlamıştır.
Hasar bedeli ; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiştir. Somut olayda dava dışı sigortalının kusurunun tespiti halinde davalı ZMMS'nin de talep edilen hasar bedelinden yasal sorumluluğu doğacaktır.
Araç değer kaybından, zarara sebebiyet veren aracın maliki-işleten sıfatıyla, araç sürücüsü-haksız fiil faili olarak, sigorta şirketi-trafik sigortası poliçesi nedeniyle, müştereken ve müteselsilen sorumlu olup, müteselsil sorumluluk ilkeleri uyarınca davacı tarafça, değer kaybı alacağı sorumluların tamamından talep edebilecektir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarında değer kaybının belirlenmesinde aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark dikkate alınmaktadır. Bu durumda mahkemece aracın tramer kayıtları ve varsa önceki hasarlarına ilişkin hasar dosyaları istendikten sonra aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalılarını savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi gerekmektedir.
Bu açıklamalar ışığında davacı ve davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.
Bilirkişinin düzenlediği 20/01/2025 tarihli 13 sayfadan ibaret raporunda özetle; Sayın Mahkemece verilen görev çerçevesinde, dosya içeriğinin, dosya incelemesi kapsamında elde edilen
bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesi sonucunda, Dava Konusu 01/08/2023 Tarihli Trafik Kazasına Karışan... Yabancı Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ...’ün; 01.08.2023 tarihli yaralamalı, iki araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli kusurlu olduğu, kusur oranınının %75 (Yüzdeyetmişbeş) olduğu; Dava Konusu ... Plakalı Çekici ve Bu Çekiciye Bağlı ... Plakalı Yarı Römork’un Maliki ve Sürücüsü Davacı ...’ın; 01.08.2023 tarihli yaralamalı, iki araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; tali kusurlu olduğu, kusur oranınının %25 (Yüzdeyirmibeş) olduğu; Dava Konusu ... plakalı aracın 01.08.2023 tarihli hasarı ile ilgili dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlettirilen 02.08.2023 kayıt tarihli ... Dosya Nolu Kasko Ekspertiz Raporunda belirtilen yedek parça ve işçilik bilgilerinin uyumlu olduğu, hasar onarım tutarının tarafımca kabulünün yerinde olacağı, davacı tarafından hasar onarımı ile ilgili kendisi tarafından yaptırılan ek ödeme bilgisi ve faturanın dosyaya sunulmamış olduğu görüldüğünden, dava konusu ... plakalı aracın hasar onarımının kasko sigortacısı dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından yaptırılmış olduğu; Davadışı ... Sigorta A.Ş. tarafından dava konusu aracın hasar onarımı yapan dava dışı ... Servis San.Ve Tic. Ltd. Şti.’ne 02.11.2023 İşlem tarihli 264.398,81TL tutarlı ödemenin yapılmış olduğu anlaşıldığından, dava konusu aracın hasar onarım tutarı olarak işbu tutarın kabulünün yerinde olacağı; Dava konusu ... plakalı aracın 01.08.2023 tarihli hasarı ile ilgili hasar onarımının, aracın kasko sigortacısı dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından yaptırılmış olduğu ve kusur oranına göre de davalı Türkye ... ile dava dışı ... Turizm ve A.C. tarafından dava dışı ... Sigorta A.Ş.’ye rücu ödemesi yapılmış olduğundan, davacının da dava konusu aracın kendisi tarafından yaptırıldığına dair banka ödeme belgesi, fatura vb. doküman dosyaya sunmamış olduğundan, davacının bakiye hasar onarım tutarı talebinin teknik olarak yerinde olmayacağı, Hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olacağı, Dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 01.08.2023 itibariyle değer kaybının, kadri marufunda ortalama 200.000,00TL olacağı; Tarafımca belirlenen kusur oranına göre, davacı tarafından talep edilebilecek değer kaybı tutarının 150.000,00TL (YüzellibinTL) olacağı; kanaatlerine varılmış olup, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, iş bu Bilirkişi Raporu tarafımdan tanzim ve imza edilmiştir.
Davacı vekilinin 30/01/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Mahkemede görülmekte olan 2024/295 E. sayılı davanın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili ... için 1.000,00 TL araç değer kaybı ve 1.000,00 TL hasar bedelinin tahsili için davalı aleyhine açıldığını, bilirkişi tarafından hazırlanan 20.01.2025 tarihli raporda; müvekkili ...'ın talep edebileceği değer kaybı tutarının 150.000,00 TL, olduğu belirtildiğini, davaya konu olay 2023 yılında gerçekleşmiş olup ZMSS poliçesi limit tutarının 120.000,00 TL olması nedeniyle müvekkili ... için talep edilen; 1.000,00-TL değer kaybı bedelinin 119.000,00-TL artırarak 120.000,00 TL 'ye faiz, masraf ve vekalet ücreti alacağı olarak arttırdığını, değer artırma talebinin kabulü ile karşı tarafa tebliğine, yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; 01/08/2023 tarihinde davacının kullanımında olan ... plakalı araç ile davalının, yurt dışında düzenlenen sigorta sözleşmesi nedeniyle sorumlu olduğu... plakalı aracın neden olduğu çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Davacı tarafından araç değer kaybı ve hasar bedeli zararının tazmini talebi ile eldeki davanın açıldığı görülmüştür. Mahkememizce tüm deliller toplanmış, alanında uzman bilirkişiden rapor alınmış, hüküm kurmaya ve denetime elverişle bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Alınan bilirkişi raporuna göre davacının %75 oranınında kusurunun bulunduğu, davalı sorumluluğundaki aracın % 25 oranında kusurunun bulunduğu, davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin dava dışı kasko sigortacısı ... sigorta tarafından 264.398,81 TL ödenerek yaptırıldığı, buna göre davalı aracın kusuruna göre(%25) 198.299,11 TL sorumluluğunun bulunduğu, davalı tarafından; davacının, dava dışı kasko sigortacısına 14/03/2024 tarihinde hasar bedeli için 110.861,00 TL ödeme yapıldığı, yine hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davacının aracında 200.000,00 TL değer kaybı zararının meydana geldiği, davalı sorumluluğundaki aracın kusuruna göre 150.000,00 TL değer kaybı zararından sorumlu olduğu, sonuç olarak davalının kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu teminat limiti tutarının 120.000,00 TL olduğu, hasar bedeli için ödenen 110.861,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 9.139,00 TL ile sınırlı olarak sorumluluğunun bulunduğu anlaşıldığından eksik ödemenin yapıldığı 14/03/2024 tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceği, davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen Kabulü ile 9.139,00-TL değer kaybı bedelinin temerrüt tarihi olan 14/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar ve ilam harcı 624,29-TL nin peşin alınan 427,60-TL den düşümü ile kalan 196,69-TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç olmak üzere toplam 855,20 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-10 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
5-Davacının karşıladığı 5.247,50 TL diğer giderler olmak üzere toplam 5.247,50 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 396,34 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 4.851,16 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 9.139,00 TL üzerinden takdir edilen 9.139,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 110.861,00 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır