T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/438 Esas
KARAR NO :2025/605
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:09/07/2024
KARAR TARİHİ:18/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA:
Davacılar vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerden; ...'ın miras bırakanı olan ...'un miras bırakanı olan ..., ..., ..., ... ve ...'ün miras bırakanı olan ..., ... ve ...'in miras bırakanı olan ..., ... plaka sayılı olan ve 25 yolcu taşıyan minibüs içinde yolcu olarak bulunmakta iken hemzemin geçitte tren ve minibüsün çarpışması neticesinde 27.05.2009 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat ettiklerini, ... plaka sayılı minibüsün Zorunlu Karayolu Yolcu Taşımacılığı Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yapılmadığından ... Hesabının sorumluluğu bulunduğunu, aynı kazada vefat eden dava dışı ... adına yaptığımız tahkim başvurusu, 22.12.2017-2017.E... sayılı dosyadan incelenmiş olup 11.05.2018-K-2018/... sayılı karar ile esastan reddedilmiştir. İtirazımız akabinde İtiraz Hakem Heyeti'nin 23.05.2018 - 2018.İ... sayılı kararı ile itirazımızın da reddine karar verildiğini, bunun üzerine tarafımızca yapılan temyiz kanun yolu başvurusu neticesinde Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 10.04.2023 tarihli 2022/9036 E. 2023/5193 K. Sayılı ilamı ile itiraz hakem heyeti kararının bozulmasına karar verilmiş ve ... hesabının sorumluluğu kesin olarak açıklığa kavuşturulduğunu, açıklanan ve re'sen nazara alınacak nedenlerle, aynı kazaya ilişkin tahkim komisyonu tarafından verilen ret kararının yargıtay kararı ile kesin olarak bozulduğu, ... Hesabının tazminattan sorumlu olduğunun yargıtay kararı ile tespit edildiği gözetilerek; Davanın kabulünü, ... Hesabının ödemekle yükümlü olduğu Zorunlu KYT Koltuk Ferdi Kaza Sigortasından kaynaklanan her bir müteveffa yönünden ayrı ayrı 125.000 TL'nin müvekkillerin miras payı oranında davalıdan tahsilini, Bu doğrultuda, ...'in vefatı nedeniyle ... yönünden 31.250 TL, ... yönünden 18.750 TL, ... yönünden 18.750 TL, ... yönünden 18.750 TL, ... yönünden 18.750 TL, ... yönünden 18.750 TL'nin, ...'un vefatı nedeniyle ... yönünden 62.500 TL, ... yönünden 62.500 TL'nin, ...'un vefatı nedeniyle ...yönünden 62.500 TL, ... yönünden 15.625 TL, ... yönünden 15.625 TL, ... yönünden 15.625 TL ve ... yönünden 15.625 TL'nin, ... vefatı nedeniyle ... yönünden 13.392,8 TL, ... yönünden 13.392,8 TL, ... yönünden 13.392,8 TL, ... yönünden 13.392,8 TL'nin ... hesabına ilk başvuru tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müvekkillere ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kazadan dolayı tazminat talebi zamanaşımına uğradığından davanın reddi gerektiğini, dava şartı gerçekleşmediğini, davacı, davalı kuruma eksik belge ile başvuru yaptığını, davacıların sağlık kurulu raporu sunmadığı görülmekle birlikte geçerli bir başvurudan söz edilemeyeceğini, davacının yasanın aradığı anlamda dava şartını yerine getirmediğinden dava şartı yokluğu sebebiyle davanın reddi gerektiğini, aynı kazaya ilişkin yolculardan ali kişmir sigorta tahkim komisyonuna başvurmuş olup başvuru reddedildiğini, Yargıtay’ın hususi araçlarla ve ticari nitelikte olmayan yolcu taşımalarında zorunlu karayolu taşımacılık ferdi kaza sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmadığı ve dolayısıyla ... hesabı’nın sorumlu tutulamayacağı yönünde kararları mevcut olduğunu, davacı vekilinin ... Hesabı’na yapmış olduğu huzurdaki haksız, usul ve yasaya aykırı olarak ikame edilmiş davanın usulden reddini, aksi takdirde haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yol açacak nitelikteki talebinin esastan reddi ile yargılama masraf ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 22/07/2024 tarihli ara kararı ile; davacılardan ... ve ...'in haricindeki diğer davacılar yönünden sosyal ve ekonomik durumunu belirleyen belgeler ve Uyap entegrasyon sorguları göz önüne alındığında HMK 334 ve devamı maddeleri uyarınca adli yardım talebinin kabulüne, davacılardan ... ve ...haricindeki diğer davacılara yapılacak olan tüm yargılama giderleri ve harçların ileride haksız çıkan taraftan tahsil edilmek üzere bu aşamada suçüstü ödeneğinden karşılanmasına, Davacılardan ... ve ...'in mal varlığı bulunduğundan adli yardım taleplerinin reddine, karar verilmiştir.
Mahkememizin 18/07/2025 tarihli duruşmasında; Davanın davacılar ... yönlerinden tefrik edilerek mahkememizin yeni esasına kaydına, Davanın davacılar ... yönlerinden dava takip edilmediği anlaşıldığından HMK 150 maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememize açılan iş bu dava tazminat davasıdır.
Uyuşmazlık; davacılar mürisleri olan ...'ın ölümlerine neden olan 27/05/2009 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacı murislerinin ölümleri nedeniyle davacıların ferdi kaza sigortası kapsamında ... Hesabından tazminat isteyip isteyemeyeceği tazminat taleplerinin zamanaşımına uğrayıp uğramadığı noktalarında toplandığı görülmüştür.
Tarafların dayandıkları vakaların ispatı için delil olarak ileri sürdükleri, .... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı dosyasının, Davalı ... hesabının tuttuğu hasar dosyasının mahkememiz dosyasına celp edildiği görüldü.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Davacıların murisleri ... ile ...'un ... plaka sayılı araçta tarım işçisi olarak taşındıkları sırada 27/05/2009 tarihindeki trafik kazasında öldüğü ilgili trafik kazası nedeni ile .... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı dosyası ile ceza yargılaması yapıldığı uyuşmazlık dışında olup, uyuşmazlığın esasını, davacılar murislerinin ticari yolculuk yaptıkları ... plaka sayılı aracın ferdi kaza koltuk sigortası yaptırmak zorunda olup olmadıkları ile davacı ... hesabının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı noktasındadır.
5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13 üncü maddesi 1 inci fıkrasına göre; Bakanlar Kurulu, kamu yararı açısından gerekli gördüğü hallerde zorunlu sigortalar ihdas edebileceğini Sigorta şirketleri, 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b) bendi ile üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla faaliyet gösterdiği sigorta branşlarının kapsamında bulunan zorunlu sigortaları yapmaktan kaçınamayacağını düzenlemiş, bu kapsamda, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası 25.02.2004 tarih, 25384 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan .../... nolu Bakanlar Kurulu Kararı ile ihdas edilmiş olup, 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu hükümleri çerçevesinde yolcu taşımacılığı yapan taşımacıların, yurtiçi ve uluslararası yolcu taşımalarında görevlendirecekleri sürücüler ile bunların yardımcıları ve taşıyacakları yolcular için "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası" yaptırmak zorunda oldukları belirtilmiş, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnaların ise Ulaştırma Bakanlığı'nca belirleneceği açıklanmıştır. Daha sonra 13.112009 tarih, 27405 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2009/... nolu Bakanlar Kurulu kararı ile 2004/... sayılı kararda değişiklik yapılmış ve Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnaları belirleme yetkisi Ulaştırma Bakanlığı'nın görüşü alınmak suretiyle Hazine Müsteşarlığı'na verildiği görülmüştür. Karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnalara ilişkin Hazine Müsteşarlığı'nın çıkardığı 28.06.2010 tarihli genelgede ise "01.07.2010 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, ticari amaçla yapılmayan taşımaların 4925 Sayılı Kanunun 2 inci maddesinin 2 inci fıkrası ile kanun kapsamı dışında bırakılan taşımalar ile yine aynı kanunun 2 inci maddesinin 3 üncü fıkrasıyla düzenlenmesi ilgili mahalli idarelere bırakılan il sınırları içerisindeki taşımalar ile 100 km' ye kadar olan şehirlerarası taşımaların karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamı dışında olduğu kararlaştırılmıştır" ifadesine yer verilmiş, somut olayın incelenmesine göre, kazanın ... İli içi taşıma esnasında meydana geldiği hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlık yoktur. Davaya konu kaza, Hazine Müsteşarlığı'nın 01.07.2010 tarihinde yürürlüğe giren genelgesinden önce, 27.05.2009 tarihinde gerçekleşmiş olup, henüz bu tarihte il içi taşımaları “Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası” yaptırma mecburiyeti dışında bırakan bir düzenleme bulunmamaktadır. O halde, taşıma ticari olup, kaza tarihi itibariyle Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti bulunan aracın anılan sigortasının bulunmaması sebebiyle ... Hesabı'nın sorumluluğunun doğacağı anlaşılmış, diğer taraftan dava konusu kaza nedeni ile suç soruşturulması yapılmış ve TCK 85/2 maddesi hükümlerinden üçüncü kişi sanıklar hakkında iddianame düzenlenerek yargılama yapıldığı görülmüş bu hali ile uzamış caza zaman aşımı süresinin 22,5 yıla uzadığı gözetildiğinde haksız fiil tarihi olan 27.05.2009 tarihinden itibaren zaman aşımının 2029 tarihinde dolacağı bu hali ile davanın zaman aşımı süresinde açıldığı anlaşıldığından kaza tarihindeki ferdi kaza koltuk sigortasındaki limitler kapsamında murislerinden intikal eden miras payı kapsamında, davayı takip eden davacılar yönününden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesinde Ayrıntıları ile Açıklandığı Üzere;
Davanın kısmen KABULÜ ile;
1-... Yönünden 15.625,00 TL'nin 21/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davlıdan tahsili ile davacıya ödenmesine
2-... Yönünden 15.625,00 TL'nin 21/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davlıdan tahsili ile davacıya ödenmesine
3-... Yönünden 15.625,00 TL'nin 21/08/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davlıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-... Yönünden 13.392,80 TL'nin 02/09/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davlıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-... Yönünden 13.392,80 TL'nin 02/09/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davlıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Alınması gereken 5.031,76-TL harcın, peşin alınan 1.463,78-TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.567,98-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Davacılar tarafından yatırılan 427,60-TL başvurma harcı ve 1.463,78-TL peşin harç olmak üzere toplam 1.891,38-TL harcın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
8-Davacılar tarafından adli yardım kararı öncesinde yapılan toplam 81,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
9-Davacılar taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,
10-Dosya kapsamında adli yardım kararı üzerine suçüstü ödeneğinden karşılanan 42,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Yargılama gideri açıklaması:
-2024 yılı 4 adet elektronik tebligat = 40,00-TL
-2024 yılı 1 adet KEP gideri = 2,00-TL
11-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.800,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
12-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,
Dair; parasal miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır