T.C.
İSTANBUL
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:2024/463 Esas
KARAR NO :2025/105
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:30/12/2021
KARAR TARİHİ:17/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; ... plaka sayılı aracın müvekkili nezdinde ... numaralı Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile 04.05.2020-04.05.2021 tarihleri arasında ... adına sigortalı olduğunu, 28.05.2020 tarihinde ... maliki olduğu kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ..., G10 ... Giriş 6 nolu gişeden geçişi esnasında, gişe otomatik bariyerine çarparak kırılmasına sebep olduğunu, Kaza Tespit Tutanağı'nda kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalının tam ve asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, ... A.Ş. tarafından kaza tespit tutanağı tutulmasının akabinde hazırlanan hesap föyünde otomatik bariyerin hasarının KDV hariç 3.743,61-TL olarak hesaplandığını ve müvekkili tarafından söz konusu şirkete tutarın 17.08.2020 tarihinde ödendiğini, müvekkilinin davalı sigortalıdan rücu edebileceği toplam tutarın 3.743,61-TL olduğunu, hasar tazminatının ödenmesi neticesinde, müvekkilinin davalı sigortalıya rücu talebinde bulunduğunu ancak davalının ödemem yapmaması üzerine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile 3.743,61-TL asıl alacağın ödeme tarihinden itibaren işlemiş 152,31-TL yasal faizi ile toplam 3.895,92-TL için ilamsız icra takibinde bulunduklarını, ancak Ancak borçlunun itirazı ile takibin durdurulduğunu iddia ederek; davalı adına kayıtlı menkul ve gayrimenkul malların 3. kişilere devrinin önlenmesi amacıyla kaydına teminatsız ve/veya teminatlı ihtiyati tedbir (haciz) konulmasını, takibin devamı ile itirazın iptalini, davalının %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı davaya cevap vermeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 128. maddesi uyarınca tüm iddiaları inkar etmiş sayıldığı anlaşıldı.
Davalı duruşmadaki beyanında; Kendinin aracımı davacı şirkete trafik sigortası yaptırdığını, olay tarihinde ... gişelerinden geçmek istediği sırada önündeki aracın geçmesinden sonra bariyerin henüz kapanmadan açık olduğundan dolayı geçmeye çalıştığını, kendisinin geçerken bariyerin kapandığını ve kırıldığını, olay sonrası kendisinin aracını sağa çektiğini, ne yapması gerektiğini söylediğini, orada bulunan görevlilerle görüştüğünü, ehliyetini kimliğini ve ruhsatını verdiğini, kesinlikle olay yerini terk etmediğini, kendisinden dilekçe istenmediğini, ... personel ve sigorta uzman yardımcısı olduğunu söyleyen ... isimli birisinin kendisini telefonla arayarak diğer evrakları teslim etmişsiniz, yalnızca dilekçe vermeniz gerekiyor dediğini, gönderdiği mail'in kendisinde olduğunu, bunun üzerine kendisinin dilekçeyi mail yoluyla gönderdiğini, "isterseniz bu bedeli siz ödeyebilirsiniz isterseniz sigortanızdan tahsil edilir" dendiğini, kendinin de aracın bu amaçlarla sigorta bedelini ödediğinden dolayı, teminat kapsamında olduğu için sigortadan tahsil edilmesini söylediğini, daha sonra sigortanın kendisinin olay yerini terk ettiği iddiası ile zarar bedelini istediğini, rücu şartları gerçekleşmediğini ve davanın reddini talep etmiştir.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 3.743,61-TL asıl alacak ve 152,31-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.895,92-TL borcun ödenmesi amacıyla 29/01/2021 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçlunun 16/02/2021 havale tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiğ, davanın İİK'nın 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.
.... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 16/06/2022 tarih ... sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilmiş olup, dosyanın Mahkememize tevzi edilerek Mahkememizin 2024/463 E. Sıra sayısını aldığı anlaşılmıştır.
DELİLLER:
-.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası
-.... İcra Dairesi'nin ... Talimat sayılı dosyası
-Davacı tarafından sunulan; ... numaralı Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi sureti, 28/05/2020 tarihli Kaza Tespit Tutanağı sureti
-.... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...sayılı dosyası İcra Dairesi'nin ... Talimat sayılı dosyası
-Davacı tarafından sunulan; ... numaralı Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi sureti, 28/05/2020 tarihli Kaza Tespit Tutanağı sureti
-... Anonim Şirketi'nden gelen ... plakalı araca ait kazaya ilişkin bilgi ve belgeleri içerir müzekkere cevabı
-.... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...sayılı dosyası ödeme dekontu
-Tarafların beyan ve dilekçeleri
-Arabuluculuk Son Tutanağı
-Tüm dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız eylemden kaynaklanan ve davacı tarafından karşılanan zararın sigorta akdi uyarınca davalıdan rucüen tahsili için başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir.
KTK'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür.
Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır.
Poliçe tarihindeki Sigorta Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili maddede; "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a)Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b)Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,
c)Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,
ç)Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d)Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e)Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi VEYA kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.
Davacı, davalı aracı ile otoyol gişesine verilen zararın olay yerini terk iddiasıyla sigortalısı olan davalıdan tahsili gerektiğini ileri sürmektedir. Davalı ise olay yerini terk etmediğini, gerekli bilgi ve belgeyi zarar görene sunduğunu ve onların yönlendirmesiyle hareket ettiğini savunmaktadır.
ZMMS kapsamında yapılan ödemenin olay yerinin terki iddiasıyla sigortalıdan rücu edilmesi mümkündür. Ancak olay yerini terk iddiası kapsamında yapılan araştırmada davalının dava dışı zarar görene gerekli bilgileri kaza ertesinde verdiği, zarar gören tarafın yönlendirmesi ile kaza tespit tutanağı tutmadığı, kaza tespit tutanağının zarar görenin işletmesel işleyişinde sonradan tek taraflı olarak tutulduğu, sunulan mail yazışmasından da davalının gerekli bilgi ve belgeyi temin ettiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla davalının olay yerini terk etme kapsamında kasta dayalı bir iradesinin bulunmadığı, zarar gören işletmenin yönlendirmesine göre hareket ettiği, kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranmadığı anlaşılmakla rücu şartları oluşmayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere;
1-Davanın REDDİNE
2-Alınması gereken 615,40-TL harcın, peşin alınan 59,30-TL harçtan mahsubu ile eksik yatan 556,10-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 3.895,92-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri 1.320,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,
Dair, miktar itibariyle olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı 17/02/2025
Katip ... Hakim ...
e-imza e-imza